Giảm thiểu khai thác rừng ngập mặn ở đồng bằng sông Cửu Long: Nghiên cứu về tài nguyên chung

Nghiên cứu giảm khai thác rừng ngập mặn ở đồng bằng sông Cửu Long thông qua thí nghiệm tài nguyên chung, góp phần bảo vệ môi trường.

• Tác giả: Vũ Quang Vinh
• Người hướng dẫn: Trương Đăng Thụy
• Trường học: University Of Economics, Ho Chi Minh City
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: How To Reduce Mangrove Forest Extraction In The Mekong River Delta Of Vietnam? A Common Pool Resource Experiment
• Loại tài liệu: Luận văn Thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• DECLARATION
• ACKNOWLEDGEMENTS
• ABBREVIATIONS
• ABSTRACT
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. PROBLEM STATEMENT
• 1.2. RESEARCH QUESTION
• 1.3. SCOPE OF STUDY
• 1.4. METHODOLOGY AND DATA
• 1.5. THE STRUCTURE OF THE STUDY
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Mangrove’s ecological services
• 2.2. Mangrove forest and market failures
• 2.3. Literature review on the common pool resources experiments
• 3. CHAPTER 3: METHODOLOGY AND DATA
• 3.1. The structure of questionnaire
• 3.2. Procedures of interviewing
• 3.3. Procedures of conducting CPR game
• 4. CHAPTER 4: EMPIRICAL RESULTS
• 4.1. Mangrove forest in vietnam
• 4.1.1. The current situation of mangrove forests in the Mekong River Delta
• 4.1.2. The situation of mangroves management in the Mekong River Delta
• 4.1.3. The current situation of other common pool resources in Vietnam
• 4.2. Non-parametric analysis
• 4.3. Treatment 2 and treatment 3: social comparison and profitability
• 4.4. Other discussions and limitations
• 5. CHAPTER 5: CONCLUSIONS AND POLICY IMPLICATIONS
• LIST OF APPENDIX
• appendix 1. Introduction to game rules
• appendix 2. The payoff table
• appendix 3. Information sheet
• appendix 4. Consent form
• appendix 5. Questionnaire table
• appendix 6. Three types of mangrove forest and their main functions
• appendix 7. The situation of mangroves in some provinces in Mekong Delta region in 2012
• appendix 8. Global mangrove forest distribution map (NASA/USGS)
• appendix 9. The correlation matrix

Tóm tắt

I. Giới thiệu về giảm thiểu khai thác rừng ngập mặn ở đồng bằng sông Cửu Long

Rừng ngập mặn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường và sinh thái tại đồng bằng sông Cửu Long. Tuy nhiên, việc khai thác rừng ngập mặn đang diễn ra với tốc độ nhanh chóng, gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng. Nghiên cứu này nhằm tìm hiểu các phương pháp giảm thiểu khai thác rừng ngập mặn, từ đó bảo tồn tài nguyên thiên nhiên quý giá này.

1.1. Tầm quan trọng của rừng ngập mặn trong hệ sinh thái

Rừng ngập mặn không chỉ cung cấp nơi cư trú cho nhiều loài động thực vật mà còn giúp bảo vệ bờ biển khỏi xói mòn và giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu. Các dịch vụ sinh thái mà rừng ngập mặn cung cấp rất đa dạng và có giá trị cao.

1.2. Tình hình khai thác rừng ngập mặn hiện nay

Khai thác rừng ngập mặn đang gia tăng do nhu cầu về gỗ và thủy sản. Nhiều hộ gia đình sống gần rừng ngập mặn phụ thuộc vào việc khai thác tài nguyên này để sinh sống, dẫn đến tình trạng cạn kiệt tài nguyên và suy thoái môi trường.

II. Vấn đề và thách thức trong bảo tồn rừng ngập mặn

Bảo tồn rừng ngập mặn đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm sự thiếu hiểu biết của cộng đồng về giá trị của rừng ngập mặn và các chính sách chưa hiệu quả. Việc khai thác không bền vững đã dẫn đến sự suy giảm nghiêm trọng về diện tích và chất lượng rừng.

2.1. Tác động của khai thác rừng đến môi trường

Khai thác rừng ngập mặn không chỉ làm giảm diện tích rừng mà còn ảnh hưởng đến chất lượng nước, đa dạng sinh học và khả năng chống chịu của hệ sinh thái trước thiên tai.

2.2. Thách thức trong việc thực thi chính sách bảo vệ

Nhiều chính sách bảo vệ rừng ngập mặn chưa được thực thi hiệu quả do thiếu nguồn lực và sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng. Điều này dẫn đến tình trạng khai thác trái phép và quản lý tài nguyên kém.

III. Phương pháp giảm thiểu khai thác rừng ngập mặn hiệu quả

Để giảm thiểu khai thác rừng ngập mặn, cần áp dụng các phương pháp quản lý bền vững và khuyến khích cộng đồng tham gia vào bảo tồn. Các giải pháp này bao gồm giáo dục cộng đồng, phát triển sinh kế thay thế và tăng cường quản lý tài nguyên.

3.1. Giáo dục và nâng cao nhận thức cộng đồng

Giáo dục cộng đồng về giá trị của rừng ngập mặn và các dịch vụ sinh thái mà nó cung cấp là rất quan trọng. Các chương trình đào tạo có thể giúp người dân hiểu rõ hơn về lợi ích của việc bảo tồn rừng.

3.2. Phát triển sinh kế bền vững cho người dân

Cung cấp các lựa chọn sinh kế thay thế cho người dân sống gần rừng ngập mặn có thể giảm áp lực khai thác. Các hoạt động như du lịch sinh thái hoặc nuôi trồng thủy sản bền vững có thể tạo ra thu nhập mà không làm tổn hại đến rừng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc áp dụng các phương pháp quản lý bền vững có thể mang lại kết quả tích cực trong việc bảo tồn rừng ngập mặn. Các mô hình thành công từ các tỉnh khác có thể được áp dụng tại đồng bằng sông Cửu Long.

4.1. Các mô hình thành công trong bảo tồn rừng

Một số tỉnh đã áp dụng thành công các mô hình bảo tồn rừng ngập mặn, cho thấy sự tham gia của cộng đồng là yếu tố quyết định. Các mô hình này có thể được nhân rộng để đạt hiệu quả cao hơn.

4.2. Kết quả từ các nghiên cứu thực địa

Các nghiên cứu thực địa cho thấy rằng khi người dân được tham gia vào quá trình ra quyết định, họ có xu hướng bảo vệ rừng ngập mặn tốt hơn. Điều này chứng tỏ rằng sự tham gia của cộng đồng là rất quan trọng trong bảo tồn tài nguyên.

V. Kết luận và tương lai của bảo tồn rừng ngập mặn

Bảo tồn rừng ngập mặn là một nhiệm vụ cấp bách và cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững cho đồng bằng sông Cửu Long. Các chính sách và chương trình cần được cải thiện để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của cộng đồng và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.

5.1. Tương lai của rừng ngập mặn ở đồng bằng sông Cửu Long

Nếu các biện pháp bảo tồn được thực hiện hiệu quả, rừng ngập mặn có thể phục hồi và tiếp tục cung cấp các dịch vụ sinh thái quan trọng cho cộng đồng. Điều này không chỉ bảo vệ môi trường mà còn cải thiện đời sống của người dân.

5.2. Khuyến nghị cho các chính sách bảo vệ

Cần có các chính sách rõ ràng và hiệu quả hơn để bảo vệ rừng ngập mặn, bao gồm việc tăng cường sự tham gia của cộng đồng và cải thiện quản lý tài nguyên. Các chương trình hỗ trợ tài chính và kỹ thuật cũng cần được triển khai để giúp người dân chuyển đổi sang các hoạt động bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Rừng ngập mặn tại Việt Nam đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ bờ biển, phòng chống bão lũ và điều hòa hệ sinh thái ven biển. Tuy nhiên, diện tích rừng ngập mặn trên cả nước đã trải qua sự suy thoái nghiêm trọng: đến năm 2013, tổng diện tích rừng chỉ còn lại khoảng 40% so với thời điểm năm 1943 (giảm mạnh từ hơn 450.000 ha xuống mức báo động). Riêng tại khu vực Nam Bộ, trong giai đoạn 1982 - 2000, diện tích rừng sụt giảm trung bình 4.623 ha mỗi năm, chủ yếu do áp lực chuyển đổi đất sang nuôi trồng thủy sản và sản xuất nông nghiệp tự phát. Mặc dù các chương trình phục hồi đã giúp diện tích rừng toàn vùng đạt 128.537 ha (chiếm hơn 61% diện tích rừng ngập mặn cả nước vào năm 2008), nguy cơ suy thoái vẫn hiện hữu nếu không có cơ chế quản lý hành vi khai thác hiệu quả.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm là giải quyết xung đột lợi ích giữa việc tối đa hóa thu nhập ngắn hạn của nông hộ và bảo tồn nguồn tài nguyên chung (Common Pool Resources - CPR). Mục tiêu cụ thể của luận văn là kiểm định tác động của các cơ chế can thiệp phi kinh tế (thông tin ngoại tác, so sánh xã hội) và kinh tế (thay đổi mức sinh lời) đến quyết định chuyển đổi đất rừng của người dân địa phương. Phạm vi không gian được thực hiện tại 6 tỉnh trọng điểm ven biển Tây Nam Bộ gồm Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau và Kiên Giang, với dữ liệu thực nghiệm thu thập trong tháng 3 và tháng 4 năm 2015.

Ý nghĩa của nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học hành vi nhằm duy trì chuỗi giá trị thủy sản trị giá hơn 3,9 triệu tấn sản lượng hàng năm của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, đồng thời giảm thiểu tỷ lệ thất bại của các dự án trồng rừng (vốn có sự chênh lệch lớn giữa các tỉnh, từ 43,5% tại Kiên Giang, Cà Mau đến 91,2% tại Bến Tre, Sóc Trăng).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng của các lý thuyết kinh tế học tài nguyên và kinh tế học hành vi tiên tiến:

• Thuyết Bi kịch của tài nguyên chung (Tragedy of the Commons - Hardin, 1968): Giải thích hiện tượng các cá nhân hành động độc lập và duy lý theo tư lợi sẽ khai thác cạn kiệt nguồn tài nguyên công cộng mở, tạo ra ngoại tác tiêu cực cho toàn thể cộng đồng.
• Lý thuyết Quản trị tài nguyên chung và Hành động tập thể (Elinor Ostrom, 2014): Khẳng định người sử dụng tài nguyên địa phương có khả năng tự tổ chức và thiết lập quy ước bảo vệ tài nguyên hiệu quả mà không nhất thiết phải phụ thuộc hoàn toàn vào mệnh lệnh hành chính của nhà nước.
• Thuyết So sánh xã hội (Social Comparison Theory - Festinger, 1954; Allcott, 2011): Chỉ ra rằng hành vi cá nhân bị định hình mạnh mẽ bởi thông tin chuẩn mực của các nhóm xung quanh.
• Thuyết Hợp tác có điều kiện (Conditional Cooperation - Frey & Meier, 2004): Xác lập rằng mức độ đóng góp hoặc kiềm chế khai thác của một người sẽ gia tăng nếu họ nhận thấy những người khác cũng thực hiện hành vi tương tự.

Mô hình nghiên cứu lượng hóa hàm thỏa dụng cá nhân, trong đó lợi ích ròng nhận được là hàm số kết hợp giữa lợi ích tư nhân từ việc chuyển đổi $x_i$ ha rừng và lợi ích công cộng từ chất lượng rừng bảo tồn của toàn nhóm với tổng diện tích cấp phát cơ sở ban đầu $e = 10$ ha cho mỗi cá nhân trong mỗi vòng chơi.

Các khái niệm then chốt bao gồm: Tài nguyên chung (CPR), Ngoại tác tiêu cực, Lợi ích hệ sinh thái trực tiếp và gián tiếp, Hiệu ứng lấn át hành vi xã hội (Crowding-out effect), và Thất bại thị trường do thiếu phân định quyền tài sản.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của nghiên cứu được thu thập từ phương pháp thực nghiệm hiện trường kết hợp phỏng vấn trực tiếp bằng bảng hỏi tiêu chuẩn hóa:

• Quy mô và phương pháp chọn mẫu: Tổng cộng 288 người tham gia là đại diện các hộ gia đình sinh sống phụ thuộc vào nghề nuôi tôm, làm nông nghiệp và đánh bắt thủy sản tại 6 tỉnh Tây Nam Bộ. Mẫu được lựa chọn theo phương pháp phân tầng địa bàn ven biển có rừng ngập mặn, sau đó chia thành 36 nhóm thực nghiệm (mỗi nhóm gồm đúng 8 người chơi độc lập để đảm bảo tính ổn định cấu trúc nhóm).
• Quy trình thực nghiệm: Trò chơi CPR phi hợp tác gồm 20 vòng chơi, chia làm 2 giai đoạn: Giai đoạn 1 (vòng 1 đến 10) áp dụng mức cơ sở không can thiệp; Giai đoạn 2 (vòng 11 đến 20) áp dụng 3 nhóm can thiệp riêng biệt: Can thiệp thông tin ngoại tác (T1), Can thiệp so sánh xã hội (T2), và Can thiệp mức sinh lời (T3). Người tham gia nhận tiền thù lao trung bình từ 130.000 đến 150.000 đồng tùy thuộc vào kết quả ra quyết định.
• Phương pháp phân tích và lý do lựa chọn: Sử dụng kết hợp các kiểm định phi tham số (Wilcoxon rank-sum test, Median test, T-test) để đánh giá sự dịch chuyển trung vị mức khai thác giữa các giai đoạn, cùng mô hình hồi quy bình phương bé nhất (OLS) kiểm soát biến hành vi trong quá khứ và các đặc trưng nhân khẩu học. Phương pháp thực nghiệm được lựa chọn vì cho phép cô lập mối quan hệ nhân quả trực tiếp giữa can thiệp chính sách và hành vi ra quyết định, khắc phục nhược điểm sai lệch thông tin của phương pháp khảo sát hồi cứu thông thường.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Kết quả thực nghiệm trên 288 đối tượng với 5.720 quan sát đã chỉ ra các phát hiện cốt lõi:

• Hiệu ứng của can thiệp thông tin ngoại tác (T1): Việc chỉ cung cấp thông tin về tác hại của việc khai thác rừng đối với lợi ích của người khác không làm giảm mức độ khai thác trung bình. Mức khai thác trung bình giai đoạn 1 là 4,220 ha/vòng và hầu như giữ nguyên ở mức 4,228 ha/vòng trong giai đoạn 2 (sự khác biệt không có ý nghĩa thống kê với P-value = 0,82). Tỷ lệ hộ chọn bảo tồn tuyệt đối (khai thác 0 ha) chỉ tăng nhẹ 2% (từ 13% lên 15%).
• Hiệu ứng tức thì của so sánh xã hội (T2): Cung cấp thông tin về mức khai thác trung bình của các nhóm lân cận giúp giảm mức khai thác ngay lập tức từ 5,273 ha xuống 4,759 ha/vòng trong giai đoạn 2 (mức giảm 9,75%, có ý nghĩa thống kê ở mức 1% với P-value < 0,01). Tuy nhiên, hiệu ứng này có xu hướng xói mòn dần qua các vòng sau (tăng dần từ 4,4 ha ở vòng 11 lên 4,9 ha ở vòng 20).
• Tác động khuếch đại của động cơ sinh lời (T3): Khi bảng thanh toán lợi nhuận kinh tế thay đổi, mức khai thác tăng vọt từ 4,311 ha lên hơn 5,100 ha/vòng (tăng hơn 18%), cho thấy động cơ lợi ích tài chính cá nhân nhanh chóng lấn át các cân nhắc về môi trường.
• Ảnh hưởng của đặc điểm nhân khẩu và sinh kế: Những cá nhân làm nghề nông và nuôi tôm gắn liền với đất liền phản ứng nhạy bén hơn với can thiệp so sánh xã hội so với ngư dân đánh bắt xa bờ. Hành vi khai thác trong quá khứ có hệ số tương quan dương mạnh nhất đến quyết định ở vòng hiện tại.

Thảo luận kết quả

Sự thất bại của can thiệp thông tin thuần túy (T1) phản ánh đúng tâm lý "kẻ ăn không" (free-rider): khi không có chế tài hoặc sự giám sát hữu hình, nhận thức đạo đức không đủ mạnh để vượt qua cám dỗ kinh tế. Ngược lại, can thiệp so sánh xã hội (T2) thành công trong việc kích hoạt chuẩn mực cộng đồng, tương đồng với các phát hiện của Allcott (2011) trong ngành năng lượng và Ferraro cùng cộng sự (2011) trong quản lý tài nguyên nước. Tuy nhiên, sự suy giảm hiệu lực theo thời gian đòi hỏi cơ chế nhắc nhở chuẩn mực phải được duy trì liên tục.

Dữ liệu nghiên cứu qua 20 vòng có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua biểu đồ đường xu hướng (Line Chart) biểu diễn sự phân kỳ rõ rệt giữa ba nhóm can thiệp ở vòng 11, kết hợp bảng phân phối tần suất (Frequency Distribution Table) phản ánh sự phân hóa giữa nhóm bảo tồn hoàn toàn (0 ha) và nhóm khai thác tối đa (10 ha). Điều này chứng minh rằng việc áp dụng đơn lẻ các công cụ tài chính có thể gây ra phản tác dụng nếu không kết hợp chặt chẽ với việc xây dựng niềm tin và chuẩn mực xã hội tại địa phương.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên các bằng chứng thực nghiệm, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp cụ thể:

• Thiết lập cơ chế công khai và so sánh chuẩn mực cộng đồng: Ủy ban nhân dân cấp xã và Ban Quản lý rừng phòng hộ cần công khai bảng xếp hạng mức độ tuân thủ bảo vệ rừng của từng ấp, định kỳ 3 tháng một lần. Mục tiêu hướng tới giảm tỷ lệ vi phạm chuyển đổi đất rừng trái phép xuống dưới 15% trong vòng 12 tháng triển khai tại các điểm nóng ven biển.
• Cải cách chính sách Chi trả dịch vụ môi trường rừng (PES): Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cùng Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng cần điều chỉnh định mức hỗ trợ khoán bảo vệ rừng, nâng mức chi trả lên tương đương tối thiểu 30% đến 50% chi phí cơ hội từ việc nuôi tôm thâm canh. Lộ trình thực hiện hoàn thiện khung chính sách trong giai đoạn 2026 - 2028.
• Xây dựng mô hình đồng quản lý rừng dựa vào cộng đồng: Chi cục Kiểm lâm các tỉnh phối hợp với các tổ chức đoàn thể giao quyền tự quản và giám sát cho 100% các nhóm hộ nhận khoán rừng. Cho phép cộng đồng tự xây dựng hương ước, quy chế xử phạt vi phạm cục bộ trong thời gian 24 tháng tới để kích hoạt cơ chế kiểm soát xã hội nội bộ.
• Triển khai chiến dịch truyền thông đa tác tử kết hợp sinh kế thay thế: Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp các tổ chức quốc tế tổ chức tập huấn kỹ thuật nuôi tôm sinh thái dưới tán rừng ngập mặn, kết hợp truyền thông trực quan về rủi ro sạt lở bờ biển. Chỉ tiêu đạt tối thiểu 80% hộ dân vùng đệm tiếp cận mô hình sinh kế bền vững trong vòng 18 tháng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cán bộ quản lý lâm nghiệp và nhà hoạch định chính sách: Nắm bắt cơ chế tác động của các can thiệp phi kinh tế (nudge) để bổ sung vào các quy chế quản lý rừng ngập mặn địa phương thay vì chỉ dựa vào mệnh lệnh hành chính thuần túy.
• Chuyên gia và nhà nghiên cứu kinh tế học hành vi, kinh tế môi trường: Sử dụng khung thiết kế thực nghiệm CPR hiện trường gồm 20 vòng chơi và mô hình định lượng xử lý tính không đồng nhất cá nhân làm tài liệu tham khảo phương pháp luận cho các nghiên cứu tài nguyên nước, thủy sản và đất đai.
• Các tổ chức phi chính phủ và cơ quan phát triển quốc tế: Áp dụng dữ liệu thực nghiệm tại 6 tỉnh Tây Nam Bộ để thiết kế các dự án viện trợ sinh kế, bảo tồn thích ứng biến đổi khí hậu và chương trình phục hồi rừng ngập mặn ven biển.
• Học viên cao học và sinh viên ngành Kinh tế phát triển: Tham khảo cấu trúc luận văn thực nghiệm mẫu mực, cách thức ứng dụng lý thuyết trò chơi phi hợp tác vào giải quyết các bài toán kinh tế - xã hội thực tế tại Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao việc cung cấp thông tin về thiệt hại đối với người khác không làm giảm mức khai thác rừng?

Thực nghiệm cho thấy can thiệp thông tin chỉ làm tăng 2% số người chọn bảo tồn tuyệt đối nhưng không thay đổi mức khai thác trung bình (4,220 ha so với 4,228 ha, P-value = 0,82). Khi thiếu cơ chế ràng buộc hoặc lợi ích đối ứng, thông tin đạo đức bị lấn át bởi động cơ kinh tế cá nhân ngắn hạn.

Cơ chế so sánh xã hội giúp giảm khai thác rừng như thế nào?

Khi được biết định mức khai thác của các nhóm xung quanh, người chơi giảm ngay 9,75% diện tích khai thác (từ 5,273 ha xuống 4,759 ha, P-value < 0,01). Áp lực từ chuẩn mực xã hội và tâm lý hợp tác có điều kiện thúc đẩy cá nhân điều chỉnh hành vi tiệm cận với nhóm.

Tại sao sự thay đổi về mức sinh lời lại khiến mức khai thác rừng gia tăng nhanh chóng?

Khi nhận bảng thanh toán mới, người chơi ở cả nhóm sinh lời cao lẫn nhóm sinh lời thấp đều tăng diện tích chuyển đổi lên trên 5,1 ha/vòng. Người có mức sinh lời thấp khai thác thêm để bù đắp thâm hụt thu nhập, trong khi người có mức sinh lời cao gia tăng khai thác để tối đa hóa lợi nhuận.

Quy mô nhóm 8 người trong thực nghiệm có mang tính đại diện cho thực tế hay không?

Cấu trúc nhóm 8 người là kích thước chuẩn mực được chứng minh trong kinh tế học thực nghiệm tài nguyên chung. Quy mô này vừa đảm bảo tính ẩn danh, loại trừ sự cấu kết ngầm tiêu cực, vừa phản ánh chính xác tương tác của các cụm hộ dân lân cận trong một ấp ven biển.

Phương pháp thực nghiệm kinh tế CPR có ưu thế gì so với điều tra bảng hỏi thông thường?

Thực nghiệm gắn liền với quyết định thực tế thông qua tiền thù lao chi trả thật (130.000 đến 150.000 đồng/người), giúp bộc lộ chính xác hành vi kinh tế thay vì câu trả lời mang tính xã hội mong muốn như trong khảo sát truyền thống.

Kết luận

• Luận văn đã thực hiện thành công 36 phiên thực nghiệm CPR hiện trường trên 288 đối tượng tại 6 tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long, kiểm định đa chiều các nhân tố ảnh hưởng đến hành vi khai thác rừng ngập mặn.
• Can thiệp so sánh xã hội tạo ra tác động tích cực tức thì giúp cắt giảm 9,75% mức khai thác rừng, trong khi can thiệp thông tin thuần túy không mang lại ý nghĩa thống kê.
• Động cơ tài chính và mức sinh lời cá nhân luôn là động lực mạnh mẽ nhất, dễ dàng lấn át các mục tiêu môi trường nếu không có cơ chế quản lý phù hợp.
• Đóng góp khoa học cốt lõi của nghiên cứu là chứng minh tính khả thi của các công cụ kinh tế học hành vi trong việc bổ trợ cho hệ thống pháp luật lâm nghiệp hiện hành.
• Lộ trình triển khai các giải pháp chính sách đồng quản lý và cải cách chi trả dịch vụ môi trường rừng cần được đẩy mạnh trong giai đoạn 2026 - 2028 nhằm bảo vệ vững chắc hơn 128.537 ha rừng ngập mặn Tây Nam Bộ; các nhà quản lý và cộng đồng nghiên cứu cần chung tay ứng dụng ngay các phát hiện thực nghiệm này vào thực tiễn quản trị tài nguyên.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITY OF ECONOMICS, HO CHI MINH CITY VIET NAM – NETHERLANDS PROJECT FOR M. PROGRAM IN DEVELOPMENT ECONOMICS HOW TO REDUCE MANGROVE FOREST EXTRACTION IN THE MEKONG RIVER DELTA OF VIETNAM? A COMMON POOL RESOURCE EXPERIMENT ----------o0o--------- A thesis submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of MASTER OF ARTS IN DEVELOPMENT ECONOMICS By VU QUANG VINH Academic Supervisor: TRUONG DANG THUY HO CHI MINH CITY, DECEMBER 2015 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 UNIVERSITY OF ECONOMIC INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES HO CHI MINH CITY THE HAGUE VIET NAM THE NETHERLANDS VIETNAM – NETHERLANDS PROGRAMME FOR M.A IN DEVELOPMENT ECONOMICS HOW TO REDUCE MANGROVE FOREST EXTRACTION IN THE MEKONG RIVER DELTA OF VIETNAM? A COMMON POOL RESOURCE EXPERIMENT A thesis submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of MASTER OF ARTS IN DEVELOPMENT ECONOMICS By VU QUANG VINH Academic Supervisor: TRUONG DANG THUY HO CHI MINH CITY, DECEMBER 2015 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 DECLARATION “This is to certify that this thesis entitled “How to reduce mangrove forest extraction in the Mekong River Delta of Vietnam? A Common Pool Resource Experiment”, which is submitted by me in fulfillment of the requirements for the degree of Master of Art in Development Economics to the Vietnam – The Netherlands Programme (VNP). The thesis constitutes only my original work and due supervision and acknowledgement have been made in the text to all materials used.” Vu Quang Vinh LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 ACKNOWLEDGEMENTS This thesis would not have been able to finish without the support and guidance from many people. Firstly, I wish to express my deepest gratitude to my supervisor Truong Dang Thuy for the continuous support of my thesis, for his generosity and dedication in sharing his wisdom guiding me to rethink and to deconstruct my thesis topic.

His excellent guidance helped me in all the time of research and writing of this thesis. He spent a lot of time to support me about the reference materials as well as give me advices about what should to do for my thesis. Moreover, he took time to diligently review all my thesis drafts and help me correct errors and clear my thinking as well. Moreover, the most wonderful thing is that he provided me an opportunity to join his team as intern, let me experience the research of mangrove forest in the field and gave access to the experimental data and research facilities.

Besides my supervisor, I would also like to thank all my friends here at VNP. Together we have struggled through this whole treasured journey of learning and shared memorable moments. I thank my fellows for their insightful comments and the stimulating discussions, they were always willing to help and give me best suggestions. Then, I express my gratitude to VNP officers as well as VNP librarian for their support of comfort lab room and study materials and I want to say thanks to EEPSEA for funding the data collection.

Finally, I would like to thank my family for supporting me spiritually throughout writing this thesis and to my girl friend who always stood by me through the good times and difficult. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 ABBREVIATIONS ASEAN Association of Southeast Asian Nations CICES The Common International Classification of Ecosystem Services CPR Common Pool Resource FAO Agriculture Organization of the United Nations GIZ Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit ICZN Integrated Coastal Zone Management ICZN/CCCEP Integrated Coastal Zone Management/ Climate Change and Coastal Ecosystems in Mekong Delta Vietnam Program MARD Ministry of Agriculture and Rural Development MONRE Ministry of Natural Resources and Environment OLS Ordinary Least Square PES Payments for Environmental Services UNCED The United Nations Conference on Environment and Development WCED World Council of Environmental and Development LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 ABSTRACT Using data from series of experiment in six selected provinces in Southwestern Vietnam in March and April 2015, this thesis aims to analyze the impact of mangrove forest policies and programs on people behavior towards exploring mangrove forest. Common pool resource experiment is applied to examine the behavior of people in making decision. To control for heterogeneity of individuals, I utilize the past behavior proposed by Frey and Meier (2004).

There is robust evidence that people will quickly change their behavior if their profitability is varied, however, the local authorities must control the unexpected influence in using financial reward. In addition, it suggested that government should combine many measures to get more successful in inducing people to protect mangrove forest. Keywords: Mangrove forest, Common pool resource, Game theory, Experiment LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 TABLE OF CONTENTS Chapter 1: Introduction .3 Scope OF STUDY .4 Methodology and data .5 The structure of the study. 5 Chapter 2: Literature review .1 Mangrove’s ecological services .2 Mangrove forest and market failures .3 Literature review on the common pool resources experiments.

15 Chapter 3: Methodology and data. 19 The structure of questionnaire. 19 Procedures of interviewing. 25 Procedures of conducting CPR game.

26 Chapter 4: Empirical results .1 Mangrove forest in vietnam .1 The current situation of mangrove forests in the Mekong River Delta .2 The situation of mangroves management in the Mekong River Delta .3 The current situation of other common pool resources in Vietnam .2 Non-parametric analysis. 39 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 4.3 Treatment 2 and treatment 3: social comparison and profitability.2 Other discussions and limitations. 51 Chapter 5: Conclusions and policy implications. 60 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 LIST OF FIGURES Figure 4-1: Chart of change in mangroves area of Vietnam from 1943 to 2013.

29 Figure 4-2: ASEAN mangrove forest distribution map (NASA/USGS). 30 Figure 4-3: Chart of change in mangroves area of the South Vietnam from 1943 to 2008. 31 Figure 4-4: The average extraction in 20 rounds. 36 Figure 4-5: The average extraction with treatments distinction.

37 Figure 4-6: Frequencies of extraction area in two stages by treatment groups. 38 Figure 4-7: The average extraction in 20 rounds with treatment of information. 39 Figure 4-8: The average extraction in 20 rounds with treatment of social comparison. 40 Figure 4-9: The average extraction in 20 rounds with treatment of profitability.

41 Figure 4-10: The average payoff and average extraction across social comparison treatment over 20 rounds. 52 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 LIST OF TABLES Table 2-1: Comparison between ecological wetland and ecological mangrove functions. 6 Table 3-1: Description of some variables. 27 Table 4-1: Summary about forest-holders and forest types.

33 Table 4-2: The changes in forest area from 1945 to 2002 (unit: 1,000,000 hectares). 35 Table 4-3: The average extraction through treatments. 38 Table 4-4: Summary of main characteristics. 42 Table 4-5: Regressions for individual extracted area.

43 Table 4-6: Regressions with three treatments. 46 Table 4-7: The average payoff across treatments and stages (units: VND). 48 LIST OF APPENDIX Appendix 1: Introduction to game rules. 60 Appendix 2: The payoff table.

64 Appendix 3: Information sheet. 69 Appendix 4: Consent form. 72 Appendix 5: Questionnaire table. 73 Appendix 6: Three types of mangrove forest and their main functions.

117 Appendix 7: The situation of mangroves in some provinces in Mekong Delta region in 2012. 118 Appendix 8: Global mangrove forest distribution map (NASA/USGS). 118 Appendix 9: The correlation matrix. 119 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 CHAPTER 1: INTRODUCTION 1.1 PROBLEM STATEMENT The concept of “sustainable development” appeared in the report “Our Common Future” by the World Council of Environmental and Development (WCED) of United Nations in 1987.

It is defined as “development that meets the needs of the present without compromising the ability of future generations to meet their own need.” The Earth Summit on Environment and Development (UNCED) in Rio de Janeiro in 1992 and the World Summit on Sustainable Development in Johannesburg in 2002 identified a “sustainable development” should satisfy economic development, social development and environmental protection. Sustainable development is the inevitable trend in the evolution of human society. In there, environmental protection is one of the imperative needs in the context of status of global climate changes. Vietnam is one of countries that are greatly influenced by climate change; furthermore, the economic-society development still depends heavily on the exploitation of natural resources.

Therefore, protecting natural resources in general and common pool resources in particular are the priority issues have to be resolved thoroughly. Mangrove forest, which is one of common pool resources, provides material for healthy, living and manufacturing, energy source, protect people from storm, tsunami as well as contribute to mitigate the impacts of climate changes such as global warming. In Vietnam, because of important role of mangrove forests in protecting seashore the government conducted many programs and policies to improve the situation of mangroves. However, the obtained results are not satisfactory: during the early period (2000 – 2006), there is a significant increase in area but in recent years, the mangrove forest area tends to decline (2008 – 2013).

This result raises several questions about the efficiency as well as the rationality of related measures that government researched and deployed. Moreover, the individuals and households who are subjects of these programs and policies are also considered as a factor in interpreting the results. In the mangrove forest area in Vietnam, the living conditions of most people are so difficult, and they often use backward methods to do for a living. In addition, there is unreasonable in making practical and effective use of mangrove forest, the local communities extract firewood, 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vu Quang Vinh Thesis VNP20 wood and seafood under the mangroves canopy but do not pay attention to restore the mangrove forest (Que and Hai 2012).

Due to these reasons, the individuals and households are the weak links of a chain in executing mangroves conservation projects. When introducing new policies and regulations, according to conventional economic theories, policy makers assume that individuals will be motivated by their own interest without regard for others. However, Cardenas, Stranlund and Willis (2000) found that people do not always comport themselves with this way but could between self and group interests. They explained that the external regulations that aimed to control the local environment quality can “crowd out other-regarding behavior” and hence people will become more self-interested in making decisions.

It means that the benefits from performing new regulations are unlike the initial expectations. And the local regulations may be ineffective if “the cost of achieving acceptable levels of compliance” exceeds that benefits. However, individuals respond not only the cost of performing new regulations but also other factors, i. their wealth (Cardenas 2003), personal characteristics (Cárdenas and Ostrom 2004) or social context of the community (Janssen et al.

In 2005, Cardenas conducted another experiment in Colombia with villagers and students, in which the individuals were asked about their preferences toward the application of external regulations through voting mechanism. Cardenas (2005) pointed out that there is a significant difference in behavior between group of villagers and group of student when an external regulation is imposed. For this reason, the author suggested unless we replicate the experiment in the field after doing it in the laboratory, we would miss some related information. Base on these suggestions and other relevant paper, the simultaneous interview is also needed.