Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp tập trung vào hoạt động truyền thông trực tuyến của đơn vị đào tạo kinh doanh thương mại điện tử trong bối cảnh phục hồi kinh tế hậu đại dịch Covid-19. Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê được tác giả trích dẫn, trong 8 tháng đầu năm 2022, cả nước ghi nhận gần 149,5 nghìn doanh nghiệp đăng ký thành lập mới và quay trở lại hoạt động, tăng 31,1% so với cùng kỳ năm 2021 (trong đó doanh nghiệp thành lập mới tăng 24,2% và doanh nghiệp quay trở lại hoạt động tăng 48,3%). Sự gia tăng nhanh chóng về số lượng doanh nghiệp làm gia tăng mức độ cạnh tranh trên thị trường, đòi hỏi các đơn vị kinh doanh phải xây dựng chiến lược marketing bài bản, đặc biệt là chính sách xúc tiến hỗn hợp (Promotion) nhằm tiếp cận khách hàng tiềm năng và thúc đẩy doanh thu.

Trong lĩnh vực kiếm tiền trực tuyến (MMO - Make Money Online) và thương mại điện tử xuyên biên giới, Học viện Maslow Ecom (trực thuộc Công ty Cổ phần 69M Holdings) xác định truyền thông trực tuyến là kênh tiếp cận chủ lực đối với nhóm khách hàng mục tiêu trong độ tuổi từ 18 đến 30 tuổi. Nhóm đối tượng này có lối sống hiện đại, khả năng tiếp cận công nghệ cao và có mong muốn khởi nghiệp kinh doanh thương mại điện tử. Dù các đối thủ cạnh tranh trực tiếp trên thị trường đào tạo MMO thời điểm đó chưa đầu tư bài bản vào các nền tảng số—tạo cơ hội thuận lợi để đơn vị vươn lên dẫn đầu thị trường—hoạt động truyền thông online của học viện vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế về hiệu quả vận hành và tỷ lệ chuyển đổi. Do đó, nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá toàn diện thực trạng và tìm kiếm giải pháp cải thiện năng lực truyền thông số cho đơn vị.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định thành 3 nội dung:

  1. Phân tích thực trạng hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom.
  2. Đánh giá hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom (chỉ rõ ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân).
  3. Đề xuất giải pháp và kiến nghị nâng cao hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom.

Để đạt được các mục tiêu trên, tác giả đặt ra 3 câu hỏi nghiên cứu:

  1. Thực trạng hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom như thế nào?
  2. Ưu điểm, nhược điểm và nguyên nhân của các vấn đề trong hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom là gì?
  3. Học viện Maslow Ecom cần làm gì để nâng cao các hoạt động truyền thông online của học viện?

Đối tượng nghiên cứu là hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom thuộc Công ty Cổ phần 69M Holdings. Phạm vi thời gian nghiên cứu kéo dài từ tháng 02/2020 đến tháng 11/2022, tương ứng với giai đoạn từ khi đơn vị được thành lập cho đến thời điểm hoàn thành nghiên cứu khóa luận. Phạm vi không gian được giới hạn tại địa bàn thành phố Hà Nội, nơi đặt trụ sở văn phòng làm việc và là thị trường trọng điểm của học viện.


Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận sử dụng nền tảng lý luận về truyền thông marketing tích hợp và quy trình truyền thông số làm cơ sở phân tích:

  • Cơ sở lý thuyết nền tảng: Tác giả dẫn chiếu giáo trình "Truyền thông marketing tích hợp" của PGS.TS Trương Đình Chiến (NXB Đại học Kinh tế Quốc dân) để làm rõ bản chất 5 công cụ truyền thông: quảng cáo, xúc tiến bán, bán hàng cá nhân, quan hệ công chúng và marketing trực tiếp. Định nghĩa truyền thông online được chuẩn hóa theo tài liệu của EnuSambyal và Taranpreet Kaur (2017), xác định đây là hoạt động tương tác, truyền đạt thông tin giữa doanh nghiệp với khách hàng thông qua công nghệ thông tin và công cụ kỹ thuật số.
  • Mô hình quá trình truyền thông: Đề tài áp dụng mô hình truyền thông kinh điển gồm 9 yếu tố cấu thành để mổ xẻ thực trạng: Người gửi (Sender), Mã hóa (Encoding), Thông điệp (Message), Phương tiện truyền thông (Media), Giải mã (Decoding), Người nhận (Receiver), Đáp ứng (Response), Phản hồi (Feedback) và Nhiễu tạp (Noise).
  • Cơ sở thực tiễn ngành: Khóa luận hệ thống hóa khái niệm MMO, kinh doanh sàn thương mại điện tử quốc tế (Amazon, Etsy) và mô hình in theo yêu cầu kết hợp vận chuyển bỏ qua kho bãi (Print on Demand - POD kết hợp Dropshipping), gắn liền với cơ chế thực hiện đơn hàng (fulfillment) và cổng thanh toán xuyên biên giới.

Phương pháp nghiên cứu thực hiện qua thiết kế nghiên cứu định lượng kết hợp thu thập dữ liệu thứ cấp và sơ cấp:

Tiêu chí Dữ liệu thứ cấp Dữ liệu sơ cấp
Nguồn dữ liệu Báo cáo nội bộ của Công ty Cổ phần 69M Holdings và Học viện Maslow Ecom; số liệu thống kê trên các kênh truyền thông số; tài liệu, sách báo, internet và thông tin đối thủ. Khảo sát trực tiếp học viên đã, đang theo học và nhóm khách hàng mục tiêu tiềm năng quan tâm đến TMĐT.
Phương pháp thu thập Định vị, tìm kiếm và trích xuất dữ liệu quản trị số của fanpage, group cộng đồng và kênh video. Sử dụng bảng hỏi khảo sát trực tuyến qua nền tảng Google Form.
Thiết kế mẫu Số liệu ghi nhận từ tháng 01/2022 đến tháng 10/2022. Phương pháp chọn mẫu phi ngẫu nhiên (chọn mẫu thuận tiện) với quy mô mẫu khoảng 100 người.
Công cụ xử lý Tổng hợp bảng biểu, so sánh đối chiếu số liệu quản trị. Phần mềm Microsoft Excel và SPSS để xử lý, làm sạch và phân tích dữ liệu định lượng.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu về Công ty Cổ phần 69M Holdings và Học viện Maslow Ecom

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận về truyền thông trực tuyến, thị trường MMO và giới thiệu bức tranh toàn cảnh về đơn vị thực tập. Công ty Cổ phần 69M Holdings được thành lập năm 2018 bởi ông Phan Phúc Sự, hoạt động tiên phong trong mảng thương mại điện tử xuyên biên giới từ nền tảng Teechip, sau đó mở rộng sang Amazon và Etsy. Doanh nghiệp vận hành hệ sinh thái gồm 3 dự án bổ trợ lẫn nhau:

  1. Dự án Besy: Chuyên doanh các sản phẩm thời trang, gia dụng in theo yêu cầu (POD) trên sàn Etsy tại thị trường Hoa Kỳ, châu Âu và Ấn Độ.
  2. Dự án ST59: Dự án kinh doanh đa dạng mặt hàng POD trên sàn Amazon.
  3. Học viện Maslow Ecom: Thành lập tháng 02/2020 do ông Hiệp làm Giám đốc, đảm nhiệm vai trò đào tạo nguồn nhân lực kinh doanh thực chiến cho ngành thương mại điện tử quốc tế.

Mô hình kinh doanh của 69M Holdings gắn chặt với mạng lưới đối tác rộng lớn, bao gồm các đơn vị fulfillment (Printify với mạng lưới xưởng in tại Mỹ; Printway có xưởng tại Việt Nam và quốc tế; Gearment; Merchize) và các đơn vị thanh toán trực tuyến quốc tế (Payoneer, Pingpong, Paypal), trong đó tài khoản mở qua liên kết tiếp thị của công ty được hỗ trợ thưởng 50 USD. Đơn vị đồng thời xúc tiến tiến trình hợp tác để trở thành đối tác chính thức của Amazon Global Selling tại Việt Nam.

Cơ cấu sản phẩm đào tạo của Học viện Maslow Ecom được thiết kế dựa trên mô hình chia sẻ lợi nhuận, bao gồm 4 khóa học cụ thể:

Tên khóa học Hình thức học Thời lượng Học phí Nội dung và quyền lợi đi kèm
Partner Etsy Seller Trực tiếp / Trực tuyến real-time 9 buổi (18 giờ) 1.500 USD 9 buổi bao quát từ tổng quan thị trường, kỹ thuật mở tài khoản, chọn dòng sản phẩm POD, nghiên cứu ý tưởng đến tối ưu listing và quảng cáo. Tặng kèm khóa học POD design online và 3 tháng sử dụng công cụ nghiên cứu thị trường miễn phí.
Partner Amazon Seller Trực tiếp / Trực tuyến real-time 15 buổi (30 giờ) 600 USD 15 buổi giảng dạy từ thiết lập tài khoản Amazon Seller Central chính chủ, phân tích thị trường ngách (niche), sử dụng công cụ SPY, quản lý đơn hàng đến tối ưu quảng cáo trả phí (PPC Amazon). Tặng khóa học design, 2 tháng dùng tool SPY và hỗ trợ lập tài khoản miễn phí.
Merch by Amazon Trực tuyến qua video bài giảng 22 bài học video 79 USD Gồm 8 module từ tổng quan thị trường POD, đăng ký và tối ưu tài khoản MBA, phân tích niche, công cụ hỗ trợ, tải sản phẩm đến chạy quảng cáo store.
Thiết kế áo thun Trực tuyến qua video bài giảng 9 bài học video 39 USD Gồm 5 module cung cấp kỹ thuật cơ bản trên phần mềm Photoshop, quy trình bóc tách nền áo trong 3 phút, thiết kế lại mẫu áo và tư duy sáng tạo mẫu POD chuyên nghiệp.

Bên cạnh hoạt động đào tạo, học viện phát triển cơ chế "Partner" hợp tác kinh doanh: học viên hoàn thành khóa học đối tác được công ty hỗ trợ góp 1.500 USD vốn khởi nghiệp (đối ứng với 1.000 USD của học viên), được sử dụng miễn phí văn phòng, thiết bị, internet, được hỗ trợ tuyển dụng và hưởng ưu đãi giá từ hệ thống fulfillment đối tác. Về cấu trúc quản trị, học viện vận hành với 5 bộ phận trực thuộc Ban Giám đốc: Marketing, Kinh doanh, Đào tạo và Nhân sự.

Chương 2: Phân tích thực trạng và đánh giá hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom

Chương 2 đi sâu phân tích môi trường truyền thông và thực trạng triển khai các công cụ số tại học viện. Các yếu tố môi trường được phân định thành:

  • Yếu tố bên trong: Năng lực đội ngũ nhân sự marketing và chất lượng thực tế của các chương trình đào tạo thực chiến.
  • Yếu tố bên ngoài: Đặc điểm hành vi của nhóm khách hàng mục tiêu (18-30 tuổi, nhạy bén với internet nhưng dè dặt trước các khóa học online thiếu uy tín), áp lực cạnh tranh từ các đơn vị đào tạo MMO khác và sự biến động chính sách quản lý tài khoản bán hàng trên Etsy và Amazon.

Quá trình truyền thông trực tuyến của học viện được tác giả đánh giá thông qua các thành tố chính:

  • Người gửi và thông điệp: Thông điệp truyền thông xoay quanh giá trị cốt lõi "Tâm - Tầm - Tín", sứ mệnh "Chắp cánh ước mơ kinh doanh thành công ngành E-commerce" và mục tiêu đào tạo 1.000 tỷ phú e-commerce thông qua triết lý kinh doanh thực chiến và cam kết đồng hành ("Thành công của bạn là thành công của chúng tôi").
  • Phương tiện truyền thông: Hoạt động truyền thông số được triển khai trên 5 kênh chính: Fanpage Facebook "Maslow Ecom Academy", nhóm cộng đồng "Vietnam Etsy Seller", kênh TikTok cá nhân của Giám đốc học viện, website và tiếp thị qua email (Email marketing).
  • Phân tích vận hành và số liệu kênh: Khóa luận thống kê dữ liệu quản trị số giai đoạn tháng 01/2022 đến tháng 10/2022, bao gồm:
    • Thống kê chỉ số lượt thích mới và lượt tiếp cận trang (reach) trên fanpage Maslow Ecom Academy.
    • Thống kê cơ cấu người thích trang theo độ tuổi và giới tính (tập trung chủ yếu ở nhóm trẻ tuổi).
    • Tương quan giữa số lượng bài viết đăng tải và ngân sách chi tiêu cho quảng cáo hàng tháng.
    • Thống kê số lượng bài viết, lượt bình luận và biểu xúc cảm tương tác trong nhóm cộng đồng Vietnam Etsy Seller.
    • Hoạt động sản xuất video chia sẻ chuyên môn trên kênh TikTok của Giám đốc học viện kết hợp các sự kiện truyền thông hợp tác (như buổi talkshow "Xây dựng và phát triển thương hiệu để kinh doanh bền vững trên Amazon" ngày 29/9/2022 phối hợp cùng JNT Consultancy & Services và Amazon Global Selling Vietnam).

Qua số liệu theo dõi, tác giả chỉ ra các điểm nghẽn: ngân sách truyền thông online phân bổ chưa đồng đều giữa các tháng, nội dung thông điệp chưa khai thác hết giá trị chứng thực thực tế từ học viên, tần suất tương tác trên fanpage còn phụ thuộc vào quảng cáo trả phí, và các kênh tiềm năng như TikTok hay Email marketing chưa được đầu tư quy trình khép kín.

Chương 3: Giải pháp và kiến nghị nâng cao hoạt động truyền thông online của Học viện Maslow Ecom

Dựa trên các phân tích định lượng và đánh giá quy trình truyền thông ở chương 2, chương 3 thiết lập phương hướng và hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả truyền thông số cho đơn vị:

  • Định hướng truyền thông: Chuyển dịch từ hoạt động truyền thông diện rộng sang truyền thông tập trung cá nhân hóa, tối ưu chi phí tiếp cận và gia tăng độ tin cậy về mô hình đào tạo kết hợp đầu tư vốn đối tác.
  • Giải pháp hoàn thiện thông điệp truyền thông: Chuẩn hóa nội dung thông điệp theo từng giai đoạn nhận thức của học viên tiềm năng; tập trung phản ánh kết quả kinh doanh thực tế của các nhóm partner tại Besy và ST59; minh bạch hóa cơ chế hỗ trợ tài chính 1.500 USD và quyền lợi sử dụng hệ sinh thái văn phòng để củng cố niềm tin của khách hàng.
  • Giải pháp tối ưu hóa phương tiện truyền thông:
    • Đối với Fanpage: Xây dựng kế hoạch nội dung định kỳ, duy trì lịch đăng bài cố định, phân bổ ngân sách quảng cáo ổn định thay vì dồn cục theo đợt tuyển sinh.
    • Đối với Group Vietnam Etsy Seller: Gia tăng hoạt động điều hướng thảo luận chuyên sâu về xử lý lỗi tài khoản và chia sẻ tài liệu niche thị trường để duy trì tương tác tự nhiên (organic engagement).
    • Đối với kênh TikTok và sự kiện kết nối: Đẩy mạnh xây dựng thương hiệu cá nhân của Giám đốc và đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm thực chiến; tăng cường tổ chức chuỗi hội thảo trực tuyến (webinar) và talkshow kết hợp cùng các đại diện sàn (như Amazon Global Selling) nhằm gia tăng chuyển đổi tệp người theo dõi thành học viên đăng ký.

Kết quả và đóng góp

Nghiên cứu mang lại những kết quả và đóng góp thực tiễn cho hoạt động quản trị của doanh nghiệp:

  • Hệ thống hóa dữ liệu quản trị truyền thông: Khóa luận ghi nhận và phản ánh chi tiết các chỉ số truyền thông thực tế của Học viện Maslow Ecom trong 10 tháng năm 2022 (từ tháng 01/2022 đến tháng 10/2022), bao gồm lượng tiếp cận, tương tác nhóm cộng đồng, lượt thích trang và phân bổ chi phí quảng cáo.
  • Làm rõ cấu trúc mô hình kinh doanh đào tạo gắn liền đầu tư đối tác (Partner Model): Khóa luận mô tả chi tiết cơ chế vận hành độc thấu giữa đào tạo lý thuyết và thực hành góp vốn (doanh nghiệp góp 1.500 USD, học viên góp 1.000 USD), gắn liền việc cung ứng nhân sự trực tiếp cho hai dự án thương mại Besy (Etsy) và ST59 (Amazon).
  • Khảo sát thực chứng nhu cầu người học: Thông qua mẫu khảo sát định lượng 100 người, tác giả xác thực được hành vi tiếp nhận thông tin của phân khúc khách hàng 18-30 tuổi đam mê thương mại điện tử, chứng minh truyền thông trực tuyến và truyền miệng (WOM) là hai động lực quyết định hành vi đăng ký khóa học.
  • Đề xuất giải pháp bám sát thực trạng: Các nhóm giải pháp về thông điệp và kênh truyền thông được xây dựng trực tiếp từ các điểm hạn chế đã lượng hóa, cung cấp căn cứ để ban lãnh đạo Công ty Cổ phần 69M Holdings điều chỉnh kế hoạch tiếp thị số.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận chỉ ra một số điểm hạn chế do điều kiện thực tế của quá trình thực tập:

  • Hạn chế về phương pháp chọn mẫu: Nghiên cứu áp dụng kỹ thuật chọn mẫu phi ngẫu nhiên (chọn mẫu thuận tiện) với quy mô mẫu dừng lại ở mức khoảng 100 đối tượng khảo sát, do đó tính đại diện tổng thể cho toàn bộ thị trường học viên MMO chưa thực sự cao.
  • Hạn chế về không gian và thời gian: Khảo sát chủ yếu giới hạn tại thị trường thành phố Hà Nội và khoảng thời gian thực tập trực tiếp tại doanh nghiệp chỉ gói gọn trong 02 tháng, chưa thể theo dõi hết chu kỳ chuyển đổi dài hạn của các chiến dịch truyền thông đa kênh.
  • Hướng nghiên cứu tiếp: Các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng quy mô mẫu khảo sát lên quy mô lớn hơn với phương pháp chọn mẫu xác suất; đồng thời nghiên cứu sâu hơn về hành vi của người học trên các nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới mới nổi khác ngoài Etsy và Amazon.

Giá trị tham khảo

Tài liệu khóa luận có giá trị tham khảo ứng dụng rõ rệt cho các nhóm đối tượng:

  • Sinh viên chuyên ngành Marketing, Quản trị kinh doanh và Thương mại điện tử: Khóa luận là tài liệu mẫu trong việc vận dụng lý thuyết mô hình quá trình truyền thông 9 yếu tố vào phân tích một doanh nghiệp dịch vụ giáo dục trực tuyến cụ thể; cung cấp phương pháp thiết kế bảng hỏi và xử lý dữ liệu qua Google Form, Excel và SPSS.
  • Người nghiên cứu và khởi nghiệp trong lĩnh vực MMO / Thương mại điện tử xuyên biên giới: Cung cấp thông tin thực tế về quy trình vận hành mô hình POD kết hợp Dropshipping, cách thức liên kết với các xưởng in quốc tế (Printify, Printway, Gearment) và xử lý dòng tiền thanh toán qua Payoneer, Pingpong, Paypal.
  • Các nhà quản trị tiếp thị tại các học viện đào tạo kỹ năng: Tham khảo kinh nghiệm xây dựng mô hình đào tạo gắn liền với cơ chế đối tác góp vốn (Partner) và phương thức liên kết tổ chức talkshow cùng các đối tác công nghệ lớn như Amazon Global Selling.

Câu hỏi thường gặp

1. Học viện Maslow Ecom triển khai những chương trình đào tạo nào và mức học phí cụ thể là bao nhiêu?
Học viện cung cấp 4 chương trình đào tạo chính: Khóa Partner Etsy Seller học trực tiếp/real-time trong 9 buổi (18 giờ) với mức học phí 1.500 USD; Khóa Partner Amazon Seller học 15 buổi (30 giờ) với học phí 600 USD; Khóa Merch by Amazon gồm 22 bài học video trực tuyến học phí 79 USD; và Khóa thiết kế áo thun gồm 9 bài học video trực tuyến học phí 39 USD.

2. Cơ chế góp vốn hợp tác (Partner) giữa Công ty Cổ phần 69M Holdings và học viên sau tốt nghiệp được thực hiện như thế nào?
Sau khi học viên hoàn thành khóa đào tạo Partner Etsy Seller hoặc Partner Amazon Seller, công ty sẽ ký hợp đồng hợp tác kinh doanh. Trong đó, công ty tham gia góp vốn ban đầu 1.500 USD, học viên đối ứng 1.000 USD vốn. Học viên được sử dụng toàn bộ cơ sở hạ tầng văn phòng, điện, mạng miễn phí và được hỗ trợ tuyển dụng, quản lý nhân sự để phát triển đội nhóm bán hàng tại dự án Besy (Etsy) hoặc ST59 (Amazon).

3. Khóa luận sử dụng mô hình lý thuyết nào để mổ xẻ thực trạng truyền thông của học viện?
Tác giả sử dụng mô hình quá trình truyền thông gồm 9 yếu tố được tổng hợp từ giáo trình của PGS.TS Trương Đình Chiến và các tài liệu chuyên ngành: Người gửi, Mã hóa, Thông điệp, Phương tiện truyền thông, Giải mã, Người nhận, Đáp ứng, Phản hồi và Nhiễu tạp.

4. Mạng lưới đối tác cung ứng dịch vụ fulfillment và cổng thanh toán quốc tế của 69M Holdings bao gồm những đơn vị nào?
Về fulfillment, công ty hợp tác với Printify (có hệ thống xưởng in tại Mỹ), Printway (xưởng in tại Việt Nam và quốc tế), Gearment và Merchize. Về giải pháp thanh toán và nhận doanh thu quốc tế, đơn vị liên kết với Payoneer, Pingpong và Paypal.

5. Dữ liệu sơ cấp trong khóa luận được thu thập theo phương pháp và quy mô mẫu như thế nào?
Dữ liệu sơ cấp được tác giả thu thập bằng phương pháp nghiên cứu định lượng, phát bảng hỏi qua Google Form tới đối tượng là học viên đã, đang theo học và khách hàng mục tiêu tiềm năng của học viện. Mẫu nghiên cứu được chọn theo phương pháp chọn mẫu phi ngẫu nhiên (chọn mẫu thuận tiện) với quy mô mẫu khoảng 100 người và được phân tích bằng phần mềm Excel và SPSS.


Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Thị Thúy Thúy đã phản ánh toàn diện thực trạng hoạt động truyền thông trực tuyến của Học viện Maslow Ecom thuộc Công ty Cổ phần 69M Holdings trong giai đoạn 2020 - 2022. Bằng việc kết hợp cơ sở lý luận về quá trình truyền thông với các số liệu thực chứng từ kênh số nội bộ và khảo sát định lượng 100 khách hàng tiềm năng, nghiên cứu đã chỉ rõ những ưu điểm cũng như hạn chế trong thông điệp và cách phân bổ kênh truyền thông của đơn vị. Các giải pháp và kiến nghị được tác giả đề xuất tại chương 3 bám sát mô hình kinh doanh POD - Dropshipping thực chiến, cung cấp định hướng hữu ích giúp học viện tối ưu chi phí tiếp thị và gia tăng chuyển đổi học viên bền vững.