HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐỖ THỊ THỦY TUYỂN CHỌN MỘT SỐ DÒNG, GIỐNG LÚA THUẦN CÓ NĂNG SUẤT, CHẤT LƯỢNG CAO PHÙ HỢP VỚI ĐIỀU KIỆN CANH TÁC TẠI TỈNH NAM ĐỊNH Ngành: Khoa học cây trồng Mã số: 60620110 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Trần Văn Quang NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2017 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi xin cam đoan mọi sự giúp đỡ cho việc hoàn thành luận văn đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn đã được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Đỗ Thị Thủy i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CÁM ƠN Để hoàn thành luận văn này, ngoài sự cố gắng, nỗ lực của bản thân, tôi luôn nhận được sự giúp đỡ nhiều mặt của các cấp lãnh đạo, các tập thể và cá nhân.
Trước tiên, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc và kính trọng đến PGS. Trần Văn Quang, là người thầy hướng dẫn khoa học đã tận tình hướng dẫn, định hướng và giúp đỡ tôi về chuyên môn trong suốt thời gian thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn tốt nghiệp. Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo trong Bộ môn Di truyền và Chọn giống cây trồng - Khoa Nông học - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tạo điều kiện hướng dẫn giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu để tôi thực hiện tốt đề tài này. Tôi cũng xin bày tỏ lời cảm ơn đến lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Nam Định, lãnh đạo và các cán bộ kỹ thuật của Trung tâm giống cây trồng Nam Định đã giúp đỡ, tạo điều kiện, động viên và có nhiều ý kiến đóng góp cho việc thực hiện đề tài nghiên cứu và hoàn thành luận án.
Qua đây tôi cũng xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới gia đình người thân, anh chị em, bạn bè những người luôn ủng hộ, động viên tạo điều kiện cho tôi trong quá trình học tập, công tác và thực hiện luận văn. Luận văn này khó tránh khỏi những thiếu sót, tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các thầy cô, đồng nghiệp và bạn đọc. Xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Đỗ Thị Thủy ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.
iii Danh mục các từ viết tắt. vii Danh mục bảng. viii Trích yếu luận văn thạc sĩ. Tính cấp thiết của đề tài.
Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài. Ý nghĩa khoa học.
Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Tình hình sản xuất lúa gạo trong và ngoài nước. Tình hình sản xuất lúa gạo trên thế giới.
Tình hình sản xuất lúa gạo ở Việt Nam. Hiện trạng sản xuất lúa của tỉnh Nam Định. Định hướng phát triển lúa ở tỉnh Nam Định. Những thành tựu trong công tác chọn giống lúa thuần.
Những thành tựu trong công tác chọn giống lúa trên thế giới. Kết quả chọn tạo giống lúa thuần ở Việt Nam. Một số hướng chọn tạo giống lúa chất lượng ở Việt Nam. Những nghiên cứu cơ bản về các tính trạng của cây lúa.
Thời gian sinh trưởng. Khả năng đẻ nhánh. Động thái ra lá. Chiều cao cây.
Đặc điểm cấu trúc thân, lá, bông. 29 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đặc điểm hình thái. Năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất.
Các chỉ tiêu cơ lý đánh giá chất lượng gạo. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu.
Vật liệu nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Thiết kế thí nghiệm.
Các chỉ tiêu nghiên cứu và phương pháp xác định. Phương pháp đánh giá các chỉ tiêu theo dõi. Phân tích số liệu. Kết quả và thảo luận.
Thời gian sinh trưởng của các dòng, giống thí nghiệm. Bén rễ hồi xanh (BRHX):. Thời gian đẻ nhánh (TGĐN). Thời gian trỗ bông (10% - 100%).
Thời gian sinh trưởng (TGST). Khả năng đẻ nhánh của các dòng, giống thí nghiệm. Động thái đẻ nhánh của các dòng, giống lúa thuần. Động thái ra lá của các dòng, giống thí nghiệm.
Động thái tăng trưởng chiều cao của các dòng, giống thí nghiệm. Một số đặc điểm cấu trúc thân, lá, bông của các dòng, giống lúa thí nghiệm. Số lá/thân chính. Số nhánh tối đa.
Số nhánh hữu hiệu. Số gié cấp I. Chiều dài lá đòng. Chiều dài bông.
Chiều dài cổ bông. 67 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Chiêu cao cuối cùng. Một số đặc điểm hình thái của các dòng, giống lúa thí nghiệm.
Màu sắc thân lá. Màu sắc mỏ hạt. Kiểu đẻ nhánh. Đánh giá mức độ nhiễm sâu bệnh hại chính của các dòng, giống lúa thuần thí nghiệm.
Sâu đục thân. Sâu cuốn lá nhỏ. Bệnh đạo ôn. Bệnh khô vằn.
Năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất của các dòng, giống lúa thuần thí nghiệm. Số hạt/bông. Số hạt chắc/bông. Khối lượng 1000 hạt.
Năng suất lý thuyết. Năng suất thực thu. Một số chỉ tiêu cơ lý gạo của các dòng, giống lúa thí nghiệm. Chất lượng xay xát.
Chất lượng thương phẩm của gạo và phẩm chất cơm. Đánh giá phẩm chất cơm của các dòng, giống lúa thuần thí nghiệm. Một số chỉ tiêu hóa sinh gạo của các dòng, giống lúa thuần thí nghiệm. Hàm lượng amylose.
Hàm lượng protein. Giới thiệu một số dòng, giống lúa ưu tú. 87 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kết luận và kiến nghị.
88 Tài liệu tham khảo. 89 Phần phụ lục. 92 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BRHX : Bén rễ hồi xanh BT7 : Bắc Thơm 7 D/R : Dài trên rộng D : Dài ĐBSCL : Đồng bằng sông Cửu Long HB3 : Hương Biển 3 HB5 : Hương Biển 5 NN&PTNT : Nông nghiệp và phát triển nông thôn NSLT : Năng suất lý thuyết NSTT : Năng suất thực thu OECD : Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế R : Rộng Số bông hữu hiệu/khóm : Số bông hữu hiệu trên khóm Số bông/m2 : Số bông trên m2 Số hạt/bông : Số hạt trên bông TBKT : Tiến bộ kỹ thuật TGĐN : Thời gian đẻ nhánh TGST : Thời gian sinh trưởng TW : Trung ương Tỷ lệ dài/rộng : Tỷ lệ dài trên rộng USDA : Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ VFA : Hiệp hội lương thực Việt Nam vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Tình hình sản xuất và tiêu thụ gạo của một số nước trên thế giới, 2014 (tấn).
Triển vọng tiêu thụ gạo trên thế giới trung và dài hạn, 2020-2050 (triệu tấn) .3: Diện tích và sản lượng lúa gạo của Việt Nam từ năm 2005-2015. Tình hình sản xuất lúa gạo tại tỉnh Nam Định .1: Danh sách các dòng, giống lúa thuần dùng trong thí nghiệm. Thời gian qua các giai đoạn sinh trưởng của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Vụ Bản – Nam Định. Thời gian qua các giai đoạn sinh trưởng của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Giao Thủy, Nam Định.
Một số đặc điểm nông sinh học của các dòng, giống trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Vụ Bản, Nam Định. Một số đặc điểm nông sinh học của các dòng, giống trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Giao Thủy, Nam Định. Đặc điểm hình thái của các dòng, giống lúa thuần thí nghiệm. Mức độ nhiễm sâu bệnh trên đồng ruộng của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Vụ Bản, Nam Định.
Mức độ nhiễm sâu bệnh trên đồng ruộng của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Giao Thủy, Nam Định. Năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Vụ Bản, Nam Định. Năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Giao Thuỷ, Nam Định. Một số chỉ tiêu cơ lý gạo của các dòng, giống lúa thuần.
Kết quả đánh giá chất lượng cơm của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Mùa 2016 tại Vụ Bản, Nam Định. Một số chỉ tiêu hóa sinh gạo của các dòng, giống có triển vọng. Một số dòng, giống lúa thuần có triển vọng tại tỉnh Nam Định. Động thái đẻ nhánh của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Vụ Bản, Nam Định.
55 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Động thái đẻ nhánh của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Giao Thủy, Nam Định. Động thái ra lá của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Vụ Bản, Nam Định. Động thái ra lá của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Giao Thủy - Nam Định.
Động thái tăng trưởng chiều cao của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Vụ Bản, Nam Định. Động thái tăng trưởng chiều cao của các dòng, giống lúa thuần trong vụ Xuân và Mùa 2016 tại Giao Thủy, Nam Định. 62 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN THẠC SĨ Tên tác giả: Đỗ Thị Thủy Tên luận văn: “Tuyển chọn một số dòng, giống lúa thuần có năng suất, chất lượng cao phù hợp với điều kiện canh tác tại tỉnh Nam Định” Ngành: Khoa học cây trồng Mã số: 60.10 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Thông qua việc khảo nghiệm 13 dòng, giống lúa thuần tại 02 huyện đại diện cho 02 tiểu vùng sinh thái của tỉnh với đối chứng là giống Bắc Thơm 7 (hiện đang chiếm 60% diện tích sản xuất của tỉnh Nam Định) nhằm đạt mục đích sau: - Đánh giá được đặc điểm sinh trưởng, đặc điểm nông sinh học, mức độ nhiễm sâu bệnh, năng suất và chất lượng của các dòng, giống lúa thuần trong thí nghiệm so sánh giống.