Nghiên cứu động cơ hiến máu của viên chức và sinh viên HV Hành chính Miền Trung

Đề tài phân tích động cơ hiến máu nhân đạo của viên chức và sinh viên. Nghiên cứu làm rõ các yếu tố thúc đẩy và góp phần lan tỏa phong trào ý nghĩa.

• Trường học: Học viện Hành chính Quốc gia (Phân viện khu vực Miền Trung)
• Đề tài: Động cơ hiến máu nhân đạo của viên chức và sinh viên Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia khu vực Miền Trung
• Loại tài liệu: Đề tài nghiên cứu khoa học
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Điện Bàn

Tóm tắt

I. Tầm Quan Trọng của Hiến Máu Nhân Đạo trong Xã Hội Hiện Đại

Hiến máu nhân đạo là một hành động cao cả thể hiện tinh thần nhân văn và trách nhiệm xã hội. Máu là tài sản vô giá, đảm bảo sự sống và phát triển của con người. Hàng năm, nhu cầu máu tăng đột biến do tai nạn giao thông, cấp cứu và các bệnh liên quan. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Việt Nam cần 2.000 đơn vị máu mỗi năm, nhưng hiện chỉ đáp ứng được 54% nhu cầu này. Phong trào hiến máu đã trở thành một trong những hoạt động quan trọng nhất của cộng đồng sinh viên và viên chức. Những lượng máu được hiến tặng mang đến hy vọng sống cho hàng nghìn bệnh nhân đang nguy cấp. Đây là lý do vì sao việc khích lệ và phát triển động cơ hiến máu của thanh niên Việt Nam là vấn đề cấp thiết.

1.1. Nhu Cầu Máu Tăng Và Tình Trạng Thiếu Hụt Hiện Nay

Nhu cầu máu toàn cầu ngày càng gia tăng. Tại Việt Nam, số người gặp tai nạn và cần cấp cứu liên tục tăng lên. Năm 2016, cả nước tiếp nhận hơn 1,4 triệu đơn vị máu, tương đương 1,5% dân số. Tuy nhiên, con số này vẫn chưa đủ để đáp ứng nhu cầu lâm sàng. Việc thiếu máu khiến nhiều bệnh nhân gặp nguy hiểm. Do đó, hiến máu tình nguyện là giải pháp quan trọng để cứu sống người bệnh.

1.2. Vai Trò Của Sinh Viên Và Viên Chức Trong Phong Trào Hiến Máu

Sinh viên và viên chức chiếm khoảng 90% nguồn máu tại Việt Nam. Các tổ chức như Đoàn Thanh niên Cộng sản, Hội Liên hiệp Thanh niên và Hội Sinh viên Việt Nam đã khích lệ phong trào hiến máu rộng rãi. Năm 2023, thị xã Điện Bàn (Quảng Nam) vận động được 2.511 đơn vị máu. Viên chức và sinh viên Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia khu vực Miền Trung thường xuyên hiến 130-150 đơn vị máu mỗi năm.

II. Động Cơ Hiến Máu Lý Thuyết Và Thực Tiễn

Động cơ là lực thúc đẩy con người hành động để đạt được mục tiêu nhất định. Trong bối cảnh hiến máu nhân đạo, động cơ của sinh viên và viên chức rất đa dạng. Abraham Maslow đã phát triển lý thuyết cấp bậc nhu cầu, cho rằng hành vi con người bắt nguồn từ nhu cầu và được sắp xếp theo thứ tự ưu tiên. Động cơ hiến máu của mỗi cá nhân có thể khác nhau, từ nhu cầu tự thể hiện đến mong muốn giúp đỡ cộng đồng. Các nhà tâm lý học phân loại động cơ thành nhiều loại: động cơ sinh lý, tâm lý, chính và phụ. Sự hiểu biết về động cơ hành động giúp chúng ta khích lệ hiệu quả hơn sự tham gia của thanh niên vào phong trào hiến máu tình nguyện.

2.1. Lý Thuyết Cấp Bậc Nhu Cầu Maslow Và Hành Vi Hiến Máu

Theo Maslow, con người thỏa mãn nhu cầu cơ bản trước (ăn, uống, sinh tồn), rồi đến nhu cầu cao cấp (yêu thương, tự thể hiện). Hiến máu thường phản ánh nhu cầu cao cấp - mong muốn giúp đỡ người khác và thể hiện giá trị bản thân. Sinh viên và viên chức tham gia hiến máu tình nguyện không chỉ vì trách nhiệm xã hội mà còn để tự khẳng định bản thân trong cộng đồng.

2.2. Phân Loại Động Cơ Trong Hành Động Hiến Máu Nhân Đạo

Các động cơ hiến máu bao gồm: động cơ nhân đạo (cứu sống người khác), động cơ xã hội (sự công nhận từ cộng đồng), động cơ tâm lý (cảm giác tốt lành). Động cơ chính là lý do chủ yếu, còn động cơ phụ là những lý do thứ yếu. Mỗi cá nhân có tổ hợp động cơ khác nhau, điều này giải thích tại sao mức độ tham gia hiến máu có sự chênh lệch.

III. Tình Hình Hiến Máu Của Sinh Viên Và Viên Chức Tại Miền Trung

Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia khu vực Miền Trung và các cơ sở giáo dục khác đã có những thành tích đáng kể trong phong trào hiến máu tình nguyện. Câu lạc bộ Thanh niên vận động hiến máu đã vận động hàng trăm tình nguyện viên, trên 3 năm (2021-2023) đạt 340 đơn vị máu. Năm 2023 đạt 1.229 đơn vị máu cung cấp cho các bệnh viện. Toàn tỉnh Quảng Nam năm 2023 tiếp nhận 18 đơn vị máu từ các hoạt động hiến máu nhân đạo. Những thành quả này được công nhận qua các Bằng khen của Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam và Giấy khen của chính quyền địa phương, chứng tỏ sự cam kết mạnh mẽ của sinh viên và viên chức.

3.1. Thành Tích Hiến Máu Ở Các Cơ Sở Giáo Dục

Viên chức và sinh viên Phân viện Học viện Hành chính Quốc gia khu vực Miền Trung hàng năm hiến 130-150 đơn vị máu. Câu lạc bộ Thanh niên đã nhận Bằng khen Trung ương vì thành tích xuất sắc năm 2023. Nhiều tình nguyện viên đã hiến máu từ 6-8 lần, thể hiện động cơ nhân đạo mạnh mẽ và sự cam kết dài hạn.

3.2. Kết Quả Và Công Nhận Của Phong Trào Hiến Máu Tình Nguyện

Hai năm liền, Câu lạc bộ nhận Giấy khen Chủ tịch UBND thị xã Điện Bàn về vận động hiến máu vượt chỉ tiêu. Giấy khen của Đoàn trường về thành tích Đoàn và phong trào thanh niên năm học 2021-2023. Những công nhận này khích lệ sinh viên và viên chức tiếp tục tham gia hiến máu nhân đạo.

IV. Hướng Đi Và Giải Pháp Khích Lệ Động Cơ Hiến Máu Trong Tương Lai

Mặc dù phong trào hiến máu đã đạt được những thành công đáng khích lệ, tham gia hiến máu tình nguyện của sinh viên vẫn còn hạn chế. Nguyên nhân thúc đẩy hành vi hiến máu của họ chưa được nghiên cứu đầy đủ. Do đó, cần thiết phải xây dựng các chiến lược khích lệ động cơ hiến máu một cách toàn diện. Các cơ sở giáo dục, tổ chức thanh niên cần tuyên truyền rộng rãi về lợi ích và ý nghĩa nhân văn của hiến máu nhân đạo. Cần nâng cao nhận thức về sức khỏe của người hiến máu, khiến họ thấy an tâm tham gia. Đồng thời, cần công nhận và tôn vinh những tình nguyện viên hiến máu tiêu biểu, tạo động lực để nhiều bạn trẻ khác tham gia phong trào hiến máu tình nguyện.

4.1. Những Thách Thức Hiện Tại Của Phong Trào Hiến Máu

Tham gia hiến máu của sinh viên vẫn còn giới hạn do thiếu hiểu biết về ý nghĩa hiến máu nhân đạo. Một số bạn trẻ lo lắng về sức khỏe, e sợ quy trình lấy máu. Cần nghiên cứu kỹ động cơ hành động của từng nhóm sinh viên để tìm ra giải pháp khích lệ phù hợp.

4.2. Kế Hoạch Phát Triển Hiến Máu Nhân Đạo Trong Thời Gian Tới

Cần tuyên truyền bài học về ý nghĩa hiến máu qua các hoạt động xã hội. Lập các câu lạc bộ hiến máu ở các cơ sở giáo dục. Công nhận công lao của tình nguyện viên hiến máu để tạo động lực. Hợp tác với các bệnh viện để đảm bảo an toàn sức khỏe người hiến máu, từ đó khích lệ hiệu quả động cơ hiến máu nhân đạo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐỘNG CƠ HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO CỦA VIÊN CHỨC VÀ SINH VIÊN 1. Lý luận về động cơ và động cơ hiến máu nhân đạo 1. Một số vấn đề lý luận về động cơ hoạt động trong tâm lý học 1. Khái niệm động cơ hoạt động Có nhiều quan niệm khác nhau về động cơ: Tác giả A.Leonchiev cho rằng: “Động cơ chính là đối tượng có khả năng thoả mãn nhu cầu đã được chủ thể tri giác, tư duy, tưởng tượng, đó là sự phản ánh chủ quan về đối tượng thoả mãn nhu cầu” [9, tr.

Tác giả Phạm Minh Hạc quan niệm: “Động cơ là yếu tố tâm lí phản ánh đối tượng có khả năng thỏa mãn nhu cầu của chủ thể, nó định hướng, thức đẩy và duy trì hoạt động của chủ thể nhằm chiếm lĩnh đối tượng đó” [6, tr. Vũ Tuấn Nam trong công trình nghiên cứu động cơ mua bán chất ma tuý của phạm nhân tại trại giam Z30D Cục V26 Bộ Công an cũng đã đưa ra quan niệm về động cơ: “Động cơ là động lực thúc đẩy, định hướng hoạt động của con người, nhằm thoả mãn những nhu cầu đa dạng của cuộc sống” [10, tr. Tác giả Lê Khanh trong tập bài giảng Tâm lý học nhân cách, năm 2007 thì cho rằng: “Động cơ là sức mạnh tinh thần được nảy sinh từ một nhu cầu mà đối tượng thoả mãn nó đã được chủ thể làm xuất hiện (hình dung ra) một cách rõ ràng và đầy đủ trong đầu óc mình dưới hình thức biểu tượng, có sức thúc đẩy hành động có hướng nhằm thoả mãn nhu cầu của chủ thể” [9, tr. Trên cơ sở tiếp thu những quan điểm của các nhà nghiên cứu về động cơ, trong phạm vi nghiên cứu của mình về động cơ HMNĐ của viên chức và sinh viên, chúng tôi tán thành quan điểm của này của tác giả Lê Khanh.

Ở góc nhìn của đề tài này, động cơ là sự tự thúc đẩy, khao khát và khát vọng vượt qua giới hạn, sẵn lòng thúc đẩy hành động đạt được kết quả cao. Một số đặc điểm của động cơ hoạt động a. Tính có ý thức của động cơ hoạt động Tâm lý học, dựa trên chủ nghĩa duy vật biện chứng, khẳng định rằng động cơ hoạt động của con người là sự phản ánh cá nhân về giá trị xã hội. Động cơ hoạt động không tồn tại ngay từ khi con người mới sinh ra, mà nó được hình thành và phát triển thông qua hoạt động và tương tác cá nhân trong các mối quan hệ.

Con người tiếp thu và biến các giá trị xã hội thành giá trị cá nhân, tạo nên ý nghĩa riêng cho bản thân. Quá 8 trình này là việc lựa chọn các giá trị xã hội phù hợp với quan điểm và vai trò của từng người trong xã hội. Điều quan trọng là động cơ hoạt động của con người được hình thành và phát triển thông qua hoạt động và tương tác trong các mối quan hệ xã hội mà con người tham gia một cách có ý thức. Động cơ hoạt động của con người là một khía cạnh xã hội và không thể tách rời khỏi sự tiến bộ và phát triển của ý thức.

Ý thức là khả năng tâm lý cao nhất chỉ riêng con người có, được thể hiện qua ngôn ngữ và khả năng hiểu biết. Để một nhu cầu trở thành động cơ thúc đẩy hành động, trước hết nó phải được chủ thể ý thức hoá đầy đủ (tức là chủ thể phải có khái niệm rõ ràng về đối tượng có thể đáp ứng nhu cầu của mình), nghĩa là chủ thể phải hình dung được đối tượng đó, xây dựng biểu tượng cho nó. Khi đó, nhu cầu mới có chức năng thúc đẩy và hướng dẫn hành động, tức là trở thành động cơ. Tính ý thức của động cơ cho biết tính mục đích và có chủ đích của nó.

Tuy nhiên, trong thực tế, các động cơ chỉ được phản ánh một cách khách quan qua việc phân tích các hoạt động và thái độ hành động của chủ thể. Còn trong mặt chủ quan, động cơ được biểu hiện gián tiếp thông qua các trải nghiệm như mong ước và nguyện vọng để đạt được mục tiêu. Do đó, sự thống nhất các khía cạnh ý thức trong động cơ được coi là một yếu tố quan trọng của nó. Những thông tin trên giải thích rằng, không phải mọi thứ (bao gồm cả bản năng vô thức) có khả năng kích thích con người hành động đều được coi là động cơ hoạt động theo quan điểm của các nhà tâm lý học hoạt động.

Động cơ hoạt động của con người không bao giờ thuộc phạm trù của vô thức. Tính thứ bậc của động cơ Mỗi hoạt động thường được thúc đẩy và chi phối bởi nhiều động cơ khác nhau. Theo quan điểm của Leonchiev, hệ thống động cơ nhân cách bao gồm động cơ tạo ý thức và động cơ kích thích hành động. Sự phân chia chức năng giữa các động cơ này tạo nên mức độ ưu tiên của chúng.

Động cơ mang tính ưu tiên bởi vì nó ảnh hưởng gián tiếp thông qua mục đích. Động cơ tạo ý thức xuất hiện từ những động cơ mà trong quá trình hoạt động, chúng thiết lập mối quan hệ sâu sắc với đối tượng, mang lại cho chủ thể một ý nghĩa đặc biệt và ảnh hưởng đến lối sống và cách thức hành vi của chủ thể. Nó trực tiếp liên quan đến sự hình thành và phát triển cá nhân. Trong khi đó, các động cơ khác trong hoạt động này chỉ đóng vai trò kích thích đơn thuần mà không mang lại những trải nghiệm tương tự.

Điều này, giúp chúng ta hiểu rõ về các quan hệ quan trọng 9 trong lĩnh vực động cơ và mức độ ưu tiên của các động cơ này tạo nên một trường động cơ trung tâm trong cấu trúc nhân cách. Một số nhà nghiên cứu cho rằng, quan điểm của A. Maslow về thang nhu cầu của con người cũng đề cập đến việc xếp thứ bậc các động cơ, tương tự như quan niệm của các nhà tâm lý học hoạt động. Thực tế, sự sắp xếp các nhu cầu theo thứ bậc của Maslow dựa trên lý thuyết về mức độ liên quan của chúng đối với các nhu cầu sinh tồn (nhu cầu sinh học) - từ những nhu cầu cơ bản như sinh lý (ăn uống, tình dục,.) cho đến nhu cầu an toàn (tự bảo vệ), nhu cầu tự trọng và cuối cùng là nhu cầu tự thể hiện (nhận thức, thẩm mỹ).

Tuy thực tế là mức độ liên quan giữa các nhu cầu sinh tồn không xác định quan hệ thứ bậc của các động cơ, mà quan hệ thứ bậc giữa các động cơ được xác định bởi những mối quan hệ hình thành trong hoạt động của cá nhân trong các mối quan hệ xã hội mà người đó tham gia và những mối quan hệ này không đồng nhất mà phụ thuộc vào điều kiện và hoàn cảnh hoạt động, làm cho thứ tự của các động cơ có thể thay đổi. Vì vậy, chúng tôi cho rằng không có sự tương đồng giữa lý thuyết về thang nhu cầu của A. Maslow và quan niệm của các nhà tâm lý học hoạt động về tính thứ bậc của các động cơ hoạt động. Tính ổn định và bền vững tương đối của động cơ hoạt động Động cơ như một thuộc tính tâm lý, có tính ổn định và bền vững, tuy nhiên điều đó không có nghĩa là chúng không thể thay đổi hoàn toàn.

Trong quá trình hoạt động, có thể xảy ra các khó khăn khách quan và chủ quan, làm cho việc đạt được sự thoả mãn nhu cầu trở nên không suôn sẻ như thông thường. Trong trường hợp này, chủ thể có thể điều chỉnh một chút nội dung của động cơ để phù hợp với điều kiện hoạt động. Hoặc có thể vẫn giữ nguyên nội dung nhưng trạng thái tích cực của chủ thể do động cơ tạo ra có thể giảm đi. Động cơ cũng có thể trở từ một động cơ có hiệu lực thành một động cơ chỉ mang tính tiềm năng thúc đẩy.

Do đó, trong quá trình hoạt động, động cơ có thể trải qua sự biến đổi hoặc có thể phát sinh ra các động cơ mới. Bản chất xã hội của con người đóng vai trò quan trọng trong động cơ hoạt động của họ, và không thể tách rời khỏi quá trình phát triển của ý thức. Động cơ này được hình thành và phát triển theo một quá trình dài, trong quá trình hoạt động và tương tác của con người, chứ không phải được tồn tại sẵn khi con người sinh ra. Khi con người 10 tích cực tham gia vào các hoạt động và tương tác đa dạng, phong phú, hệ thống động cơ cũng trở nên đa dạng và phong phú tương ứng.

Động cơ hoạt động của con người là một khía cạnh xã hội và không thể tách rời khỏi quá trình phát triển ý thức. Nó được hình thành và phát triển dần trong một quá trình kéo dài, xuất phát từ hoạt động và tương tác của con người và không tồn tại sẵn có từ khi con người sinh ra. Khi con người tích cực tham gia vào các hoạt động và tương tác đa dạng, phong phú, hệ thống động cơ cũng trở nên phong phú và đa dạng tương ứng. Nói như vậy có nghĩa là động cơ hoạt động của con người không được coi là tuyệt đối và bất biến, mà có thể thay đổi theo điều kiện sống và hoàn cảnh thay đổi.

Khi các giá trị và quan niệm về cuộc sống cũng thay đổi, động cơ hoạt động của con người cũng sẽ có những thay đổi tương ứng [10, tr. Tính ẩn tàng của động cơ hoạt động Động cơ hoạt động của con người được hình thành và phát triển thông qua hoạt động và tương tác trong các mối quan hệ xã hội mà con người tham gia. Tuy nhiên, thực tế là con người thường gặp khó khăn trong việc nhận ra động cơ chính thúc đẩy hoạt động của mình. Các động cơ chỉ được tiết lộ một cách khách quan qua việc phân tích hoạt động và đánh giá hành vi.

Trong khi đó, động cơ thể hiện dưới dạng gián tiếp trong trạng thái chủ quan, bao gồm mong ước và nguyện vọng để đạt được mục tiêu. Điều này làm cho động cơ trở nên ẩn dụ và khó nhận biết, theo quan điểm của các nhà tâm lý học hoạt động. Mối quan hệ giữa động cơ và các khái niệm liên quan a. Mối quan hệ giữa động cơ và nhu cầu Trong lĩnh vực tâm lý học, nhu cầu và động cơ luôn được nghiên cứu trong mối quan hệ chặt chẽ và tương đối khó phân biệt.

Khi nói về động cơ, không thể không đề cập đến nhu cầu, vì nhu cầu chính là nguồn gốc trực tiếp dẫn đến hình thành động cơ.