Đầu Tư Phát Triển Bền Vững Kinh Tế Tại Bắc Ninh

Phát triển bền vững, đặc biệt là phát triển kinh tế bền vững, là mục tiêu hàng đầu của các quốc gia và… 192 trang · Trường Đại học Kinh tế quốc dân · 2015.

• Tác giả: Hoàng Thị Thu Hà
• Người hướng dẫn: PGS. TS Từ Quang Phương
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế quốc dân
• Chuyên ngành: Kinh tế phát triển
• Đề tài: Đầu Tư Phát Triển Bền Vững Kinh Tế Tại Bắc Ninh: Nghiên Cứu và Giải Pháp
• Loại tài liệu: Luận án
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.1. Các nghiên cứu nước ngoài
• 1.2. Các nghiên cứu về mối quan hệ giữa đầu tư với tăng trưởng và phát triển kinh tế
• 1.3. Các nghiên cứu có liên quan đến phát triển bền vững và phát triển bền vững về kinh tế
• 1.4. Các nghiên cứu trong nước
• 1.5. Các nghiên cứu về phát triển bền vững và đầu tư phát triển kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh
• 1.6. Những kết luận rút ra và khoảng trống nghiên cứu của luận án
• 1.7. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG VỀ KINH TẾ
• 2.1. Phát triển bền vững về kinh tế
• 2.1.1. Khái niệm về phát triển bền vững
• 2.1.2. Khái niệm và nội hàm phát triển bền vững về kinh tế
• 2.2. Đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 2.2.1. Khái niệm về đầu tư phát triển và đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 2.2.2. Nội dung phân tích đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 2.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn địa phương
• 2.4. Tác động của đầu tư đến phát triển bền vững về kinh tế
• 2.4.1. Quan điểm đánh giá
• 2.5. Kinh nghiệm của một số quốc gia và địa phương về đầu tư phát triển bền vững về kinh tế và bài học kinh nghiệm cho tỉnh Bắc Ninh
• 2.5.1. Kinh nghiệm của thành phố Thẩm Quyến - Trung Quốc
• 2.5.2. Kinh nghiệm của thành phố Seoul - Hàn Quốc
• 2.5.3. Kinh nghiệm của thành phố Hà Nội
• 2.5.4. Bài học kinh nghiệm cho tỉnh Bắc Ninh
• 2.6. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG VỀ KINH TẾ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH BẮC NINH GIAI ĐOẠN 2006-2013
• 3.1. Các nhân tố ảnh hưởng đến đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2006-2013
• 3.1.1. Định hướng phát triển bền vững của tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2006 - 2015
• 3.1.2. Các nguồn tiềm năng về điều kiện về tự nhiên, kinh tế - xã hội của tỉnh Bắc Ninh có thể khai thác để thực hiện đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 3.1.3. Các cơ chế, chính sách có ảnh hưởng đến đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh
• 3.1.4. Tình hình kinh tế - xã hội thế giới, khu vực và cả nước có ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư phát triển bền vững của tỉnh
• 3.2. Thực trạng đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2006 - 2013
• 3.2.1. Quy mô vốn đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 3.2.2. Vốn và cơ cấu nguồn vốn đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 3.2.3. Nội dung và cơ cấu vốn đầu tư phát triển bền vững về kinh tế phân theo ngành kinh tế
• 3.2.4. Nội dung và cơ cấu đầu tư theo các lĩnh vực có tác động trực tiếp đến phát triển bền vững về kinh tế
• 3.3. Tác động của đầu tư đến thực hiện các nội dung phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh
• 3.3.1. Tác động của đầu tư đến tăng trưởng kinh tế bền vững
• 3.3.2. Tác động của đầu tư đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành
• 3.3.3. Tác động của đầu tư đến cấu trúc tăng trưởng
• 3.3.4. Tác động của đầu tư đến hiệu quả tăng trưởng
• 3.4. Đánh giá thực trạng đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh
• 3.4.1. Kết quả đạt được và nguyên nhân
• 3.4.2. Một số hạn chế và nguyên nhân
• 3.5. Kết luận chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG VỀ KINH TẾ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH BẮC NINH ĐẾN NĂM 2020
• 4.1. Quan điểm và định hướng đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020
• 4.1.1. Căn cứ xây dựng định hướng đầu tư
• 4.1.2. Quan điểm đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 4.1.3. Định hướng đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020
• 4.2. Một số giải pháp tăng cường đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020
• 4.2.1. Rà soát, hoàn thiện công tác quy hoạch trên địa bàn tỉnh và tăng cường công tác kế hoạch hoá đầu tư
• 4.2.2. Hoàn thiện hệ thống chính sách có liên quan đến đầu tư phát triển bền vững về kinh tế
• 4.2.3. Tăng cường huy động vốn đầu tư phát triển đáp ứng mục tiêu tăng trưởng và phát triển bền vững về kinh tế
• 4.2.4. Điều chỉnh cơ cấu đầu tư ngành và tăng cường đầu tư vào các lĩnh vực có tác động trực tiếp đến phát triển bền vững về kinh tế, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế hợp lý, nâng cao tốc độ và chất lượng tăng trưởng kinh tế
• 4.2.5. Tăng cường công tác quản lý nhà nước hoạt động đầu tư
• 4.2.6. Tăng cường liên kết, hợp tác với các địa phương lân cận và cả nước nhằm thực hiện mục tiêu phát triển bền vững
• 4.2.7. Tăng cường sự phối kết hợp giữa các cơ quan chức năng trong việc thực hiện các mục tiêu PTBV về kinh tế của tỉnh
• 4.3. Một số kiến nghị với cơ quan quản lý nhà nước nhằm tăng cường hoạt động đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh
• 4.4. Kết luận chương 4
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đầu Tư Phát Triển Bền Vững Tại Bắc Ninh

Phát triển bền vững, đặc biệt là phát triển kinh tế bền vững, là mục tiêu hàng đầu của các quốc gia và địa phương. Để đạt được mục tiêu này, việc huy động hiệu quả các nguồn lực, bao gồm tài chính, vật chất và nhân lực, cho đầu tư phát triển là vô cùng quan trọng. Lý thuyết và thực tiễn đã chứng minh rằng đầu tư đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy tăng trưởng và phát triển bền vững kinh tế. Bài viết này sẽ đi sâu vào phân tích các khía cạnh của đầu tư phát triển bền vững tại Bắc Ninh, một tỉnh năng động thuộc vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ. Các nghiên cứu trong và ngoài nước đã chỉ ra mối liên hệ mật thiết giữa đầu tư và sự thịnh vượng kinh tế, xã hội.

1.1. Tầm quan trọng của phát triển bền vững kinh tế

Phát triển bền vững kinh tế không chỉ là tăng trưởng về mặt số lượng mà còn là sự cải thiện về chất lượng cuộc sống, bảo vệ môi trường và đảm bảo công bằng xã hội. Bắc Ninh, với vị trí chiến lược và tiềm năng phát triển lớn, cần chú trọng đầu tư vào các lĩnh vực có khả năng tạo ra giá trị gia tăng cao và ít gây tác động tiêu cực đến môi trường. Việc đầu tư vào công nghệ xanh, năng lượng tái tạo và các ngành công nghiệp sạch là yếu tố then chốt để Bắc Ninh đạt được mục tiêu phát triển bền vững.

1.2. Vai trò của đầu tư trong tăng trưởng kinh tế

Đầu tư là động lực chính thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Đầu tư vào cơ sở hạ tầng, giáo dục, y tế và khoa học công nghệ tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển lâu dài. Bắc Ninh cần thu hút đầu tư từ cả khu vực tư nhân và nhà nước để nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo ra nhiều việc làm. Theo tài liệu gốc, đầu tư được coi là "chìa khóa vàng" cho tăng trưởng và phát triển bền vững kinh tế.

II. Thách Thức Đầu Tư Bền Vững Kinh Tế Tại Bắc Ninh Hiện Nay

Mặc dù Bắc Ninh đã đạt được nhiều thành tựu trong phát triển kinh tế, nhưng vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức trong việc thực hiện đầu tư phát triển bền vững. Các vấn đề như ô nhiễm môi trường, bất bình đẳng xã hội và sự phụ thuộc vào các ngành công nghiệp thâm dụng lao động đang đặt ra những yêu cầu cấp thiết về việc chuyển đổi mô hình tăng trưởng. Việc thu hút đầu tư cần đi đôi với việc kiểm soát chặt chẽ các dự án có nguy cơ gây ô nhiễm và đảm bảo lợi ích cho cộng đồng địa phương. Chính sách đầu tư cần được điều chỉnh để khuyến khích các dự án xanh và thân thiện với môi trường.

2.1. Ô nhiễm môi trường từ khu công nghiệp

Sự phát triển nhanh chóng của các khu công nghiệp tại Bắc Ninh đã mang lại nhiều lợi ích kinh tế, nhưng cũng gây ra những hệ lụy về môi trường. Nước thải, khí thải và chất thải rắn từ các nhà máy đang gây ô nhiễm nguồn nước, không khí và đất đai. Cần có các giải pháp đồng bộ để kiểm soát ô nhiễm và xử lý chất thải hiệu quả. Việc áp dụng các tiêu chuẩn môi trường khắt khe và khuyến khích các doanh nghiệp sử dụng công nghệ sạch là rất quan trọng.

2.2. Bất bình đẳng xã hội và nguồn nhân lực

Sự chênh lệch về thu nhập và cơ hội giữa các nhóm dân cư khác nhau đang gia tăng tại Bắc Ninh. Cần có các chính sách hỗ trợ người nghèo và các nhóm yếu thế trong xã hội để giảm thiểu bất bình đẳng. Bên cạnh đó, việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là yếu tố then chốt để Bắc Ninh có thể cạnh tranh trong nền kinh tế toàn cầu. Đầu tư vào giáo dục và đào tạo nghề là cần thiết để đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động.

2.3. Phụ thuộc vào công nghiệp thâm dụng lao động

Bắc Ninh hiện đang phụ thuộc nhiều vào các ngành công nghiệp thâm dụng lao động, có giá trị gia tăng thấp. Cần có các chính sách khuyến khích các doanh nghiệp đổi mới sáng tạo và chuyển đổi sang các ngành công nghiệp có hàm lượng công nghệ cao hơn. Việc đầu tư vào nghiên cứu và phát triển (R&D) là rất quan trọng để Bắc Ninh có thể tạo ra các sản phẩm và dịch vụ có giá trị gia tăng cao.

III. Giải Pháp Đầu Tư Phát Triển Kinh Tế Bền Vững Cho Bắc Ninh

Để giải quyết các thách thức và đạt được mục tiêu phát triển bền vững, Bắc Ninh cần thực hiện các giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Các giải pháp này bao gồm việc hoàn thiện chính sách đầu tư, tăng cường huy động vốn, điều chỉnh cơ cấu đầu tư và nâng cao năng lực quản lý nhà nước. Việc hợp tác với các địa phương khác và các tổ chức quốc tế cũng là rất quan trọng để Bắc Ninh có thể học hỏi kinh nghiệm và tiếp cận các nguồn lực mới.

3.1. Hoàn thiện chính sách đầu tư xanh và bền vững

Chính sách đầu tư cần được điều chỉnh để khuyến khích các dự án xanh và thân thiện với môi trường. Các ưu đãi về thuế, đất đai và tín dụng nên được dành cho các doanh nghiệp sử dụng công nghệ sạch và tuân thủ các tiêu chuẩn môi trường khắt khe. Cần có các quy định rõ ràng về trách nhiệm của các nhà đầu tư trong việc bảo vệ môi trường và đảm bảo lợi ích cho cộng đồng địa phương.

3.2. Tăng cường huy động vốn đầu tư đa dạng

Bắc Ninh cần tăng cường huy động vốn đầu tư từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm vốn nhà nước, vốn tư nhân, vốn FDI và vốn ODA. Việc phát triển thị trường vốn và khuyến khích các doanh nghiệp niêm yết trên sàn chứng khoán là rất quan trọng để thu hút vốn đầu tư. Cần có các cơ chế khuyến khích các nhà đầu tư nước ngoài tham gia vào các dự án phát triển bền vững.

3.3. Điều chỉnh cơ cấu đầu tư vào các ngành xanh

Cơ cấu đầu tư cần được điều chỉnh để tập trung vào các ngành có giá trị gia tăng cao và ít gây tác động tiêu cực đến môi trường. Các ngành như năng lượng tái tạo, công nghệ thông tin, du lịch sinh thái và nông nghiệp công nghệ cao cần được ưu tiên đầu tư. Cần có các chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp chuyển đổi sang các ngành công nghiệp xanh.

IV. Ứng Dụng ESG Trong Đầu Tư Bền Vững Tại Bắc Ninh

Việc áp dụng các tiêu chuẩn ESG (Environmental, Social, and Governance) trong đầu tư là một xu hướng tất yếu để đảm bảo sự phát triển bền vững. ESG giúp các nhà đầu tư đánh giá rủi ro và cơ hội liên quan đến môi trường, xã hội và quản trị doanh nghiệp. Bắc Ninh cần khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng các tiêu chuẩn ESG và công khai thông tin về các hoạt động phát triển bền vững của mình. Việc này sẽ giúp Bắc Ninh thu hút đầu tư từ các quỹ đầu tư có trách nhiệm và nâng cao uy tín trên thị trường quốc tế.

4.1. Tiêu chuẩn môi trường Environmental trong đầu tư

Tiêu chuẩn môi trường yêu cầu các doanh nghiệp giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên và năng lượng, và tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường. Bắc Ninh cần khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng các công nghệ xanh và thực hiện các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm. Việc đánh giá tác động môi trường của các dự án đầu tư cần được thực hiện một cách nghiêm túc và khách quan.

4.2. Tiêu chuẩn xã hội Social trong đầu tư

Tiêu chuẩn xã hội yêu cầu các doanh nghiệp đảm bảo quyền lợi của người lao động, tôn trọng quyền con người và đóng góp vào sự phát triển của cộng đồng địa phương. Bắc Ninh cần khuyến khích các doanh nghiệp tạo ra việc làm ổn định, trả lương công bằng và đảm bảo điều kiện làm việc an toàn. Việc tham gia vào các hoạt động từ thiện và hỗ trợ cộng đồng cũng là một phần quan trọng của tiêu chuẩn xã hội.

4.3. Tiêu chuẩn quản trị Governance trong đầu tư

Tiêu chuẩn quản trị yêu cầu các doanh nghiệp hoạt động minh bạch, có trách nhiệm và tuân thủ pháp luật. Bắc Ninh cần khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng các chuẩn mực quản trị tốt và công khai thông tin về hoạt động kinh doanh của mình. Việc chống tham nhũng và đảm bảo tính minh bạch trong các giao dịch là rất quan trọng để tạo niềm tin cho các nhà đầu tư.

V. Nghiên Cứu Phát Triển Kinh Tế Bền Vững Tại Bắc Ninh Kết Quả

Các nghiên cứu phát triển kinh tế tại Bắc Ninh đã chỉ ra rằng việc thực hiện đầu tư phát triển bền vững mang lại nhiều lợi ích cho tỉnh. Tăng trưởng kinh tế được duy trì ổn định, cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng hiện đại, và chất lượng cuộc sống của người dân được nâng cao. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều việc phải làm để Bắc Ninh có thể đạt được mục tiêu phát triển bền vững một cách toàn diện. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương để thực hiện các giải pháp phát triển bền vững một cách hiệu quả.

5.1. Tác động của đầu tư đến tăng trưởng kinh tế

Đầu tư đã đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế của Bắc Ninh. Các dự án đầu tư đã tạo ra nhiều việc làm mới, tăng thu nhập cho người dân và đóng góp vào ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, cần có các chính sách khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào các ngành có giá trị gia tăng cao hơn để tăng trưởng kinh tế bền vững.

5.2. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nhờ đầu tư

Đầu tư đã góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế của Bắc Ninh từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ. Các ngành công nghiệp và dịch vụ có giá trị gia tăng cao đang ngày càng chiếm tỷ trọng lớn hơn trong cơ cấu kinh tế của tỉnh. Cần có các chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp chuyển đổi sang các ngành công nghiệp và dịch vụ hiện đại.

5.3. Nâng cao chất lượng cuộc sống nhờ đầu tư bền vững

Đầu tư bền vững đã góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân Bắc Ninh. Các dự án đầu tư vào giáo dục, y tế, văn hóa và thể thao đã cải thiện điều kiện sống của người dân. Cần có các chính sách đảm bảo rằng tất cả người dân đều được hưởng lợi từ sự phát triển kinh tế của tỉnh.

VI. Tương Lai Đầu Tư Phát Triển Bền Vững Của Kinh Tế Bắc Ninh

Tương lai của đầu tư phát triển bền vững tại Bắc Ninh phụ thuộc vào việc tỉnh có thể giải quyết các thách thức hiện tại và tận dụng các cơ hội mới. Việc áp dụng các tiêu chuẩn ESG, khuyến khích đổi mới sáng tạo và tăng cường hợp tác quốc tế là những yếu tố then chốt để Bắc Ninh có thể đạt được mục tiêu phát triển bền vững một cách toàn diện. Bắc Ninh cần trở thành một hình mẫu về phát triển kinh tế xanh và bền vững cho các địa phương khác trong cả nước.

6.1. Đổi mới sáng tạo và công nghệ trong đầu tư

Đổi mới sáng tạo và công nghệ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển bền vững. Bắc Ninh cần khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào nghiên cứu và phát triển (R&D) và áp dụng các công nghệ mới để nâng cao năng lực cạnh tranh. Việc xây dựng một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo là rất quan trọng để thu hút các nhà đầu tư và các chuyên gia công nghệ.

6.2. Hợp tác quốc tế và thu hút đầu tư có trách nhiệm

Hợp tác quốc tế là rất quan trọng để Bắc Ninh có thể học hỏi kinh nghiệm và tiếp cận các nguồn lực mới. Bắc Ninh cần tăng cường hợp tác với các tổ chức quốc tế và các địa phương khác để chia sẻ thông tin và kinh nghiệm về phát triển bền vững. Việc thu hút đầu tư có trách nhiệm từ các quỹ đầu tư quốc tế là rất quan trọng để đảm bảo rằng các dự án đầu tư mang lại lợi ích cho cả kinh tế và xã hội.

6.3. Quy hoạch phát triển và cơ sở hạ tầng bền vững

Quy hoạch phát triển và cơ sở hạ tầng bền vững là nền tảng cho sự phát triển kinh tế lâu dài. Bắc Ninh cần có một quy hoạch phát triển tổng thể, tích hợp các yếu tố kinh tế, xã hội và môi trường. Việc đầu tư vào cơ sở hạ tầng giao thông, năng lượng và viễn thông cần được thực hiện một cách bền vững và hiệu quả.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Công trình "Đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh" là luận án tiến sĩ chuyên ngành Kinh tế phát triển (mã số 62310105), do nghiên cứu sinh Hoàng Thị Thu Hà thực hiện tại Trường Đại học Kinh tế quốc dân dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS Từ Quang Phương, hoàn thành năm 2015.

• Tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu: Sau khi Việt Nam ban hành Định hướng chiến lược Phát triển bền vững (Chương trình nghị sự 21) theo Quyết định số 153/2004/QĐ-TTg ngày 17/8/2004, việc triển khai các mục tiêu phát triển bền vững tại cấp địa phương trở thành yêu cầu thực tiễn. Phát triển bền vững bao gồm ba trụ cột: bền vững kinh tế, bền vững xã hội và bền vững môi trường; trong đó, phát triển bền vững về kinh tế đóng vai trò là điều kiện cần để thực thi hai trụ cột còn lại. Bắc Ninh là tỉnh thuộc vùng đồng bằng sông Hồng, nằm trong tam giác kinh tế trọng điểm Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh và là cửa ngõ phía Đông Bắc của thủ đô Hà Nội. Tỉnh đã sớm ban hành Chiến lược phát triển bền vững giai đoạn 2006-2010 và định hướng đến năm 2020. Tuy nhiên, hoạt động đầu tư phát triển trên địa bàn tỉnh thời gian qua bộc lộ một số biểu hiện thiếu bền vững, chủ yếu tăng trưởng theo chiều rộng và phụ thuộc vào các yếu tố ngoại lực. Do đó, luận án tập trung giải quyết khoảng trống về cơ sở lý luận, phương pháp đánh giá thực trạng và xác lập hệ thống giải pháp đầu tư nhằm bảo đảm phát triển bền vững về kinh tế cấp địa phương.

• Mục tiêu nghiên cứu (được xác định theo 3 nội dung chính):

  1. Hệ thống hóa và làm sáng tỏ cơ sở lý luận, thực tiễn về đầu tư phát triển bền vững về kinh tế; vận dụng các vấn đề lý luận đó vào trường hợp cụ thể của tỉnh Bắc Ninh.
  2. Phân tích thực trạng đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2006-2013; đánh giá tác động của hoạt động đầu tư đến tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu ngành và hiệu quả kinh tế; chỉ rõ các kết quả đạt được, hạn chế và nguyên nhân.
  3. Làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc xây dựng quan điểm, định hướng; đề xuất các giải pháp tăng cường đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020.

• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động đầu tư phát triển bền vững về kinh tế và các tác động của đầu tư đến các nội dung phát triển bền vững kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh; quan điểm, định hướng và giải pháp đầu tư đến năm 2020.
  • Phạm vi không gian: Địa bàn hành chính tỉnh Bắc Ninh.
  • Phạm vi thời gian: Phân tích thực trạng dữ liệu giai đoạn 2006-2013; đề xuất định hướng và giải pháp đến năm 2020.
  • Phạm vi nội dung: Tập trung vào trụ cột kinh tế của phát triển bền vững, phân tích các quan hệ tương tác với xã hội và môi trường dưới góc độ điều kiện cần của tăng trưởng kinh tế chất lượng cao.

---

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Luận án phân loại và tổng quan các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước theo ba nhóm chủ đề:

Các nghiên cứu quốc tế về mối quan hệ giữa đầu tư, tăng trưởng và phát triển bền vững

1. Mô hình Harrod - Domar (Roy Harrod và Evsey Domar): Xác lập quan hệ giữa tăng trưởng đầu ra ($g$) với tỷ lệ tích lũy ($s$) và hệ số gia tăng vốn - sản lượng ($k$ hay $ICOR$) qua công thức $g = s / ICOR$, khẳng định vai trò của tích lũy vốn đối với tăng trưởng.
2. Mô hình Robert Solow (1956) và T. Swan: Bổ sung yếu tố công nghệ vào hàm sản xuất tân cổ điển, xác định công nghệ là biến ngoại sinh quyết định tốc độ tăng trưởng dài hạn ở trạng thái dừng.
3. Mô hình tăng trưởng nội sinh và mô hình R&D: Đưa tiến bộ kỹ thuật thành biến nội sinh, xem đầu tư vào nghiên cứu - triển khai và quyền sở hữu trí tuệ là động lực duy trì tăng trưởng.
4. Mô hình tăng trưởng kinh tế hiện đại của P. Samuelson: Kết hợp nền kinh tế hỗn hợp, hàm sản xuất Cobb-Douglas và vai trò tiết kiệm - đầu tư.
5. Công trình của John Dennis Gould (1972): Phân tích các yếu tố đóng góp vào tăng trưởng gồm nông nghiệp, tích lũy đầu tư, thương mại quốc tế, công nghiệp hóa và công nghệ.
6. Mô hình Sung Sang Park (1992): Bổ sung tích lũy công nghệ thông qua đầu tư phát triển con người (vốn con người) bên cạnh tích lũy vốn sản xuất vật chất.
7. Báo cáo "Tương lai của chúng ta" (WCED, 1987): Định nghĩa chuẩn tắc về phát triển bền vững đáp ứng nhu cầu hiện tại mà không làm phương hại thế hệ tương lai.
8. Các nghiên cứu phương pháp luận và chỉ số: Holger Rogall phân tích kinh tế học bền vững; Peter P. Rogers, Jalal và John A. Boyd hệ thống hóa công cụ đo lường tính bền vững; John Blewitt (2008), Simon Dresner (2008) phân tích nguyên tắc phát triển bền vững; Simon Bell và Stephen Morse (2008) thiết kế hệ thống chỉ số đo lường; Tatyana P. Soubbotina (2005) đề xuất chỉ tiêu tỷ lệ tiết kiệm thực và tỷ lệ đầu tư thực trong nước để lượng hóa tích lũy của cải quốc gia.

Các nghiên cứu trong nước về phát triển bền vững và đầu tư kinh tế

1. Nghiên cứu thể chế và định hướng vĩ mô: Báo cáo "Tiến tới môi trường bền vững" (1995) của Trung tâm Tài nguyên và Môi trường; Định hướng chiến lược phát triển bền vững ở Việt Nam (2004); Dự án VIE/01/021 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư; Đề tài cấp Bộ của Hà Huy Thành (2007); nghiên cứu của Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam; công trình của Lưu Đức Hải và cộng sự (2000).
2. Nghiên cứu phát triển bền vững cấp vùng và quốc gia: Dương Bá Phượng (2012) nghiên cứu vùng Trung Bộ với bộ 33 chỉ tiêu; Bùi Minh Đạo (2011) nghiên cứu vùng Tây Nguyên; Bùi Đức Hùng phân tích vùng Duyên hải Nam Trung Bộ; Nguyễn Quang Thái và Ngô Thắng Lợi (2007) đánh giá chất lượng tăng trưởng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế; Bùi Tất Thắng (2010) nghiên cứu giai đoạn 2011-2020; Nguyễn Văn Nam và Ngô Thắng Lợi (2010) đánh giá chính sách phát triển bền vững vùng kinh tế trọng điểm.
3. Các luận án tiến sĩ liên quan: Nguyễn Văn Thanh (2001) về vai trò FDI tại Đông Á và Việt Nam; Nguyễn Hải Bắc (2010) về phát triển bền vững công nghiệp tỉnh Thái Nguyên; Nguyễn Đình Thi (2007) về chuyển dịch cơ cấu kinh tế vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ; Nguyễn Hữu Sở (2009) về phát triển kinh tế bền vững ở Việt Nam.
4. Các công trình về địa bàn tỉnh Bắc Ninh: Định hướng chiến lược phát triển bền vững tỉnh Bắc Ninh (2006); Quyết định số 1831/2013/QĐ-TTg phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020, định hướng đến năm 2030; Luận án của Nguyễn Thế Thảo (2003) về phát huy lợi thế so sánh tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 1997-2003; Luận án của Nguyễn Phương Bắc (2002) về định hướng và giải pháp đầu tư phát triển kinh tế tỉnh Bắc Ninh thời kỳ 1991-2000.

Khoảng trống nghiên cứu của luận án

Mặc dù các công trình đi trước đã tiếp cận các khía cạnh khác nhau của phát triển bền vững hoặc hoạt động đầu tư chung, tác giả chỉ ra các khoảng trống cụ thể:

• Chưa có công trình chuyên sâu xây dựng cơ sở lý luận hoàn chỉnh về "đầu tư phát triển bền vững về kinh tế" cấp địa phương, bao gồm nội hàm, nội dung phân tích, nhân tố ảnh hưởng và hệ thống tiêu chí định lượng tác động.
• Chưa có công trình đánh giá thực trạng đầu tư giai đoạn 2006-2013 gắn với các tiêu chí phát triển bền vững kinh tế của tỉnh Bắc Ninh, cũng như lượng hóa mức độ đóng góp của các yếu tố vốn, lao động, năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng giá trị gia tăng của doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh.
• Chưa có công trình xây dựng hệ thống giải pháp đồng bộ và dự báo nhu cầu vốn đầu tư cho mục tiêu phát triển bền vững về kinh tế của tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết và khái niệm cốt lõi

• Khái niệm phát triển bền vững về kinh tế: Luận án định nghĩa phát triển bền vững về kinh tế là một nội dung của phát triển bền vững, bảo đảm tính lâu bền của tốc độ tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hợp lý và nâng cao hiệu quả tăng trưởng. Nội hàm gồm ba yếu tố:
  1. Tăng trưởng cao, hợp lý và ổn định: Tốc độ tăng trưởng GDP đạt mức trên 7%/năm kéo dài liên tục, tăng trưởng dựa trên chiều sâu (yếu tố công nghệ, năng suất lao động, khu vực kinh tế tư nhân).
  2. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch tiến bộ: Tăng nhanh tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ, chuyển đổi nội bộ ngành theo hướng giá trị gia tăng cao.
  3. Hiệu quả tăng trưởng: Giảm hệ số ICOR, nâng cao năng suất lao động, giảm tiêu hao năng lượng và tài nguyên trung gian.
• Khái niệm đầu tư phát triển bền vững về kinh tế: Là quá trình sử dụng nguồn lực hiện tại nhằm duy trì hoặc tạo ra tài sản vật chất, trí tuệ, nguồn nhân lực và năng lực sản xuất kinh doanh dịch vụ, đáp ứng mục tiêu tăng trưởng theo chiều sâu, nâng cao hiệu quả kinh tế và duy trì tính ổn định lâu dài.
• Nội dung phân tích:
  • Phân tích quy mô và cơ cấu nguồn vốn đầu tư: Nguồn vốn Nhà nước (giữ vai trò "vốn mồi", định hướng, tiên phong và yểm trợ); Nguồn vốn ngoài Nhà nước/tư nhân (động lực chính nâng cao hiệu quả); Nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI (bổ sung vốn, công nghệ nhưng cần kiểm soát rủi ro phụ thuộc).
  • Phân tích cơ cấu đầu tư ngành: Nông - lâm nghiệp - thủy sản; Công nghiệp - xây dựng (chú trọng công nghiệp thế hệ 2 và thế hệ 3, công nghệ cao); Dịch vụ (ưu tiên y tế, giáo dục, tài chính, logistics).
  • Phân tích các lĩnh vực tác động trực tiếp: Kết cấu hạ tầng (tham chiếu nghiên cứu của Naoyuki Yoshino và Masaki Nakahigashi, 2000); Nguồn nhân lực; Khoa học và công nghệ.

Phương pháp nghiên cứu

Luận án kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng:

• Phương pháp thống kê: Thu thập, phân loại chuỗi dữ liệu thời gian, tính toán tốc độ tăng trưởng, tỷ trọng cơ cấu, hệ số ICOR, năng suất lao động.
• Phương pháp phân tích - tổng hợp: Mổ xẻ cơ cấu nguồn vốn, cơ cấu ngành và lĩnh vực đầu tư, sau đó tổng hợp đánh giá thực trạng.
• Phương pháp so sánh: So sánh các chỉ tiêu kinh tế của Bắc Ninh với thành phố Hà Nội, mức trung bình cả nước và tiêu chuẩn quốc tế.
• Phương pháp kinh tế lượng (mô hình hồi quy tương quan): Sử dụng hàm sản xuất dạng Solow (1957) và công thức tính toán của Trần Thọ Đạt (2005) để ước lượng tỷ trọng đóng góp của vốn ($K$), lao động ($L$) và năng suất nhân tố tổng hợp ($TFP$) vào tổng giá trị gia tăng ($VA$) của khu vực doanh nghiệp tỉnh Bắc Ninh qua các giai đoạn.

Chương	Phương pháp nghiên cứu chính	Mục tiêu và kết quả chính đạt được
Chương 1	Phân tích, tổng hợp tài liệu	Xác định khoảng trống nghiên cứu và khẳng định tính cấp thiết của đề tài.
Chương 2	Phân tích, tổng hợp, so sánh kinh nghiệm	Xác lập cơ sở lý luận, khái niệm, nội dung phân tích, hệ thống chỉ tiêu và bài học kinh nghiệm.
Chương 3	Thống kê, so sánh, mô hình hồi quy tương quan	Đánh giá thực trạng vốn, cơ cấu ngành, hạ tầng, TFP, ICOR; chỉ ra thành tựu, hạn chế và nguyên nhân tại Bắc Ninh (2006-2013).
Chương 4	Phân tích, tổng hợp, dự báo	Xác định quan điểm, định hướng, dự báo nhu cầu vốn và đề xuất 7 nhóm giải pháp đến năm 2020.

• Nguồn tư liệu và dữ liệu: Dữ liệu thứ cấp từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Tổng cục Thống kê, Niên giám Thống kê tỉnh Bắc Ninh, báo cáo định kỳ của các Sở, Ban, ngành tỉnh Bắc Ninh; dữ liệu vi mô từ Điều tra Doanh nghiệp hàng năm của Cục Thống kê tỉnh Bắc Ninh; phân loại 21 nhóm ngành cấp 1 theo Quyết định số 10/2007/QĐ-TTg.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan về tình hình nghiên cứu

Chương 1 hệ thống hóa các nền tảng lý thuyết tăng trưởng kinh tế cổ điển, tân cổ điển và hiện đại, phân tích mối quan hệ giữa tích lũy vốn đầu tư với tăng trưởng kinh tế thông qua các mô hình Harrod - Domar, Solow, mô hình R&D và mô hình tăng trưởng hiện đại của Samuelson. Chương này cũng điểm lại các công trình nghiên cứu phát triển bền vững trên thế giới và tại Việt Nam từ cấp quốc gia đến cấp vùng lãnh thổ. Đối với địa bàn tỉnh Bắc Ninh, tác giả phân tích các nghiên cứu về lợi thế so sánh và đầu tư phát triển kinh tế giai đoạn trước (công trình của Nguyễn Thế Thảo, Nguyễn Phương Bắc). Từ đó, chương 1 xác lập khoảng trống nghiên cứu: chưa có công trình nào đánh giá toàn diện hoạt động đầu tư theo định hướng phát triển bền vững về kinh tế tại tỉnh Bắc Ninh, tạo căn cứ để tác giả triển khai các nội dung tiếp theo.

Chương 2: Cơ sở lý luận và thực tiễn về đầu tư phát triển bền vững về kinh tế

Chương 2 hoàn thiện khung lý luận về đầu tư phát triển bền vững về kinh tế ở cấp địa phương. Tác giả làm rõ nội hàm của phát triển bền vững kinh tế gồm: tốc độ tăng trưởng cao hợp lý và ổn định, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tiến bộ, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực. Luận án xây dựng khung phân tích hoạt động đầu tư qua ba nội dung:

1. Quy mô và cơ cấu nguồn vốn đầu tư (vốn Nhà nước, vốn ngoài Nhà nước, vốn FDI).
2. Cơ cấu vốn đầu tư theo ngành (nông - lâm - thủy sản, công nghiệp - xây dựng, dịch vụ).
3. Cơ cấu vốn đầu tư theo các lĩnh vực tác động trực tiếp (kết cấu hạ tầng, nguồn nhân lực, khoa học - công nghệ).

Chương 2 đồng thời chỉ ra 4 nhóm nhân tố ảnh hưởng (định hướng chiến lược/quy hoạch, tiềm năng tự nhiên/KT-XH, hệ thống cơ chế chính sách, bối cảnh kinh tế trong nước và quốc tế). Cuối chương, tác giả tổng kết kinh nghiệm thực tiễn về đầu tư phát triển bền vững từ Thẩm Quyến (Trung Quốc), Seoul (Hàn Quốc) và thành phố Hà Nội, rút ra các bài học về quy hoạch, thu hút FDI công nghệ cao và phát triển hạ tầng đồng bộ cho tỉnh Bắc Ninh.

Chương 3: Thực trạng đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2006-2013

Chương 3 tập trung phân tích thực trạng dữ liệu giai đoạn 2006-2013 của tỉnh Bắc Ninh:

• Quy mô và cơ cấu nguồn vốn: Vốn đầu tư phát triển toàn xã hội tăng nhanh qua các năm; nguồn vốn FDI chiếm tỷ trọng lớn và tăng đột biến sau khi thu hút các tập đoàn công nghệ lớn (như Samsung), trong khi tỷ trọng vốn Nhà nước giảm dần và vốn ngoài Nhà nước duy trì mức đóng góp đáng kể.
• Cơ cấu đầu tư ngành: Vốn đầu tư tập trung chủ yếu vào ngành công nghiệp - xây dựng (chiếm tỷ trọng áp đảo), vốn đầu tư vào ngành dịch vụ có xu hướng tăng nhưng chưa tương xứng, vốn đầu tư cho nông nghiệp chiếm tỷ trọng thấp.
• Đầu tư lĩnh vực trực tiếp: Đánh giá tình hình thực hiện các dự án hạ tầng kỹ thuật từ ngân sách tỉnh đến 31/10/2012 và chi tiêu cho giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ giai đoạn 2007-2013.
• Đánh giá tác động định lượng:
  • Tăng trưởng GDP: Tốc độ tăng GDP của Bắc Ninh đạt mức cao so với thành phố Hà Nội và bình quân cả nước.
  • Chuyển dịch cơ cấu: Hệ số co dãn giữa thay đổi cơ cấu đầu tư với thay đổi cơ cấu kinh tế ngành phản ánh sự chuyển dịch mạnh mẽ sang công nghiệp.
  • Cấu trúc tăng trưởng: Kết quả ước lượng hồi quy cho thấy tăng trưởng giá trị gia tăng ($VA$) của khu vực doanh nghiệp phụ thuộc chủ yếu vào tích lũy vốn ($K$) và lao động ($L$), tỷ trọng đóng góp của $TFP$ qua 3 giai đoạn còn biến động và chưa giữ vai trò chủ đạo.
  • Hiệu quả sử dụng vốn và lao động: Năng suất lao động của Bắc Ninh tăng nhanh; tuy nhiên, hệ số $ICOR$ của tỉnh trong một số giai đoạn còn ở mức cao, phản ánh hiệu quả sử dụng vốn chưa thật sự bền vững.
• Hạn chế được chỉ ra: Tăng trưởng kinh tế phụ thuộc nhiều vào khu vực FDI; liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa còn yếu; cơ cấu ngành dịch vụ chất lượng cao chậm phát triển; đầu tư cho khoa học công nghệ và đào tạo nhân lực kỹ thuật cao chưa đáp ứng yêu cầu dài hạn.

Chương 4: Định hướng và giải pháp tăng cường đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020

Chương 4 xác định các căn cứ, quan điểm và định hướng đầu tư phát triển kinh tế bền vững của tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020 dựa trên Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội theo Quyết định 1831/2013/QĐ-TTg. Luận án xây dựng bảng dự báo nhu cầu và khả năng cân đối huy động vốn đầu tư phát triển đến năm 2020. Tác giả đề xuất hệ thống 7 nhóm giải pháp cụ thể:

1. Rà soát, hoàn thiện công tác quy hoạch trên địa bàn tỉnh và tăng cường công tác kế hoạch hóa đầu tư.
2. Hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách liên quan đến đầu tư phát triển bền vững về kinh tế.
3. Tăng cường huy động các nguồn vốn đầu tư phát triển đáp ứng nhu cầu tăng trưởng.
4. Điều chỉnh cơ cấu đầu tư ngành (ưu tiên công nghiệp hỗ trợ, công nghệ cao, dịch vụ giá trị gia tăng cao, nông nghiệp ứng dụng công nghệ) và tăng cường đầu tư cho kết cấu hạ tầng, nguồn nhân lực, khoa học - công nghệ.
5. Nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đối với hoạt động đầu tư.
6. Tăng cường liên kết kinh tế, hợp tác phát triển với các địa phương trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và cả nước.
7. Tăng cường sự phối hợp liên ngành giữa các cơ quan chức năng trong quản lý mục tiêu phát triển bền vững.

---

Kết quả và những đóng góp mới

Đóng góp về mặt lý luận

• Hệ thống hóa và bổ sung khung lý luận về đầu tư phát triển bền vững về kinh tế ở cấp độ địa phương; đưa ra định nghĩa và xác định rõ 3 nội dung trụ cột của phát triển bền vững kinh tế (tăng trưởng ổn định, chuyển dịch cơ cấu tiến bộ, nâng cao hiệu quả tăng trưởng).
• Thiết lập khung phân tích hoạt động đầu tư phát triển bền vững kinh tế dựa trên quy mô - cơ cấu nguồn vốn, cơ cấu ngành và cơ cấu các lĩnh vực nền tảng (hạ tầng, nhân lực, công nghệ).
• Xác lập hệ thống các chỉ tiêu và phương pháp định lượng đánh giá tác động của đầu tư đến chất lượng tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu và hiệu quả sử dụng nguồn lực tại địa phương.

Đóng góp về mặt thực tiễn

• Đánh giá bức tranh thực trạng đầu tư tại tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2006-2013, phân tích chi tiết dữ liệu về quy mô, cơ cấu nguồn vốn (Nhà nước, ngoài Nhà nước, FDI), cơ cấu ngành kinh tế và các dự án kết cấu hạ tầng.
• Ứng dụng mô hình kinh tế lượng ước lượng tỷ trọng đóng góp của các yếu tố vốn ($K$), lao động ($L$) và năng suất nhân tố tổng hợp ($TFP$) vào tăng trưởng giá trị gia tăng của khu vực doanh nghiệp tỉnh Bắc Ninh qua 3 phân kỳ.
• Xây dựng bảng dự báo nhu cầu và khả năng huy động vốn đầu tư của tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020, cung cấp hệ thống 7 nhóm giải pháp có cơ sở khoa học giúp chính quyền địa phương tái cấu trúc hoạt động đầu tư hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của luận án:

  • Luận án giới hạn phạm vi nghiên cứu trọng tâm vào nội dung kinh tế của phát triển bền vững, chưa phân tích độc lập và toàn diện hai trụ cột xã hội và môi trường (chỉ xem xét hai trụ cột này như những yếu tố ràng buộc và mục tiêu phái sinh của bền vững kinh tế).
  • Chuỗi dữ liệu định lượng phân tích thực trạng dừng ở mốc năm 2013 theo dữ liệu sẵn có tại thời điểm thực hiện nghiên cứu.
  • Việc ước lượng TFP mới tập trung vào khu vực doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh, chưa bao quát toàn bộ các thành phần phi doanh nghiệp của nền kinh tế địa phương.

• Hướng nghiên cứu tiếp:

  • Mở rộng đánh giá đồng thời và tích hợp cả ba trụ cột kinh tế, xã hội và môi trường bằng các mô hình chỉ số tổng hợp cấp tỉnh.
  • Kéo dài chuỗi thời gian phân tích định lượng sau năm 2013 để kiểm chứng tính ổn định của các hệ số kinh tế lượng.
  • Nghiên cứu chuyên sâu về cơ chế lan tỏa công nghệ và chuỗi giá trị giữa khu vực FDI với các doanh nghiệp nhỏ và vừa trong nước trên địa bàn tỉnh.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương: Cung cấp cơ sở khoa học và phương pháp luận cho Sở Kế hoạch và Đầu tư, Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh cũng như các tỉnh có quy mô tương đồng trong việc lập quy hoạch, xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn, điều chỉnh chính sách thu hút FDI chọn lọc và phân bổ nguồn lực ngân sách.
• Đối với giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học: Là tài liệu tham khảo cho chuyên ngành Kinh tế phát triển, Kinh tế đầu tư và Quản lý kinh tế; cung cấp khung phân tích về phát triển bền vững cấp tỉnh và quy trình ứng dụng hàm sản xuất để phân rã các nhân tố tăng trưởng ($K, L, TFP$).
• Phần đáng tham khảo nhất trong công trình:
  • Khung nội dung phân tích đầu tư phát triển bền vững kinh tế tại Chương 2.
  • Phương pháp ước lượng định lượng mức đóng góp của các yếu tố đầu vào vào giá trị gia tăng doanh nghiệp tại Chương 3.
  • Bảng dự báo nhu cầu vốn và hệ thống 7 nhóm giải pháp tái cơ cấu đầu tư tại Chương 4.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án định nghĩa thế nào về "Đầu tư phát triển bền vững về kinh tế"?

Theo luận án, đầu tư phát triển bền vững về kinh tế là quá trình sử dụng các nguồn lực ở hiện tại để tiến hành các hoạt động nhằm duy trì hoặc tạo ra những tài sản vật chất, tài sản trí tuệ và nguồn nhân lực, gia tăng năng lực sản xuất kinh doanh, dịch vụ, tạo việc làm nhằm đáp ứng việc thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững về kinh tế (tăng trưởng ổn định, chuyển dịch cơ cấu hợp lý và nâng cao hiệu quả tăng trưởng theo chiều sâu).

2. Tác giả sử dụng mô hình nào để lượng hóa đóng góp của các yếu tố vào tăng trưởng của khu vực doanh nghiệp tỉnh Bắc Ninh?

Tác giả sử dụng mô hình hàm sản xuất tân cổ điển dựa trên phương pháp luận của Solow (1957) và công thức tính toán được Trần Thọ Đạt (2005) trình bày để phân rã và ước lượng tỷ trọng đóng góp của ba yếu tố: vốn đầu tư ($K$), lao động ($L$) và năng suất nhân tố tổng hợp ($TFP$) vào mức tăng tổng giá trị gia tăng ($VA$) của khu vực doanh nghiệp tỉnh Bắc Ninh qua 3 giai đoạn.

3. Nguồn vốn Nhà nước được luận án định vị giữ vai trò gì trong cơ cấu vốn đầu tư phát triển bền vững?

Luận án xác định nguồn vốn Nhà nước (ngân sách và tín dụng đầu tư nhà nước) giữ vai trò là "vốn mồi", mang tính tiên phong (đầu tư vào các lĩnh vực rủi ro, kết cấu hạ tầng, địa bàn khó khăn tạo sự lan tỏa) và tính yểm trợ (góp vốn với tư nhân và thoái lui khi khu vực tư nhân đủ mạnh), đồng thời tỷ trọng vốn Nhà nước cần giảm dần xuống dưới 1/3 tổng vốn đầu tư toàn xã hội để nhường chỗ cho khu vực tư nhân.

4. Những lĩnh vực nào được luận án xác định là có tác động trực tiếp đến phát triển bền vững về kinh tế?

Luận án xác định ba lĩnh vực có tác động trực tiếp gồm:

1. Kết cấu hạ tầng (giao thông, thủy lợi, hạ tầng kỹ thuật đô thị và công nghiệp).
2. Nguồn nhân lực (giáo dục, đào tạo nghề, y tế, nâng cao chất lượng lao động).
3. Khoa học và công nghệ (nghiên cứu, đổi mới thiết bị, chuyển giao công nghệ cao).

5. Luận án đề xuất bao nhiêu nhóm giải pháp chính cho tỉnh Bắc Ninh đến năm 2020?

Luận án đề xuất 7 nhóm giải pháp chính gồm: (1) Rà soát, hoàn thiện quy hoạch và kế hoạch hóa đầu tư; (2) Hoàn thiện hệ thống chính sách đầu tư; (3) Tăng cường huy động vốn; (4) Điều chỉnh cơ cấu đầu tư ngành và các lĩnh vực trực tiếp; (5) Nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về đầu tư; (6) Tăng cường liên kết vùng; (7) Tăng cường phối kết hợp liên ngành trong thực hiện mục tiêu phát triển bền vững.

---

Kết luận

Luận án của tác giả Hoàng Thị Thu Hà đã làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn về đầu tư phát triển bền vững về kinh tế trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh. Thông qua việc kết hợp các phương pháp thống kê mô tả, so sánh đối chuẩn và ước lượng hồi quy tương quan phân tích nguồn dữ liệu giai đoạn 2006-2013, công trình đã chỉ ra thực trạng phân bổ vốn, chuyển dịch cơ cấu ngành và mức độ đóng góp của các yếu tố vốn, lao động, TFP vào tăng trưởng của tỉnh. Hệ thống 7 nhóm giải pháp và bảng dự báo nhu cầu vốn được xây dựng đến năm 2020 đóng vai trò là tài liệu tham khảo khoa học cho công tác quản lý đầu tư và hoạch định chính sách phát triển kinh tế tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU Phát triển bền vững trong đó có PTBV về kinh tế là một trong các mục tiêu hàng đầu của các quốc gia, địa phương và vùng lãnh thổ. Để thực hiện được mục tiêu đó, các quốc gia, địa phương và vùng lãnh thổ đều phải huy động tối đa các nguồn lực của mình, bao gồm cả nguồn lực tài chính, vật chất và nguồn nhân lực để thực hiện đầu tư phát triển. Lý luận và thực tiễn phát triển kinh tế đã chứng minh đầu tư là nhân tố quan trọng, là chiếc “chìa khoá vàng” để tăng trưởng và PTBV về kinh tế. Mối quan hệ giữa đầu tư với tăng trưởng và PTBV về kinh tế được đề cập trong một số các nghiên cứu trong và ngoài nước như sau: 1.1 Các nghiên cứu nước ngoài 1.1 Các nghiên cứu về mối quan hệ giữa đầu tư với tăng trưởng và phát triển kinh tế: Đầu tiên là các học thuyết cơ bản, đặt nền tảng cho các nghiên cứu mối quan hệ giữa đầu tư với tăng trưởng và phát triển kinh tế sau này: - Mô hình Harrod - Domar: Vào những năm 40, dựa vào lý thuyết kinh tế của J.

Keynes, hai nhà kinh tế học Roy Harrod của Anh và Evsey Domar của Mỹ nghiên cứu độc lập và cùng đưa ra mô hình giải quyết giữa tăng trưởng và việc làm ở các nước phát triển. Mô hình này cũng được sử dụng rộng rãi ở các nước này để xem xét mối quan hệ giữa tăng trưởng và nhu cầu vốn đầu tư [77]. Mô hình này coi đầu ra của bất kỳ một đơn vị kinh tế nào, dù là một công ty, một ngành công nghiệp hay toàn bộ nền kinh tế phụ thuộc vào tổng số vốn đầu tư cho nó. Nếu gọi đầu ra là Y, tỷ lệ tăng trưởng của đầu ra là g: s g = (1.1) k Nếu gọi S là mức tích lũy của nền kinh tế thì tỷ lệ tích lũy (s) trong đầu tư sẽ là: 7 Vì tiết kiệm là nguồn gốc của đầu tư, nên về mặt lý thuyết đầu tư luôn bằng tiết kiệm (St = It), do đó cũng có thể viết: Mục đích của đầu tư là để tạo ra vốn sản xuất, nên It = Kt.

Nếu gọi k là tỷ số gia tăng giữa vốn và sản lượng (còn gọi là hệ số ICOR), ta có: Do đó chúng ta có: s g= (1.2) ICOR Ở đây k (ICOR) được gọi là hệ số gia tăng vốn đầu ra. Như vậy, nếu ICOR không đổi thì tăng trưởng kinh tế hoàn toàn phụ thuộc vào vốn đầu tư. Mô hình này đã chỉ rõ mối quan hệ giữa đầu tư với tăng trưởng nhưng đã đơn giản hoá mối quan hệ giữa chúng. Đầu tư là điều kiện cần cho tăng trưởng kinh tế nhưng chưa phải là điều kiện đủ.

Tác giả đã bỏ qua việc xem xét vấn đề cách thức hay hiệu quả sử dụng vốn đầu tư đối với tăng trưởng kinh tế. Vì vậy, mô hình này chưa giải thích được vì sao các quốc gia có tỷ lệ tiết kiệm trong thu nhập như nhau nhưng lại có tốc độ tăng trưởng khác nhau. - Mô hình Robert Solow (1956): Năm 1956, cùng với T. Swan, nhà kinh tế theo trường phái tân cổ điển Robert Solow đã đưa ra cách lý giải về nguồn gốc của tăng trưởng với việc bổ sung một nhân tố mới, đó là công nghệ.

Với công trình này, năm 1987, Solow được trao Giải thưởng Nobel về Kinh tế. Mô hình này còn gọi là Mô hình tăng trưởng tân cổ điển vì một số giả thiết của mô hình dựa theo lý luận của kinh tế học tân cổ điển.