MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài Được tham gia thực tập nghề nghiệp tại Isreal là một cơ hội trải nghiệm bổ ích của sinh viên trường Đại học Nông Lâm nói chung và bản thân em nói riêng. Trong quá trình học tập và làm việc tại đó, bản thân em đã có cái nhìn và hiểu sâu hơn phần nào về nền nông nghiệp Israel. Tại đất nước này, cây trồng chủ yếu được trồng và chăm sóc trong nhà lưới, nhà kính và có hệ thống điều khiển tự động. Chính vì vậy cây trồng không còn quá phụ thuộc các tác nhân bất lợi từ tự nhiên như thời tiết, khí hậu, đất đai.
Nông nghiệp công nghệ cao hiện là cái tên không còn quá mới, ngày nay các nước như Mỹ, Nhật Bản, Úc, Hà Lan, Israel. là những cái tên được nhắc đến nhiều trong việc ứng dụng những công nghệ sản suất nông nghiệp hiện đại vào sản xuất. Những bước đột phá của nền khoa học công nghệ tạo bước phát triển cho những phát minh mới, những công nghệ mới, những sáng kiến khoa học về tự động hóa, số hóa, vật liệu mới hay công nghệ thông tin. Những điều này giúp cải thiện nền sản xuất nông nghiệp, hiệu quả sản xuất tăng lên gấp nhiều lần so với những thập niên trước.
Đáp ứng và thỏa mãn nhu cầu thiết yếu của con người, đảm bảo an ninh lương thực và phát triển bền vững. Ớt ngọt (Capsicum annuum L.) là loại quả được sử dụng làm gia vị được xếp vào họ cà và là nhóm ớt ít cay. Quả ớt ngọt có nhiều hình dạng khác nhau như dài, tròn ngắn hoặc to hơi vuông… với màu sắc đa dạng như ớt đỏ, ớt xanh, ớt vàng và đa dạng về giống. Israel được biết đến là một nước phần lớn diện tích là sa mạc, thiên nhiên hết sức khắc nghiệt, là quốc gia chỉ có diện tích trên 20.000 km2 hơn 60% là sa mạc, lượng mưa trong năm vào khoảng 50mm, tức là bằng 1/30 lượng mưa của Việt Nam.
n 2 Tuy nhiên, những bất lợi đó cũng không thể ngăn cản Israel phát triển là một trong những nước dẫn đầu về sản xuất nông nghiệp theo hướng hiện đại. Vào mùa đông phần lớn những nước Châu Âu sẽ bị đóng băng không thể sản xuất nông nghiệp, nhưng ở Israel thời gian này chính là mùa vụ sản xuất rau chính. Israel đã tận dụng lợi thế này để biến nơi đây là cung cấp rau xanh lớn cho các nước Châu Âu (israelagri.com)[11] Khu vực Arava nơi sinh viên thực tập là khu vực có điều kiện khí hậu khắc nghiệt nhất thế giới, tuy nhiên dưới sự thông minh của những người Do Thái đã cải tạo nơi đây thành khu vực sản xuất rau lớn nhất khu vực phía Nam Isreal với các trang trại rau, hoa, quả màu mỡ. Ớt là một trong những sản phẩm nông nghiệp vô cùng quan trọng của Arava, đặc biệt là vào vụ mùa thu - đông.
Vùng Arava đóng góp hơn 60% sản lượng ớt dành cho xuất khẩu với thị trường chính là châu Âu và Nga, từ đó đưa Israel trở thành một trong 20 quốc gia dẫn đầu trong trồng và xuất khẩu.il)[10] Để đánh giá sự ảnh hưởng của yếu tố khí hậu và lượng nước tưới tới quá trình sinh trưởng và phát triển của cây ớt ngọt, cũng như trong quá trình sản xuất và thu hoạch cây ớt ngọt tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Đánh giá tình hình sản xuất một số giống ớt ngọt trồng trong nhà lưới tại farm 67, moshav Ein Yahav, vùng Arava, Israel”. Mục tiêu và yêu cầu 1. Mục tiêu của đề tài - Đánh giá kết quả sản xuất một số giống ớt ngọt tại farm 67, Moshav Ein Yahav, Israel. - Trong quá trình thực hiện quy trình kỹ thuật trồng và chăm sóc ớt trong nhà lưới nhà kính.Yêu cầu của đề tài - Tìm hiểu quy trình ứng dụng công nghệ cao và an toàn trong sản xuất.
- Thực hiện quy trình kỹ thuật từ trồng, chăm sóc đến thu hoạch, bảo quản sau thu hoạch. n 3 - Đánh giá được năng suất, chất lượng của 3 giống ớt 7158, Kaliber và giống ớt Palemo. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 1. Ý nghĩa khoa học - Đây là cơ hội để sinh viên củng cố kiến thức đã được học, trải nghiệp nền sản xuất công nghệ cao tại Israel và cũng là tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho sản xuất nông nghiệp tại Việt Nam trong tương lai.
- Nắm được quy trình trồng ớt công nghệ cao tại Ein Yahav, Israel để áp dụng trong sản xuất ở Việt Nam. - Giúp sinh viên biết được phương pháp thu thập, xử lý số liệu và hoàn thành báo cáo tốt nghiệp. Ý nghĩa trong thực tiễn - Đề tài là cơ sở khoa học trong việc đánh giá năng suất của một số giống ớt ngọt và đưa ra những biện pháp kỹ thuật thích hợp để sản xuất giống ớt ngọt tại Việt Nam. Đề tài sẽ là cơ sở khoa học để ứng dụng được một số biện pháp kỹ thuật trồng trọt đem lại hiệu quả kinh tế cao trong sản xuất ớt ở nước ta.
n 4 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Giới thiệu chung về cây ớt ngọt 2. Nguồn gốc Cây ớt (Capsicum annuum L.) là cây trồng thuộc họ cà, có nguồn gốc từ Châu Mỹ nên thích hợp trồng khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới, bằng chứng của sự trồng trọt sớm nhất tìm thấy ở nơi an táng của nguời Peru và dấu vết hạt giống khoảng 5000 năm trước Công nguyên được tìm thấy trong các hang động ớt Tehuacan, Mexico (Aljebjo và Orakwue, 2002) [6]. Theo các nhà nghiên cứu phân loại thực vật thì trung tâm khởi nguồn của ớt là Mehico và trung tâm thứ hai là Guatemala, còn theo Valilop thì trung tâm khởi nguồn thứ hai là Evari” (Mai Thị Phương Anh, 1996) [2].
Ở Châu Mỹ cây ớt phân bố rộng khắp cả hoang dại và trồng trọt. Đến thế kỷ 16 cây ớt được Châu Âu biết đến mới được biết đến nhờ nhà thám hiểm Colombus. Cuối thế kỷ 14 ở Trung Quốc trồng rộng lớn sau đó bước sang thế kỳ 15 giống ớt đã lan sang Nhật Bản, Triều Tiên. Ớt chia ra làm hai loại chính là giống ớt cay và ớt không cay (ít cay hoặc ớt ngọt).
Ớt được trồng trong khu vực Đông Nam Á sớm hơn ở Châu Âu và chủ yếu là giống ớt cay. Giống ớt trồng của Việt Nam hiện nay được du nhập từ Ấn Độ, Trung Quốc. Là loại cây trồng phân bố rộng khắp. Giống ớt ngọt ở Việt Nam do người Pháp đưa sang.
Ớt ngọt là một loại rau quả chứa hàm lượng lớn chất chống oxi hóa và giàu Vitamin C. Ớt ngọt màu đỏ có hàm lượng dưỡng chất cao hơn các loại ớt ngọt màu xanh, vàng và lượng Vitamin C cũng gấp hơn hai lần so với giống ớt ngọt xanh. Lượng carotene, giống như lycopene trong ớt ngọt đỏ cao gấp 9 lần. (Kim Ngọc ,2017) [3] Trong 100g ớt ngọt có hàm lượng Vitamin C là 120mg, giàu chất xơ và là cây trồng đem lại hiệu quả kinh tế cao, là mặt hàng xuất khẩu lớn với hơn 40 triệu tấn trên năm.
(Mai Thị Phương Anh, 1999) [4] * Phân loại ớt n 5 Theo Bosland P.W and Votava (2000) cây ớt thuộc họ cà (Solanaceae), chi Capsicum. Trên thế giới có khoảng 25 loài ớt mọc hoang dại. Hiện nay có 5 loài ớt được thuần hóa bao gồm: 1-Capsicum annuum: Là loại ớt trồng phổ biến trên thế giới gồm nhiều loại giống như ớt chuông, ớt sáp, ớt cayenne, ớt jalapeños và ớt chiltepin. 2-Capsicum frutescens: Bao gồm ớt Malagueta, ớt tabasco, ớt Thái, ớt Piri Piri và ớt Malawi Kambuzi.
3-Capsicum chinense: là giống ớt được cho là cay nhất như ớt rồng, ớt habanero, ớt Datil và ớt Scotch nắp ca-pô. 4-Capsicum pubescens: Gồm ớt Nam Mỹ rocoto peppers. 5-Capsicum baccatum: Gồm ớt Nam Mỹ aji peppers. Hiện nay, nhờ kỹ thuật hiện đại mà nhiều giống ớt lai F1 ra đời mang ưu thế lai.
Năm loài trồng trọt trên được xuất phát từ ba trung tâm khởi nguồn khác nhau: Mexico là trung tâm khởi nguồn của Capsicum annuum và Guatemala là trung tâm thứ 2, vùng rừng Amaron là trung tâm khởi nguồn của Capsicum frutescens và Capsicum chinense, Peru và Bolivia là trung tâm khởi nguồn của Capsicum baccatum và Capsicum pubescens (Lipert và cs, 1996). [9] Loài Capsicum annuum là loài thông dụng nhất được trồng rộng khắp. Hầu hết các giống trồng trọt đều thuộc chi Capsicum (FAO. Đặc điểm thực vật học *Rễ: rễ cọc phát triển mạnh, nhiều rễ phụ, rễ cọc chính đứt, một hệ rễ chùm phát triển mạnh.
*Thân: là cây 2 lá mầm với thân mọc thẳng, cao dễ gãy, thân bụi, nhiều cành, chiều cao trung bình 0,8-1,5m. *Lá: Lá đơn dạng móc hoặc trứng ngược mọc xoắn trên thân chính. Lá thường mỏng có chiều dài là 1,5 - 12,0 cm, chiều rộng là 0,5 - 7,5cm. *Hoa: hoa lưỡng tính, tỷ lệ giao phấn hoa tự thụ ớt là 7,6 – 35,8%, tỷ lệ giao phẩn phụ thuộc vào điều kiện ngoại cảnh và giống ớt.
Tỷ lệ giao phấn trung bình khoảng 16,5%. n 6 *Hạt: Nhiều hạt, hạt nhỏ, 1g hạt ớt cay có khoảng 230 hạt Hạt có dạng thận và màu vàng rơm, chỉ có hạt của C.pubescens có màu đen, chiều dài khoảng hạt khoảng 3 - 5mm. Yêu cầu điều kiện ngoại cảnh của cây ớt *Nhiệt độ: Ớ là cây trồng ưa nhiệt, yêu cầu khí hậu ấm áp và có thời gian sinh trưởng dài. Nhiệt độ thích hợp để cây ớt sinh trưởng, phát triển là từ 18 – 300C.
Theo các tác giả Mai Thị Phương Anh, Trần Văn Lài, Trần Khắc Thi, 1996 thì nhiệt độ ngày/đêm bằng 25 oC /18 oC là thích hợp nhất cho sự sinh trưởng, phát triển, năng suất, chất lượng và số hạt trên quả. Nhiệt độ ban đêm thấp (8 – 10 oC và 15 oC) làm giảm tỷ lệ đậu quả và thường sinh ra quả không hạt, nhiệt độ ban đêm thích hợp nhất trong giai đoạn nở hoa là 20 oC (Mai Thị Phương Anh, 1996) [2] Nhiệt độ tối cao cho hoa đậu là nhiệt độ ban ngày và ban đêm trong khoảng 16 – 21 oC, nhiệt độ ban ngày trên 24 oC dẫn đến hiện tượng rụng hoa, những quả đậu có thể bị rụng nếu nhiệt độ trên 32 oC (Bosland P. [8] *Ánh sáng: Ớt là cây không cảm quang nhưng cần nhiều ánh sáng. Tuy nhiên giống ớt cay thường phát triển tốt và cho năng suất cao trong điều kiện ngày ngắn Trong giai đoạn ra hoa, cây yêu cầu nhiều ánh sáng nhất.
Nếu không cung cấp đủ ánh sáng cho cây sẽ làm ớt chậm ra hoa, rụng nhiều nụ và giảm tỷ lệ đậu quả.