HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN NGỌC ĐIỆP ĐÁNH GIÁ VIỆC THỰC HIỆN QUYỀN CỦA NGƯỜI SỬ DỤNG ĐẤT TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN GIA VIỄN - TỈNH NINH BÌNH Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60 85 01 03 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Văn Quân NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP – 2017 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kì công trình nào khác. Tôi cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc.
Hà Nội, ngày 27 tháng 4 năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Ngọc Điệp i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài, bản thân đã nhận được sự giúp đỡ, những ý kiến đóng góp, chỉ bảo quý báu của các thầy giáo, cô giáo trong Ban Quản lý đào tạo, Khoa Quản lý đất đai, Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam. Để có được kết quả nghiên cứu này, ngoài sự cố gắng và nỗ lực của bản thân, tôi còn nhận được sự hướng dẫn chu đáo, tận tình của TS. Nguyễn Văn Quân là người hướng dẫn trực tiếp tôi trong suốt thời gian nghiên cứu đề tài và viết luận văn. Tôi cũng nhận được sự giúp đỡ, tạo điều kiện của phòng Thống kê, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất, phòng Tài nguyên và Môi Trường, các phòng ban, các tổ chức sử dụng và nhân dân các xã của huyện Gia Viễn, các anh chị em và bạn bè đồng nghiệp, sự động viên và tạo mọi điều kiện của gia đình và người thân.
Với tấm lòng biết ơn, tôi xin chân thành cảm ơn mọi sự giúp đỡ quý báu đó! Hà Nội, ngày 27 tháng 4 năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Ngọc Điệp ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.v Danh mục các bảng. vi Trích yếu luận văn.
vii Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu.
Những đóng góp mới, ý nghĩa thực tiễn. Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Một số khái niệm liên quan đến quyền sở hữu, sử dụng đất.
Nội dung quyền sử dụng đất ở việt nam. Cơ sở hình thành, phát triển quyền sử dụng đất ở Việt Nam. Cơ sở thực tiễn. Quyền sở hữu, quyền sử dụng đất ở một số nước trên thế giới.
Những bài học rút ra từ kinh nghiệm của một số nước. Cơ sở pháp lý về quyền sử dụng đất ở Việt Nam. Tình hình thực hiện quyền sử dụng đất trên địa bàn cả nước và tại tỉnh Ninh Bình. Tình hình thực hiện quyền sử dụng đất trên địa bàn cả nước.
Tình hình thực hiện quyền sử dụng đất trên địa bàn tỉnh Ninh Bình. Nội dung và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu.
Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. 37 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Khái quát địa bàn nghiên cứu.
Tình hình thực hiện quyền của người sử dụng đất giai đoạn 2012 - 2106. Đánh giá tình hình thực hiện quyền sử dụng đất. Phương pháp thu thập số liệu, tài liệu thứ cấp. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu.
Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp. Phương pháp thống kê, tổng hợp. Phương pháp phân tích, so sánh. Kết quả và thảo luận.
Khái quát địa bàn nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế xã hội. Tình hình quản lý và sử dụng đất trên địa bàn huyện gia viễn, tỉnh Ninh Bình.
Đánh giá chung địa bàn nghiên cứu ảnh hưởng đến việc thực hiện quyền của người sử dụng đất. Tình hình thực hiện quyền của người sử dụng đất giai đoạn 2012 – 2016. Tình hình thực hiện quyền chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Tình hình thực hiện quyền thừa kế QSDĐ.
Tình hình thực hiện quyền tặng cho QSDĐ. Tình hình thực hiện quyền thế chấp bằng giá trị QSDĐ. Đánh giá về tình hình thực hiện quyền sử dụng đất. Đánh giá chung.
Đánh giá thông qua điều tra. Đánh giá chung việc thực hiện các quyền của người sử dụng đất tại huyện Gia Viễn. Đề xuất một số giải pháp cho việc thực hiện các QSDĐ. Giải pháp về tuyên truyền và phổ biến pháp luật.
Giải pháp về đầu tư cho con người và cơ sở vật chất. Giải pháp về tổ chức quản lý hoạt động thực hiện các QSDĐ. Giải pháp về chính sách. Kết luận và kiến nghị.
81 Tài liệu tham khảo. 82 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BTNMT Bộ Tài nguyên và Môi trường CN-XD Công nghiệp - Xây dựng CNH, HĐH Công nghiệp hóa - hiện đại hóa CT-TTg Chỉ thị - Thủ tướng Chính phủ GCN QSDĐ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất GTSX Giá trị sản xuất KTXH Kinh tế xã hội NĐ-CP Nghị định Chính phủ NXB Nhà xuất bản QSDĐ Quyền sử dụng đất QSH Quyền sở hữu SDĐ Sử dụng đất TTCN Tiểu thủ công nghiệp TTLT Thông tư liên tịch UBND Uỷ ban nhân dân XHCN Xã hội chủ nghĩa v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 4. Hiện trạng và cơ cấu từng loại đất năm 2014 huyện Gia Viễn. Tình hình chuyển nhượng QSDĐ ở tại huyện Gia Viễn giai đoạn 2012 - 2016.
Tình hình thừa kế QSDĐ ở tại Gia Viễn giai đoạn 2012-2016. Tình hình tặng, cho QSDĐ ở tại Gia Viễn giai đoạn 2012-2016. Tình hình thế chấp bằng giá trị QSDĐ ở tại huyện Gia Viễn giai đoạn 2012 – 2016. Tình hình thực hiện quyền tặng, cho QSDĐ tại 3 xã, thị trấn giai đoạn 2012-2016.
Tình hình thực hiện quyền chuyển nhượng QSDĐ ở tại 3 xã, thị trấn giai đoạn 2012 – 2016. Tình hình thực hiện quyền thừa kế QSDĐ ở tại 3 xã, thị trấn giai đoạn 2012 – 2016. Tình hình thực hiện quyền thế chấp bằng giá trị QSDĐ ở 03 xã, thị trấn điều tra giai đoạn 2012 – 2016. Ý kiến của các hộ gia đình, cá nhân về việc thực hiện quyền của người sử dụng.
73 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Ngọc Điệp Tên luận văn: “Đánh giá việc thực hiện quyền của người sử dụng đất trên địa bànhuyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình”. Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60 85 01 03 Cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục tiêu nghiên cứu - Đánh giá tình hình thực hiện quyền sử dụng đất trên địa bàn huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình. - Đề xuất một số chính sách, giải pháp giúp người sử dụng thuận lợi hơn trong quá trình thực thi quyền sử dụng đất. Phương pháp nghiên cứu Để thực hiện các nội dung của đề tài, chúng tôi sử dụng các phương pháp sau: phương pháp thu thập số liệu, tài liệu thứ cấp; phương pháp chọn điểm nghiên cứu; phương pháp thu thập số liệu sơ cấp; phương pháp phân tích thống kê, sử lý các số liệu; phương pháp so sánh tổng hợp.
Kết quả nghiên cứu chính của đề tài 1. Gia Viễn là huyện đồng chiêm trũng của tỉnh Ninh Bình, huyện có tổng diện tích tự nhiên 178,46 km2gồm 20 xã và 01 thị trấn. Là huyện có hệ thống giao thông thủy, bộ thuận lợi cho quá trình phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, trong những năm qua huyện Gia Viễn vẫn còn gặp nhiều khó khăn về cơ sở hạ tầng, đội ngũ cán bộ thiếu và ít kinh nghiệm, công tác quản lý Nhà nước về đất đai còn tồn tại những vấn đề khó khăn, phức tạp.
Trong giai đoạn 2012 – 2016 các giao dịch chuyển quyền sử dụng đất trên địa bàn huyện Gia Viễn diễn ra thường xuyên, trong đó có: 6334 giao dịch chuyển nhượng QSDĐ; 130 giao dịch thừa kế QSDĐ; 1439 giao dịch tặng cho QSDĐ; 4746 giao dịch thế chấp QSDĐ; đặc biệt là năm về sau số lượng các giao dịch về quyền tăng lên đáng kể. Bên cạnh những trường hợp chuyển quyền SDĐ đã đăng ký với VP ĐKQSDĐ còn tồn tại một số giao dịch chuyển quyền không thực hiện đăng ký với cơ quan Nhà nước, đặc biệt là quyền thừa kế. Qua kết quả điều tra, phỏng vấn một số hộ gia đình, cá nhân thực hiện quyền cho thấy, người được hỏi đánh giá về các văn bản hướng dẫn ở mức hiểu và thực hiện được: 62%. Đánh giá về thủ tục thực hiện cho là bình thường có thể thực hiện được là vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Đánh giá về khả năng thực hiện các quy định ở mức thực hiện được là 90%, mức độ hài lòng khi người sử dụng đất thực hiện quyền đạt 66%, khi được hỏi có lo ngại về chính sách hay không thì có tới 96% trả lời là không. Điều này chứng tỏ công tác quản lý đất đai trên địa bàn huyện Gia Viễn tỉnh Ninh Bình ngày càng chặt chẽ và tạo được niềm tin cho người sử dụng đất là các hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất. Trong quá trình thực hiện quyền của người sử dụng đất thì vẫn gặp phải những khó khăn nhất định: Có trường hợp né tránh không đăng ký (chuyển nhượng đất nông nghiệp, quyền cho thuê QSDĐ), có trường hợp không hiểu hết nên chưa thực hiện. Tình hình thực hiện các QSDĐ của người sử dụng đất diễn ra ở các xã, thị trấn có sự khác nhau: tùy thuộc vào điều kiện tự nhiên-xã hội và trình độ dân trí nhận thức pháp luật.
Các văn bản quy định về thực hiện quyền của người sử dụng đất vẫn còn chồng chéo với các văn bản quy định pháp luật khác. Các giải pháp đề xuất để thực hiện tốt công tác chuyển quyền sử dụng đất trên địa bàn huyện Gia Viễn bao gồm: Đẩy mạnh tuyên truyền phổ biến pháp luật về đất đai liên quan đến công tác chuyển quyền sử dụng đất tới người dân; Tổ chức quản lý hoạt động thực hiện quyền sử dụng đất; giải pháp về chính sách và giải pháp về thủ tục hành chính về đất đai. Nâng cao trình độ chuyện môn cho các cán bộ công chức tiếp nhận và giải quyết các hồ sơ về đất đai.