Đặt vấn đề Đất đai là một loại tài nguyên không do con người làm ra, nhưng con người sử dụng nó như một tài nguyên sản xuất. Với mỗi quốc gia đều có một quỹ đất đai nhất định được giới hạn bởi một diện tích, ranh giới, vị trí…Do vậy, đất đai là tài sản quốc gia vô cùng quý giá và được chuyển tiếp qua các thế hệ, được pháp luật công nhận là một dạng của cải trong phương thức tích lũy của cải vật chất của xã hội. Đối với nước ta điều này đã được Luật Đất đai 1993 khẳng định. "Đất đai là tài nguyên quý giá, là tư liệu sản xuất đặc biệt, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trường sống, là địa bàn phân bố khu dân cư, xây dựng cơ sở kinh tế, văn hoá, xã hội, quốc phòng và an ninh".
Vì vậy, chúng ta phải sử dụng một cách hợp lý, thông minh, sáng tạo, sử dụng đất tiết kiệm mang lại hiệu quả kinh tế cao. Đồng thời vẫn bảo vệ được đất đai, bảo vệ được môi trường, ổn định chính trị và giữ vững được an ninh, quốc phòng. Trong giai đoạn hiện nay của nước ta, với sức ép về dân số và tốc độ công nghiệp hoá, đô thị hoá, sự chuyển dịch cơ cấu từ nông nghiệp sang công nghiệp, dịch vụ kéo theo nhu cầu sử dụng đất ngày một tăng mà quỹ đất thì có hạn. Chính vì vậy, trong quá trình sử dụng đất chúng ta cần phải khai thác, bảo vệ và cải tạo đất đai sao cho đáp ứng kịp thời nhu cầu phát triển ngày càng nhanh của xã hội.
Để sử dụng nguồn tài nguyên quý giá này được lâu dài thì công tác quản lý đất đai là rất cần thiết. Nó đòi hỏi việc sử dụng và quản lý quỹ đất đai này được thực hiện theo quy định của nhà nước,tuân thủ Luật Đất đai và những văn bản pháp lý liên quan. Luật Đất đai 2003 ra đời đã xác định đất đai thuộc sở hữu toàn dân và do nhà nước thống nhất quản lý. Để xác lập mối quan hệ giữa nhà nước với các chủ thể tham gia sử dụng đất đảm bảo tính thống nhất trong công tác quản lý đất đai thì công tác đăng ký và cấp giấy n 2 chứng nhận quyền sử dụng đất phải được thực hiện nghiêm túc.
Từ đó, công tác này đảm bảo các quyền lợi và nghĩa vụ cho người sử dụng, giúp cho người sử dụng đất yên tâm đầu tư, sản xuất, xây dựng các công trình…Hiện nay vấn đề về đất đai là vấn đề được nhiều người quan tâm, tranh chấp, khiếu nại, lấn chiếm đất đai thường xuyên xảy ra và việc giải quyết vấn đề này cực kỳ nan giải do thiếu giấy tờ pháp lý. Cùng với quá trình phát triển đất nước như ngày nay đã làm cho thị trường bất động sản trở nên sôi động, trong đó đất đai là hàng hoá chủ yếu của thị trường này. Nhưng thực tế trong thị trường này thị trường ngầm phát triển rất mạnh mẽ. Đó là vấn đề đáng lo ngại nhất hiện nay.
Để đảm bảo cho thị trường này hoạt động công khai, minh bạch thì yêu cầu công tác đăng ký cấp giấy chứng nhận phải được tiến hành nhanh chóng. Ngoài ra một vấn đề quan trọng của việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là giúp cho nhà nước có cơ sở pháp lý trong việc thu tiền sử dụng đất, tăng nguồn ngân sách nhà nước. Có thể thấy rằng công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ở nước ta vẫn còn chậm, thiếu sự đồng đều, ở các vùng khác nhau thì tiến độ cũng khác nhau do nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan ở từng địa phương. Trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã và đang thực hiện tốt, bên cạnh đó vẫn còn những tồn đọng.
Do vậy, để khắc phục những tồn đọng đó cần phải tiếp tục nghiên cứu công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhằm đạt được kết quả cao hơn. Xuất phát từ yêu cầu thực tế, được sự nhất trí của khoa Quản Lý Tài Nguyên- Trường đại học Nông Lâm Thái Nguyên và dưới sự hướng dẫn của Th.s Trần Thị Mai Anh em tiến hành nguyên cứu đề tài “Đánh giá công tác đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn phường Tân Lập-thành phố Thái Nguyên giai đoạn 2011-2014” n 3 1. Mục đích, yêu cầu nghiên cứu 1. Mục đích nghiên cứu Đánh giá công tác đăng ký, cấp GCNQSD đất tại phường Tân lập , thành phố Thái Nguyên, qua đó đề xuất những giải pháp khả thi để phục vụ quá trình quản lý và sử dụng đất đai hợp lý, khoa học và có hiệu quả cao trong thời gian tiếp theo.
-Vận dụng lý thuyết để phân tích, đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ở phường Tân Lập - thành phố Thái Nguyên. - Xác định một số nguyên nhân ảnh hưởng đến quá trình cấp GCNQSD đất của phường Tân Lập - thành phố Thái Nguyên. - Đề xuất một số giải pháp chủ yếu để đẩy nhanh tiến độ và hoàn thành công tác đăng ký , cấp GCNQSD đất. - Giúp cho sinh viên nắm vững hơn về chuyên môn, nghiệp vụ về công tác quản lý nhà nước về Đất đai và đặc biệt là công tác cấp GCNQSD đất.
- Xác định được thuận lợi và khó khăn trong quá trình cấp GCNQSD đất. Yêu cầu của đề tài nghiên cứu - Cần nắm chắc những quy định của pháp luật về GCNQSD đất theo Luật đất đai 2003,các văn bản quy phạm pháp luật về đất đai của các cấp - Các số liệu thu được phải chính xác, phản ánh khách quan và trung thực công tác đăng ký đất đai, và cấp GCNQSD đất của địa phương. - Tìm hiểu những thuận lợi khó khăn của phường Tân Lập trong công tác cấp GCNQSD đất. - Các giải pháp đưa ra phải phù hợp với địa phương và có tính khả thi.
Ý nghĩa của đề tài - Ý nghĩa trong học tập: Để bổ sung , và hoàn thiện kiến thức đã được học trong nhà trường cho bản thân,và bước đầu áp dụng vào thực tiễn phục vụ yêu cầu trong công việc sau này khi ra trường. n 4 Nắm vững những quy định của luật đất đai 2003 và những văn bản dưới luật về đất đai của các cấp về công tác cấp GCNQSD đất. - Ý nghĩa thực tiễn: Đề tài đánh giá, phân tích tìm ra những thuận lợi khó khăn của công tác cấp GCNQSD đất. Đưa ra những kiến nghị và đề xuất với các cấp có thẩm quyền đưa ra những giải pháp phù hợp trong công tác cấp GCNQSD đất nói riêng và công tác quản lý nhà nước về Đất đai nói chung tốt hơn.
n 5 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Cơ sở khoa học, pháp lý của công tác cấp GCNQSD đất 2. Cơ sở khoa học của công tác cấp GCNQSD đất 2. Các nội dung quản lý nhà nước về đất đai Trong quá trình phát triển của xã hội loài người sự hình thành của một nền văn minh vật chất – văn hoá tinh thần, các thành tựu khoa học kỹ thuật đều được xây dựng trên nền tảng cơ bản là sử dụng đất.
Ngày nay kinh tế xã hội ngày càng phát triển cùng với sự bùng nổ dân số thì nhu cầu sử dụng đất của con người ngày càng gia tăng đa dạng và phức tạp. Vì vậy để sử dụng đất đai một cách khoa học, tiết kiệm mang lại hiệu quả cao nhất thì Nhà nước phải có một chế độ chính sách về đất đai mang tính pháp lý, song phải hợp lý và chặt chẽ nhằm quản lý toàn bộ quỹ đất. Ở Việt Nam đối tượng của quản lý đất đai là toàn bộ diện tích các loại đất trong phạm vi ranh giới hành chính các cấp. Thực chất của việc quản lý nhà nước về đất đai là công tác quản lý sao cho đúng quy định của Luật Đất đai.
Nhà nước quản lý đất đai thông qua các văn bản pháp luật, nhà nước giao cho Uỷ ban nhân dân các cấp phải thực hiện việc quản lý đất đai trên toàn bộ ranh giới hành chính đối với tất cả các loại đất theo quy định của pháp luật. Để công tác quản lý cũng như vấn đề sử dụng đất đai mang lại hiệu quả cao nhất tại khoản 2 Điều 6 (Luật đất đai, năm 2003) [7] đã đề ra 13 nội dung quản lý nhà nước về đất đai như sau: 1. Ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng đất đai và tổ chức thực hiện các văn bản đó. Xác định địa giới hành chính, lập và quản lý hồ sơ địa giới hành chính, lập bản đồ hành chính.
Khảo sát, đo đạc, đánh giá, phân hạng đất, lập bản đồ địa chính, bản đồ hiện trạng sử dụng đất và bản đồ quy hoạch sử dụng đất. Quản lý quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Quản lý việc giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất. Đăng ký quyền sử dụng đất, lập và quản lý hồ sơ địa chính, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Thống kê, kiểm kê đất đai. Quản lý tài chính về đất đai. Quản lý và phát triển thị trường quyền sử dụng đất trong thị trường bất động sản. Quản lý, giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất.
Thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về đất đai và xử lý vi phạm pháp luật về đất đai. Giải quyết tranh chấp về đất đai, giải quyết khiếu nại, tố cáo các vi phạm trong việc quản lý và sử dụng đất đai. Quản lý các hoạt động dịch vụ công về đất đai. Thông qua 13 nội dung quản lý nhà nước về đất đai thì nội dung công tác đăng ký cấp GCNQSD đất là cơ sở để xác lập mối quan hệ pháp lý đầy đủ giữa nhà nước và người sử dụng đất.
Đây là cơ sở để nhà nước bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ sử dụng đất. Mặt khác cũng thông qua hoạt động này mà nhà nước thực hiện quyền giám sát tình hình sử dụng đất đai của các chủ sử dụng theo đúng quy định của pháp luật. Đảm bảo cho việc sử dụng đất của các chủ sử dụng trên từng thửa đất tuân thủ theo đúng nề nếp kỷ cương pháp luật, tạo điều kiện để nhà nước quản lý đất đai theo quy hoạch và pháp luật. Điều mà chúng ta có thể thấy trong công tác quản lý nhà nước về đất đai, thì hoạt động đăng ký cấp GCNQSD đất có một vai trò hết sức quan trọng và đây là một trong những hoạt động nắm chắc tình hình về đất đai.