Chuyên đề tốt nghiệp: Hướng dẫn thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ tại VPBank Kinh Đô

Chuyên khảo kinh tế phân tích Chuyên đề tốt nghiệp thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ tại ngân hàng vpbank kinh đô, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên

• Tác giả: Phạm Mạnh Hùng
• Người hướng dẫn: ThS. Bồ Hồng Nhung
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
• Chuyên ngành: Tài chính quốc tế
• Đề tài: Thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ tại Ngân hàng VPBank Kinh Đô
• Loại tài liệu: Chuyên đề tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ THANH TOÁN QUỐC TẾ BẰNG TÍN DỤNG CHỨNG TỪ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Khái quát về hoạt động thanh toán quốc tế
• 1.2. Thanh toán quốc tế theo phương thức tín dụng chứng từ (L/C)
• 1.2.1. Khái niệm tín dụng chứng từ
• 1.2.2. Các thành viên tham gia
• 1.2.3. Quy trình nghiệp vụ thanh toán
• 1.2.4. Phân loại L/C
• 1.2.5. Ưu nhược điểm của phương thức tín dụng chứng từ
• 1.3. Nhân tố ảnh hưởng tới hoạt động thanh toán theo phương thức tín dụng chứng từ
• 1.3.1. Nhân tố khách quan
• 1.3.1.1. Môi trường kinh tế, tự nhiên, xã hội
• 1.3.1.2. Chính sách kinh tế đối ngoại của quốc gia
• 1.3.1.3. Sự biến động của tỷ giá hối đoái
• 1.3.2. Nhân tố chủ quan
• 1.3.2.1. Uy tín của NHTM trong nước và quốc tế
• 1.3.2.2. Mạng lưới ngân hàng đại lý của Ngân hàng
• 1.3.2.3. Trình độ của nhân viên Ngân hàng
• 1.3.2.4. Chính sách phát triển của Ngân hàng
• 1.3.2.5. Hoạt động marketing của Ngân hàng
• 1.3.2.6. Cơ sở hạ tầng và công nghệ thanh toán
• 1.4. Hình thức thanh toán quốc tế chủ yếu
• 1.4.1. Thanh toán quốc tế bằng phương thức chuyển tiền
• 1.4.2. Phương thức thanh toán mở tài khoản (Open account)
• 1.4.3. Phương thức thanh toán nhờ thu (Collection of payment)
• 1.4.4. Phương thức thanh toán tín dụng chứng từ (Letter of Credit - L/C)
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG THANH TOÁN QUỐC TẾ BẰNG TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI NGÂN HÀNG VPBANK KINH ĐÔ
• 2.1. Khái quát về VPBank Kinh Đô
• 2.1.1. Lịch sử hình thành
• 2.1.2. Nhiệm vụ và nội dung hoạt động
• 2.1.3. Cơ cấu tổ chức bộ máy điều hành
• 2.1.4. Kết quả hoạt động kinh doanh
• 2.1.4.1. Thu nhập lãi thuần
• 2.1.4.2. Chi phí hoạt động
• 2.1.4.3. Chi phí dự phòng rủi ro
• 2.1.4.4. Lợi nhuận trước thuế
• 2.2. Tình hình thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ tại VPBank Kinh Đô
• 2.2.1. Quy trình thực hiện nghiệp vụ thanh toán bằng tín dụng chứng từ tại Ngân hàng VPBank Kinh Đô
• 2.2.1.1. Quy trình thanh toán L/C nhập khẩu
• 2.2.1.2. Quy trình thanh toán L/C xuất khẩu
• 2.2.2. Kết quả hoạt động thanh toán xuất khẩu bằng L/C
• 2.2.3. Kết quả hoạt động thanh toán nhập khẩu bằng L/C
• 2.2.4. Đánh giá kết quả hoạt động thanh toán bằng tín dụng chứng từ tại Ngân hàng VPBank Kinh Đô
• 2.2.4.1. Kết quả đạt được
• 2.2.4.2. Hạn chế và nguyên nhân
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP MỞ RỘNG HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN BẰNG TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI NGÂN HÀNG VPBANK KINH ĐÔ
• 3.1. Phương hướng phát triển của VPBank Kinh Đô trong giai đoạn tới
• 3.2. Giải pháp tăng cường hoạt động thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ
• 3.2.1. Phát triển tổ chức nhân sự, đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng
• 3.2.2. Đa dạng hóa các loại hình L/C sử dụng
• 3.2.3. Xây dựng chiến lược Marketing phù hợp
• 3.2.4. Cải tiến kỹ thuật công nghệ
• 3.2.5. Đẩy mạnh tài trợ hoạt động xuất nhập khẩu
• 3.2.5.1. Đối với cơ quan quản lý Nhà nước
• 3.2.5.2. Đối với ngân hàng Nhà nước Việt Nam
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ

Hoạt động thanh toán quốc tế là một phần không thể thiếu trong nền kinh tế toàn cầu. Nó bao gồm việc thực hiện các nghĩa vụ tiền tệ giữa các tổ chức hoặc cá nhân ở các quốc gia khác nhau. Tín dụng chứng từ (L/C) là một trong những phương thức thanh toán chủ yếu, được sử dụng rộng rãi trong giao dịch quốc tế. L/C không chỉ đảm bảo quyền lợi cho người xuất khẩu mà còn tạo ra sự an toàn cho người nhập khẩu. Theo đó, ngân hàng sẽ cam kết thanh toán cho người xuất khẩu khi họ xuất trình đầy đủ chứng từ theo yêu cầu. Điều này giúp giảm thiểu rủi ro trong giao dịch thương mại quốc tế. Hơn nữa, ngân hàng VPBank đã áp dụng phương thức này để nâng cao hiệu quả hoạt động thanh toán quốc tế của mình.

1.1 Khái niệm thanh toán quốc tế

Thanh toán quốc tế là việc thực hiện các nghĩa vụ tiền tệ phát sinh từ các hoạt động kinh tế giữa các quốc gia. Hoạt động này không chỉ bao gồm việc chuyển tiền mà còn liên quan đến các chứng từ thương mại. Ngân hàng VPBank Kinh Đô đóng vai trò trung gian trong việc thực hiện các giao dịch này, giúp kết nối các bên tham gia. Việc hiểu rõ về quy trình thanh toán và các phương thức như L/C là rất quan trọng để đảm bảo giao dịch diễn ra suôn sẻ và an toàn.

1.2 Vai trò của thanh toán quốc tế

Hoạt động thanh toán quốc tế có vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế của một quốc gia. Nó không chỉ tạo điều kiện cho việc trao đổi hàng hóa và dịch vụ mà còn giúp tăng cường mối quan hệ thương mại giữa các quốc gia. Đối với ngân hàng, hoạt động này giúp tăng doanh thu và mở rộng quy mô hoạt động. Đối với khách hàng, việc sử dụng các phương thức thanh toán như tín dụng chứng từ giúp họ giảm thiểu rủi ro và đảm bảo quyền lợi trong giao dịch.

II. Thực trạng thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ tại ngân hàng VPBank Kinh Đô

Ngân hàng VPBank Kinh Đô đã có những bước tiến đáng kể trong việc thực hiện thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ. Quy trình thanh toán L/C tại ngân hàng này được thực hiện một cách chuyên nghiệp và hiệu quả. Ngân hàng đã áp dụng các công nghệ hiện đại để tối ưu hóa quy trình thanh toán, từ đó nâng cao trải nghiệm của khách hàng. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế trong việc quản lý rủi ro và cải tiến dịch vụ. Việc đánh giá kết quả hoạt động thanh toán quốc tế là cần thiết để xác định những điểm mạnh và điểm yếu trong quy trình hiện tại.

2.1 Kết quả đạt được

Trong giai đoạn 2011-2013, VPBank Kinh Đô đã ghi nhận sự tăng trưởng trong hoạt động thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ. Doanh số thanh toán xuất khẩu và nhập khẩu qua L/C đã tăng đáng kể, cho thấy sự tin tưởng của khách hàng vào dịch vụ của ngân hàng. Ngân hàng đã thực hiện nhiều giao dịch thành công, góp phần nâng cao uy tín và thương hiệu của mình trên thị trường. Tuy nhiên, cần có những biện pháp để duy trì và phát triển hơn nữa hoạt động này.

2.2 Hạn chế và nguyên nhân

Mặc dù có những thành tựu nhất định, VPBank Kinh Đô vẫn gặp phải một số hạn chế trong hoạt động thanh toán quốc tế. Một trong những nguyên nhân chính là việc quản lý rủi ro chưa được tối ưu. Ngân hàng cần cải thiện quy trình kiểm soát rủi ro và nâng cao năng lực của nhân viên để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng. Việc thiếu hụt thông tin và công nghệ cũng là một yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động thanh toán quốc tế của ngân hàng.

III. Giải pháp mở rộng hoạt động thanh toán bằng tín dụng chứng từ tại ngân hàng VPBank Kinh Đô

Để nâng cao hiệu quả hoạt động thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ, VPBank Kinh Đô cần triển khai một số giải pháp cụ thể. Đầu tiên, ngân hàng cần đầu tư vào công nghệ thông tin để cải tiến quy trình thanh toán, từ đó giảm thiểu thời gian và chi phí cho khách hàng. Thứ hai, việc đào tạo nhân viên về các kỹ năng và kiến thức liên quan đến tài chính ngân hàng là rất quan trọng. Cuối cùng, ngân hàng cần xây dựng chiến lược marketing phù hợp để thu hút thêm khách hàng và mở rộng thị trường.

3.1 Phương hướng phát triển

Trong giai đoạn tới, VPBank Kinh Đô cần xác định rõ phương hướng phát triển cho hoạt động thanh toán quốc tế. Ngân hàng nên tập trung vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ và mở rộng mạng lưới đối tác quốc tế. Điều này không chỉ giúp tăng trưởng doanh thu mà còn nâng cao uy tín của ngân hàng trên thị trường quốc tế.

3.2 Giải pháp tăng cường hoạt động thanh toán

Để tăng cường hoạt động thanh toán quốc tế, VPBank Kinh Đô cần đa dạng hóa các loại hình L/C sử dụng và cải tiến quy trình thanh toán. Ngân hàng cũng nên hợp tác chặt chẽ với các cơ quan quản lý nhà nước để đảm bảo tuân thủ các quy định và chính sách liên quan đến tài chính quốc tế. Việc này sẽ giúp ngân hàng nâng cao khả năng cạnh tranh và phát triển bền vững trong lĩnh vực thanh toán quốc tế.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế và tự do hóa thương mại, hoạt động kinh tế đối ngoại đóng vai trò cầu nối thúc đẩy quá trình lưu thông hàng hóa, dịch vụ và gia tăng tốc độ chu chuyển vốn giữa các quốc gia. Sự gia tăng của các thương vụ xuất nhập khẩu đòi hỏi các ngân hàng thương mại phải cung cấp các phương thức thanh toán an toàn, tiện lợi và giảm thiểu rủi ro cho các bên tham gia hợp đồng mua bán ngoại thương. Trong số các phương thức thanh toán quốc tế, phương thức tín dụng chứng từ (Letter of Credit - L/C) giữ vai trò chủ đạo nhờ tính ràng buộc pháp lý chặt chẽ và khả năng dung hòa lợi ích, rủi ro giữa người mua và người bán.

Nhận thức được tầm quan trọng của nghiệp vụ này, Ngân hàng Thương mại Cổ phần Việt Nam Thịnh Vượng - Chi nhánh Kinh Đô (VPBank Kinh Đô) đã xác định hoạt động thanh toán quốc tế, đặc biệt là thanh toán bằng phương thức tín dụng chứng từ, là một trong những mục tiêu phát triển trọng tâm. Mặc dù chi nhánh đã đạt được một số kết quả ban đầu trong giai đoạn hậu khủng hoảng kinh tế, song quy mô và hiệu quả hoạt động thanh toán L/C vẫn chưa tương xứng với tiềm năng và mạng lưới của đơn vị. Trước bối cảnh đó, tác giả Phạm Mạnh Hùng (Lớp Tài chính Quốc tế K52, Viện Ngân hàng - Tài chính, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân), dưới sự hướng dẫn của ThS. Đỗ Hồng Nhung, đã thực hiện chuyên đề tốt nghiệp: "Thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ tại Ngân hàng VPBank Kinh Đô" (năm 2014).

Nhiệm vụ nghiên cứu của chuyên đề được xác định cụ thể như sau:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận tổng quan về hoạt động thanh toán quốc tế và phương thức thanh toán tín dụng chứng từ tại ngân hàng thương mại.
2. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng quy trình nghiệp vụ cũng như kết quả hoạt động thanh toán L/C xuất khẩu và nhập khẩu tại VPBank Kinh Đô giai đoạn 2011–2013.
3. Nhận diện các mặt đạt được, các tồn tại, hạn chế cùng nguyên nhân phát sinh trong quá trình vận hành nghiệp vụ thanh toán L/C tại chi nhánh.
4. Đề xuất hệ thống giải pháp và kiến nghị nhằm củng cố, nâng cao hiệu quả và mở rộng hoạt động thanh toán tín dụng chứng từ tại VPBank Kinh Đô trong các năm tiếp theo.

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động thanh toán quốc tế theo phương thức tín dụng chứng từ và các biện pháp tăng cường hoạt động này tại ngân hàng thương mại.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Không gian: Các hoạt động nghiệp vụ thanh toán L/C tại Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng - Chi nhánh Kinh Đô (địa chỉ: 292 Tây Sơn, quận Đống Đa, Hà Nội).
  • Thời gian: Dữ liệu hoạt động kinh doanh và số liệu nghiệp vụ thanh toán quốc tế trong giai đoạn 3 năm từ 2011 đến 2013.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của chuyên đề dựa trên các nguyên lý nền tảng của môn học Thanh toán quốc tế và các văn bản thông lệ, quy tắc quốc tế do Phòng Thương mại Quốc tế (ICC) ban hành, bao gồm:

• UCP 600: Các quy tắc và thực hành thống nhất về tín dụng chứng từ (Uniform Customs and Practice for Documentary Credits, Ấn bản số 600, ICC ban hành năm 2006, có hiệu lực từ ngày 01/07/2007).
• URC 522: Các quy tắc thống nhất về nhờ thu (Uniform Rules for Collections, Ấn bản số 522, ICC ban hành năm 1995, hiệu lực từ ngày 01/07/1996).
• Incoterms: Điều kiện thương mại quốc tế (International Commercial Terms do ICC ban hành lần đầu năm 1936 và các bản sửa đổi).
• URR 525: Các quy tắc thống nhất về hoàn trả tiền giữa các ngân hàng theo thư tín dụng chứng từ (Uniform Rules for Bank-to-Bank Reimbursements under Documentary Credits).
• Các quy định của pháp luật Việt Nam về quản lý ngoại hối, chính sách xuất nhập khẩu và quy chế nghiệp vụ nội bộ của hệ thống VPBank.

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả kết hợp các phương pháp nghiên cứu kinh tế học và nghiệp vụ ngân hàng thực chứng:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Thu thập số liệu thứ cấp từ báo cáo tài chính hợp nhất đã kiểm toán, báo cáo thường niên, báo cáo tổng kết hoạt động thanh toán quốc tế của VPBank Kinh Đô giai đoạn 2011–2013, cùng các tài liệu giáo trình của Trường Đại học Kinh tế Quốc dân và các quy định pháp lý hiện hành.
• Phương pháp thống kê, mô tả và so sánh: Phân tích biến động doanh số, tỷ trọng cơ cấu L/C xuất khẩu và L/C nhập khẩu, phân loại L/C trả ngay và L/C trả chậm qua các năm để đánh giá xu hướng phát triển và quy mô hoạt động.
• Phương pháp phân tích - tổng hợp: Khảo sát quy trình nghiệp vụ theo từng bước cụ thể, đối chiếu giữa lý luận và thực tế thực hiện tại chi nhánh để rút ra nhận xét, đánh giá ưu điểm và hạn chế.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan về thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ của ngân hàng thương mại

Chương này cung cấp hệ thống lý luận toàn diện về hoạt động thanh toán quốc tế:

• Khái niệm và vai trò: Thanh toán quốc tế là việc thực hiện các nghĩa vụ chi trả tiền tệ nảy sinh trên cơ sở các quan hệ kinh tế và phi kinh tế giữa các chủ thể ở các quốc gia khác nhau thông qua hệ thống ngân hàng trung gian. Hoạt động này giữ vai trò quan trọng đối với nền kinh tế (thúc đẩy ngoại thương, tăng thanh toán không dùng tiền mặt, thu hút ngoại tệ), đối với khách hàng (thanh toán an toàn, tiết kiệm chi phí, được tài trợ vốn), và đối với ngân hàng thương mại (gia tăng thu phí dịch vụ, tăng tính thanh khoản từ nguồn vốn ký quỹ, thúc đẩy kinh doanh ngoại hối và hiện đại hóa công nghệ).
• Các phương thức thanh toán chủ yếu: Khảo cứu và phân biệt 4 phương thức:
  1. Chuyển tiền (Remittance): Gồm chuyển tiền bằng thư (M/T) và chuyển tiền bằng điện (T/T qua mạng SWIFT). Ngân hàng chỉ đóng vai trò trung gian chuyển khoản, mức độ rủi ro phụ thuộc vào thiện chí của người mua.
  2. Mở tài khoản (Open account): Người bán giao hàng rồi ghi nợ, định kỳ người mua chuyển tiền thanh toán; không có sự tham gia khống chế chứng từ của ngân hàng.
  3. Nhờ thu (Collection of payment): Gồm Nhờ thu trơn (Clean Collection - ngân hàng chỉ thu tiền hộ dựa trên hối phiếu) và Nhờ thu kèm chứng từ (Documentary Collection - ngân hàng khống chế bộ chứng từ thương mại để ràng buộc việc trả tiền hoặc chấp nhận trả tiền).
  4. Tín dụng chứng từ (Letter of Credit - L/C): Cam kết thanh toán bằng văn bản của ngân hàng phát hành đối với người thụ hưởng khi xuất trình bộ chứng từ hoàn hảo phù hợp với các điều kiện của L/C.
• Quy trình và phân loại L/C: Phân tích quyền và nghĩa vụ của 8 chủ thể tham gia (Người yêu cầu mở L/C, Người thụ hưởng, Ngân hàng phát hành, Ngân hàng thông báo, Ngân hàng xác nhận, Ngân hàng được chỉ định, Ngân hàng chiết khấu, Ngân hàng trả tiền). Phân loại L/C theo tính chất hủy ngang (hủy ngang, không thể hủy ngang), theo thời hạn (trả ngay, trả chậm, chấp nhận), theo quan hệ đối tác (trực tiếp, chiết khấu) và các loại hình đặc thù (L/C điều khoản đỏ, L/C chuyển nhượng, L/C tuần hoàn, L/C giáp lưng, L/C đối ứng, L/C dự phòng).
• Nhân tố ảnh hưởng: Làm rõ 3 nhóm nhân tố khách quan (môi trường kinh tế - chính trị - tự nhiên, chính sách kinh tế đối ngoại, biến động tỷ giá hối đoái) và 6 nhóm nhân tố chủ quan thuộc nội tại ngân hàng (uy tín thương hiệu, mạng lưới ngân hàng đại lý, trình độ cán bộ nghiệp vụ, chính sách tài trợ xuất nhập khẩu, hoạt động marketing, cơ sở hạ tầng công nghệ).

Chương 2: Thực trạng thanh toán quốc tế bằng tín dụng chứng từ tại Ngân hàng VPBank Kinh Đô

Chương 2 tập trung phản ánh cơ cấu tổ chức, kết quả tài chính tổng thể và quy trình xử lý thực tế nghiệp vụ L/C tại đơn vị khảo sát:

• Khái quát VPBank Kinh Đô: Khai trương ngày 18/07/2008 tại 292 Tây Sơn, Đống Đa, Hà Nội, là chi nhánh cấp 1 trong hệ thống VPBank, thực hiện đầy đủ các nghiệp vụ huy động vốn, cấp tín dụng, thanh toán trong nước, thanh toán quốc tế và kinh doanh ngoại tệ.
• Kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2011–2013:
  • Thu nhập hoạt động thuần tăng từ 51,3 tỷ đồng (2011) lên 104 tỷ đồng (2012) và đạt 126 tỷ đồng (2013).
  • Thu nhập lãi thuần tăng trưởng liên tục, đạt 45 tỷ đồng (2011), 85 tỷ đồng (2012) và 124 tỷ đồng (2013), chiếm tới 98% tổng thu nhập hoạt động thuần vào năm 2013.
  • Biên thu nhập lãi thuần (NIM) duy trì đà tăng: 2,87% (2011), 3,39% (2012) và 3,73% (2013). Tỷ lệ chi phí lãi trên nợ phải trả lãi (COF) giảm mạnh từ 13,72% (2012) xuống 9,09% (2013).
  • Chi phí hoạt động năm 2013 tăng 44% so với năm 2012 (đạt mức tăng 23,8 tỷ đồng) do ngân hàng đầu tư mạnh vào chuyển đổi nền tảng, công nghệ và phát triển nhân sự (chi phí nhân sự chiếm từ 39% đến 42% tổng chi phí hoạt động).
  • Trích lập dự phòng rủi ro năm 2013 tăng lên mức 17 tỷ đồng (tăng 183% so với 2012). Lợi nhuận trước thuế năm 2013 đạt 35,7 tỷ đồng (giảm 21% so với mức của năm 2012 do bối cảnh kinh tế khó khăn và chi phí đầu tư chuyển đổi tăng). Tỷ suất ROE đạt 10% và lãi cơ bản trên mỗi cổ phiếu đạt 1.115 đồng.
• Quy trình nghiệp vụ thanh toán L/C tại chi nhánh:
  • Quy trình L/C nhập khẩu: Trải qua 4 bước: (1) Tiếp nhận và kiểm tra hồ sơ, thẩm định hạn mức tín dụng và xác định mức ký quỹ (nếu ký quỹ dưới 100% phải qua phòng kinh doanh thẩm định và phê duyệt trên hệ thống INCAS; ký quỹ 100% làm việc trực tiếp với bộ phận tài trợ thương mại); (2) Phát hành L/C (tạo mã tham chiếu 12 ký tự, chọn ngân hàng thông báo uy tín, hạch toán ngoại bảng và thu phí); (3) Xử lý sửa đổi L/C; (4) Tiếp nhận, kiểm tra bộ chứng từ trong phạm vi 05 ngày làm việc theo UCP 600 và thực hiện thanh toán trả ngay hoặc chấp nhận thanh toán trả chậm.
  • Quy trình L/C xuất khẩu: Gồm 4 bước: (1) Tiếp nhận và xác minh tính chân thực của L/C/sửa đổi L/C từ Hội sở hoặc ngân hàng khác, thông báo cho người thụ hưởng; (2) Kiểm tra bộ chứng từ do khách hàng xuất trình trong thời hạn 05 ngày làm việc theo UCP 600; (3) Lập chỉ thị hoàn tiền, gửi bộ chứng từ và phát điện đòi tiền ngân hàng nước ngoài; (4) Nhận tiền thanh toán, hạch toán báo Có cho khách hàng sau khi trừ các khoản phí dịch vụ và chiết khấu.
• Kết quả hoạt động thanh toán L/C xuất nhập khẩu:
  • Doanh số thanh toán L/C xuất khẩu năm 2011 đạt 1.872 triệu đồng (chiếm 17,1% tổng doanh số L/C), năm 2012 tăng 17,3%, nhưng sang năm 2013 giảm 20,1% do ảnh hưởng từ các biện pháp phòng vệ thương mại tại thị trường Hoa Kỳ, EU và khó khăn kinh tế chung.
  • Doanh số thanh toán L/C nhập khẩu chiếm ưu thế vượt trội (từ 81% đến 85,5% tổng doanh số thanh toán XNK bằng L/C): Năm 2011 đạt 9.282 triệu đồng (L/C trả ngay chiếm 76,7% với 7.125 triệu đồng); năm 2012 đạt 9.853 triệu đồng (tăng 6,2%, L/C trả ngay chiếm 94,3%); năm 2013 đạt 9.022 triệu đồng (giảm 8,4% do doanh nghiệp thu hẹp quy mô nhập khẩu).

Chương 3: Giải pháp mở rộng hoạt động thanh toán bằng tín dụng chứng từ tại Ngân hàng VPBank Kinh Đô

Dựa trên mục tiêu phát triển giai đoạn 2012–2017 của ngân hàng mẹ, tác giả đề xuất 5 nhóm giải pháp tại chi nhánh và 2 nhóm kiến nghị vĩ mô:

• Giải pháp nội bộ tại VPBank Kinh Đô:
  1. Phát triển nguồn nhân lực: Tăng cường đào tạo chuyên môn sâu về UCP 600, ISBP, nâng cao trình độ ngoại ngữ và kỹ năng nhận diện sai sót chứng từ cho cán bộ thanh toán quốc tế.
  2. Đa dạng hóa các loại hình L/C: Mở rộng sử dụng các sản phẩm L/C trả chậm, L/C tuần hoàn, L/C chuyển nhượng, L/C giáp lưng và L/C dự phòng thay vì chỉ tập trung vào L/C không hủy ngang trả ngay truyền thống.
  3. Xây dựng chiến lược Marketing và chính sách khách hàng: Tiếp cận nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ có hoạt động xuất nhập khẩu thường xuyên, áp dụng chính sách phí và tỷ lệ ký quỹ linh hoạt, tăng cường hoạt động tư vấn hợp đồng ngoại thương.
  4. Cải tiến công nghệ và hạ tầng thanh toán: Hiện đại hóa hệ thống phần mềm nghiệp vụ, tối ưu hóa kết nối mạng SWIFT và tự động hóa công tác quản trị rủi ro giao dịch.
  5. Đẩy mạnh tài trợ xuất nhập khẩu: Kết hợp nghiệp vụ thanh toán L/C với các sản phẩm cấp tín dụng bổ sung vốn lưu động, chiết khấu bộ chứng từ xuất khẩu có truy đòi và miễn truy đòi.
• Kiến nghị vĩ mô:
  • Đối với cơ quan quản lý Nhà nước: Tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về thương mại quốc tế, hỗ trợ thông tin thị trường xuất nhập khẩu và ổn định môi trường kinh tế vĩ mô.
  • Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Điều hành chính sách tiền tệ và tỷ giá linh hoạt, tạo điều kiện thuận lợi cho các NHTM tiếp cận nguồn ngoại tệ thanh toán và nâng cao hiệu quả thanh tra, giám sát an toàn hệ thống.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp các chỉ tiêu kinh doanh và số liệu vận hành thực tế tại VPBank Kinh Đô giai đoạn 2011–2013, được thể hiện cụ thể qua các bảng sau:

Chỉ tiêu tài chính (Tỷ đồng)	Năm 2011	Năm 2012	Năm 2013	Biến động 2011-2012 (%)	Biến động 2012-2013 (%)
Thu nhập hoạt động thuần	51,3	104,0	126,0	+103%	+21%
Thu nhập lãi thuần	45,0	85,0	124,0	+89%	+46%
Biên thu nhập lãi thuần (NIM)	2,87%	3,39%	3,73%	-	-
Tỷ suất lợi tức/Tài sản sinh lời (YEA)	10,16%	15,82%	12,99%	-	-
Chi phí lãi/Nợ phải trả lãi (COF)	7,51%	13,72%	9,09%	-	-
Lợi nhuận trước thuế	-	45,0	35,7	-	-21%
Chi phí trích lập dự phòng rủi ro	-	6,0	17,0	-	+183%
Tỷ suất ROE	-	14,0%	10,0%	-	-

Về quy mô hoạt động thanh toán L/C xuất nhập khẩu:

Chỉ tiêu thanh toán L/C (Triệu đồng)	Năm 2011	Năm 2012	Năm 2013
Doanh số thanh toán L/C xuất khẩu	1.872	Tăng 17,3% so với 2011	Giảm 20,1% so với 2012
Tỷ trọng L/C xuất khẩu trong tổng L/C XNK	17,1%	-	-
Doanh số thanh toán L/C nhập khẩu	9.282	9.853 (+6,2%)	9.022 (-8,4%)
- Trong đó: L/C nhập khẩu trả ngay	7.125 (76,7%)	9.291 (94,3%)	-
Tỷ trọng L/C nhập khẩu trong tổng L/C XNK	81,0% - 85,5%	81,0% - 85,5%	81,0% - 85,5%

Đóng góp của đề tài:

• Khóa luận làm rõ bức tranh thực tế về quy trình xử lý nghiệp vụ L/C theo chuẩn UCP 600 tại một chi nhánh ngân hàng thương mại cổ phần trong giai đoạn tái cơ cấu 2011–2013.
• Chỉ rõ sự mất cân đối nghiêm trọng giữa chiều xuất khẩu và chiều nhập khẩu (nhập khẩu chiếm trên 80% tổng giá trị thanh toán L/C) và sự phụ thuộc lớn vào phương thức L/C trả ngay.
• Đề xuất hệ thống giải pháp có tính liên kết chặt chẽ giữa nghiệp vụ thanh toán L/C với công tác marketing, quản trị rủi ro công nghệ và chính sách tài trợ tín dụng xuất nhập khẩu.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của nghiên cứu:
  • Phạm vi khảo sát dữ liệu giới hạn trong 3 năm (2011–2013) tại một chi nhánh duy nhất (VPBank Kinh Đô), do đó tính đại diện cho toàn hệ thống VPBank hoặc toàn ngành ngân hàng chưa cao.
  • Số liệu thanh toán quốc tế trong văn bản chủ yếu phân tích theo tổng doanh số và phân loại L/C trả ngay/trả chậm, chưa đi sâu vào cơ cấu chi tiết theo từng nhóm ngành hàng xuất nhập khẩu cụ thể hoặc từng thị trường địa lý đối tác.
  • Chưa phân tích sâu các tình huống tranh chấp chứng từ và xử lý sai sót thực tế phát sinh giữa chi nhánh với các ngân hàng đại lý nước ngoài.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Mở rộng phạm vi nghiên cứu ra quy mô toàn hệ thống VPBank hoặc thực hiện nghiên cứu so sánh đối chuẩn giữa VPBank với các ngân hàng thương mại cổ phần khác cùng quy mô.
  • Phân tích sâu hơn về tác động của các phương thức thanh toán điện tử, tín dụng chứng từ điện tử (eUCP) và các công cụ phái sinh phòng ngừa rủi ro tỷ giá đối với hoạt động thanh toán L/C.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với sinh viên và người nghiên cứu: Chuyên đề là tài liệu tham khảo hữu ích cho sinh viên các chuyên ngành Tài chính quốc tế, Kinh doanh quốc tế và Ngân hàng thương mại trong việc tìm hiểu quy trình luân chuyển chứng từ L/C thực tế, cách thức đối chiếu quy định UCP 600 và phương pháp phân tích báo cáo tài chính chi nhánh ngân hàng.
• Đối với cán bộ ngân hàng: Nội dung phân tích quy trình kiểm tra chứng từ (thời hạn 05 ngày làm việc, kiểm tra tính hợp lệ trên bề mặt chứng từ, xử lý bất đồng chứng từ) và sự phối hợp giữa bộ phận tài trợ thương mại với phòng kinh doanh trên hệ thống phần mềm ngân hàng cung cấp những kinh nghiệm thực tiễn có giá trị vận dụng cho các cán bộ tác nghiệp thanh toán quốc tế và tín dụng.

---

Câu hỏi thường gặp

1. VPBank Kinh Đô áp dụng những thông lệ và quy tắc quốc tế nào trong xử lý L/C?

Theo nội dung chuyên đề, quy trình thanh toán tín dụng chứng từ tại VPBank Kinh Đô được xây dựng trên cơ sở pháp luật Việt Nam, quy định nội bộ VPBank và các thông lệ quốc tế do ICC ban hành, gồm: UCP 600 (Quy tắc thực hành thống nhất về tín dụng chứng từ), URC 522 (Quy tắc thống nhất về nhờ thu), Incoterms 1936 (và các bản sửa đổi), cùng URR 525 (Quy tắc thống nhất về hoàn trả liên ngân hàng theo thư tín dụng).

2. Thời gian kiểm tra và xử lý bộ chứng từ L/C tại VPBank Kinh Đô được quy định là bao lâu?

Cả trong quy trình L/C nhập khẩu và L/C xuất khẩu, chi nhánh quy định cán bộ thanh toán quốc tế thực hiện tiếp nhận, kiểm tra và xử lý tính hợp lệ của bộ chứng từ xuất trình trong phạm vi tối đa 05 ngày làm việc kể từ sau ngày nhận chứng từ, tuân thủ đúng quy tắc quy định tại Điều 14 của UCP 600.

3. Cơ cấu doanh số thanh toán L/C tại VPBank Kinh Đô trong giai đoạn 2011–2013 có đặc điểm gì nổi bật?

Hoạt động thanh toán L/C tại chi nhánh có sự chênh lệch lớn giữa xuất khẩu và nhập khẩu:

• Doanh số thanh toán L/C nhập khẩu chiếm tỷ trọng áp đảo, dao động từ 81% đến 85,5% tổng doanh số L/C của chi nhánh (đạt 9.282 triệu đồng năm 2011; 9.853 triệu đồng năm 2012 và 9.022 triệu đồng năm 2013). Trong đó, L/C trả ngay chiếm tỷ lệ rất cao (76,7% năm 2011 và 94,3% năm 2012).
• Doanh số thanh toán L/C xuất khẩu chiếm tỷ trọng nhỏ (năm 2011 đạt 1.872 triệu đồng, chiếm 17,1%), có mức tăng 17,3% vào năm 2012 nhưng sau đó giảm 20,1% trong năm 2013.

4. Kết quả kinh doanh tổng thể của VPBank Kinh Đô năm 2013 biến động như thế nào so với năm 2012?

Trong năm 2013:

• Thu nhập lãi thuần đạt 124 tỷ đồng (tăng 46% so với năm 2012, chiếm 98% tổng thu nhập hoạt động thuần).
• Biên thu nhập lãi thuần (NIM) tăng từ 3,39% lên 3,73%.
• Chi phí hoạt động tăng 44% (tăng 23,8 tỷ đồng) do ngân hàng đầu tư mạnh vào hệ thống quản trị rủi ro, CNTT và nhân sự.
• Chi phí trích lập dự phòng rủi ro tăng 183% lên mức 17 tỷ đồng.
• Lợi nhuận trước thuế đạt 35,7 tỷ đồng, giảm 21% so với mức năm 2012; tỷ suất ROE giảm từ 14% xuống còn 10%.

5. Tác giả đề xuất những giải pháp nghiệp vụ cụ thể nào nhằm đa dạng hóa sản phẩm L/C tại chi nhánh?

Tác giả kiến nghị VPBank Kinh Đô không nên chỉ tập trung vào loại hình L/C không hủy ngang trả ngay thông thường mà cần mở rộng triển khai các loại L/C chuyên biệt như L/C trả chậm, L/C chuyển nhượng, L/C giáp lưng, L/C tuần hoàn và L/C dự phòng, kết hợp với các gói tài trợ thương mại (chiết khấu bộ chứng từ xuất khẩu có truy đòi/miễn truy đòi và cho vay thanh toán hàng nhập khẩu) để đáp ứng đa dạng nhu cầu của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu.

---

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp của tác giả Phạm Mạnh Hùng đã hệ thống hóa lý luận cơ bản về phương thức tín dụng chứng từ theo các chuẩn mực quốc tế UCP 600, URC 522, Incoterms và phân tích thực trạng quy trình nghiệp vụ L/C tại VPBank Kinh Đô giai đoạn 2011–2013. Kết quả khảo sát phản ánh rõ sự phụ thuộc lớn vào L/C nhập khẩu trả ngay và sự suy giảm doanh số L/C năm 2013 dưới tác động của bối cảnh kinh tế khó khăn. Trên cơ sở đó, hệ thống giải pháp đề xuất tập trung vào đào tạo nhân lực, đa dạng hóa sản phẩm L/C, nâng cấp công nghệ và đẩy mạnh tài trợ xuất nhập khẩu mang giá trị tham khảo thiết thực cho công tác phát triển dịch vụ thanh toán quốc tế tại chi nhánh ngân hàng thương mại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TONG QUAN VE THANH TOÁN QUOC TE BANGTIN DUNG CHUNG TU CUA NGAN HANG THUONG MAI 1.1 Khái quát về hoạt động thanh toán quốc tế 1.1 Khái niệm thanh toán quốc tế Với xu thế toàn cầu hóa kinh tế thế giới các quốc gia tường xuyên phải tiến hành những mối quan hệ phức tạp và đa dạng trên mọi lĩnh vực như: chính trị, kinh tế,văn hóa- xã hội, ngoai giao, đầu tu. Trong đó quan hệ kinh tế là quan trọng nhất và là cơ sở cho các mối quan hệ khác tồn tại và phát triển. Trong quá trình tiến hành các hoạt động đó nảy sinh những nhu cầu chi trả, thanh toán tiền tệ giữa cái chủ thé ở các quốc gia khác nhau. Từ đó hình thành và phát triển các hoạt động thanh toán quốc tế mà ngân hàng làm cầu nối trung gian.

Như vậy, thanh toán quốc tế là việc thực hiện các nghĩa vụ tiền tệ nảy sinh trên cơ sở các hoạt động kinh tế và phi kinh tế giữa các tổ chức hay cá nhân nước này với các tổ chức hay cá nhân nước khác, hay giữa một quốc gia với tổ chức quốc tế, thông qua quan hệ giữa các ngân hàng của các nước liên quan.2 Vai trò của thanh toán quốc tế 1.1 Đối với nên kinh tế Hoạt động thanh toán quốc tế đóng một vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế của đất nước. Một quốc gia không thê phát triển với chính sách đóng cửa, chỉ dựa vào tích luỹ trao đổi trong nước mà phải phát huy lợi thế so sánh, kết hợp với sức mạnh trong nước với môi trường kinh tế quốc tế. Trong bối cảnh hiện nay, khi các quốc gia đều đặt kinh tế đối ngoại lên hàng đầu, coi hoạt động kinh tế đối ngoại là con đường tất yếu trong chiến lược phát triển kinh tế đất nước thì vai trò của hoạt động thanh toán quốc tế ngày càng được khang định. TTQT là chiếc cầu nối gắn kết các quốc gia trong hoạt động kinh tế đối ngoại.

Hoạt động thanh toán tạo điều kiện thúc đây hoạt động ngoại thương phát triển, day mạnh sản xuất lưu thông hàng hóa, tăng nhanh tốc độ chu chuyền vốn, góp phan phát triển kinh tế. Ngoài ra, hoạt động TTQT làm tang khối lượng thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế, đồng thời thu hút được một lượng ngoại tệ đáng ké vào Việt Nam TTQT góp phan hạn chế rủi ro trong quá trình thực hiện hợp đồng ngoại thương. Do vi trí địa lý nên việc tìm hiểu khả năng tài chính, khả năng thanh toán. của các đối tác gặp nhiều hạn chế.

Nếu tổ chức tốt công tác thanh toán quốc tế thì sẽ giúp cho quá trình thanh toán được an toàn, nhanh chóng, tiện lợi và giảm bớt chi phí cho các chủ thê tham gia, nhờ đó thúc đây hoạt động kinh tế đối ngoại phát triển.2 Đối với khách hàng Vai trò trung gian thanh toán trong hoạt động THỌT của các NHTM giúp quá trình thanh toán theo yêu cầu của khách hàng được tiến hành nhanh chóng, chính xác, an toàn, tiện lợi và tiết kiệm tối đa chi phí. Trong quá trình thực hiện thanh toán, nếu khách hàng không có đủ khả năng tài chính cần đến sự tài trợ của ngân hàng thì ngân hàng sẽ chiết khấu bộ chứng từ. Qua việc thực hiện thanh toán, ngân hàng còn có thể giám sát được tình hình kinh doanh của doanh nghiệp đề có những tư vấn cho khách hàng và điều chỉnh chiến lược khách hàng.3 Đối với ngân hàng Hoạt động TTQT có vai trò rất quan trọng đối với bản thân NHTM, là một hoạt động không thể thiếu trong hoạt động kinh doanh của NHTM. Hoạt động thanh toán quốc tế giúp ngân hàng đáp ứng tốt hơn nhu cầu đa dạng của khách hàng về các dịch vụ tài chính có liên quan tới thanh toán quốc tế.

Trên cơ sở đó giúp ngân hàng tăng doanh thu, nâng cao uy tín của ngân hàng và tạo dựng niềm tin cho khách hàng. Điều đó không chỉ giúp ngân hàng mở rộng qui mô hoạt động mà còn là một ưu thế tạo nên sức cạnh tranh cho ngân hàng trong cơ chế thị trường. Hoạt động thanh toán quốc tế làm tăng tính thanh khoản cho ngân hàng. Khi thực hiện các nghiệp vụ thanh toán quốc tế, ngân hàng có thể thu hút được nguồn vốn ngoại tệ tạm thời nhàn rỗi của các doanh nghiệp có quan hệ thanh toán quốc tế với ngân hàng dưới hình thức các khoản ký quỹ chờ thanh toán.

Từ đó Ngân hàng có thê phát triển nghiệp vụ kinh doanh ngoại hối, bảo lãnh và nghiệp vụ Ngân hàng quốc tế khác. TTQT còn tạo điều kiện hiện đại hoá công nghệ ngân hàng. Các ngân hàng sẽ áp dụng các công nghệ tiên tiến để hoạt động TTQT được thực hiện nhanh chóng, kịp thời và chính xác, nhằm phân tán rủi ro, góp phần mở rộng qui mô và mạng lưới ngân hàng. Hoạt động TTQT giúp ngân hang mở rộng quan hệ với các ngân hàng nước ngoài, nâng cao uy tín của mình trên trường quốc tế, trên cơ sở đó khai thác được nguôn tài trợ của các ngân hàng nước ngoài và nguồn vốn trên thị trường tài chính quốc tế để đáp ứng nhu cầu về vốn của ngân hàng.3 Hình thức thanh toán quốc tế chủ yếu 1.1 Thanh toán quốc té bang phương thức chuyển tiền (Remittance) - Khai niệm: Thanh toán bằng phương thức chuyền tiền là phương thức thanh toán trong đó khách hàng (người trả tiền) yêu cầu Ngân hàng phục vụ mình chuyênr một số tiền nhất định cho một người khác (người thụ hưởng) ở một địa điểm nhất định băng phương tiện chuyền tiền do khách hàng yêu cầu.

- Cac bên tham gia thanh toán: Người yêu cầu chuyển tién (Remitter): là người yêu cầu ngân hàng thay mình thực hiện chuyển tiền ra nước ngoài. Thường là người mua, người trả nợ hoặc nhà đầu tư có nhu cầu chuyển vốn, kinh phí ra nước ngoài. Người thụ hướng (Beneficicary): là người nhận được số tiền chuyền tới thong qua ngân hàng. Thường là người xuất khẩu, chủ nợ hoặc người tiếp nhận đầu tư do người chuyên tiền chỉ định.

Ngân hàng nhận uy nhiệm chuyển tiên (Remitting bank): là ngân hàng phục vụ người chuyền tiền, ở nước người yêu cầu chuyên tiền. Ngân hàng trả tiễn (Paying bank): là ngân hàng trực tiếp trả tiền cho người thụ hưởng.Thông thường là ngân hàng đại lý hay chi nhánh ngân hàng chuyên tiên và ở nước người thụ hưởng. Sơ đồ qui trình chuyền tiền (2) (4) po) So d6 1.1: Qui trinh chuyén tién (Nguôn: Giáo trình thanh toán quốc tế PH KTOD 2009) Chú thích: (1) Người XK hàng hóa và chuyên bộ chứng từ cho người nhập khâu (2) Người nhập khẩu kiểm tra hàng hóa — bộ chứng từ. Nếu phù hợp lập thủ tục chuyền tiền.

(3) NH chuyén tién lap thu tuc chuyén tién qua NH dai lý (hoặc của chi nhánh) nhận trả tiền. (4) NH trả tiền — thanh toán tiền cho người thụ hưởng. -Hình thức chuyền tiền:thanh toán theo phương thức chuyền tiền có thê thực hiện theo 2 hình thức chủ yếu: Chuyển tiền bằng thư (Mail Transfer — M/T): là hình thức chuyên tiền trong đó lệnh thanh toán của ngân hàng chuyền tiền được thể hiện trong nội dung 1 bức thư mà Ngân hàng này gửi yêu cầu Ngân hàng thanh toán thực hiện. Chuyển tiên bằng điện (Telegraphic transfer T/T): là hình thức chuyển tiền trong đó lệnh thanh toán của Ngân hàngnày gửi cho Ngân hàng thanh toán thông qua truyền tin của mạng viễn thông như SWIFT (Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication — Hiệp hội viễn thông quốc tế Tai chính ngân hàng toàn thé giới) -Tóm lại: phương thức thanh toán chuyên tiền là phương thức thanh toán đơn giản, thủ tục nhanh gọn.

Tuy nhiên, trong phương thức thanh toán này NH chuyên tiền cũng như NH nơi chuyên tiền đến chỉ đóng vai trò trung gian thanh toán để hưởng thụ hoa hồng, không bị rang buộc trách nhiệm pháp lý đối với người chuyền tiền và người thụ hưởng. Theo phương thức này, việc trả tiền có được hoàn tat hay không phụ thuộc vào độ thiện chí của người trả tiền.2 Phương thức thanh toán mở tài khoản (Open account) - Khái niệm: Người bán xin mở một tài khoản hoặc số dé ghi nợ người mua sau khi người bán đã hoàn thành giao hàng hay dịch vụ, định kỳ sau khi kiểm tra, đối chiếu theo thỏa thuận giữa 2 bên (tháng, quý, bán niên) người mua trả tiền cho người bán. - Đặc điểm Đây là 1 phương thức thanh toán không có sự tham gia của các Ngan hàng với chức năng là người mở tài khoản và thực thi thanh toán. Chỉ mở tài khoản đơn biên, không mở tài khoản song biên.

Nếu người mua mở tài khoản đê ghi thì tài khoản này chỉ là tài khoản theo dõi, không có giá trị thanh quyết toán. Chỉ có 2 bên tham gia thanh toán là người mua va người bán. - Quy trình nghiệp vu q) (2) (3) Sơ đồ 1.2:Quy trình mở tài khoản (Nguôn: Giáo trình thanh toán quốc te ĐH KTOD 2009) Chú thích: (1) Người bán giao hàng hóa và dịch vụ cùng với các chứng từ (2) Báo nợ trực tiếp (3) Người mua dung hình thức chuyên tiền dé trả tiền khi đến hạn Phương thức thanh toán mở tài khoản thường được áp dụng thanh toán trong quan hệ bạn hàng tin cậy, tín nhiệm lẫn nhau với điều kiện của thương vụ. Phương thức này thuận lợi cho bên mua được sử dụng hàng hóa thường xuyên, thậm chí cả lúc chưa đủ tiền, ngược lại thuận lợi cho bên bán tiêu thụ được hàng hóa và giữ được thị trường truyền thống.3 Phương thức thanh toán nhờ thu (Collection ofpayment) -Khái niệm Phương thức thanh toán nhờ thu là phương thức thanh toán mà người xuât khâu sau khi giao hàng hoặc cung ứng một dịch vụ nào đó cho nhà nhập khẩu tiễn hành ủy thác cho Ngân hàng thu hộ tiền trên cơ sở hồi phiếu hoặc chứng từ do người xuất khẩu lập.

- Các bên tham gia giao dịch: Người có yêu cầu uy nhiệm thu: là người xuất khâu, cung ứng dịch vụ (gọi là bên bán). Ngân hàng uy thác thu: là ngần hàng phục vụ bên bán. Ngân hàng xuất trình:là ngân hàng thu hộ, thường là Ngân hàng đại lý hoặc chi nhánh của ngân hàng nhận ủy nhiệm thu (ở nước người mua). Người trả tiên:là người nhập khẩu, người sử dụng dịch vụ được cung ứng được gọi chung là bên mua.

- Các hình thức nhờ thu: Nhờ thu trơn (Clean Collection): là phương thức thanh toán mà trong đó bên bán ủy thác cho Ngân hàng phục vụ mình thu hộ tiền từ người mua căn cứ vào hối phiếu do chính người bán lập.