CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VE CÔNG TÁC TIỂU THU THUC PHAM TUOI SONG CUA DOANH NGHIỆP 1. Khái niệm, đặc điểm và vai trò của công tác tiêu thụ thực phẩm tươi sống của doanh nghiệp 1. Khái niệm về tiêu thụ sản phẩm Sản phẩm hàng hóa được công ty sản xuất nhằm mục đích buôn bán để hướng đến thực hiện mục tiêu đã định của riêng mỗi doanh nghiệp. Do đó, tiêu thụ sản phẩm là một trong những nội dung quan trọng trong hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Theo nghĩa hẹp: “Tiêu thụ sản phẩm hàng hóa, dịch vụ là việc chuyên quyền sở hữu các sản phẩm hàng hóa, dịch vụ đã thực hiện cho khách hàng đồng thời thu được tiền hàng hóa, dịch vụ từ việc bán hàng hóa, dịch vụ đó”. Theo nghĩa rộng: “Tiéu thụ sản phẩm là một quá trình kinh tế có nhiều khâu từ việc nghiên cứu thị trường, xác định nhu cầu khách hàng, đặt hàng và tô chức sản xuất đến thực hiện các nghiệp vụ tiêu thụ, xúc tiễn bán hàng nhằm mục đích đạt hiệu quả cao nhất. Các khâu này được thực hiện trực tiếp hay gián tiếp ở tất cả các cấp, các phần tử trong hệ thống doanh nghiệp, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc chuyên hóa hình thái giá trị của hàng hóa sang tiền dé đạt hiệu qua cao nhất cho cá nhân hoặc doanh nghiệp”. Đây mạnh hoạt động tiêu thụ sản phẩm là hoạt động làm tăng cường tiêu thụ các loại mặt hàng, nới rộng phạm vi thị trường, tăng doanh số bán hàng nhằm đạt được mục tiêu doanh nghiệp đã đặt ra.
Mục tiêu của quá trình tiêu thụ sản phẩm bao gồm cả mục tiêu số lượng: Thị phần, doanh số, đa dạng hóa doanh số, lợi nhuận. Đồng thời phải đạt cả mục tiêu chất lượng là cải thiện hiệu quả của doanh nghiệp và cải thiện dịch vụ bán hàng. Tiêu thụ sản phâm là nhiệm vụ của bộ phận tiêu thụ sản phâm nói riêng, đồng thời là nhiệm vụ của toàn bộ doanh nghiệp nói chung. Tiêu thụ sản phẩm cần phải tuân theo những nguyên tắc cơ bản, đáp ứng đầy đủ nhu cầu của khách hàng về sản phẩm, đảm bảo tính liên tục, tiết kiệm và đòi hỏi nâng cao trách nhiệm của các bên trong quan hệ thương mại.
Đặc điểm của công tác tiêu thụ thực phẩm tươi sống 1. Đặc điểm về cách bảo quản: Sản phẩm thực phẩm tươi sống là sản pham đã được sơ chế và chưa qua xử lý (chưa được sấy khô, làm đông lạnh, chế bién đóng hộp. Loại sản phẩm này rất dễ bị ôi thiu hoặc hỏng nếu chúng ta không biết cách bảo quản hoặc bảo quản trong điều kiện chưa tốt. Đối với sản phâm tôm thẻ chân trăng vừa được đưa trực tiếp từ hồ lên, cách tốt nhất là chúng ta nên đưa ngay vào thùng hoặc bé chứa nước có sục khí oxi ngay trên xe tải vận chuyên nếu cần chuyên đi xa để tôm van còn sông, đây là phương pháp tốt nhất dé có thé giữ tôm được tươi sống nhất đến tay người tiêu dùng.
Đặc điểm về thị trường và nhu cầu khách hàng Với điều kiện tự nhiên thuận lợi, ngành thủy hải sản Việt Nam đóng vai trò vô cùng quan trọng, đặc biệt là sản phẩm thực phẩm tươi sống do sản phẩm nay mang lai giá trị dinh dưỡng cao và đòi hỏi sự bảo quản tốt trong môi trường nhiệt độ phù hợp. Một phan do mang lại giá trị đinh dưỡng cao, thực phẩm tươi sống luôn có trong các bữa ăn gia đình, các bữa tiệc hoặc nhà hàng, đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế. Là loại sản phẩm thiết yếu nên thị trường tiêu thụ sản phẩm tươi sống rat rộng, tỷ lệ xuất khâu thủy sản sang nước ngoài hàng năm cao, đóng góp rất nhiều vào GDP cả nước. Theo Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP): “Với điều kiện tự nhiên thuận lợi, nganh thủy sản Việt Nam đang phát triển nhanh chóng, cùng với đó là hoạt động xuất khâu được đây mạnh”.
Các sản phẩm thủy sản xuất khâu của Việt Nam đang ngày càng đa dang, những loại thủy sản mang giá trị kinh tế cao như: cá ngừ, mực, bạch tuộc, nhuyễn thê hai mảnh vỏ, cua ghẹ và surimi đang ngày càng có doanh số cao hơn nhiều so với những năm trước. Trong đó, các sản phẩm ngày càng chiếm tỷ trọng cao như: cá ngừ, mực va bạch tuộc là những hải sản chiếm ty trọng chủ yếu trong tong kim ngạch xuât khâu hải sản của cả nước. Đặc điêm về công nghệ và quy trình sản xuât Sản phẩm thực phẩm tươi sống cần có chất lượng đảm bao an toàn để xuất được hàng qua các nước khác. Do vậy, mọi công tác chuẩn bị và chăm sóc, chế biến đều phải được kiểm tra và thực hiện nghiêm ngặt theo quy trình đạt chuẩn để đảm bảo thủy hải sản khỏe mạnh, tránh các loại dịch bệnh làm chết và thất thoát lượng lớn gây ảnh hưởng nặng né cho doanh nghiệp.
Các loại thức ăn được chọn cần phải có nguồn góc rõ ràng, chat lượng tốt, quá trình chăn nuôi phải hợp ly, phù hợp với từng giai đoạn sản xuất và phát triển. Vai trò của tiêu thụ sản phẩm nói chung và tiêu thụ thực phẩm tươi sông nói riêng Tiêu thụ sản phẩm đóng vai trò cực ky quan trọng trong nên kinh tế và là một trong những yếu tô quyết định doanh nghié có tồn tại và phát triên được hay không. Khi sản phẩm của doanh nghiệp được tiêu thụ tức là khi đó người tiêu dùng chấp nhận về chất lượng, giá cả và dịch vụ mà donh nghiệp đưa ra, từ đó người tiêu dùng sẵn sàng chỉ tiền cho sản phẩm lựa chọn của mình. Nhờ vậy mà doanh nghiệp mới có thể tồn tại và phát triển.
Sự tiêu thụ của sản phẩm thể hiện uy tín của doanh nghiệp, chất lượng sự thích ứng nhu cầu, sự hoàn thiện của các dịch vụ. Nói các khác tiêu thụ sản phẩm là quá trình phản ánh rõ nét những điểm mạnh và điêm yêu của doanh nghiệp. Công tác tiêu thụ sản phẩm là cầu nối đưa doanh nghiệp đến gần người tiêu dùng, đồng thời thông qua tiêu thụ, người sản xuất hiểu rõ nhu cầu của khách hàng ở hiện tại và xu hướng trong tương lai. Từ đó doanh nghiệp đưa ra những chính sách thích hợp để làm hài lòng khách hàng.
Cũng thông qua tiêu thụ sản phẩm người tiêu dùng có thé hiểu rõ được các công dụng, hình thức, mẫu mã và uy tín của sản phâm của doanh nghiệp trên thị trường và tìm kiếm sự lựa chọn thích hợp nhất. Quá trình này giúp nhà sản xuất và người tiêu dùng càng gắn kết với nhau hơn. Thông qua tô chức tiêu thụ sản phẩm, nhà sản xuất thu được lợi nhuận là nguồn vốn tự có của doanh nghiệp, tăng thêm khả năng tận dụng các thời cơ hấp dẫn trên thị trường, hình thành các quỹ của doanh nghiệp là công cụ tạo động lực, kích thích lợi ích cán bộ công nhân viên cùng đồng hành, gắn bó với hoạt động của doanh nghiệp. Nội dung của công tác tiêu thụ thực phẩm tươi sống 1.
Điều tra và nghiên cứu thị trường Mục tiêu của việc nghiên cứu thị trường là xác định thực trạng của thị trường theo các tiêu thức có thé lượng hoá. Ngoài ra, nghiên cứu thị trường cũng cô gắng giải thích các ý kiến của khách hàng về cầu hàng hoá, dịch vụ cũng như những lý do mua hay không mua hàng hóa, dịch vụ của doanh nghiệp. Đây là cơ sở để doanh nghiệp tự đặt ra câu hỏi cho chính mình: Sản xuất cái gì? Sản xuất bao nhiêu và bán cho ai?. Đây cũng là bước quan trọng phải tiễn hành thực hiện trong công tác tiêu thụ sản pham mà doanh nghiệp cần phải làm để có thể hiểu được khách hàng và nắm rõ về các đối thủ cạnh tranh khác.
Công việc này đòi hỏi các nhà quản lý phải thực hiện nghiên cứu marketing và nắm rõ các đặc trưng của nó nhằm thu được những thông tin hữu ích với chi phí phải chăng. Dé làm được việc này, doanh nghiệp phải hướng đến việc sử dụng nhân lực quảng cáo có chuyên môn cao, thành lập bộ phận nghiên cứu marketing cho doanh nghiệp tuỳ theo quy mô doanh nghiệp. Điều tra, nghiên cứu nhu cầu thị trường có thé tiến hành bằng cách: - Quan sát: nghe ngóng, quan sát và theo dõi xem khách hàng có ý kiến hay phản hồi gì về hàng hoá dịch vụ của doanh nghiệp hay không? - Thực nghiệm: Tìm ra các mối quan hệ nhân quả qua việc chọn lựa những giải thích đối lập nhau từ các kết quả theo dõi. - Thăm dò: Dé thu thập các thông tin về sự am hiểu, lòng tin cũng như mức độ thoã mãn của khách hàng đồng thời đo lường sự bền vững vị trí của Công ty trong con mắt công chúng.
Các công cụ phục vụ cho việc nghiên cứu có thê là: phiếu thu thập thông tin về thái độ, cảm nhận của khách hang dang câu hoi. Phương thức liên hệ là: hiên hệ trực tiếp qua điện thoại, gửi mail, điều tra theo nhóm. Khi đã thu thập đủ những thông tin cần thiết, doanh nghiệp cần phải đưa cho bộ phận có chuyên môn và trình độ dé phân tích đưa ra kết quả về nhu cầu của thị trường cơ bản gồm: - Số lượng sản xuất bao nhiêu? - Giá cả có hợp lý không? - Những người có khả năng cung cấp và thế lực của họ. -Khách hàng mong muốn những gì? Nhu cầu của họ được thị trường đáp ứng đên đâu?.
Nghiên cứu nhu cầu thị trường không chỉ là phân tích cầu (cầu co giản, cầu chuyên hoá, cầu cội nguồn, dự đoán cầu, nhân tố ảnh hưởng tới cầu, .), ma phân tích cạnh tranh, hành vi người tiêu dùng (NTD).cũng góp phần cho quyết định trên. Tuy nhiên, trong nội dung bài viết chỉ đề cập đến nhiệm vụ của công tác điều tra, nghiên cứu nhu cầu thị trường để các nhà quản lý dựa vào các chuyên gia thuộc lĩnh vực này mà khai thác tỉ mỉ đem lại phương thức tiêu thụ sản phẩm tốt nhất, thoả mãn nhu cầu thị trường. Lập kế hoạch và tổ chức thực hiện kết quả tiêu thụ thực phẩm tươi sông 1. Xác định các mục tiêu tiêu thụ thực phẩm tươi sống a.
Về chủng loại Sản phẩm thực phẩm tươi sống được hiểu là sản phâm chưa qua xử lý hoặc chế biến (ướp lạnh, sấy khô, đóng hộp, hun khói, ngâm, ủ, làm chua. Sản phẩm thực phầm tươi sông cũng đa dạng và được phân ra nhiều loại như: các loại thịt, thủy hải sản tươi sống, rau củ quả tươi.