Chương 1 Thực hiện chính sách là khâu đặc biệt quan trọng trong chu trình chính sách, có nhiệm vụ hiện thực hóa chính sách, đưa chính sách đi vào cuộc sống, đối với chính sách việc làm cho TN nó càng quan trọng, cấp bách hơn do vai trò cũng như tầm quan trọng của TN đối với sự phát triển tương lai của mỗi quốc gia, dân tộc. Nội dung của chương 1 đã làm rõ các khái niệm về chính sách, chính sách công,chính sách việc làm, tổ chức thực hiện chính sách việc làm cho TN và khung lý thuyết về quy trình tổ chức triển khai thực hiện chính sách việc làm cho TN. Từ những nghiên cứu lý luận về việc làm cho TN, những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình thực hiện chính sách ở chương này sẽ là cơ sở, nền tảng và điều kiện quan trọng để nghiên cứu, phân tích về thực trạng tổ chức thực hiện chính sách việc làm cho TN tại tỉnh Quảng Nam. 19 CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH VIỆC LÀM CHO THANH NIÊN TẠI TỈNH QUẢNG NAM HIỆN NAY 2.
Đặc điểm tự nhiên, tình hình phát triển Kinh tế- xã hội, tình hình thanh niên của tỉnh Quảng Nam ảnh hưởng đến việc thực hiện chính sách việc làm cho thanh niên 2. Đặc điểm tự nhiên Quảng Nam là một tỉnh ven biển, nằm ở trung độ của cả nước, trong vùng phát triển kinh tế trọng điểm miền Trung, phía Bắc giáp thành phố Đà Nẵng, phía Đông giáp biển Đông với trên 125 km bờ biển, phía Tây giáp tỉnh Kon Tum và nước cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào, phía Nam giáp tỉnh Quảng Ngãi, Diện tích tự nhiên 10.74 km2, dân số 1.721 người, có Cảng Kỳ Hà và sân bay Chu Lai, là cửa ngõ ra biển của khu vực Nam Lào qua hành lang Đông - Tây, trong không gian đường hàng hải và hàng không quốc tế. Quảng Nam có 18 huyện, thị xã và thành phố, trong đó có 9 huyện miền núi là Nam Trà My, Bắc Trà My, Tiên Phước, Nông Sơn, Hiệp Đức, Đông Giang, Nam Giang, Phước Sơn; 9 huyện, thị xã, thành phố đồng bằng: Phú Ninh, Núi Thành, Đại Lộc, Thăng Bình, Quế Sơn, Duy Xuyên, thị xã Điện Bàn, thành phố Tam Kỳ và thành phố Hội An. Quảng Nam có địa hình phức tạp, thấp dần từ Tây sang Đông, hình thành ba vùng sinh thái: vùng núi cao, vùng trung du, vùng đồng bằng và ven biển; nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới điển hình, chỉ có 2 mùa là mùa khô và mùa mưa.
Nhiệt độ trung bình năm 20 - 210C, không có sự cách biệt lớn giữa các tháng trong năm, ở Quảng Nam thì mùa mưa trùng với mùa bão, nên các cơn bão đổ vào miền Trung thường gây ra lở đất, lũ quét ở các huyện miền 20 núi và ngập lụt ở các huyện đồng bằng. Tỉnh Quảng Nam có 2 di sản văn hóa thế giới (gồm khu đền tháp Mỹ Sơn và đô thị cổ Hội An), vì vậy rất có lợi thế trong phát triển kinh tế du lịch. Hai di sản văn hoá thế giới là phố cổ Hội An, di tích Mỹ Sơn và nhiều địa điểm di tích lịch sử và văn hoá cùng với nhiều loại hình văn hoá (như hát tuồng, hát đối, hát bài chòi) và các quần thể kiến trúc khác như chứng tích Núi Thành, tượng đài Mẹ Việt Nam anh hùng…tạo nên những điểm du lịch thu hút khách đến tham quan, tìm hiểu. Những làng nghề thủ công mỹ nghệ truyền thống độc đáo (làng đúc đồng Phước Kiều, làng ươm tơ dệt lụa Mã Châu, làng mộc Kim Bồng) và những vùng ruộng, đồi, sông nước giữ nguyên nét điển hình của làng quê Việt Nam, hội đủ các yếu tố phát triển du lịch đồng quê, du lịch vườn, tạo thêm sức hấp dẫn đối với khách du lịch.
Đặc điểm kinh tế- xã hội * Về dân số Dân số Quảng Nam (tính đến tháng 12/2016) là 1.721 người, với mật độ dân số trung bình là 141 người/km2; gồm có các tộc người thiểu số cư trú lâu đời là người Xê Đăng, người Co, người Gie Triêng, người CơTu. Trên 70% dân số tỉnh Quảng Nam sinh sống ở nông thôn, so với cả nước thì tỉnh Quảng Nam là tỉnh có tỷ lệ dân số sinh sống ở nông thôn cao. * Về Nguồn nhân lực Quảng Nam có lực lượng lao động dồi dào, với 881 nghìn người, trong đó nam giới chiếm 49%. Tỷ trọng dân số có việc làm so với dân số 15 tuổi trở lên của tỉnh là 77,2%, nghĩa là còn 22,8% số người không có việc làm.
Trong số lao động có việc làm còn 512,9 nghìn lao động chưa qua đào tạo chuyên môn kỹ thuật, tay nghề chiếm 59%. Lao động có chuyên môn kỹ thuật, tay nghề có 356,2 nghìn lao động, chiếm 41%. các địa phương có tỷ lệ lao động qua đào tạo cao như: huyện Núi Thành, thị xã Điện Bàn và thành phố Tam Kỳ. 21 * Về Giáo dục - Đào tạo Chất lượng giáo dục không ngừng được nâng cao, mạng lưới trường, lớp được sắp xếp, quy hoạch phù hợp với tình hình thực tế của địa phương; quy mô các cấp học, ngành học được quan tâm mở rộng.
Các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, dạy nghề trên địa bàn tỉnh ngày càng phát triển nhanh, từng bước nâng cao chất lượng và đa dạng hóa loại hình đào tạo, đặc biệt là đào tạo nghề đã đáp ứng yêu cầu lao động có chất lượng cho các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh. * Về cơ sở hạ tầng Mạng lưới giao thông trên địa bàn tỉnh ngày càng được quan tâm nâng cấp, tạo điều kiện giao thông thông suốt giữa các địa phương trong tỉnh, trong nước và quốc tế. Hệ thống điện, nước sinh hoạt, nước phục vụ cho sản xuất nông nghiệp đáp ứng được nhu cầu sử dụng của hầu hết của người dân ở hầu hết các địa phương trong tỉnh. Các thiết chế văn hóa phục vụ nhu cầu vui chơi, giải trí của nhân dân phát triển đa dạng, đều khắp; nhiều công trình có ý nghĩa lớn về văn hóa - xã hội được xây dựng như: Quảng trường 24/3, Tượng đài Mẹ Việt Nam anh hùng, Nghĩa trang liệt sĩ tỉnh, Bảo tàng tỉnh.
Đến nay, đã có 100% huyện, thị, thành phố có đủ các thiết chế văn hóa; 60% số xã, phường, thị trấn có nhà văn hóa; 80% số thôn, khối phố có nhà văn hóa. Ngoài việc tiếp tục đầu tư nâng cấp các bệnh viện công, thời gian qua trên địa bàn tỉnh đã có nhiều bệnh viện tư đi vào hoạt động, làm giảm tải ở các bệnh viện công như bệnh viện Đa Khoa Minh Thiện, Thái Bình Dương, Vĩnh Đức, Thăng Hoa. Hạ tầng các đô thị trung tâm huyện, nhất là các huyện mới chia tách Nông Sơn, Phú Ninh, Tây Giang, Nam Trà My đã được tập trung đầu tư xây dựng, nhờ đó tạo sự thay đổi rõ rệt diện mạo đô thị ở các địa phương. 22 * Về phát triển kinh tế Thu ngân sách trên địa bàn tăng bình quân khoảng 15,2%/năm.
Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) tăng bình quân gần 11,5%/năm. GRDP bình quân đầu người đạt trên 40 triệu đồng. Thu nhập bình quân đầu người năm 2016 đạt 25,7 triệu đồng. Trong năm 2016, tỷ trọng ngành nông nghiệp trong GRDP giảm, công nghiệp - xây dựng và dịch vụ tăng rõ rệt, đồng thời các ngành ngân hàng, vận tải, bưu chính, viễn thông, thương mại phát triển tốt.
Đặc biệt ngành dịch vụ Du lịch phát triển mạnh và trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, doanh thu từ du lịch tăng đáng kể qua các năm. Tổng giá trị xuất khẩu hơn 2,8 tỷ USD, tăng bình quân trên 22%/năm. Bên cạnh kết quả đạt được đáng ghi nhận, KT-XH tỉnh nhà vẫn còn một số tồn tại, hạn chế: Chưa khai thác và phát huy hết tiềm năng, lợi thế của tỉnh. Mặc dù có thế mạnh về du lịch, tuy nhiên chưa có nhiều giải pháp để phát triển du lịch.
Chất lượng nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế trong quá trình hội nhập. Chất lượng giáo dục miền núi nhìn chung còn thấp. Tiềm lực khoa học và công nghệ chưa được đầu tư xứng đáng và đồng bộ để phục vụ phát triển. Ở các trường đại học, cao đẳng công tác nghiên cứu khoa học vẫn còn hạn chế.
So với bình quân chung của cả nước thì tỷ lệ hộ nghèo ở tỉnh vẫn còn cao, công tác xóa đói, giảm nghèo mặc dù được các cấp lãnh đạo từ tỉnh đến cơ sở quan tâm, tuy nhiên hiệu quả đêm lại chưa cao. Nhân dân miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số, nhất là ở các huyện miền núi phía Tây của tỉnh còn gặp nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo còn cao. Đối tượng thụ hưởng * Tình hình thanh niên hiện nay Theo thống kế, thanh niên trong độ tuổi từ 16 - 30 tuổi trên địa bàn tỉnh là 405.673 thanh niên, chiếm 27.25% dân số, là lực lượng quan trọng giữ vai trò xung kích trong việc thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng an ninh tại địa phương; TN tiếp tục chiếm tỷ lệ cao trong cơ cấu dân số và lao động xã hội. Hiện nay, trên địa bàn tỉnh lao động TN trong các ngành thương mại, dịch vụ tăng cao, giảm lao động nông nghiệp; ngày càng có nhiều TN là chủ các doanh doanh nghiệp tư nhân trên địa bàn.
Trình độ học vấn, chuyên môn, tính chủ động, sáng tạo, ham học hỏi, ý thức kỷ luật trong TN ngày càng cao. Tuy nhiên trước bối cảnh tình hình mới, trước tác động tiêu cực bởi mặt trái của nền kinh tế thị trường, vẫn còn một bộ phận TN sống thiếu lý tưởng, nhận thức chính trị, ý thức chấp hành pháp luật còn hạn chế, thiếu ý chí rèn luyện, sống thực dụng, tình trạng tội phạm và tệ nạn xã hội trong TN có xu hướng tăng. Năng lực thực hành sau đào tạo của TN còn yếu, chưa đáp ứng nhu cầu thực tiễn; lực lượng TN lao động tự do, TN thiếu việc làm, thu nhập không ổn định vẫn còn nhiều. Đây là vấn đề cấp bách mà lãnh đạo tỉnh cần có sự quan tâm, chỉ đạo các cấp, các ngành của tỉnh phối hợp có những giải pháp thực hiện tốt các chính sách cho TN thời gian đến trong đó có chính sách việc làm cho TN.
* Tình hình lao động, việc làm của thanh niên tại Quảng Nam Chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa là một chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước, tại Quảng Nam cơ cấu kinh tế của tỉnh cũng ngày càng thay đổi theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, lao động bằng máy móc hiện đại thay thế dần cho lao động thủ công.
