Luận án Tiến sĩ về Chiến lược Đa dạng hóa Ngân hàng: Hiệu quả và Rủi ro tại Việt Nam

Luận án tiến sĩ phân tích chiến lược đa dạng hóa ngân hàng tại Việt Nam, đánh giá hiệu quả và rủi ro qua các bằng chứng thực nghiệm.

• Tác giả: Pham Khanh Duy
• Người hướng dẫn: Assoc. Truong Thi Hong
• Trường học: University of Economics Ho Chi Minh City
• Chuyên ngành: Finance and Banking
• Đề tài: Chiến Lược Đa Dạng Hóa Ngân Hàng Tại Việt Nam: Hiệu Quả Và Rủi Ro
• Loại tài liệu: Doctoral Dissertation
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• STATEMENT OF AUTHENTICATION
• ACKNOWLEDGEMENT
• TABLE OF CONTENTS
• ABBREVIATION LIST
• LIST OF TABLES
• LIST OF FIGURES
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. Research gap identification
• 1.2. The scope of research
• 1.3. Research procedure and methodology
• 1.4. Structure of the dissertation
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW AND HYPOTHESES DEVELOPMENT
• 2.1. Bank diversification definition
• 2.2. Classification of bank diversification strategies
• 2.3. Asset diversification in the banking sector
• 2.4. Income diversification in the banking sector
• 2.5. Funding diversification in the banking sector
• 2.6. Theories of bank diversification
• 2.7. Theories of diversification
• 2.8. Concept and measurement of bank risk and performance
• 2.8.1. Concept and measurement of bank risk
• 2.8.2. Concept and measurement of bank performance
• 2.9. Theoretical overview of banking crisis
• 2.10. The impact of diversification on bank risk and performance
• 2.10.1. Asset diversification, bank risk, and performance
• 2.10.2. Income diversification, bank risk, and performance
• 2.10.3. Funding diversification, bank risk, and performance
• 2.10.4. Combinations of diversification strategies
• 2.10.5. Bank diversification, risk and performance in the financial crisis
• 2.10.6. Role of ownership structure in the nexus between diversification, risk and performance
• 3. CHAPTER 3: DATA AND METHODOLOGY
• 3.1. Construction of variables
• 3.2. Dependent variables – Bank risk and performance
• 3.3. Key explanatory variables - Bank diversification measures
• 3.4. The role of financial distress and bank ownership
• 4. CHAPTER 4: EMPIRICAL RESULTS AND DISCUSSION
• 4.1. Diversification strategies, bank’s risk and performance
• 4.2. Diversification strategy combination, bank risk and performance
• 4.3. Diversification, bank risk and performance during the crisis
• 4.4. The role of bank ownership structure
• 4.5. Robustness check results
• 4.6. Summary of research findings
• 5. LIST OF PUBLICATION
• ABBREVIATION LIST

Tóm tắt

I. Chiến lược đa dạng hóa ngân hàng tại Việt Nam

Chiến lược đa dạng hóa ngân hàng tại Việt Nam đã trở thành một chủ đề quan trọng trong bối cảnh nền kinh tế đang phát triển mạnh mẽ. Các ngân hàng thương mại Việt Nam đang tìm kiếm các phương thức để cải thiện hiệu quả kinh doanh và giảm thiểu rủi ro tài chính. Việc áp dụng các chiến lược đa dạng hóa không chỉ giúp ngân hàng mở rộng dịch vụ mà còn tạo ra lợi thế cạnh tranh trong thị trường. Theo nghiên cứu, các ngân hàng có thể áp dụng nhiều hình thức đa dạng hóa, bao gồm đa dạng hóa tài sản, đa dạng hóa thu nhập, và đa dạng hóa nguồn vốn. Những chiến lược này không chỉ giúp ngân hàng tăng trưởng bền vững mà còn giảm thiểu rủi ro trong bối cảnh khủng hoảng tài chính.

1.1. Định nghĩa và phân loại chiến lược đa dạng hóa

Định nghĩa về đa dạng hóa ngân hàng thường liên quan đến việc mở rộng các hoạt động kinh doanh ra ngoài các dịch vụ tài chính truyền thống. Các ngân hàng có thể phân loại chiến lược đa dạng hóa thành ba loại chính: đa dạng hóa tài sản, đa dạng hóa thu nhập, và đa dạng hóa nguồn vốn. Mỗi loại chiến lược này có những ưu điểm và nhược điểm riêng. Ví dụ, đa dạng hóa tài sản cho phép ngân hàng giảm thiểu rủi ro bằng cách phân bổ vốn vào nhiều lĩnh vực khác nhau, trong khi đa dạng hóa thu nhập giúp ngân hàng tăng cường nguồn thu từ nhiều nguồn khác nhau, giảm phụ thuộc vào một nguồn thu duy nhất. Việc áp dụng các chiến lược này cần phải được cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo rằng ngân hàng có thể duy trì tính bền vững và hiệu quả trong hoạt động kinh doanh.

II. Hiệu quả và rủi ro trong chiến lược đa dạng hóa

Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các chiến lược đa dạng hóa có thể mang lại nhiều lợi ích cho các ngân hàng, đặc biệt là trong việc cải thiện hiệu quả kinh doanh. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích, cũng tồn tại nhiều rủi ro tài chính mà các ngân hàng phải đối mặt. Một trong những rủi ro lớn nhất là rủi ro quản lý, khi ngân hàng mở rộng hoạt động ra ngoài lĩnh vực chuyên môn của mình. Điều này có thể dẫn đến việc giảm hiệu quả trong quản lý và gia tăng chi phí. Hơn nữa, quản lý rủi ro là một yếu tố quan trọng trong việc thực hiện các chiến lược đa dạng hóa. Các ngân hàng cần phải có một hệ thống quản lý rủi ro hiệu quả để theo dõi và kiểm soát các rủi ro phát sinh từ các hoạt động đa dạng hóa.

2.1. Tác động của đa dạng hóa đến hiệu quả kinh doanh

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng đa dạng hóa ngân hàng có thể cải thiện hiệu quả kinh doanh thông qua việc tăng cường khả năng sinh lời và giảm thiểu rủi ro. Việc mở rộng dịch vụ và sản phẩm giúp ngân hàng thu hút được nhiều khách hàng hơn, từ đó gia tăng doanh thu. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả tối ưu, ngân hàng cần phải cân nhắc kỹ lưỡng về các chiến lược đa dạng hóa mà họ áp dụng. Một số ngân hàng đã thành công trong việc áp dụng các chiến lược này, trong khi những ngân hàng khác lại gặp khó khăn do thiếu kinh nghiệm và kiến thức trong các lĩnh vực mới mà họ tham gia.

III. Quản lý rủi ro trong chiến lược đa dạng hóa

Quản lý rủi ro là một phần không thể thiếu trong việc thực hiện các chiến lược đa dạng hóa ngân hàng. Các ngân hàng cần phải xây dựng một hệ thống quản lý rủi ro toàn diện để theo dõi và đánh giá các rủi ro phát sinh từ các hoạt động đa dạng hóa. Việc áp dụng các phương pháp phân tích rủi ro có thể giúp ngân hàng nhận diện và giảm thiểu các rủi ro tiềm ẩn. Hơn nữa, việc đào tạo nhân viên về quản lý rủi ro cũng là một yếu tố quan trọng để đảm bảo rằng ngân hàng có thể ứng phó kịp thời với các tình huống khẩn cấp.

3.1. Các phương pháp quản lý rủi ro

Các ngân hàng có thể áp dụng nhiều phương pháp khác nhau để quản lý rủi ro trong quá trình đa dạng hóa. Một số phương pháp phổ biến bao gồm việc sử dụng các công cụ tài chính phức tạp như hợp đồng tương lai, quyền chọn, và hợp đồng hoán đổi để bảo vệ khỏi các biến động không mong muốn. Ngoài ra, việc xây dựng một văn hóa quản lý rủi ro trong tổ chức cũng rất quan trọng. Các ngân hàng cần khuyến khích nhân viên báo cáo các rủi ro mà họ phát hiện và tham gia vào quá trình quản lý rủi ro.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Luận án tiến sĩ kinh tế chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng (Mã số: 9340201) của nghiên cứu sinh Phạm Khánh Duy, được thực hiện tại Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh (UEH) dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS. TS. Trương Thị Hồng (năm hoàn thành: 2021), mang tiêu đề: "Diversification strategies, bank risk and performance: Empirical evidence from Vietnam" (Chiến lược đa dạng hóa, rủi ro và hiệu quả hoạt động ngân hàng: Bằng chứng thực nghiệm từ Việt Nam).

Tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu

Hệ thống tài chính Việt Nam vận hành theo mô hình dựa vào ngân hàng (bank-based financial system), trong đó các ngân hàng thương mại đóng vai trò cung cấp nguồn vốn trung và dài hạn chủ yếu cho nền kinh tế. Trước năm 2011, hệ thống ngân hàng Việt Nam phụ thuộc nặng nề vào hoạt động tín dụng truyền thống và cho vay liên ngân hàng, trong đó các ngân hàng thương mại nhà nước chiếm tới 50% thị phần và nắm giữ trên 70% vốn chủ sở hữu toàn hệ thống.

Sau khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008 và giai đoạn tăng trưởng tín dụng nóng, hệ thống ngân hàng Việt Nam rơi vào tình trạng căng thẳng tài chính trầm trọng giai đoạn 2011–2014 với tỷ lệ nợ xấu tăng vọt từ dưới 5% năm 2011 lên gần 12% năm 2012 và xấp xỉ 15% năm 2014 (theo ước tính của Fitch Ratings và Moody's). Nhằm tái cơ cấu hệ thống theo Quyết định số 254/QĐ-TTg ngày 01/03/2012 của Thủ tướng Chính phủ và định hướng áp dụng chuẩn mực Basel II từ năm 2016 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các ngân hàng thương mại buộc phải tái cơ cấu danh mục tài sản, nguồn vốn và thúc đẩy đa dạng hóa sang các dịch vụ phi tín dụng.

Tuy nhiên, các tranh luận lý thuyết và bằng chứng thực nghiệm quốc tế về tác động của đa dạng hóa đến hiệu quả và rủi ro ngân hàng vẫn chưa đạt được sự đồng thuận. Tại Việt Nam, hầu hết các nghiên cứu trước đây chỉ khảo sát đa dạng hóa thu nhập hoặc nguồn vốn một cách riêng lẻ, hoặc đặt Việt Nam trong mẫu gộp của các quốc gia châu Á mà chưa xem xét đồng thời cả ba chiều cạnh đa dạng hóa (tài sản, nguồn vốn, thu nhập), chưa phân tích tác động tương tác khi kết hợp các chiến lược này, đồng thời thiếu vắng các kiểm định về tác động điều tiết của hình thức sở hữu và bối cảnh khủng hoảng tài chính.

Mục tiêu nghiên cứu

Luận án xác định 3 mục tiêu nghiên cứu cụ thể:

1. Đo lường mức độ đa dạng hóa của các ngân hàng thương mại Việt Nam trên 3 khía cạnh (tài sản, thu nhập, nguồn vốn) và đánh giá tác động của từng chiến lược cũng như sự kết hợp của chúng đến rủi ro và hiệu quả hoạt động giai đoạn 2005–2019.
2. Phân tích tác động của các chiến lược đa dạng hóa đến rủi ro và hiệu quả ngân hàng trong giai đoạn căng thẳng tài chính và tái cơ cấu ngân hàng (2011–2014).
3. Đánh giá vai trò điều tiết của cấu trúc sở hữu (ngân hàng thương mại nhà nước, ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân trong nước, ngân hàng 100% vốn nước ngoài) đối với mối quan hệ giữa đa dạng hóa, rủi ro và hiệu quả hoạt động.

Câu hỏi nghiên cứu

Hệ thống câu hỏi nghiên cứu được cấu trúc thành 3 nhóm:

• Câu hỏi nghiên cứu 1 (RQ1): Các chiến lược đa dạng hóa (tài sản, thu nhập, nguồn vốn) và sự kết hợp của chúng có tác động như thế nào đến rủi ro và hiệu quả hoạt động của ngân hàng?
  • RQ1.1: Đa dạng hóa tài sản có tác động đến rủi ro và hiệu quả hoạt động ngân hàng không?
  • RQ1.2: Đa dạng hóa thu nhập có tác động đến rủi ro và hiệu quả hoạt động ngân hàng không?
  • RQ1.3: Đa dạng hóa nguồn vốn có tác động đến rủi ro và hiệu quả hoạt động ngân hàng không?
  • RQ1.4: Ngân hàng có thể kết hợp 3 chiến lược đa dạng hóa này như thế nào để đạt mục tiêu rủi ro và hiệu quả kỳ vọng?
• Câu hỏi nghiên cứu 2 (RQ2): Các chiến lược đa dạng hóa tác động như thế nào đến rủi ro và hiệu quả ngân hàng trong giai đoạn căng thẳng ngân hàng?
  • RQ2.1: Các chiến lược đa dạng hóa tác động ra sao đến rủi ro ngân hàng trong giai đoạn khủng hoảng?
  • RQ2.2: Các chiến lược đa dạng hóa tác động ra sao đến hiệu quả hoạt động ngân hàng trong giai đoạn khủng hoảng?
• Câu hỏi nghiên cứu 3 (RQ3): Cấu trúc sở hữu ngân hàng có làm thay đổi mối quan hệ giữa đa dạng hóa, rủi ro và hiệu quả hoạt động không?
  • RQ3.1: Cấu trúc sở hữu có tác động điều tiết mối liên hệ giữa đa dạng hóa và rủi ro không?
  • RQ3.2: Cấu trúc sở hữu có tác động điều tiết mối liên hệ giữa đa dạng hóa và hiệu quả hoạt động không?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Mối quan hệ tương tác giữa các chiến lược đa dạng hóa (tài sản, thu nhập, nguồn vốn, các tổ hợp tương tác) với rủi ro và hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại, đặt dưới tác động của cấu trúc sở hữu và khủng hoảng tài chính.
• Phạm vi không gian: Hệ thống ngân hàng thương mại tại Việt Nam, bao gồm 34 ngân hàng thương mại (4 ngân hàng thương mại nhà nước, 5 ngân hàng 100% vốn nước ngoài và 25 ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân), chiếm trên 90% tổng tài sản và thị phần toàn ngành.
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn 15 năm từ năm 2005 đến năm 2019, bao hàm toàn bộ chu kỳ trước khủng hoảng, giai đoạn căng thẳng tái cơ cấu (2011–2014) và giai đoạn phục hồi áp chuẩn Basel II (2015–2019).

---

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Các hướng nghiên cứu trước trong y văn quốc tế và trong nước

Tổng quan tài liệu của luận án hệ thống hóa các công trình nghiên cứu theo các nhóm hướng chính:

1. Nghiên cứu tại các thị trường phát triển:

   • Các nghiên cứu ban đầu tập trung tại thị trường Hoa Kỳ và châu Âu như Stiroh (2004a, 2004b), Stiroh và Rumble (2006), Mercieca, Schaeck và Wolfe (2007), Baele, De Jonghe và Vander Vennet (2007), Rossi, Schwaiger và Winkler (2009), Elsas, Hackethal và Holzhäuser (2010), Curi, Lozano-Vivas và Zelenyuk (2015), Yang, Liu và Chou (2020). Hầu hết các công trình này cho thấy việc chuyển dịch mạnh sang thu nhập phi lãi có thể làm gia tăng biến động thu nhập và rủi ro do chi phí quản lý tăng cao và cạnh tranh gay gắt.

2. Nghiên cứu tại các nền kinh tế mới nổi và chuyển đổi:

   • Các nghiên cứu tại các quốc gia đang phát triển như Berger, Hasan và Zhou (2010) tại Trung Quốc; Tabak, Fazio và Cajueiro (2011) tại Brazil; Meslier, Tacneng và Tarazi (2014) tại Philippines; Duho, Onumah và Owodo (2019) tại Ghana; Chen, Liang và Yu (2018), Moudud-Ul-Huq, Ashraf, Gupta và Zheng (2018) trên nhóm các quốc gia châu Á. Doumpos, Gaganis và Pasiouras (2016) chỉ ra rằng đa dạng hóa mang lại lợi ích rõ nét hơn đối với các ngân hàng ở các quốc gia kém phát triển so với các nền kinh tế phát triển.

3. Nghiên cứu về thị trường ngân hàng Việt Nam:

   • Batten và Vo (2016), Chen, Wei, Zhang và Shi (2013), Luu, Nguyen và Vu (2019), Vo và Nguyen (2018), Vo (2017, 2018, 2020), Nguyen, Ho và Vo (2018), Huynh, Nasir, Nguyen và Duong (2020). Một số nghiên cứu ghi nhận đa dạng hóa nguồn vốn giúp gia tăng tỷ suất sinh lời nhưng có xu hướng khuyến khích hành vi nhận rủi ro cao hơn (Vo, 2018), trong khi đa dạng hóa tài sản nước ngoài có thể cải thiện hiệu quả ngắn hạn nhưng thiếu bền vững trong dài hạn (Moudud-Ul-Huq et al., 2018).

Nhóm tác giả	Năm công bố	Thị trường / Mẫu nghiên cứu	Phát hiện chính
Stiroh & Rumble	2006	Ngân hàng Hoa Kỳ	Lợi ích đa dạng hóa bị triệt tiêu bởi rủi ro biến động từ hoạt động phi lãi gia tăng
Mercieca et al.	2007	Ngân hàng châu Âu	Không tìm thấy bằng chứng trực tiếp về việc đa dạng hóa làm tăng hiệu quả hoạt động
Berger et al.	2010	Ngân hàng Trung Quốc	Đa dạng hóa làm giảm chi phí nhưng làm tăng biến động rủi ro tín dụng tại các ngân hàng quốc doanh
Doumpos et al.	2016	Đa quốc gia (phát triển và đang phát triển)	Đa dạng hóa mang lại giá trị cao hơn cho hệ thống ngân hàng tại các thị trường kém phát triển
Batten & Vo	2016	Ngân hàng thương mại Việt Nam	Đa dạng hóa nguồn vốn đóng góp tích cực vào việc gia tăng tỷ suất sinh lời
Moudud-Ul-Huq et al.	2018	Nhóm ngân hàng tại các quốc gia châu Á	Đa dạng hóa tài sản sở hữu nước ngoài hỗ trợ hiệu quả lợi nhuận ngắn hạn

Khoảng trống nghiên cứu luận án lựa chọn giải quyết

Luận án định vị và giải quyết 3 khoảng trống khoa học:

• Thứ nhất, tính đơn lẻ của các chiều hướng đa dạng hóa: Các nghiên cứu trước chỉ tập trung riêng lẻ vào đa dạng hóa thu nhập hoặc nguồn vốn, thiếu vắng việc khảo sát toàn diện cả 3 khía cạnh (tài sản, thu nhập, nguồn vốn) và chưa xây dựng mô hình kiểm định tác động kết hợp giữa các chiến lược này trên cùng một khung phân tích.
• Thứ hai, thiếu kiểm định trong điều kiện khủng hoảng tài chính: Chưa có công trình nào đánh giá một cách hệ thống tác động của các chiến lược đa dạng hóa đến cấu trúc rủi ro và tỷ suất sinh lời trong giai đoạn căng thẳng ngân hàng đặc thù 2011–2014 tại Việt Nam.
• Thứ ba, vai trò của cấu trúc sở hữu: Sự khác biệt về mục tiêu hoạt động, ràng buộc vốn và lợi thế thông tin giữa ngân hàng thương mại nhà nước, ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân và ngân hàng ngoại chưa được tích hợp đầy đủ khi nghiên cứu mối liên kết đa dạng hóa - rủi ro - hiệu quả.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết nền tảng

Luận án tích hợp 4 lý thuyết kinh tế và tài chính cốt lõi:

1. Lý thuyết danh mục đầu tư hiện đại (Modern Portfolio Theory - Markowitz, 1952; Fama & Jensen, 1985; Haugen & Haugen, 2001): Phân bổ nguồn lực vào các tài sản hoặc mảng kinh doanh có mức độ tương quan thấp (giữa thu nhập lãi và phi lãi) giúp triệt tiêu rủi ro phi hệ thống ("không bỏ tất cả trứng vào một giỏ"), làm giảm biến động thu nhập tổng thể của ngân hàng.
2. Lý thuyết quyền lực thị trường (Market Power Theory - Porter, 1980; Barney, 1991; Montgomery, 1994; Palich, Cardinal & Miller, 2000): Đa dạng hóa giúp ngân hàng khai thác lợi thế quy mô và phạm vi, cung cấp gói dịch vụ chéo, trợ cấp chéo giá sản phẩm (cross-subsidization), thiết lập rào cản gia nhập thị trường và gia tăng biên lợi nhuận.
3. Lý thuyết đại diện (Agency Theory - Jensen & Meckling, 1976; Amihud & Lev, 1981; Jensen, 1986; Montgomery, 1994): Xung đột lợi ích giữa người quản lý và cổ đông dẫn đến tình trạng nhà quản trị mở rộng sang các lĩnh vực ngoài chuyên môn nhằm giảm rủi ro cá nhân (human capital risk) hoặc phục vụ động cơ tự tư lợi, làm tăng chi phí đại diện và làm suy giảm hiệu quả ngân hàng.
4. Lý thuyết dựa trên nguồn lực (Resource-Based View - RBV - Penrose, 1959; Rubin, 1973; Wernerfelt, 1984; Barney, 1991; Teece, Pisano & Shuen, 1997): Doanh nghiệp khai thác các nguồn lực đặc thù, công nghệ, dữ liệu khách hàng và năng lực quản trị cốt lõi để thâm nhập tuần tự vào các mảng kinh doanh dịch vụ mới nhằm duy trì lợi thế cạnh tranh bền vững.

Phương pháp nghiên cứu và kỹ thuật ước lượng

Luận án áp dụng phương pháp nghiên cứu định lượng trên dữ liệu bảng (panel data):

• Kỹ thuật xử lý nội sinh: Nhằm giải quyết triệt để hiện tượng nội sinh (endogeneity) tiềm ẩn phát sinh từ mối quan hệ đồng thời giữa đa dạng hóa và hiệu quả/rủi ro, tính tự tương quan và các biến trễ của biến phụ thuộc, nghiên cứu áp dụng phương pháp ước lượng GMM hệ thống hai bước (Two-step System GMM - SGMM) theo đề xuất của Arellano và Bover (1995), Blundell và Bond (1998).
• Phương pháp so sánh đối chứng: Các mô hình Pooled OLS (POLS), Mô hình tác động cố định (FEM), Mô hình tác động ngẫu nhiên (REM) và Hồi quy phân vị (Quantile Regression) được sử dụng song song để đối chiếu tính ổn định và tính vững của các ước lượng.
• Kiểm định tính vững (Robustness checks): Sử dụng các thước đo thay thế cho chỉ số đa dạng hóa (công thức Laeven & Levine 2007 so với chỉ số $1 - HHI$ bốn phân khúc).

Dữ liệu bảng 34 NHTM (2005 - 2019)

Xây dựng biến và công thức đo lường

Các chỉ số đa dạng hóa được xác định cụ thể như sau:

1. Đa dạng hóa tài sản (Asset Diversification - AD): Được đo lường thông qua chỉ số Herfindahl-Hirschman (HHI) trên 4 nhóm tài sản sinh lời: Dư nợ cho vay khách hàng ($CLOAN$), Tiền gửi và cho vay liên ngân hàng ($IBLOAN$), Chứng khoán đầu tư/kinh doanh ($SEC$), và Tài sản sinh lời khác ($OEA$) trên tổng tài sản sinh lời ($EA$): $$AD_{i,t} = 1 - HHI = 1 - \left[ \left(\frac{CLOAN_{i,t}}{EA_{i,t}}\right)^2 + \left(\frac{IBLOAN_{i,t}}{EA_{i,t}}\right)^2 + \left(\frac{SEC_{i,t}}{EA_{i,t}}\right)^2 + \left(\frac{OEA_{i,t}}{EA_{i,t}}\right)^2 \right]$$ Hoặc theo thước đo của Laeven và Levine (2007): $$AD = 1 - \left| \frac{Net\ loans - Other\ earning\ assets}{Total\ earning\ assets} \right|$$

2. Đa dạng hóa thu nhập (Income Diversification - ID): $$ID = 1 - \left| \frac{Net\ interest\ income - Other\ operating\ income}{Total\ operating\ income} \right|$$ Trong đó, thu nhập lãi thuần là thu nhập lãi trừ chi phí lãi; thu nhập ngoài lãi bao gồm thu nhập thuần từ phí dịch vụ, hoa hồng và hoạt động kinh doanh chứng khoán/ngoại hối. Giá trị nằm trong khoảng $[0, 1]$, giá trị càng cao thể hiện mức độ đa dạng hóa thu nhập càng lớn.

3. Đa dạng hóa nguồn vốn (Funding Diversification - FD): $$FD = \frac{Total\ Assets - Total\ deposits}{Total\ Assets}$$ Đo lường tỷ trọng nguồn tài trợ phi tiền gửi (nguồn vốn bán buôn, vay liên ngân hàng, phát hành giấy tờ có giá) trên tổng tài sản.

Nguồn dữ liệu

Dữ liệu thứ cấp được thu thập và xử lý thủ công từ báo cáo tài chính kiểm toán thường niên của 34 ngân hàng thương mại Việt Nam, đối chiếu qua các cơ sở dữ liệu quốc tế và trong nước gồm Bankscope, Orbis Bank Focus và Vietstock giai đoạn 2005–2019.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chapter 1: Introduction

Chương 1 thiết lập khung nghiên cứu tổng thể: trình bày bối cảnh kinh tế vĩ mô, cấu trúc thị trường ngân hàng Việt Nam sau khi gia nhập WTO năm 2007, sự bùng nổ tín dụng và những lỗ hổng quản trị dẫn đến cuộc khủng hoảng nợ xấu và thanh khoản giai đoạn 2011–2014. Tác giả chỉ rõ các chính sách can thiệp của Chính phủ gồm: hỗ trợ thanh khoản, thành lập Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC), tiếp quản bắt buộc và sáp nhập các ngân hàng yếu kém.

Chương này trình bày số liệu thống kê về sự biến động số lượng các định chế ngân hàng tại Việt Nam qua các mốc thời gian:

Phân loại ngân hàng	2002	2005	2007	2011	2013	2015	2017	2019
Ngân hàng thương mại nhà nước (SOB)	5	5	5	5	5	7	4	5
Ngân hàng thương mại cổ phần (JSB)	39	37	37	37	33	28	31	31
Ngân hàng 100% vốn nước ngoài	5	5	5	5	5	5	8	9
Ngân hàng liên doanh	4	4	5	5	4	3	2	4
Tổng số ngân hàng	53	51	52	52	47	43	45	49

Số lượng ngân hàng sụt giảm mạnh từ 52 (năm 2011) xuống 43 (năm 2015) do tiến trình mua bán, sáp nhập và xử lý các ngân hàng suy kiệt tài chính.

Chapter 2: Literature Review and Hypotheses Development

Chương 2 phân loại các hình thức đa dạng hóa ngân hàng theo sản phẩm dịch vụ, không gian địa lý và đa ngành. Tác giả phân tích các khái niệm rủi ro và hiệu quả hoạt động: tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản (ROA), tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE), tỷ lệ thu nhập lãi thuần (NIM), lợi nhuận điều chỉnh theo rủi ro, độ lệch chuẩn lợi nhuận, tỷ lệ nợ xấu (NPL) và chỉ số mức độ an toàn vốn/chống phá sản Z-score.

Chương 2 tổng hợp các cơ sở lý luận mâu thuẫn giữa trường phái ủng hộ đa dạng hóa (Modern Portfolio Theory, Market Power Theory, RBV) và trường phái tập trung cốt lõi (Agency Theory). Từ đó, tác giả xây dựng mô hình khái niệm nghiên cứu (Figure 2.1) và các giả thuyết nghiên cứu chính kiểm định tác động đơn lẻ của AD, ID, FD, tác động kết hợp tương tác giữa các chiến lược, tác động trong khủng hoảng (2011–2014) và vai trò của hình thức sở hữu (SOB, JSB, FOB).

Chapter 3: Data and Methodology

Chương 3 chi tiết hóa quy trình kinh tế lượng:

• Thiết lập các phương trình hồi quy tuyến tính đa biến dạng động để kiểm định rủi ro ($Risk_{i,t}$) và hiệu quả ($Performance_{i,t}$) theo các chỉ số đa dạng hóa ($AD_{i,t}, ID_{i,t}, FD_{i,t}$), biến tương tác ($AD \times ID, ID \times FD, AD \times FD, AD \times ID \times FD$), biến giả khủng hoảng ($Crisis$) và biến giả sở hữu ($SOB, FOB$).
• Mô tả hệ thống biến kiểm soát gồm các đặc tính cấp ngân hàng (quy mô tài sản $SIZE$, tỷ lệ vốn chủ sở hữu $CAP$, tỷ lệ thanh khoản $LIQ$, tăng trưởng tín dụng) và các biến vĩ mô (tăng trưởng $GDP$, lạm phát $CPI$).
• Quy định các tiêu chuẩn kiểm định mô hình System GMM gồm kiểm định Arellano-Bond đối với hiện tượng tự tương quan chuỗi sai số bậc 1 và bậc 2 [AR(1) và AR(2)] cùng kiểm định Hansen/Sargan về tính hợp lệ của biến công cụ ngoại sinh.

Chapter 4: Empirical Results and Discussion

Chương 4 trình bày toàn bộ kết quả ước lượng thực nghiệm qua các bảng hồi quy từ Table 4.3 đến Table 4.11:

• So sánh kết quả ước lượng giữa Pooled OLS (Table 4.3), Random Effects (Table 4.4), Fixed Effects (Table 4.5) và mô hình chuẩn Two-step System GMM (Table 4.6).
• Kết quả hồi quy SGMM chỉ ra rằng nhìn chung, thực tiễn đa dạng hóa tại các ngân hàng thương mại Việt Nam có hiệu quả trong việc cải thiện mối quan hệ rủi ro - lợi nhuận (risk-return profile).
• Phân tích tương tác tổ hợp (Table 4.7 & 4.8): Việc sử dụng kết hợp đồng thời các chiến lược chỉ đem lại hiệu quả tích cực đối với tổ hợp giữa đa dạng hóa thu nhập và đa dạng hóa nguồn vốn ($ID \times FD$), trong khi việc kết hợp dàn trải cả ba chiến lược không mang lại kết quả cải thiện vượt trội.
• Phân tích bối cảnh khủng hoảng (Table 4.9): Đa dạng hóa phát huy vai trò giảm thiểu rủi ro và ổn định hiệu quả hoạt động rõ nét nhất trong giai đoạn căng thẳng tái cơ cấu ngân hàng 2011–2014.
• Phân tích cấu trúc sở hữu (Table 4.10): Tác động của đa dạng hóa có sự phân hóa sâu sắc giữa 3 nhóm ngân hàng:
  • Ngân hàng thương mại nhà nước (SOB): Hoạt động đa dạng hóa bị ràng buộc bởi các nhiệm vụ chính sách và quy mô tập trung vốn lớn.
  • Ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân (JSB): Hưởng lợi linh hoạt từ việc đa dạng hóa danh mục thu nhập dịch vụ phi lãi và nguồn vốn huy động.
  • Ngân hàng nước ngoài (FOB): Khai thác thế mạnh vượt trội về công nghệ, dịch vụ ngân hàng hiện đại và quản trị rủi ro.
• Kiểm định tính vững (Table 4.11): Xác nhận các kết quả ước lượng duy trì tính ổn định khi áp dụng các biến đo lường thay thế.

Chapter 5: Conclusion

Chương 5 tóm lược các kết luận thực nghiệm chính đối chiếu với hệ thống câu hỏi nghiên cứu ban đầu; đúc kết các đóng góp học thuật; đề xuất các hàm ý chính sách và khuyến nghị quản trị cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và ban điều hành các ngân hàng thương mại; phân tích các hạn chế của đề tài và định hướng các nghiên cứu tiếp theo.

---

Kết quả và những đóng góp mới

Những phát hiện thực nghiệm cốt lõi

1. Hiệu quả tổng thể của chiến lược đa dạng hóa: Thực tiễn đa dạng hóa hoạt động trong ngành ngân hàng Việt Nam giai đoạn 2005–2019 có tác động tích cực trong việc cải thiện tỷ suất sinh lời và kiểm soát rủi ro hoạt động, hỗ trợ quá trình chuyển dịch mô hình kinh doanh truyền thống.
2. Hiệu quả của các tổ hợp đa dạng hóa: Việc áp dụng kết hợp các chiến lược đa dạng hóa chỉ phát huy hiệu quả tối ưu khi kết hợp giữa đa dạng hóa thu nhập và đa dạng hóa nguồn vốn. Việc mở rộng đồng thời cả ba chiều cạnh (tài sản, thu nhập, nguồn vốn) làm phát sinh chi phí quản lý và xung đột đại diện, triệt tiêu bớt lợi ích biên.
3. Vai trò đệm đỡ trong khủng hoảng tài chính: Trong giai đoạn căng thẳng ngân hàng (2011–2014), các ngân hàng có mức độ đa dạng hóa cao duy trì được tính ổn định tốt hơn, hạn chế sự suy giảm mạnh của tỷ suất sinh lời và tỷ lệ nợ xấu tăng vọt so với các ngân hàng chỉ tập trung vào tín dụng đơn thuần.
4. Sự chi phối của cấu trúc sở hữu: Mối quan hệ giữa đa dạng hóa, rủi ro và hiệu quả hoạt động biến thiên phụ thuộc vào loại hình sở hữu ngân hàng (ngân hàng quốc doanh, ngân hàng tư nhân trong nước, ngân hàng nước ngoài).

Đóng góp mới về mặt lý luận và học thuật

• Bổ sung vào kho tàng y văn thực nghiệm về ngân hàng tại các nền kinh tế mới nổi (emerging markets) một nghiên cứu hệ thống, khảo sát đồng thời 3 chiều không gian đa dạng hóa trên bảng cân đối kế toán và báo cáo kết quả kinh doanh.
• Cung cấp bằng chứng thực nghiệm khẳng định vai trò điều tiết của khủng hoảng tài chính và loại hình sở hữu đối với mối quan hệ giữa đa dạng hóa - rủi ro - hiệu quả.

Kiến nghị và giải pháp đề xuất

• Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (SBV): Cần tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý giám sát an toàn vĩ mô, xây dựng lộ trình áp dụng chuẩn mực Basel II và Basel III, kiểm soát chặt chẽ việc điều chỉnh các biểu phí dịch vụ nhằm bảo đảm tính minh bạch thị trường, đồng thời khuyến khích các ngân hàng tái cơ cấu cấu trúc tài sản và phát triển thị trường vốn bán buôn an toàn.
• Đối với ban điều hành các ngân hàng thương mại: Cần tránh việc đa dạng hóa dàn trải; ưu tiên xây dựng chiến lược kết hợp hài hòa giữa mở rộng nguồn thu dịch vụ phi lãi (thanh toán số, bảo hiểm bancassurance, ngân hàng bán lẻ) với tối ưu hóa cơ cấu huy động vốn; nâng cao năng lực quản trị rủi ro và đầu tư nền tảng công nghệ số tương xứng với tốc độ mở rộng dịch vụ.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của luận án

• Dữ liệu nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp từ báo cáo tài chính kiểm toán; do đó chưa tiếp cận được dữ liệu sơ cấp chi tiết để đo lường đầy đủ các phân khúc đa dạng hóa theo vùng địa lý quốc tế chuyên sâu hoặc chi tiết từng tiểu mục dịch vụ chuyên biệt.
• Phạm vi nghiên cứu tập trung trong phạm vi một quốc gia (Việt Nam) trong giai đoạn 2005–2019, chưa bao hàm dữ liệu của các năm sau 2019 khi xuất hiện cú sốc dịch bệnh toàn cầu.

Hướng nghiên cứu tiếp theo

• Mở rộng phân tích đa dạng hóa địa lý chi tiết theo mạng lưới chi nhánh và sự hiện diện tại thị trường khu vực (ASEAN).
• Đánh giá sâu hơn các phân khúc cấu phần trong tài sản và nguồn vốn khi hệ thống ngân hàng áp dụng toàn diện các chuẩn mực Basel II nâng cao và Basel III.

---

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu tham khảo chuyên sâu cho các nhóm đối tượng:

• Nghiên cứu sinh, học viên cao học và giảng viên ngành Tài chính - Ngân hàng: Cung cấp khung lý thuyết hoàn chỉnh và quy trình thực hành kinh tế lượng chuẩn mực về ước lượng GMM hệ thống hai bước (Two-step System GMM) trong xử lý hiện tượng nội sinh đối với dữ liệu bảng ngân hàng.
• Cơ quan quản lý và hoạch định chính sách (Ngân hàng Nhà nước): Cung cấp các luận cứ thực nghiệm phục vụ công tác thanh tra, giám sát an toàn hệ thống, đánh giá hiệu quả tái cơ cấu ngân hàng và điều tiết biểu phí dịch vụ.
• Lãnh đạo và nhà quản trị rủi ro tại các ngân hàng thương mại: Cung cấp cơ sở định lượng để hoạch định chiến lược kết hợp tối ưu giữa danh mục thu nhập ngoài lãi và cơ cấu nguồn vốn, nâng cao năng lực ứng phó trong các giai đoạn biến động kinh tế.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án sử dụng phương pháp kinh tế lượng nào làm mô hình ước lượng chính?

Luận án sử dụng phương pháp ước lượng GMM hệ thống hai bước (Two-step System GMM) theo đề xuất của Arellano và Bover (1995), Blundell và Bond (1998) nhằm khắc phục hiện tượng nội sinh, hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan trong dữ liệu bảng của 34 ngân hàng thương mại.

2. Mẫu nghiên cứu và khung thời gian của luận án được xác định như thế nào?

Mẫu nghiên cứu gồm 34 ngân hàng thương mại tại Việt Nam (chiếm trên 90% quy mô toàn ngành), bao gồm 4 ngân hàng thương mại nhà nước, 5 ngân hàng 100% vốn nước ngoài và 25 ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân, được khảo sát trong thời gian 15 năm liên tục từ 2005 đến 2019.

3. Giai đoạn khủng hoảng / căng thẳng ngân hàng tại Việt Nam được xác định vào khoảng thời gian nào?

Giai đoạn khủng hoảng và căng thẳng ngân hàng được xác định trong khoảng thời gian từ năm 2011 đến năm 2014, gắn liền với tình trạng nợ xấu gia tăng đột biến, căng thẳng thanh khoản và chương trình tái cơ cấu hệ thống ngân hàng theo Quyết định số 254/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

4. Kết hợp những chiến lược đa dạng hóa nào mang lại hiệu quả thực nghiệm tốt nhất?

Kết quả kiểm định thực nghiệm chỉ ra rằng việc sử dụng kết hợp giữa đa dạng hóa thu nhập và đa dạng hóa nguồn vốn ($ID \times FD$) mang lại hiệu quả rõ rệt trong việc cải thiện hồ sơ rủi ro - lợi nhuận của ngân hàng, trong khi việc kết hợp đồng thời cả ba chiến lược không mang lại sự vượt trội tương ứng.

5. Ba khía cạnh đa dạng hóa được luận án đo lường gồm những gì?

Ba khía cạnh gồm: Đa dạng hóa tài sản (Asset Diversification - phân bổ giữa cho vay khách hàng, cho vay liên ngân hàng, chứng khoán và tài sản sinh lời khác), Đa dạng hóa thu nhập (Income Diversification - phân bổ giữa thu nhập lãi thuần và thu nhập ngoài lãi), và Đa dạng hóa nguồn vốn (Funding Diversification - tỷ trọng nguồn vốn phi tiền gửi trên tổng tài sản).

---

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Phạm Khánh Duy đã giải quyết một cách toàn diện mối liên hệ giữa ba chiến lược đa dạng hóa (tài sản, thu nhập, nguồn vốn) với rủi ro và hiệu quả hoạt động của hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam giai đoạn 2005–2019. Thông qua kỹ thuật ước lượng GMM hệ thống hai bước, nghiên cứu chứng minh rằng đa dạng hóa đóng vai trò tích cực trong việc nâng cao hiệu quả và phân tán rủi ro, đặc biệt là sự kết hợp giữa đa dạng hóa thu nhập và nguồn vốn cũng như giá trị đệm đỡ vững chắc trong giai đoạn khủng hoảng 2011–2014. Các kết quả thực nghiệm là căn cứ khoa học quan trọng phục vụ công tác điều hành chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước và chiến lược quản trị kinh doanh của các ngân hàng thương mại trong bối cảnh tái cơ cấu và hội nhập tài chính.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING UNIVERSITY OF ECONOMICS HO CHI MINH CITY --------------------------- PHAM KHANH DUY DIVERSIFICATION STRATEGIES, BANK RISK AND PERFORMANCE: EMPIRICAL EVIDENCE FROM VIETNAM Major: Finance and Banking Code: 9340201 DOCTORAL DISSERTATION ACADEMIC ADVISOR: Assoc. TRUONG THI HONG Ho Chi Minh City - 2021 luan an i STATEMENT OF AUTHENTICATION I solemnly declare that this dissertation, “Diversification strategies, bank risk and performance: Empirical evidence from Vietnam”, is my own research. Except for the references cited in this dissertation, I hereby guarantee that the whole or any part of this dissertation has never been published or used to obtain a degree elsewhere. Any products/studies of other authors that have been used in this dissertation were properly cited.

This dissertation has never been submitted to any university or institution. Ho Chi Minh City, 2021 luan an ii ACKNOWLEDGEMENT In completing this dissertation, I would like to express my gratitude to the University of Economics Ho Chi Minh City (UEH), which provides an ideal environment and financial support for my research journey. At UEH, I have gained valuable academic knowledge and research skills as a lecturer and as a Ph. My utmost appreciation is to my academic supervisor, Assoc.

Truong Thi Hong, for dedicated, whole-heartedly coaching and guidance throughout the completion of my thesis. My gratitude also goes to my dearest colleagues at the School of Banking and the School of UEH Graduate for their continuously dedicated support, contributions, and guidance, for me in writing this dissertation. I want to thank Prof. Vo Xuan Vinh for the preliminary research ideas and suggestions.

My special thanks to Dr. Nguyen Huu Huan, Dr. Ngo Minh Vu, Dr. Phan Chung Thuy, Dr.

Hoang Hai Yen, and Dr. Ngo Minh Hai for their best efforts in helping me with various challenges during my Ph. Saying thank you is just simply not enough for what they have offered me. Finally and most importantly, my beloved family and best friends have always been by my sides, with unconditional love, encouragement, and endless support.

Without them, this dissertation would have never been written. Thank you all for the most profound appreciation. Ho Chi Minh City, October 2021 Pham Khanh Duy luan an iii TABLE OF CONTENTS STATEMENT OF AUTHENTICATION. ii TABLE OF CONTENTS.

iii ABBREVIATION LIST. vii LIST OF TABLES. viii LIST OF FIGURES. xi CHAPTER 1 INTRODUCTION.

Research gap identification. The scope of research. Research procedure and methodology. Structure of the dissertation.

19 CHAPTER 2 LITERATURE REVIEW AND HYPOTHESES DEVELOPMENT. 22 luan an iv 2. Bank diversification definition. Classification of bank diversification strategies.

Asset diversification in the banking sector. Income diversification in the banking sector. Funding diversification in the banking sector. Theories of bank diversification.

Theories of diversification. Theories of bank diversification. Concept and measurement of bank risk and performance. Concept and measurement of bank risk.

Concept and measurement of bank performance. Theoretical overview of banking crisis. The impact of diversification on bank risk and performance. 50 Although the concern on the impact of diversification on banks' risks and performance is discussed in various articles, the conclusion of this topic is still unclear.

Asset diversification, bank risk, and performance. Income diversification, bank risk, and performance. Funding diversification, bank risk, and performance. Combinations of diversification strategies.

Bank diversification, risk and performance in the financial crisis. Role of ownership structure in the nexus between diversification, risk and performance. 67 luan an v CHAPTER 3 DATA AND METHODOLOGY. Construction of variables.

Dependent variables – Bank risk and performance. Key explanatory variables - Bank diversification measures. The role of financial distress and bank ownership. 86 CHAPTER 4 EMPIRICAL RESULTS AND DISCUSSION.

Diversification strategies, bank’s risk and performance. Diversification strategy combination, bank risk and performance. Diversification, bank risk and performance during the crisis. The role of bank ownership structure.

Robustness check results. Summary of research findings. 119 luan an vi 5. 122 LIST OF PUBLICATION.

xv luan an vii ABBREVIATION LIST ASEAN Association of Southeast Asian Nations BSI The banking stability index CPI Consumer Price Index DEA Data envelopment analysis FOB Foreign-owned bank GDP Gross domestic product GMM Generalized Method of Moments HHI Herfindahl-Hirschman Index JPoD Joint Probability of Distress JSB Joint-stock bank NIM Net Interest Margin NPL Non-performing Loan PB Policy Bank POLS Pooled Ordinary Least Squared RBV Resources Based View SBV State Bank of Vietnam SGMM System Generalized Method of Moments SOB State-owned Bank US The United States of America WTO World Trade Organisation luan an viii LIST OF TABLES Table 1.1: Descriptive number of banks in Vietnam, 2005-2019 .1: Summary of hypotheses associated with research questions .1: Definition of Variables .2: The expected sign of variables .3: Testing steps for the hypotheses associated with the research question .1: Summary statistics of variables .2: Cross-Correlation Matrix of Variables .3: Empirical results – Using Pooled OLS estimation Method Basic model of the impact of diversification on banks performance and risks .4: Empirical results – Using Random effects estimation Method Basic model of the impact of diversification on banks performance and risks .5: Empirical results – Using Fixed effects estimation approach Basic model of the impact of diversification on banks performance and risks .6: Empirical results – Using SGMM estimation approach The baseline model of the effectiveness of diversification strategies on banks performance and risks .7: Empirical Results Using SGMM Estimation Approach .8: Empirical results Using SGMM Estimation Approach .9: Regression Results Using SGMM Estimation Approach .10: Regression Results Using SGMM Estimation Approach Diversification, risk and performance of Foreign banks.11: Robustness test results. 115 luan an ix LIST OF FIGURES Figure 1.1: Diversification indexes of the Vietnam banks from 2005 to 2019.1: Research conceptual model. 67 luan an x ABSTRACT Purpose – This dissertation investigates the impacts of asset, funding, and income diversification strategies and their combinations on the banking system’s performance and risk in Vietnam, especially during the financial crisis. The research also evaluates the role of ownership structure upon diversification-risk and performance nexus.

Methodology – Using panel data collected from 34 Vietnamese commercial banks from 2005 to 2019, with modern econometrics technique – two-step system GMM estimator method described by Arellano and Bover (1995), are employed to achieve research objectives. The data was collected manually from the bank's audited financial statements, obtained from reliable sources. Findings – The empirical results indicate that, in general, diversification practices in banking sectors are effective in improving banks’ risk-return profile, especially during the financial crisis. However, using them in combinations is only effective for income and funding diversifications.

These results are robust regarding the use of alternative measures of diversification level. The results also indicate that this impact varies across different types of bank ownership: State-owned banks, domestic private banks, and foreign banks. Contribution – This dissertation fills the gap in empirical literature by systematically examining the nexus between diversification strategies, bank risk, and performance, conditioned upon financial crisis and ownership structure. In this sense, the findings of this dissertation provide bank managers and regulators important information about the diversification strategy effectiveness to maintain the stability of the banking system and financial market.

Keywords: Diversification strategies, bank performance, bank risk, ownership structure, financial crisis, emerging market. luan an xi TÓM TẮT Mục đích - Mục đích của luận án này là nghiên cứu tác động của các chiến lược đa dạng hóa tài sản, nguồn vốn, thu nhập và sự kết hợp của chúng đối với rủi ro và hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại Việt Nam, đặc biệt trong thời kỳ khủng hoảng ngân hàng Việt Nam. Nghiên cứu cũng đánh giá vai trò của cấu trúc sở hữu dựa trên mối quan hệ giữa đa dạng hóa-rủi ro và hiệu suất. Phương pháp luận - Sử dụng dữ liệu bảng thu thập từ 34 ngân hàng thương mại Việt Nam từ năm 2005 đến năm 2019, với kỹ thuật kinh tế lượng hiện đại - phương pháp ước lượng GMM hệ thống hai bước được mô tả bởi Arellano và Bover (1995), được sử dụng để đạt được các mục tiêu nghiên cứu.

Dữ liệu được thu thập theo cách thủ công từ báo cáo tài chính hàng năm của ngân hàng, lấy từ Bankscope. Kết quả - Kết quả thực nghiệm cho thấy, nhìn chung, thực tiễn đa dạng hóa trong các lĩnh vực ngân hàng có hiệu quả trong việc cải thiện hiệu quả và rủi ro của các ngân hàng, đặc biệt là trong cuộc khủng hoảng ngân hàng Việt Nam từ năm 2011 đến năm 2014. Tuy nhiên, sử dụng kết hợp các chiến lược chỉ có hiệu quả đối với đa dạng hóa thu nhập và đa dạng hóa nguồn vốn. Những kết quả này rất rõ ràng khi sử dụng các phương pháp đo lường mức độ đa dạng hóa khác nhau.

Kết quả cũng chỉ ra rằng tác động này khác nhau giữa các loại hình sở hữu ngân hàng: ngân hàng quốc doanh, ngân hàng tư nhân trong nước và ngân hàng nước ngoài. Đóng góp - Luận án này đóng góp thêm vào các nghiên cứu thực nghiệm bằng cách xem xét một cách có hệ thống mối quan hệ giữa đa dạng hóa, rủi ro và hiệu quả hoạt động ngân hàng, tùy thuộc vào cấu trúc sở hữu và trong từng thời kỳ. Kết quả nghiên cứu của luận án cung cấp cho các nhà quản lý ngân hàng những thông tin quan trọng về hiệu quả của chiến lược đa dạng hóa nhằm duy trì sự ổn định của hệ thống ngân hàng và thị trường tài chính. luan an 1 CHAPTER 1 INTRODUCTION 1.

Research motivation “In 1952, Nobel Laureate Harry Markowitz demonstrated mathematically why putting all your eggs in one basket is an unacceptably risky strategy and why diversification is the nearest an investor or business manager can ever come to a free lunch. That revelation touched off the intellectual movement that revolutionized Wall Street, corporate finance and business decisions around the world; its effects are still being felt today” Bernstein and Bernstein (1996) The practice of diversification has created conflicting arguments about its impact on the banking sector’s risk and performance. On the one hand, a diversification strategy is motivated by certain advantages that focused banks cannot have: (1) gaining from exploiting managerial skills and abilities across products and geographical areas (Iskandar-Datta & McLaughlin, 2007), (2) taking advantage of economies of scale by sharing fixed costs across various products and markets (Drucker & Puri, 2009), and (3) offering a wide range of financial services to clients who require multiple products. On the other hand, the ones that prefer the concentration strategy claim that diversified banks can reduce their comparative management advantage when investing in many areas they are not experts (Klein & Saidenberg, 1998).

Furthermore, diversification increases competition (Winton, 1999) and creates higher agency costs resulting from diminishing value activities when managers reduce their risk (L. The empirical literature on banking diversification first addresses developed markets, where banks have been fully mature, such as the US market and other luan an 2 developed countries in Europe (Baele, De Jonghe, & Vander Vennet, 2007; Curi, Lozano-Vivas, & Zelenyuk, 2015; Elsas, Hackethal, & Holzhäuser, 2010; Mercieca, Schaeck, & Wolfe, 2007; Stiroh & Rumble, 2006). The research and discussion on this topic in emerging and transition economies are explored (N. Chen, Liang, & Yu, 2018; Moudud-Ul-Huq, Ashraf, Gupta, & Zheng, 2018).

However, the literature provides different results for different countries and regions (T. According to Doumpos, Gaganis, and Pasiouras (2016), diversification can be more beneficial for banks operating in less developed countries compared to banks in advanced and major advanced countries. Vietnam is one of the fastest-growing emerging markets with significant reforms in both politics and the economy.