Đặt vấn đề Hiện nay, cùng với sự hội nhập và phát triển kinh tế của nước ta và các nước trên thế giới, ngành chăn nuôi nước ta đóng vai trò quan trọng, đặc biệt là chăn nuôi lợn. Sản phẩm ngành chăn nuôi mang lại giá trị lớn cho con người, là nguồn cung cấp thực phẩm với số lượng lớn, chất lượng tốt. Bên cạnh đó, chăn nuôi lợn cũng còn cung cấp một lượng lớn phân bón cho ngành trồng trọt và một số sản phẩm phụ như da, lông, mỡ. cho ngành công nghiệp chế biến.
Trong những năm gần đây nhờ áp dụng các thành tựu khoa học kĩ thuật vào sản xuất, nghề chăn nuôi lợn nước ta có những bước phát triển mạnh như tăng tổng số đàn, cơ cấu đàn lợn đa dạng, năng suất, chất lượng cao. Chăn nuôi theo kiểu hộ gia đình ngày càng giảm thay vào đó là các trang trại với quy mô nhỏ và vừa ngày càng tăng lên. Riêng trong năm 2018 chăn nuôi lợn ở nước ta gặp rất nhiều khó khăn, giá thịt lợn trong năm ở mức thấp, chưa đủ để hòa vốn. Trong khi đó, các chi phí chăn nuôi không giảm khiến người chăn nuôi lợn càng thêm khó khăn.
Nhiều hộ chăn nuôi nhỏ lẻ đã không còn nuôi lợn, trong khi các gia trại, trang trại vẫn tiếp tục nuôi nhưng đều có xu hướng giảm quy mô đàn. Trong tình hình đó, nước ta vẫn có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển chăn nuôi lợn như có nguồn nguyên liệu dồi dào cho chế biến thức ăn, có sự đầu tư của nhà nước, áp dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến. Để phát triển, nâng cao giá trị kinh tế cho ngành chăn nuôi lợn, chăn nuôi lợn nái là một trong những khâu quan trọng góp phần quyết định đến sự thành công trong chăn nuôi lợn. Xuất phát từ thực tế trên, được sự đồng ý của BCN Khoa và cô giáo hướng dẫn, em tiến hành chuyên đề: “Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng, phòng và trị bệnh cho lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ tại trại lợn Triệu Thanh Nhài, Xã Minh Bảo, TP Yên Bái”.
Mục đích và yêu cầu của chuyên đề 1. Mục đích - Đánh giá tình hình chăn nuôi tại trang trại. - Thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng cho lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ tại trại. - Nắm được các loại thức ăn và cách cho lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ qua từng giai đoạn.
- Nắm được các bệnh hay xảy ra đối với lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ. Phương pháp phòng trị bệnh hiệu quả nhất. Yêu cầu của chuyên đề - Đánh giá tình hình chăn nuôi tại trại chăn nuôi Triệu Thanh Nhài. - Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ nuôi tại trại.
- Xác định tình hình nhiễm bệnh trên đàn lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ. Áp dụng các biện pháp phòng trị bệnh. m 3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2.
Vị trí địa lý Trại lợn của cô chú Triệu Thanh Nhài, thuộc địa bàn thôn Bảo Thịnh, xã Minh Bảo, TP Yên Bái, trại được nằm trên một sườn đồi cách ly với khu dân cư, tổng diện tích của trại là 4,53ha. Trại bố trí theo hướng Tây Bắc - Đông Nam, cách trại 100m về phía Tây Bắc có dòng sông hồng chảy qua, thuận tiện về nguồn nước sản xuất,xung quanh trại được cách ly với khu dân cư bởi một sườn đồi.Trang trại được thành lập từ năm 2014 do cô chú Triệu Thanh Nhài làm chủ đầu tư. Xã Minh Bảo thuộc huyện thành phố Yên Bái, có địa hình chuyển tiếp từ trung du miền núi, đều chạy theo hướng Tây Bắc - Đông Nam. Độ cao từ 100 - 200m so với mực nước biển.
Nhìn chung địa hình cao dần từ Đông Nam lên Tây Bắc. Một số khu vực có địa hình phần lớn là đồi úp bát đỉnh bằng sườn thoải thuận tiện cho việc trồng cây nông nghiệp. Có điều kiện thuận lợi cho phát trển rừng và chăn nuôi đại gia súc. Điều kiện tự nhiên Xã Minh Bảo mang đặc trưng của khí hậu Yên Bái với đặc thù khí hậu nhiệt đới gió mùa với 2 mùa rõ dệt là mùa khô và mùa mưa.
Do đó trại lợn cô chú Triệu Thanh Nhài sẽ chịu ảnh hưởng chung của khí hậu vùng đó là: Mùa đông lạnh, ẩm thấp gây khô hanh. Mùa hè nóng, mưa nhiều. Mùa khô: Từ tháng 10 đến tháng 3 năm sau. Nền nhiệt trung bình thường ổn định < 20°C.
Vào mùa khô thường có gió đông bắc kèm theo sương muối và giá rét. Cuối mùa thường có mưa phùn. m 4 Mùa mưa: từ tháng 4 đến tháng 10 trong năm là thời kỳ nóng ẩm thất thường nhiệt độ trung bình ổn định >25°C, tháng nóng nhất nhiệt độ 37 ÷38°C. Mùa mưu thường có mưa nhiều, lượng mưa trung bình thay đổi 130 ÷150mm, lớn nhất vào tháng 7,8,9 có nơi đạt 300mm.
Vào mùa mưa thường có bão to, lốc lớn, mưa đá và lũ lớn gây ra ngập lụt. Sự phân bố ngày mưa, lượng mưa tuỳ thuộc theo từng vùng địa hình. Nhiệt độ không khí ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình chuyển hoá và phân tán các chất gây ô nhiễm khí quyển. Nhiệt độ không khí càng cao thì tốc độ phản ứng hoá học diễn ra càng nhanh và thời gian tồn dư chất ô nhiễm càng nhỏ.
Sự biến thiên gia trị nhiệt độ sẽ ảnh hưởng quá trình phát tán bụi và khí thải, dẫn đến quá trình trao đổi nhiệt độ ảnh hưởng không ít đến cơ thể cũng như vật nuôi của trang trại. Cơ cấu tổ chức của trang trại Cơ cấu của trại được tổ chức như sau: - 01: Chủ trại. - 01: Điện nước quản lý chung. - 01: Kỹ sư của Công ty trách nhiệm hữu hạn De Heus tại Việt Nam.
- 09: Công nhân và 02 sinh viên thực tập. Với đội ngũ công nhân trên, trại phân ra làm các tổ, nhóm khác nhau như tổ chuồng đẻ, tổ chuồng nái chửa,và tổ chăm sóc heo con cai sữa. Mỗi một khâu trong quy trình chăn nuôi đều được khoán đến từng công nhân và sinh viên, nhằm nâng cao trách nhiệm, thúc đẩy sự phát triển của trại. Cơ sở vật chất của trại Trại lợn nằm trên trên một sườn đồi cách ly với khu dân cư, tổng diện tích của trại là 4.53ha, chia làm 2 khu chính riêng biệt là: khu sinh hoạt chung và khuchăn nuôi, ngoài ra còn có ao cá, vườn cây ăn quả.
m 5 Trong đó khu sinh hoạt chung gồm: nhà điều hành, phòng ở của chủ trại, phòng ngủ của công nhân, phòng ăn, phòng tiếp khách. Các phòng đều được lăn sơn, nền lát đá hoa, mái bắn tôn, phòng ngủ có tủ đựng quần áo. Ngoài ra, còn có tủ lạnh, tivi được lắp truyền hình cáp phục vụ nhu cầu giải trí sau giờ làm việc.Nhà bếp xây dựng khang trang, sạch sẽ, có đầy đủ dụng cụ, có bếp ga để thuận tiện trong việc nấu ăn cho quản lý và công nhân. Khu chăn nuôi gồm: nhà tắm sát trùng trước khi vào trại, nhà ăn và nghỉ trưa của công nhân, nhà kho chứa cám và thuốc thú y, phòng pha chế tinh, chuồng mang thai, chuồng lợn đẻ, chuồng lợn thịt, nơi xử lý phân.
- Hệ thống chuồng trại được quy hoạch bố trí xây dựng bao gồm: 1 chuồng bầu với 3 dãy chuồng bao gồm 231 ô, mỗi ô có kích thước 2,4m x 0,65m/ô dành cho lợn nái bầu và 6 ô dành cho lợn đực giống với kích thước 4m x 5m/ô. Chuồng nái bầu thiết kế theo từng dãy, chúng chỉ cần diện tích nhỏ bằng phần của lợn nái đẻ nằm để di chuyển và nằm, có máng ăn và vòi uống nước tự động. 1 chuồng đẻ gồm 3 dãy chuồng bao gồm 72 ô có kích thước 2,4m x 1,6m/ô: Chuồng nái đẻ và nuôi con được thiết kế có vùng cho lợn con và vùng cho lợn mẹ riêng biệt để tránh hiện tượng lợn mẹ đè lên lợn con khi chúng nằm. Chuồng chia thành 2 khu vực rõ rệt.
Lợn nái nằm và di chuyển ở giữa, có khung khống chế. Có máng ăn cho lợn mẹ và vòi uống nước tự động, các thanh chắn có độ cao hợp lý. Hai bên vùng lợn nái nằm là lợn con hoạt động. Nền chuồng của lợn conthiết kế bằng nhựa.
Nền chuồng của lợn mẹ bằng bê tông. 2 chuồng lợn thịt có tổng 24 ô với kích thước 6 m x 7 m/ô: lợn thịt thường được nuôi trong các ô rộng và nuôi thành từng nhóm từ 35 - 40 con/ô, mỗi ô khoảng 40 m2. Chuồng nuôi lợn thịt có thể thiết kế đa dạng các kiểu, có nền có độ dốc tốt và dễ thoát nước. Máng ăn tự động để con nào cũng ăn m 6 được tiêu chuẩn ăn của chúng.Và công ty Deheus còn lắp đăt hệ thống silo tự động vận cám vào từng máng ăn, có vòi uống nước tự động có thể 5 vòi/ô.
Ngoài ra ở mỗi dãy chuồng lợn thịt còn có 1 ô rộng 8 - 10 m2 ở phía cuối dãy chuồng nơi gần quạt thông gió để chứa các con lợn bệnh trong thời gian chữa bệnh cho chúng. 1 chuồng cách ly nái hậu bị và đực giống với tổng 5 ô chuồng có kích thước là 3 m x 4 m/ô. - Phòng pha tinh của trại được trang bị các dụng cụ hiện đại như: máy đếm mật độ tinh trùng, kính hiển vi, máy nâng nhiệt độ, các dụng cụ đóng liều tinh, nồi hấp cách thủy dụng cụ và một số thiết bị khá cần thiết cho pha chế tinh. - Trong khu chăn nuôi, đường đi lại giữa các ô chuồng, các khu khác đều được đổ bê tông và có chậu sát trùng trước mỗi cửa chuồng.
Mỗi khu chuồng riêng biệt đều có bể vôi sống riêng. Hệ thống nước trong trại chăn nuôi cho lợn uống, tắm cho lợn, nước xả gầm, xả máng, rửa chuồng được bơm từ các giếng khoan trong trang trại lên bể chứa được xử lý và theo hệ thống ống nước dẫn tới các chuồng, ô chuồng khác nhau. Thuận lợi, khó khăn 2. - Trại được xây dựng ở vị trí cách xa khu dân cư, thuận tiện đường giao thông.
- Đội ngũ quản lý, cán bộ kỹ thuật có trình độ chuyên môn cao, có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc. - Công nhân có tay nghề cao, năng động, nhiệt tình và có trách nhiệm với công việc. - Trại được xây dựng theo mô hình công nghiệp, trang thiết bị hiện đại, do đó rất phù hợp với điều kiện chăn nuôi lợn công nghiệp hiện nay.