Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC TRONG KINH DOANH HÀNG MIỄN THUẾ 1. Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước trong kinh doanh hàng miễn thuế 1. Một số khái niệm 1. Khái niệm quản lý Quản lý là sự tác động có chủ đích, có tổ chức của chủ thể quản lý lên đối tượng bị quản lý và khách thể của quản lý nhằm sử dụng có hiệu quả nhất các tiềm năng, các cơ hội của hệ thống để đạt được mục tiêu đặt ra trong điều kiện biến động của môi trường.
Khái niệm hàng miễn thuế Hàng miễn thuế là những mặt hàng nhập khẩu để bán tại Cửa hàng miễn thuế được miễn thuế nhập khẩu, miễn thuế tiêu thụ đặc biệt, miễn thuế giá trị gia tăng. Những mặt hàng này chỉ được bày bán tại những cửa hàng kinh doanh ở sân bay và hệ thống các cửa khẩu quốc tế. [3] Kinh doanh hàng miên thuế là việc bán hàng hóa sản xuất trong nước được miễn thuế tiêu dùng nội địa và bán hàng nhập khẩu được miễn thuế nhập khẩu cho khách xuất cảnh và khách quá cảnh nhằm mục đích xuất khẩu và tái xuất khẩu thu ngoại tệ. Khái niệm quản lý nhà nước trong kinh doanh hàng miễn thuế QLNN trong kinh doanh hàng miễn thuế là phương thức mà thông qua hệ thống các công cụ quản lý bao gồm pháp luật, chính sách, quy hoạch, kế hoạch Nhà nước tác động vào đối tượng quản lý để định hướng cho kinh doanh hàng miễn thuế vận động, phát triển đến mục tiêu đã đặt ra trên cơ sở sử dụng có hiệu quả nhất các nguồn lực kinh tế trong và ngoài nước trong điều kiện mở cửa và hội nhập kinh tế quốc tế.
[3] LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Vai trò của kinh doanh hàng miễn thuế và quản lý nhà nước trong kinh doanh hàng miễn thuế 1. Vai trò của kinh doanh hàng miễn thuế Kinh doanh hàng miễn thuế ngay từ khi mới ra đời đã chứa đựng tư tưởng tự do hóa thương mại. Kinh doanh hàng miễn thuế là một loại hình kinh doanh gắn liền với nền kinh tế hàng hóa vận động theo cơ chế thị trường.
Bằng việc bán hàng sản xuất trong nước được miễn thuế tiêu dùng nội địa và hàng nhập khẩu được miễn thuế nhập khẩu kinh doanh hàng miễn thuế thực sự có vai trò nhất định trong nền kinh tế quốc dân thể hiện ở những khía cạnh sau: - Làm đa dạng hóa các hoạt động xuất nhập khẩu dưới dạng chính ngạch, tiểu ngạch. Thông qua các mặt hàng mà quốc gia có lợi thế so sánh để nhập khẩu các mặt hàng mà quốc gia sản xuất ra đắt hơn nước khác, ngoại thương thực sự đóng vai trò then chốt thúc đẩy sản xuất và nâng cao đời sống nhân dân. Trong kinh doanh hàng miễn thuế, hàng hóa bán ra là hàng hóa trong nước và hàng nhập khẩu. Người mua hàng là khách xuất cảnh và khách quá cảnh.
Mục tiêu của kinh doanh hàng miễn thuế là tất cả các hàng hóa bán ra phải xuất khẩu qua khỏi biên giới và tiêu dùng bên ngoài lãnh thổ quốc gia. Hay nói cách khác hàng bán ra ở cửa hàng miễn thuế thuộc loại hình kinh doanh miễn thuế là nhằm mục tiêu xuất khẩu và tái xuất khẩu. Hoạt động này là một biểu hiện của hoạt động ngoại thương vì nó xuất khẩu hàng sản xuất trong nước và tái xuất khẩu hàng nhập khẩu từ nước ngoài. Hoạt động này phù hợp với chiến lược đa dạng hóa các loại hình kinh tế đối ngoại hướng mạnh vào xuất khẩu.
Chính vì lẽ này mà hầu hết các quốc gia trên thế giới đều chú trọng phát triển. - Thỏa mãn nhu cầu của khách hàng của khách xuất cảnh và khách quá cảnh. Khách xuất cảnh và khách quá cảnh là người sống xa gia đình nên thường có nhu cầu mua sắm hàng hóa để tiêu dùng hoặc để làm quà tặng cho người thân. Đây là một nhu cầu khách quan xuất phát từ tâm lý con người.
Việc bán LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 hàng hóa với giá miễn thuế tại thời điểm khách chuẩn bị một hành trình đi xa dễ dàng gây cho khách hứng thú mua hàng. - Kinh doanh hàng miễn thuế ở Việt nam tạo cơ hội cho hàng hóa sản xuất tại Việt nam tiếp cận với người tiêu dùng nước ngoài. Khách xuất cảnh và khách quá cảnh phần lớn là người nước ngoài thuộc nhiều quốc tịch khác nhau trên thế giới. Do vậy hàng hóa bán ra có cơ hội đi đến nhiều vùng khác nhau trên thế giới.
Từ đó khách hàng trên thế giới biết được hàng hóa Việt Nam. - Kinh doanh hàng miễn thuế gián tiếp hỗ trợ và thúc đẩy ngành du lịch phát triển. Nếu khách mua được hàng giá rẻ, thuận tiện sẽ gây hứng thú cho người mua, đặc biệt là khách du lịch. Nhu cầu của khách du lịch ngoài việc đi chơi, tham quan thì nhu cầu mua sắm cũng rất lớn không thể thiếu.
- Góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Việc phát triển những ngành nghề chuyên sản xuất những mặt hàng bán tại các cửa hàng miễn thuế sẽ tác động đến quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế đang diễn ra hiện nay ở nước ta. Cùng với sự phát triển của kinh doanh hàng miễn thuế là sự phát triển của các ngành dịch vụ khác như vận tải, sản xuất bao bì,… - Tạo được một số lượng đáng kể công việc cho người tham gia cung cấp dịch vụ. Số người này không chỉ trực tiếp nằm trong bộ máy hoạt động của các cửa hàng miễn thuế mà còn nằm ở các cơ sở sẩn xuất, dịch vụ.
- Kinh doanh hàng miễn thuế đem lại nguồn thu ngoại tệ không nhỏ góp phần thúc đẩy sản xuất trong nước. Kinh doanh hàng miễn thuế ra đời với việc hình thành các cửa hàng miễn thuế tiêu dùng nội địa và thuế nhập khẩu cho khách xuất cảnh và khách quá cảnh nhằm thực hiện mục tiêu thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa đối với hàng sản xuất trong nước và hàng nhập khẩu. Đây là một loại hình kinh doanh ra đồ gắn với nền sản xuất hàng hóa phát triển. Nó là một dạng biểu hiện của hoạt động ngoại thương.
Nhận thức được bản chất của kinh doanh hàng miễn thuế như trên, mọi chính phủ ở các quốc gia có nền kinh tế thị trường đều chú trọng đến LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 phát triển loại hình kinh doanh này. Điều này thể hiện ở chỗ kim ngạch bán hàng miễn thuế trên thế giới không ngững tăng lên. Nhà nước tạo thuận lợi và dễ dàng để các doanh nghiệp kinh doanh hàng miễn thuế có thể được tự do đưa hàng sản xuất trong nước vào bán miễn thuế. Vai trò quản lý nhà nước trong kinh doanh hàng miễn thuế Thứ nhất, đảm bảo các nguyên tắc trong kinh doanh hàng miễn thuế tại các cửa hàng miễn thuế.
Thông qua việc quản lý kinh doanh hàng miễn thuế cơ quan nhà nước sẽ quản lý được số lượng, loại hình hàng hóa thực xuất khẩu, nhập khẩu, từ đó kiểm soát được tất cả hàng hóa xuất khẩu ra khỏi Việt Nam và hàng hóa nhập khẩu vào thị trường Việt Nam dưới mô hình cửa hàng kinh doanh miễn thuế. Thứ hai, góp phần hoàn thiện chính sách, pháp luật cũng như các quy định về quản lý kinh doanh hàng miễn thuế. Quản lý nhà nước trong lĩnh vực kinh doanh hàng miễn thuế sẽ có vai trò trong việc hạn chế tối đa các hành vi trốn thuế, gian lận thuế, các hành vi vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới, hành vi buôn lậu. Đồng thời quản lý nhà nước cũng làm tăng cường sự tuân thủ pháp luật thuế, bởi tính tuân thủ cao cũng là một trong những biểu hiện của hệ thống thuế phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế, xã hội.
Thứ ba, góp phần phát huy việc kiểm soát và điều tiết các hoạt động kinh doanh hàng miễn thuế tại các cửa hàng miễn thuế. Bảo hộ sản xuất trong nước nhằm hỗ trợ nền sản xuất phát triển, tạo công ăn việc làm và nguồn thu nội địa. Bảo hộ cũng làm giảm tính cạnh tranh, lãng phí nguồn lực gây thiệt hại cho người tiêu dùng. Tuy nhiên, về lâu dài thì đầu tư đổi mới công nghệ, cải tiến phương thức quản lý để nâng cao chất lượng, hạ giá thành sản phẩm để tăng năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế mới là yếu tố quyết định.
Đặc điểm kinh doanh hàng miễn thuế Đối tượng phục vụ: là khách qua lại giữa các nước với nhau một cách hợp pháp, tùy theo sự phát triển của nền kinh tế mà mỗi nước có một chính sách kinh doanh khác nhau. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 Hàng hóa bán tại các cửa hàng miễn thuế: Đối với hàng hóa nhập khẩu từ các nước khác được ưu tiên hàng miễn giảm thuế nhập khẩu. Đối với hàng hóa sẩn xuất trong nước được ưu tiên giảm thuế xuất khẩu. Chủng loại hàng hóa bán tại các cửa hàng miễn thuế rất đa dạng, phong phú và mỗi nước đều phát huy thế mạnh của hàng hóa sản xuất trong nước và hàng hóa nhập khẩu từ nước ngoài.
Tùy theo nhu cầu thị hiếu của khách hàng nhằm đáp ứng đầy đủ những mặt hàng xa xỉ phẩm như mỹ phẩm, thuốc là, rượu,… đến những vật dụng gia đình, ô tô. Hoạt động kinh doanh hàng miễn thuế là một nhu cầu thiết yếu và chỉ có nền kinh tế thị trường để ngành kinh doanh miễn thuế phát triển. Ưu điểm của hoạt động kinh doanh hàng miễn thuế: Phát huy khả năn kinh doanh nhập khẩu tại chỗ của một bộ phận thị trường trong nước nhằm thu được ngoại tệ cho đất nước, là một trong những động lực góp phần thu hút khách mua hàng có chính sách giá cả hợp lý. Nhược điểm của hoạt động kinh doanh hàng miễn thuế: Việc kinh doanh có thể không ổn định do chính sách quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu ở từng nước có khác nhau.
Một lượng hàng hóa lớn bị nhập vào thị trường nội địa thông qua khách nhập cảnh mang vào, ít chịu ảnh hưởng chung trong việc quản lý thị trường. Để khắc phụ những khuyết tật của hoạt động kinh doanh hàng miễn thuế đảm bảo cho nền kinh tế phát triển ổn định, phục vụ được khách hàng qua lại giữa các nước, bảo hộ được nền sản xuất trong nước nên có một chính sách quản lý chặt chẽ với chính sách giá cả hợp lý và chính sách khuyến khích người tiêu dùng các nước trên thế giới hiện nay đang làm và thu được lợi nhuận cao trong ngành kinh doanh này. Nội dung quản lý nhgà nước trong kinh doanh hàng miễn thuế 1.