Chương 1: Cơ sở lý luận, pháp lý về cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số tại UBND cấp xã. Chương 2: Thực trạng cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số tại UBND xã Kim Sơn, thị xã Sơn Tây, thành phố Hà Nội. Chương 3: Quan điểm và giải pháp nâng cao hiệu quả công tác cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số tại UBND xã Kim Sơn, thị xã Sơn Tây, thành phố Hà Nội. 6 NỘI DUNG CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN, PHÁP LÝ VỀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CHUYỂN ĐỔI SỐ TẠI UBND CẤP XÃ 1.
Một số khái niệm liên quan 1.Thủ tục hành chính Trong nghiên cứu thủ tục hành chính có nhiều khái niệm thủ tục hành chính khác nhau như: Quan điểm thứ nhất: Thủ tục hành chính là cách thức, thủ tục mà các chủ thể của nền hành chính quốc gia thực hiện quyền lực hành chính nhà nước và cách thức, thủ tục mà các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia vào các nhiệm vụ hành chính nhà nước để thực hiện các quyền và nghĩa vụ của mình. Thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo quy định của pháp luật. Quan điểm 2: Thủ tục hành chính là trình tự thời gian, các khâu cần thiết cho các hình thức hoạt động của cơ quan hành chính nhà nước, bao gồm: trình tự thành lập trụ sở, trình tự bổ nhiệm, điều động cán bộ, công chức. Công chức; xây dựng pháp luật và các quy định, sử dụng pháp luật và các quy định để bảo vệ quyền của các chủ thể và trình tự xử lý các hành vi vi phạm pháp luật; trật tự tổ chức - hoạt động hành chính.
Ở góc độ xã hội, thủ tục hành chính được xác định là cầu nối để đưa các quy định cụ thể của chính sách quốc gia vào thực tiễn, bảo đảm người dân, tổ chức thực hiện tốt các chính sách, trong đó cơ bản và chủ yếu là thực hiện các quyền hợp pháp, lợi ích chính đáng của công dân, tổ chức. Theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định 63/2010/NĐ-CP, thủ tục hành chính là trình tự, cách thức thực hiện, hồ sơ và yêu cầu, điều kiện do cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền quy định để giải quyết một công việc cụ thể liên quan đến cá nhân, tổ chức.Cải cách thủ tục hành chính Cải cách thủ tục hành chính là quá trình khắc phục những khó khăn, hạn chế của hệ thống thủ tục hiện hành, tiến tới đơn giản hóa, minh bạch, thông thoáng, làm thay đổi căn bản mối quan hệ giải quyết, xác định công việc giữa cơ quan hành chính nhà nước với tổ chức, công dân. 7 Cải cách thủ tục hành chính được coi là khâu đột phá trong cải cách hành chính quốc gia, tức là chuyển đổi toàn bộ hệ thống hành chính quốc gia. Đặc biệt, cải cách thủ tục hành chính sẽ thúc đẩy sự phát triển của cả hệ thống hành chính.
Căn cứ Quyết định số 53/QĐ-BCĐCCHC Về việc ban hành kế hoạch hoạt động năm 2018 của Ban chỉ đạo cải cách hành chính của Chính phủ: “Cải cách thủ tục hành chính là cải cách các quy định pháp luật về trình tự, thủ tục thực hiện thẩm quyền của các cơ quan hành chính nhà nước, người có thẩm quyền; cải cách các quy định về các loại thủ tục hành chính; cải cách việc thực hiện các thủ tục hành chính”.Chuyển đổi số Chuyển đổi số (Digital Transformation trong tiếng Anh) có thể hiểu là sự tích hợp các công nghệ kỹ thuật số vào tất cả các lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội. Trong hoạt động quản lý nhà nước nói chung và cải cách thủ tục hành chính nói riêng, để đáp ứng yêu cầu của chuyển đổi số, yêu cầu các cơ quan hành chính nhà nước cần tận dụng các thành tựu công nghệ để thay đổi căn bản cách thức vận hành, mô hình hoạt động và nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công cho người dân và doanh nghiệp. Chuyển đổi số không chỉ đơn thuần là việc ứng dụng công nghệ vì bản chất, chuyển đổi số thực chất là một cuộc cách mạng về tư duy, là sự chuyển đổi về tư duy để cải cách thể chế, phương thức làm việc cho phù hợp với môi trường số. Khoa học, công nghệ chỉ là máy móc, để nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả hoạt động cần có cả sự thay đổi tư duy, cách thức vận hành để thích ứng với bối cảnh mới.
Do đó, bối cảnh chuyển đổi số cũng đòi hỏi sự thay đổi căn bản tư duy về phương thức, cách thức quản lý xã hội của nhà nước.Cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số Cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số là một trong những nội dung quan trọng của cải cách hành chính, góp phần tạo được tính đột phá trong việc nâng cao chất lượng quản lý, điều hành của cơ quan nhà nước, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển. 8 Cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số cần tăng cường công khai, minh bạch, phòng, chống tham nhũng, thúc đẩy phát triển các dịch vụ số; cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ cao, cả trên thiết bị di động để người dân, doanh nghiệp có trải nghiệm tốt nhất về dịch vụ, nhanh chóng, chính xác, không giấy tờ, giảm chi phí. Cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số có thể hiểu là việc tăng cường sử dụng ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông, chuyển đổi số và các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào trong quá trình giải quyết các loại thủ tục hành chính; rà soát cắt giảm, đơn giản hóa các thủ tục hành chính; xây dựng và phát triển cơ sở hạ tầng dữ liệu số với mục đích xây dựng nền hành chính dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, có năng lực kiến tạo phát triển, liêm chính, phục vụ nhân dân, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân. Vai trò của cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số tại UBND cấp xã Hiện nay nhu cầu của người dân trong việc giải quyết TTHC tại cấp xã đã tăng lên, đòi hỏi UBND cấp xã phải có một quy trình làm việc nhanh gọn, chính xác, tiết kiệm chi phí.
Vì vậy, việc cải cách TTHC là vấn đề thiết yếu, khiến cho nền hành chính trở nên dân chủ, minh bạch, công khai, có tính chuyên nghiệp hơn, mang lại sự thuận tiện cho người dân trong quá trình thực hiện TTHC. Cải cách thủ tục hành chính nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đối số là việc tăng cường ứng dụng các tiến bộ khoa học công nghệ, đặc biệt là CNTT trong giải quyết thủ tục hành chính để từng bước thực hiện tự động hóa trong giải quyết TTHC tại UBND cấp xã, giúp cho tốc độ giải quyết TTHC nhanh hơn gấp nhiều lần so với việc giải quyết TTHC theo cách truyền thống. Cải cách TTHC đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số tại UBND cấp xã sẽ giúp đổi mới và nâng cao năng lực hoạt động của UBND cấp xã nói chung và trách nhiệm của cán bộ, công chức cấp xã nói riêng. Kỹ năng nghiệp vụ hành chính của các cán bộ, công chức cấp xã được nâng cao khi làm việc trên môi trường điện tử, cải cách TTHC đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số cũng góp phần làm trong sạch các hoạt động của cơ quan nhà nước, chống tham nhũng, quan liêu, độc quyền.
Việc quản lý dữ liệu và giải quyết TTHC của UBND cấp xã được giải quyết trên 9 các phần mềm sẽ giúp cán bộ, công chức cấp xã dễ dàng hơn trong quá trình quản lý dữ liệu dân cư, thuận lợi hơn trong quá trình tìm kiếm thông tin. Bên cạnh đó, việc quản lý thông tin trên phần mềm sẽ giúp hạn chế được những nhược điểm của quản lý hồ sơ giấy như thất lạc hồ sơ, môi trường bảo quản tài liệu không đảm bảo dẫn đến cũ nát, mối mọt,. Cải cách TTHC đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số tại UBND cấp xã sẽ đem đến sự hài lòng, sự tin tưởng cho người dân địa phương khi thực hiện TTHC tại UBND xã. Việc công khai, minh bạch mọi TTHC, thời gian giải quyết TTHC được rút ngắn, các loại phí, lệ phí được niêm yết công khai giúp hạn chế tình trạng quan liêu tham nhũng.
Điều này còn giúp cho người dân được nhìn nhận giám sát các hoạt động của chính quyền địa phương. Khi UBND cấp xã thực hiện tốt cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đối số sẽ cho phép người dân, doanh nghiệp có thể truy cập, thực hiện các TTHC thông qua phương tiện điện tử (internet, điện thoại di động,…) mọi lúc mọi nơi. Người dân và doanh nghiệp sẽ nắm bắt được các thông tin về cơ quan thực hiện TTHC, cách thức thực hiện TTHC, những hồ sơ cần phải chuẩn bị trình tự, thời hạn, phí và lệ phí giải quyết TTHC. Điều này giúp cho người dân và doanh nghiệp có thêm kiến thức và chủ động hơn trong quá trình thực hiện TTHC.
Không những vậy, việc giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường số sẽ giúp cho UBND cấp xã tiết kiệm được chi phí chi cho các tài liệu giấy hàng năm, giảm bớt chi phí về mặt nhân sự, tiết kiệm thời gian trong giải quyết thủ tục hành chính. cải cách TTHC đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số góp phần nâng cao năng suất giải quyết thủ tục hành chính của công chức phụ trách giải quyết TTHC. Quy trình giải quyết TTHC được số hóa, giảm thời gian giải quyết TTHC. Từ đó xây dựng bộ máy hành chính cấp xã hiện đại, minh bạch, nhận được sự hài lòng từ người dân và doanh nghiệp.
Nội dung cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số tại UBND cấp xã 1.Rà soát, kiến nghị cắt giảm thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số Thực hiện Nghị quyết số 76/2021NĐ-CP của Chính phủ về kiểm soát thủ tục hành chính. 10 Để đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, cải cách thủ tục hành chính tại UBND cấp xã cần thực hiện rà soát, cắt giảm thủ tục hành chính trên cơ sở các nội dung sau: - Thực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư cho doanh nghiệp, nâng cao chỉ số cải cách hành chính, chỉ số hài lòng của người dân, tổ chức đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước.