Thực trạng công tác bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà

Khóa luận phân tích thực trạng công tác bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà, đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả bảo vệ người lao động.

• Người hướng dẫn: PTS. Đinh Hạnh Thông
• Trường học: Đại học Công đoàn
• Chuyên ngành: Bảo hộ lao động
• Đề tài: Thực trạng công tác bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà
• Loại tài liệu: báo cáo tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• Phần I. LÝ LUẬN CHUNG VỀ BẢO HỘ LAO ĐỘNG
• I. Một số khái niệm cơ bản
• I.1. Bảo hộ lao động (BHLĐ)
• I.2. Điều kiện lao động (BHLĐ)
• I.3. Yếu tố nguy hiểm và có hại
• I.4. Tai nạn lao động
• I.5. Bệnh nghề nghiệp
• II. Mục đích, ý nghĩa, tính chất của công tác bảo hộ lao động
• II.1. Mục đích
• II.2. Ý nghĩa
• II.3. Tính chất
• III. Nội dung cơ bản của công tác bảo hộ lao động
• III.1. Nội dung về khoa học kỹ thuật bảo hộ lao động
• III.1.1. Kỹ thuật an toàn
• III.1.2. Kỹ thuật vệ sinh
• III.1.3. Y học lao động
• III.1.4. Phương tiện bảo vệ công nghiệp
• III.1.5. Phòng chống cháy nổ
• III.1.6. Khoa học về Ergonomics
• III.2. Nội dung về luật pháp và quản lý
• III.3. Nội dung tuyên truyền và giáo dục, vận động quần chúng làm công tác bảo hộ lao động
• Phần II. THỰC TRẠNG CÔNG TÁC BẢO HỘ LAO ĐỘNG Ở CÔNG TY BÁNH KẸO HẢI HÀ
• Chương I. TÌNH HÌNH SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA CÔNG TY BÁNH KẸO HẢI HÀ
• I. Tổng quan tình hình của doanh nghiệp

Tóm tắt

I. Tổng quan về bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà

Bảo hộ lao động là một trong những vấn đề quan trọng trong môi trường làm việc, đặc biệt là tại công ty bánh kẹo Hải Hà. Công ty đã chú trọng đến việc đảm bảo an toàn cho người lao động thông qua các quy định và chính sách bảo hộ lao động. Việc này không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe của công nhân mà còn nâng cao hiệu quả sản xuất. Theo thống kê, công ty đã thực hiện nhiều biện pháp nhằm giảm thiểu rủi ro trong sản xuất, từ đó tạo ra một môi trường làm việc an toàn và hiệu quả.

1.1. Khái niệm và vai trò của bảo hộ lao động

Bảo hộ lao động (BHLĐ) là tập hợp các hoạt động nhằm bảo vệ sức khỏe và an toàn cho người lao động trong quá trình làm việc. Vai trò của BHLĐ không chỉ dừng lại ở việc giảm thiểu tai nạn lao động mà còn nâng cao năng suất lao động và chất lượng sản phẩm.

1.2. Chính sách bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà

Công ty bánh kẹo Hải Hà đã xây dựng các chính sách bảo hộ lao động rõ ràng, bao gồm việc đào tạo an toàn lao động cho công nhân, cung cấp trang thiết bị bảo hộ cá nhân và thực hiện các biện pháp phòng ngừa tai nạn lao động.

II. Thực trạng bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà

Mặc dù công ty đã có nhiều nỗ lực trong việc bảo hộ lao động, nhưng vẫn còn tồn tại một số vấn đề cần khắc phục. Theo báo cáo, một số công nhân vẫn chưa được trang bị đầy đủ thiết bị bảo hộ cá nhân, và việc thực hiện các quy định về an toàn lao động chưa được giám sát chặt chẽ. Điều này dẫn đến nguy cơ xảy ra tai nạn lao động và ảnh hưởng đến sức khỏe của người lao động.

2.1. Các vấn đề chính trong bảo hộ lao động

Một số vấn đề chính trong bảo hộ lao động tại công ty bao gồm thiếu thiết bị bảo hộ, không tuân thủ quy trình an toàn và thiếu sự giám sát trong việc thực hiện các quy định bảo hộ lao động.

2.2. Rủi ro trong sản xuất và ảnh hưởng đến người lao động

Rủi ro trong sản xuất tại công ty bánh kẹo Hải Hà chủ yếu đến từ việc sử dụng máy móc, thiết bị không an toàn và môi trường làm việc không đảm bảo. Điều này có thể dẫn đến tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp cho công nhân.

III. Giải pháp cải thiện bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà

Để cải thiện tình hình bảo hộ lao động, công ty cần thực hiện một số giải pháp cụ thể. Đầu tiên, cần tăng cường công tác đào tạo an toàn lao động cho công nhân. Thứ hai, công ty nên đầu tư vào trang thiết bị bảo hộ cá nhân và cải thiện điều kiện làm việc. Cuối cùng, việc giám sát và kiểm tra định kỳ các quy định về an toàn lao động cũng rất quan trọng.

3.1. Đào tạo an toàn lao động cho công nhân

Đào tạo an toàn lao động là một trong những giải pháp quan trọng giúp nâng cao nhận thức của công nhân về an toàn lao động. Công ty cần tổ chức các khóa đào tạo định kỳ để cập nhật kiến thức và kỹ năng cho người lao động.

3.2. Cải thiện trang thiết bị bảo hộ cá nhân

Công ty cần đầu tư vào trang thiết bị bảo hộ cá nhân chất lượng cao để đảm bảo an toàn cho công nhân trong quá trình làm việc. Việc này không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe mà còn tạo sự yên tâm cho người lao động.

3.3. Giám sát và kiểm tra định kỳ

Giám sát và kiểm tra định kỳ các quy định về an toàn lao động là rất cần thiết. Công ty cần thành lập đội ngũ kiểm tra an toàn lao động để đảm bảo các quy định được thực hiện nghiêm túc.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về bảo hộ lao động

Việc áp dụng các biện pháp bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Số lượng tai nạn lao động đã giảm đáng kể, và sức khỏe của người lao động được cải thiện. Nghiên cứu cho thấy, khi người lao động được bảo vệ tốt, năng suất lao động cũng tăng lên rõ rệt.

4.1. Kết quả đạt được từ các biện pháp bảo hộ lao động

Các biện pháp bảo hộ lao động đã giúp giảm thiểu tai nạn lao động và nâng cao sức khỏe cho người lao động. Điều này không chỉ cải thiện môi trường làm việc mà còn tăng cường hiệu quả sản xuất.

4.2. Nghiên cứu về tác động của bảo hộ lao động đến năng suất

Nghiên cứu cho thấy, khi người lao động được trang bị đầy đủ thiết bị bảo hộ và được đào tạo an toàn lao động, năng suất lao động tăng lên đáng kể. Điều này chứng tỏ rằng bảo hộ lao động không chỉ là trách nhiệm mà còn là yếu tố quyết định đến sự phát triển của công ty.

V. Kết luận và tương lai của bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà

Bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà đang trên đà phát triển, nhưng vẫn cần nhiều nỗ lực để hoàn thiện. Công ty cần tiếp tục cải thiện các biện pháp bảo hộ lao động, đồng thời nâng cao nhận thức của người lao động về an toàn lao động. Tương lai, công ty sẽ hướng đến việc xây dựng một môi trường làm việc an toàn và hiệu quả hơn.

5.1. Định hướng phát triển bảo hộ lao động trong tương lai

Công ty sẽ tiếp tục đầu tư vào các biện pháp bảo hộ lao động, bao gồm cả việc nâng cấp trang thiết bị và cải thiện điều kiện làm việc. Mục tiêu là tạo ra một môi trường làm việc an toàn và hiệu quả cho tất cả công nhân.

5.2. Tăng cường nhận thức về an toàn lao động

Công ty sẽ tổ chức các chương trình tuyên truyền và đào tạo để nâng cao nhận thức của người lao động về an toàn lao động. Việc này sẽ giúp giảm thiểu rủi ro và tai nạn lao động trong tương lai.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Công tác bảo vệ người lao động xuất phát từ quan điểm coi con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực chính của sự phát triển kinh tế – xã hội, đã được xác định cụ thể trong các kỳ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ VII và lần thứ VIII của Đảng Cộng sản Việt Nam. Theo tinh thần chỉ đạo này, phát triển sản xuất phải đi đôi với việc quan tâm chăm sóc và bảo vệ người lao động trên nhiều phương diện: tính mạng, sức khỏe, việc làm, thu nhập và điều kiện nghỉ ngơi trong môi trường làm việc lành mạnh. Đối với các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp, việc bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động và xây dựng một môi trường làm việc đạt chuẩn là trách nhiệm pháp lý bắt buộc nhằm giảm thiểu tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp.

Đề tài "Thực trạng công tác bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà" được thực hiện bởi sinh viên Nguyễn Thị Phượng thuộc Khoa Bảo hộ lao động, Trường Đại học Công đoàn, dưới sự hướng dẫn và hỗ trợ chuyên môn của Viện phó Viện Bảo hộ lao động (Phó tiến sĩ Đinh Hạnh Thăng) cùng cán bộ chuyên trách bảo hộ lao động và Phòng Kỹ thuật cơ điện tại Công ty bánh kẹo Hải Hà.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của báo cáo tốt nghiệp bao gồm:

1. Hệ thống hóa các cơ sở lý luận cơ bản và khung quy phạm pháp luật của Nhà nước Việt Nam về công tác an toàn – vệ sinh lao động và bảo hộ lao động trong doanh nghiệp.
2. Khảo sát tổng quan về lịch sử hình thành, cơ cấu tổ chức quản lý, tình hình sản xuất kinh doanh, trang thiết bị máy móc và cơ cấu lao động tại Công ty bánh kẹo Hải Hà.
3. Phân tích chi tiết quy trình công nghệ sản xuất các dòng sản phẩm chính (bánh, kẹo) nhằm nhận diện các yếu tố nguy hiểm, có hại và độc hại đặc thù phát sinh tại từng công đoạn sản xuất.
4. Đối chiếu các quy định pháp luật hiện hành về tổ chức bộ máy bảo hộ lao động, lập kế hoạch bảo hộ lao động, kiểm tra, thống kê báo cáo và quản lý vệ sinh sức khỏe người lao động với mô hình quản trị tại cơ sở.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác tổ chức, quản lý và thực hiện các biện pháp an toàn – vệ sinh lao động, cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động tại doanh nghiệp sản xuất bánh kẹo.
• Phạm vi không gian: Công ty bánh kẹo Hải Hà (trụ sở chính tại số 25 Trương Định, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội cùng các xí nghiệp, phân xưởng trực thuộc).
• Phạm vi thời gian: Khảo sát thực tế trong đợt thực tập tốt nghiệp 3 tháng; số liệu hoạt động sản xuất kinh doanh và nhân sự được thu thập trong giai đoạn 1996–2000 và đầu năm 2001.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và khái niệm chuyên ngành

Báo cáo dựa trên hệ thống khái niệm chuẩn của ngành Bảo hộ lao động (BHLĐ):

• Bảo hộ lao động: Là tập hợp các hoạt động về luật pháp, tổ chức hành chính, kinh tế – xã hội và khoa học – kỹ thuật nhằm cải thiện điều kiện lao động, phòng ngừa tai nạn lao động (TNLĐ), bệnh nghề nghiệp (BNN), bảo đảm an toàn và sức khỏe cho người lao động.
• Điều kiện lao động: Tổng thể các yếu tố tự nhiên, kinh tế – xã hội và kỹ thuật, biểu hiện qua 4 thành tố: công cụ và phương tiện lao động (nhà xưởng, máy móc); đối tượng lao động (nguyên vật liệu, nhiên liệu); quá trình công nghệ; môi trường lao động (vi khí hậu, tiếng ồn, rung động).
• Yếu tố nguy hiểm và có hại: Các tác nhân phát sinh trong môi trường lao động có khả năng gây chấn thương hoặc suy giảm sức khỏe, bao gồm yếu tố vật lý (nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió, bức xạ có hại, bụi, ồn, rung, ánh sáng), yếu tố hóa học (hơi khí độc, chất độc, chất phóng xạ), yếu tố vi sinh vật (vi khuẩn, siêu vi trùng) và các yếu tố bất lợi về tư thế lao động, tâm sinh lý.
• Tai nạn lao động: Xác định theo Thông tư liên tịch số 03/1998/TTLT/BLĐTBXH-BYT-TLĐLĐVN ngày 26/3/1998, phân loại thành 3 nhóm: TNLĐ chết người, TNLĐ nặng (theo danh mục chấn thương tại Phụ lục 1 của Thông tư) và TNLĐ nhẹ. Tình hình tai nạn được định lượng bằng hệ số tần suất tai nạn lao động ($K$): $$K = \frac{n \times 1000}{N}$$ Trong đó $n$ là số vụ tai nạn trong năm, $N$ là tổng số người làm việc trong năm ($K$ tính bằng đơn vị phần nghìn - ‰).
• Bệnh nghề nghiệp: Định nghĩa theo Điều 106 Chương IX Bộ luật Lao động và Thông tư liên tịch số 08/1998/TTLT/BLĐTBXH-BYT-TLĐLĐVN ngày 26/3/1998. Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) quy định 19 nhóm bệnh nghề nghiệp, trong khi tại Việt Nam thời điểm đó công nhận bảo hiểm cho 21 bệnh nghề nghiệp.
• Tính chất của công tác BHLĐ: Mang 3 tính chất cơ bản gắn kết chặt chẽ là tính khoa học – kỹ thuật, tính pháp lý và tính quần chúng (bên cạnh tính quốc tế trong bối cảnh giao lưu kinh tế, công nghệ mở rộng).
• Nội dung khoa học kỹ thuật BHLĐ: Gồm 6 phân ngành: Kỹ thuật an toàn (chuyển dịch từ "kỹ thuật an toàn" sang "an toàn kỹ thuật"), Kỹ thuật vệ sinh (thông gió, hút bụi, khử khí độc, chống ồn – rung, chiếu sáng), Y học lao động (tiêu chuẩn vệ sinh, giám định sức khỏe, điều trị BNN), Phương tiện bảo vệ cá nhân (danh mục nhà nước quy định 100 loại phương tiện cho 573 công việc thuộc 37 ngành nghề), Kỹ thuật phòng chống cháy nổ (PCCC) và Khoa học Ecgônômic (Ergonomics - tối ưu hóa sự thích ứng giữa nhân trắc học người Việt Nam và thiết bị nhập khẩu).

Khung văn bản quy phạm pháp luật

Tác giả tổng hợp hệ thống văn bản pháp lý gồm:

• Hiến pháp năm 1992, Luật Công đoàn (các Điều 2, Điều 6), Nghị định 133-HĐBT (Điều 9).
• Bộ luật Lao động (hiệu lực từ 01/01/1995, trọng tâm là Chương IX gồm 14 điều về ATVSLĐ).
• Nghị định số 06/CP ngày 20/01/1995 của Chính phủ hướng dẫn chi tiết một số điều của Bộ luật Lao động về an toàn, vệ sinh lao động.
• Chỉ thị số 13/1998/CT-TTg ngày 26/3/1998 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường chỉ đạo và tổ chức thực hiện công tác bảo hộ lao động.
• Thông tư liên tịch số 14/1998/TTLT-BLĐTBXH-BYT-TLĐLĐVN ngày 31/10/1998 hướng dẫn tổ chức thực hiện công tác BHLĐ trong doanh nghiệp.
• Thông tư số 13/BYT ngày 24/10/1996 của Bộ Y tế về quản lý vệ sinh lao động, sức khỏe và bệnh nghề nghiệp; Quyết định số 505/BYT-QĐ ngày 13/4/1992 của Bộ Y tế về tiêu chuẩn vệ sinh môi trường làm việc.
• Các văn bản lịch sử và văn bản phối hợp: Điều lệ tạm thời về BHLĐ (12/1964), Pháp lệnh BHLĐ (9/1991), Pháp lệnh PCCC (1961), Luật Bảo vệ sức khỏe nhân dân (1989), Nghị quyết 01 của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam ngày 21/4/1995, Văn bản 772/CP ngày 14/7/1999 và Văn bản 3263/LĐTBXH về tổ chức Tuần lễ quốc gia ATVSLĐ-PCCN hàng năm vào Quý I.

Phương pháp nghiên cứu

Báo cáo sử dụng các phương pháp:

• Phương pháp phân tích, tổng hợp tài liệu lý luận và văn bản pháp luật chuyên ngành.
• Phương pháp thống kê, mô tả số liệu sản xuất, lao động và kỹ thuật tại doanh nghiệp.
• Phương pháp khảo sát quy trình công nghệ và lập bảng phân tích nhận diện mối nguy theo từng công đoạn sản xuất thực phẩm.

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần I: Lý luận chung về bảo hộ lao động

Phần này trình bày hệ thống lý luận nền tảng về an toàn vệ sinh lao động:

• Làm rõ mục đích của BHLĐ là cải thiện điều kiện làm việc, phòng chống TNLĐ và BNN, bảo vệ tính mạng, sức khỏe cho người lao động, từ đó tăng năng suất và thu nhập.
• Phân tích 3 tính chất cốt lõi: Tính khoa học kỹ thuật là cơ sở thực thi giải pháp công nghệ; Tính pháp lý thể chế hóa qua luật lệ, tiêu chuẩn, quy chuẩn bắt buộc; Tính quần chúng dựa vào sự tự giác tham gia của người sử dụng lao động và tập thể người lao động.
• Trình bày 6 lĩnh vực của KHKT bảo hộ lao động và cấu trúc hệ thống văn bản pháp lý từ Hiến pháp, Luật đến Nghị định, Thông tư, Tiêu chuẩn vệ sinh.
• Tổng kết lịch sử phong trào quần chúng làm công tác BHLĐ do Công đoàn chỉ đạo từ năm 1918, phong trào chấm điểm thi đua theo TTLT 08/1980, phong trào "Xanh – sạch – đẹp, bảo đảm an toàn – vệ sinh lao động" từ tháng 3/1996, phong trào Tuần lễ quốc gia ATVSLĐ-PCCN (từ tháng 5/1999) và mạng lưới hơn 130.000 an toàn vệ sinh viên trên toàn quốc.

Phần II - Chương I: Tình hình sản xuất kinh doanh của công ty bánh kẹo Hải Hà

1. Lịch sử hình thành và phát triển của doanh nghiệp

Công ty bánh kẹo Hải Hà (HaiHa Confectionery Company – HaiHa Co) là doanh nghiệp nhà nước hạch toán kinh tế độc lập, trực thuộc Bộ Công nghiệp, trụ sở chính đặt tại số 25 Trương Định, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Doanh nghiệp thành lập chính thức theo Quyết định số 216-CN/TCLĐ ngày 24/3/1993 của Bộ trưởng Bộ Công nghiệp nhẹ; Đăng ký kinh doanh số 106286 ngày 07/4/1993; Giấy phép kinh doanh xuất nhập khẩu trực tiếp số 1011001 ngày 12/4/1993; mã ngành sản xuất bánh kẹo 011408.

Quá trình phát triển của công ty trải qua 5 giai đoạn chính:

• Giai đoạn 1959–1965: Thành lập Xưởng thực nghiệm (1959) trực thuộc Tổng công ty Nông thổ sản Miền Bắc để nghiên cứu hạt trân châu (tapioca) và miến đậu xanh. Ngày 25/12/1960, Xưởng sản xuất miến Hoàng Mai ra đời. Năm 1961, đạt giá trị tổng sản lượng 2.999.815 đồng, sản xuất 345.387 tấn miến cùng nước giấm và tinh bột ngô.
• Giai đoạn 1966–1970: Chuyển thành Nhà máy thực nghiệm thực phẩm Hải Hà (1966) trực thuộc Viện Thực phẩm. Tháng 6/1970, tiếp nhận phân xưởng của Xí nghiệp bánh kẹo Hải Châu (công suất 900 tấn/năm), đổi tên thành Nhà máy thực phẩm Hải Hà với 500 cán bộ công nhân viên (CBCNV).
• Giai đoạn 1970–1985: Tổng sản lượng đạt 9.495.000 đồng/năm (gồm 1.283.000 lít giấm và 2.064,94 tấn kẹo). Tháng 12/1976, mở rộng mặt bằng lên khoảng 3 ha với công suất thiết kế 6.000 tấn/năm, đầu tư thiết bị từ Ba Lan, Trung Quốc, CHDC Đức.
• Giai đoạn 1985–1990: Năm 1987 đổi tên thành Nhà máy bánh kẹo Hải Hà (Bộ Công nghiệp và Nông nghiệp thực phẩm). Thời kỳ chuyển đổi cơ chế gặp khủng hoảng: tồn kho 250 tấn kẹo (trị giá hơn 1 tỷ đồng), đóng cửa một phân xưởng kẹo cứng, cho 200 công nhân nghỉ việc, nợ Nhà nước trên 2 tỷ đồng, vốn bị chiếm dụng trên 500 triệu đồng. Đầu năm 1990 tiếp tục ứ đọng 100 tấn kẹo.
• Giai đoạn 1990 đến đầu năm 2001: Tháng 7/1992 chính thức mang tên Công ty bánh kẹo Hải Hà. Sáp nhập Nhà máy thực phẩm Việt Trì (Quyết định số 376-CN/TCLĐ ngày 15/4/1994) và Nhà máy bột ngọt dinh dưỡng trẻ em Nam Định (Quyết định số 488/QĐ/TCLĐ ngày 19/6/1994). Mở chi nhánh TP. Hồ Chí Minh theo Giấy phép số 2/TCCQ ngày 05/01/1994. Thành lập các liên doanh: Hải Hà Kotobuki (liên doanh với Kotobuki Nhật Bản), liên doanh sản xuất bột ngọt với Miwon tại Việt Trì (1995), liên doanh Công ty TNHH Hải Hà Kameda tại Nam Định (1996, Hải Hà góp 20% vốn, thời hạn 20 năm).

2. Kết quả sản xuất kinh doanh (1996–2000)

Chỉ tiêu hoạt động kinh doanh giai đoạn 1996–2000 được tổng hợp trong bảng dưới đây:

Chỉ tiêu	Đơn vị tính	1996	1997	1998	1999	2000
Tổng sản lượng	Tấn	11.072	10.695	10.482	10.320	11.102
Giá trị SX công nghiệp	Triệu đồng	132.918	132.357	130.874	130.590	166.000
Doanh thu	Triệu đồng	149.167	153.387	161.549	163.249	186.000
Nộp ngân sách	Triệu đồng	9.599	16.017	16.028	16.039	18.500
Tiền lương bình quân	Ngàn đồng	540	560	620	650	680
Tổng số CBCNV	Người	1.981	1.921	1.832	1.690	1.620

Số liệu chi tiết giai đoạn 1998–2000 ghi nhận: Giá trị xuất khẩu đạt 14.000 USD (1998), 15.000 USD (1999) và 16.000 USD (2000) với sản lượng xuất khẩu kẹo tăng từ 120 tấn lên 140 tấn; Giá trị nhập khẩu vật tư sản xuất đạt 26.500–30.000 USD; Vốn đầu tư XDCB đạt 5.000–6.200 triệu đồng.

3. Bộ máy quản trị, máy móc thiết bị và cơ cấu lao động

• Cơ cấu tổ chức: Đứng đầu là Tổng Giám đốc; hỗ trợ gồm Phó Tổng Giám đốc điều hành sản xuất, Phó Giám đốc tài chính, Phó Giám đốc kinh doanh. Các phòng ban gồm: Phòng Kinh doanh, Phòng Kỹ thuật và Đầu tư phát triển (gồm bộ phận KT-PT và bộ phận KCS), Phòng Tài vụ, Văn phòng công ty, Đội Bảo vệ – Y tế – Nhà ăn tập thể.
• Trang thiết bị sản xuất chính:
  • Dây chuyền kẹo mềm: 04 dây chuyền Klöckner (CHLB Đức, công suất 1,5 tấn/ca), 03 dây chuyền LA3 (CHLB Đức, công suất 1,5 tấn/ca).
  • Dây chuyền kẹo cứng: 02 dây chuyền CAA-6 (Ba Lan, công suất 3,5 tấn/ca), 01 dây chuyền sản xuất kẹo Caramel (phần nấu: Việt Nam, phần rót: CHLB Đức, công suất 1,5 tấn/ca).
  • Dây chuyền sản xuất bánh: 01 dây chuyền bánh Đan Mạch (2 tấn/ca), 01 dây chuyền bánh mặn của Ý (2 tấn/ca), 01 dây chuyền bánh kem xốp của Malaysia (600 kg/ca), 01 dây chuyền bánh quy kẹp kem của Đan Mạch (500 kg/ca).
  • Thiết bị đơn lẻ: Các máy trộn bột, máy cán bột, máy tạo hình, lò nướng bánh, băng truyền nguội, máy đóng bao; hệ thống nồi hòa đường CK22 Ba Lan, nồi Lampa, nồi nấu liên tục CWA Ba Lan, nồi gián đoạn WWA20 Đài Loan, máy lăn côn, máy vuốt kẹo, máy quật kẹo, máy dập hình, máy cắt dọc, máy cắt ngang, máy gói kẹo, nồi nấu chân không.
• Tổ chức sản xuất: 5 đơn vị thành viên gồm Xí nghiệp bánh, Xí nghiệp kẹo, Xí nghiệp phụ trợ (cung cấp nhiệt năng với 4 lò hơi, cơ khí sửa chữa, in hộp, cắt nhãn), Xí nghiệp thực phẩm Việt Trì và Nhà máy bột dinh dưỡng trẻ em Nam Định.
• Đặc điểm lao động (đầu năm 2001): Tổng số 990 người (trực tiếp sản xuất: 790 người; gián tiếp: 200 người).
  • Trình độ đại học: 114 người (11,5%).
  • Trung học chuyên nghiệp: 316 người (31,9%).
  • Thợ kỹ thuật: 560 người (56,6%).
  • Lao động nữ: 632 người (chiếm tỷ lệ 63,8%).

4. Quy trình công nghệ và nhận diện mối nguy hại tại các công đoạn

Quy trình sản xuất kẹo trải qua 6 bước: (1) Hòa tan đường saccarô, mật, tinh bột trong nước bằng nồi CK22; (2) Nấu cô đặc dung dịch trên nồi chân không WWA20/CWA; (3) Làm nguội gián tiếp bằng nước và bổ sung vi chất; (4) Quật kẹo tăng độ bông xốp; (5) Lăn côn, bơm nhân, vuốt thon; (6) Cắt dọc, cắt ngang, sàng phân loại và đóng gói.

Quy trình sản xuất bánh trải qua 5 bước: (1) Trộn bột mì, đường xay, nước; (2) Tạo hình, cán dập hoa văn; (3) Nướng chín liên tục trong lò nướng; (4) Làm nguội tự nhiên trên băng tải; (5) Xếp khay, bao gói, đóng hộp.

Phân tích các yếu tố nguy hiểm và độc hại tại 15 công đoạn sản xuất:

TT	Công đoạn sản xuất	Yếu tố nguy hiểm	Yếu tố độc hại / Môi trường
1	Làm nguội kẹo	Trơn, ngã, bỏng nhiệt, điện giật	Độ ẩm cao, nhiệt độ cao
2	Quật kẹo	Kẹp máy, điện giật	Nặng nhọc
3	Cán kẹo	Kẹp máy, điện giật	Bụi hữu cơ nhiều
4	Lăn côn	Nặng nhọc, kẹp máy, điện giật	Độ ẩm cao, tiếng ồn
5	Vuốt kẹo	Kẹp máy, điện giật	Tiếng ồn
6	Cắt kẹo	Kẹp máy, cuốn máy (thanh răng, đai truyền, trục cán), điện	Tiếng ồn
7	Sàng kẹo	Không	Bụi nhiều
8	Gói kẹo thủ công	Điện giật (quạt thấp)	Khí CO, nhiệt độ cao, tư thế lao động gò bó
9	Hòa đường	Bỏng nhiệt, ngã	Ô nhiễm nhiệt độ, độ ẩm cao
10	Nấu kẹo	Bỏng nhiệt	Nhiệt độ cao
11	Lò nướng bánh kem xốp, bích quy	Kẹp máy, bỏng, trơn ngã, điện giật	Nhiệt độ cao, bụi hữu cơ, khí CO, $CO_2$, $NH_3$ (bột nở, phụ gia soda)
12	Khâu chuẩn bị nguyên liệu	Điện giật	Bụi hữu cơ, tiếng ồn, rung, khí $NH_3$, $CO_2$
13	Máy gấp gói, xoắn kẹo	Kẹp máy, tiếng ồn, rung	Nóng, ồn, rung
14	Lò hơi (nồi hơi)	Áp lực cao, nguy cơ nổ vỡ thiết bị, điện	Khí độc CO, $CO_2$
15	Vận thang (thiết bị nâng)	Điện giật, vật rơi từ trên cao, đứt cáp nâng	Không có

---

Phần II - Chương II: Các quy định của Nhà nước về công tác Bảo hộ lao động đối với doanh nghiệp

Chương này phân tích các quy định pháp luật buộc doanh nghiệp phải áp dụng trong thực tế quản trị:

• Nghĩa vụ của người sử dụng lao động: Xây dựng nội quy ATVSLĐ; ban hành quy trình vận hành an toàn cho từng máy móc, thiết bị; trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân đạt tiêu chuẩn; tổ chức khám sức khỏe tuyển dụng và khám định kỳ (6 tháng/lần với công việc nặng nhọc, độc hại); sơ cứu và bồi thường tai nạn; lập kế hoạch và tự kiểm tra ATVSLĐ định kỳ.
• Cơ cấu tổ chức bộ máy BHLĐ tại doanh nghiệp:
  • Hội đồng Bảo hộ lao động: Chủ tịch là người sử dụng lao động (hoặc người đại diện theo thẩm quyền), Phó Chủ tịch là đại diện Ban chấp hành Công đoàn cơ sở, Ủy viên thường trực kiêm Thư ký là Trưởng phòng/cán bộ BHLĐ, cùng các ủy viên đại diện Phòng Kỹ thuật, Tổ chức, Y tế.
  • Khối chuyên trách BHLĐ: Định biên quy định doanh nghiệp dưới 300 lao động phải có ít nhất 1 cán bộ bán chuyên trách; từ 300 đến 1.000 lao động bố trí ít nhất 1 cán bộ chuyên trách; từ 1.000 lao động trở lên bố trí ít nhất 2 cán bộ chuyên trách hoặc lập phòng/ban BHLĐ riêng.
  • Bộ phận Y tế: Doanh nghiệp dưới 150 lao động có ít nhất 1 y tá; từ 151–300 lao động có 1 y sĩ; từ 301–500 lao động có 1 bác sĩ và 1 y tá; từ 501–1.000 lao động có 1 bác sĩ và mỗi ca sản xuất phải có 1 y tá trực.
  • Mạng lưới An toàn vệ sinh viên (ATVSV): Do BCH Công đoàn tổ bầu ra từ những công nhân trực tiếp có kinh nghiệm; có nhiệm vụ giám sát, nhắc nhở chấp hành quy trình an toàn và kiến nghị biện pháp xử lý nguy cơ.
• Phân định trách nhiệm các phòng ban:
  • Phòng Kế hoạch: Lồng ghép kinh phí, vật tư, nhân lực của kế hoạch BHLĐ vào kế hoạch sản xuất kinh doanh.
  • Phòng Kỹ thuật: Nghiên cứu cải tiến kỹ thuật an toàn, biên soạn quy trình an toàn cho thiết bị và hóa chất, tham gia huấn luyện, kiểm định thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt.
  • Phòng Tài vụ: Cấp phát kinh phí BHLĐ đầy đủ, đúng tiến độ.
  • Phòng Vật tư: Mua sắm trang bị bảo hộ cá nhân, thiết bị khắc phục sự cố đúng tiêu chuẩn chất lượng.
  • Phòng Tổ chức: Tổ chức huấn luyện ATVSLĐ gắn với nâng bậc tay nghề, theo dõi chế độ bồi dưỡng độc hại.
• Nội dung Kế hoạch Bảo hộ lao động: Bao gồm 5 nội dung: (1) Biện pháp kỹ thuật an toàn và PCCC; (2) Biện pháp kỹ thuật vệ sinh, cải thiện điều kiện làm việc (hút bụi, thông gió, chống ồn, chống nóng); (3) Mua sắm trang bị phương tiện bảo vệ cá nhân; (4) Chăm sóc sức khỏe, khám phát hiện BNN, bồi dưỡng hiện vật; (5) Tuyên truyền, giáo dục, huấn luyện BHLĐ và thi an toàn vệ sinh viên.
• Chế độ tự kiểm tra, thống kê và điều tra sự cố:
  • Kiểm tra toàn diện 3 tháng/lần ở cấp doanh nghiệp, 1 tháng/lần ở cấp phân xưởng và đầu giờ hàng ngày tại các tổ sản xuất.
  • Hồ sơ thống kê BHLĐ phải lưu giữ ít nhất 5 năm ở cấp phân xưởng và 10 năm ở cấp doanh nghiệp. Báo cáo định kỳ nộp cho Sở Lao động – Thương binh và Xã hội, Sở Y tế và Liên đoàn Lao động trước ngày 10/7 (báo cáo 6 tháng) và trước ngày 15/01 năm sau (báo cáo năm).
  • Quản lý môi trường và sức khỏe theo Thông tư 13/BYT: Đo đạc môi trường làm việc 1 năm/lần theo Quyết định 505/BYT-QĐ (lưu hồ sơ 10 năm sau khi dây chuyền ngừng hoạt động). Phân loại sức khỏe và theo dõi đặc biệt lao động nhóm IV, nhóm V.
  • Điều tra TNLĐ theo TTLT 03/1998: Khai báo ngay khi có tai nạn chết người hoặc tai nạn nặng, giữ nguyên hiện trường; thời hạn hoàn thành điều tra là 24 giờ đối với tai nạn nhẹ và 48 giờ đối với tai nạn nặng.

---

Kết quả và đóng góp

1. Hệ thống hóa toàn diện khung pháp lý và mô hình tổ chức BHLĐ: Báo cáo tổng hợp đầy đủ các căn cứ pháp luật và hướng dẫn liên tịch quan trọng của giai đoạn 1995–2000 (Bộ luật Lao động 1994, NĐ 06/CP, TTLT 14/1998, TTLT 03/1998, Thông tư 13/BYT), định hình mô hình tổ chức bộ máy an toàn chuẩn hóa cho doanh nghiệp sản xuất thực phẩm quy mô vừa và lớn.
2. Nhận diện chi tiết các yếu tố nguy hiểm và có hại trong sản xuất bánh kẹo: Thông qua khảo sát trực tiếp tại Công ty Bánh kẹo Hải Hà, tác giả đã lập bảng danh mục nhận diện rủi ro cho 15 công đoạn then chốt; chỉ rõ các nguồn phát sinh nhiệt thừa từ nồi nấu/lò nướng, bụi hữu cơ từ công đoạn cán/sàng bột, khí độc ($CO, CO_2, NH_3$), các điểm truyền động nguy hiểm (trục cuốn, bánh răng, đai truyền) và nguy cơ nổ vỡ từ hệ thống 4 lò hơi.
3. Phân tích cơ cấu lao động gắn với đặc thù giới: Cung cấp bức tranh thực tế về lực lượng lao động tại doanh nghiệp với 63,8% là lao động nữ (632/990 người) và 56,6% là thợ kỹ thuật trực tiếp, qua đó nhấn mạnh yêu cầu cần có các chế độ bảo vệ sức khỏe, cải thiện tư thế Ecgônômic và bảo hộ chuyên biệt cho lao động nữ trong ngành bánh kẹo.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Do giới hạn thời gian thực tập 3 tháng và phạm vi tiếp cận số liệu của sinh viên, văn bản dừng lại ở việc mô tả quy trình công nghệ, tổng hợp số liệu tổ chức – kinh doanh và hệ thống hóa văn bản pháp lý; chưa có các bảng số liệu đo đạc thực tế về nồng độ bụi, mức ồn, nhiệt độ vi khí hậu cụ thể tại từng phân xưởng cũng như thống kê chi tiết các vụ tai nạn lao động qua các năm của công ty.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Cần tiến hành quan trắc môi trường lao động thực tế (đo vi khí hậu, nồng độ khí độc, tiếng ồn tại các xí nghiệp bánh, xí nghiệp kẹo, xí nghiệp phụ trợ); tính toán cụ thể hệ số tần suất tai nạn $K$; từ đó đề xuất các phương án kỹ thuật thông gió, xử lý bụi và thiết kế vị trí làm việc chuẩn Ecgônômic cho công nhân vận hành máy.

---

Giá trị tham khảo

Báo cáo tốt nghiệp là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên ngành Bảo hộ lao động, Quản lý an toàn và Môi trường: Tham khảo cấu trúc của một báo cáo khảo sát thực trạng BHLĐ tại doanh nghiệp công nghiệp thực phẩm; cách phân tích dây chuyền công nghệ để nhận diện yếu tố nguy hiểm, có hại.
• Cán bộ quản lý an toàn, kỹ sư BHLĐ tại các nhà máy thực phẩm: Tham khảo quy định định biên cán bộ an toàn, cán bộ y tế, mô hình tổ chức Hội đồng BHLĐ và phương pháp lập kế hoạch BHLĐ 5 nội dung theo quy định nhà nước.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ cấu lao động của Công ty Bánh kẹo Hải Hà vào đầu năm 2001 có đặc điểm gì nổi bật?

Vào đầu năm 2001, tổng số CBCNV của công ty là 990 người (790 người trực tiếp sản xuất, 200 người gián tiếp). Về trình độ: Đại học chiếm 11,5% (114 người), Trung học chuyên nghiệp chiếm 31,9% (316 người), Thợ kỹ thuật chiếm 56,6% (560 người). Đặc biệt, lao động nữ chiếm tỷ lệ đa số với 63,8% (632 người).

2. Các yếu tố độc hại và nguy hiểm chính trong dây chuyền sản xuất bánh kẹo tại Hải Hà là gì?

Các mối nguy chính gồm: nguy cơ bỏng nhiệt, trơn ngã và ô nhiễm nhiệt độ tại khâu hòa đường, nấu kẹo và lò nướng bánh; nguy cơ kẹp máy và cuốn chấn thương tại máy cán, máy vuốt, máy cắt kẹo và máy gấp gói; ô nhiễm bụi hữu cơ tại khâu cán bột, sàng kẹo, chuẩn bị nguyên liệu; phát sinh khí độc $CO, CO_2, NH_3$ (từ lò nướng, bột nở, lò hơi); nguy cơ áp lực nổ vỡ từ 4 lò hơi và sự cố rơi đứt cáp ở hệ thống vận thang.

3. Theo quy định pháp luật được trích dẫn, định biên cán bộ BHLĐ và bộ phận y tế trong doanh nghiệp được phân bổ như thế nào?

Theo TTLT 14/1998/TTLT và Thông tư 13/BYT:

• Cán bộ BHLĐ: Doanh nghiệp dưới 300 lao động bố trí ít nhất 1 cán bộ bán chuyên trách; từ 300–1.000 lao động bố trí ít nhất 1 cán bộ chuyên trách; từ 1.000 lao động trở lên bố trí ít nhất 2 cán bộ chuyên trách hoặc lập phòng/ban riêng.
• Bộ phận Y tế: Dưới 150 lao động có ít nhất 1 y tá; 151–300 lao động có 1 y sĩ; 301–500 lao động có 1 bác sĩ và 1 y tá; 501–1.000 lao động có 1 bác sĩ và mỗi ca làm việc phải có 1 y tá thường trực.

4. Hệ số tần suất tai nạn lao động ($K$) được tính toán bằng công thức nào?

Hệ số tần suất tai nạn lao động được xác định theo công thức: $$K = \frac{n \times 1000}{N}$$ Trong đó $n$ là số vụ tai nạn lao động trong năm, $N$ là tổng số người làm việc trong năm tại đơn vị; kết quả $K$ phản ánh số vụ tai nạn tính trên 1.000 lao động (đơn vị ‰).

5. Quy định về thời hạn lập báo cáo và lưu trữ hồ sơ công tác BHLĐ tại doanh nghiệp ra sao?

Hồ sơ thống kê BHLĐ phải được lưu giữ tối thiểu 5 năm ở cấp phân xưởng và 10 năm ở cấp doanh nghiệp (kết quả đo đạc môi trường lưu giữ 10 năm sau khi ngừng sử dụng dây chuyền). Doanh nghiệp phải nộp báo cáo định kỳ 1 năm 2 lần: trước ngày 10/7 đối với báo cáo 6 tháng đầu năm và trước ngày 15/01 năm sau đối với báo cáo tổng kết năm gửi các cơ quan chức năng (Sở LĐ-TB&XH, Sở Y tế, Liên đoàn Lao động). Thời hạn hoàn thành hồ sơ điều tra sự cố là 24 giờ với tai nạn nhẹ và 48 giờ với tai nạn nặng.

---

Kết luận

Báo cáo tốt nghiệp "Thực trạng công tác bảo hộ lao động tại công ty bánh kẹo Hải Hà" của tác giả Nguyễn Thị Phượng đã cung cấp một bản khảo sát có hệ thống về cơ sở lý luận, hệ thống văn bản pháp lý và bức tranh thực tế về công nghệ, thiết bị, điều kiện lao động tại một doanh nghiệp công nghiệp thực phẩm lớn. Văn bản đã xác lập danh mục nhận diện các mối nguy hiểm, độc hại đặc trưng trong quy trình sản xuất bánh kẹo và làm rõ trách nhiệm tổ chức bộ máy, lập kế hoạch, kiểm tra an toàn vệ sinh lao động tại cơ sở. Đây là tài liệu phản ánh chính xác các tiêu chuẩn và mô hình quản trị bảo hộ lao động của doanh nghiệp sản xuất tại Việt Nam trong giai đoạn chuyển đổi kinh tế những năm 1996–2001.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Tªn §Ò tµi: Thùc tr¹ng c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng t¹i c«ng ty b¸nh kÑo H¶i Hµ. Lêi c¶m ¬n Trong 3 th¸ng võa qua ®Ó hoµn thµnh b¸o c¸o tèt nghiÖp, t«i ®· nhËn ®îc rÊt nhiÒu sù gióp ®ì tõ phÝa nhµ trêng, c«ng ty b¸nh kÑo H¶i Hµ vµ c¸c thÇy c¸c c« trong Khoa B¶o hé lao ®éng. Cho phÐp t«i ®îc:  Bµy tá lßng biÕt ¬n s©u s¾c tíi: - ViÖn phã ViÖn B¶o hé lao ®éng Pts. §inh H¹nh Thng.

- Kü s Hoµng CÇm c¸n bé chuyªn tr¸ch B¶o hé lao ®éng cña c«ng ty b¸nh kÑo H¶i Hµ.  Ch©n thµnh c¶m ¬n: - C¸c thÇy c« gi¸o trong trêng §¹i häc C«ng §oµn nãi chung Khoa B¶o hé lao ®éng nãi riªng ®· d¹y dç, truyÒn ®¹t kiÕn thøc, nh÷ng tè chÊt cÇn thiÕt ®Ó t«i cã thÓ hoµn thµnh ®îc b¸o c¸o tèt nghiÖp nµy. C«ng ty b¸nh kÑo H¶i Hµ, c¸c c« chó phßng KÜ thuËt c¬ ®iÖn vµ nh÷ng ngêi th©n yªu nhÊt cña t«i. Sinh viªn NguyÔn ThÞ Phîng Lêi nãi ®Çu T tëng b¶o vÖ ngêi lao ®éng xuÊt ph¸t tõ quan ®iÓm coi môc tiªu vµ ®éng lùc chÝnh cña sù ph¸t triÓn lµ v× con ngêi, ph¸t huy nh©n tè con ngêi mµ tríc hÕt lµ ngêi lao ®éng ®· ®îc §¹i héi §¶ng lµn thø VII ®Ò ra vµ cô thÓ h¬n ë §¹i héi VIII: “§Ó ph¸t triÓn s¶n xuÊt, cÇn ph¶i ph¸t triÓn kh¶ n¨ng cña mäi thµnh phÇn kinh tÕ, ph¶i lu«n quan t©m b¶o vÖ ngêi lao ®éng.

Néi dung cña nguyªn t¾c b¶o vÖ ngêi lao ®éng rÊt réng ®ßi hái ph¸p luËt ph¶i b¶o vÖ hä trªn mäi ph¬ng diÖn, nh÷ng lÜnh vùc nh viÖc lµm, nghÒ nghiÖp, tÝnh m¹ng, thu nhËp, søc khoÎ, thËm chÝ c¶ nhu cÇu nghØ ng¬i, n©ng cao tr×nh ®é häc vÊn ®îc liªn kÕt vµ ph¸t triÓn trong m«i trêng lao ®éng vµ x· héi lµnh m¹nh. XuÊt ph¸t tõ quan ®iÓm vµ nhËn thøc nh trªn mµ viÖc b¶o vÖ søc khoÎ nãi chung , b¶o vÖ an toµn vÖ sinh lao ®éng cho ngêi lao ®éng nãi riªng lµ nhiÖm vô vµ tr¸ch nhiÖm kh«ng thÓ thiÕu cña Nhµ níc, c¸c doanh nghiÖp. §¶m b¶o søc khoÎ cho ngêi lao ®éng, ®¶m b¶o mét m«i trêng lao ®éng an toµn, vÖ sinh lµ néi dung chñ yÕu cña c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng. Víi thêi gian thùc tËp ng¾n ngñi, tr×nh ®é nhËn thøc cßn kÐm, nªn b¶n b¸o c¸o nµy kh«ng thÓ tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt.

Mong thÇy c« vµ b¹n bÌ gióp ®ì ®Ó b¶n b¸o c¸o nµy ®îc tèt h¬n. PhÇn I: Lý luËn chung vÒ b¶o hé lao ®éng I. Mét sè kh¸i niÖm c¬ b¶n : I. B¶o hé lao ®éng (BHL§): BHL§ lµ tËp hîp tÊt c¶ c¸c ho¹t ®éng trªn c¸c mÆt luËt ph¸p tæ chøc hµnh chÝnh kinh tÕ - x· héi.

KHKT nh»m môc ®Ých c¶i thiÖn ®iÒu kiÖn lao ®éng ,phßng chèng tai n¹n lao ®éng vµ bÖnh nghÒ nghiÖp ,b¶o ®¶m an toµn ,vÖ sinh søc khoÎ ngêi lao ®éng. §iÒu kiÖn lao ®éng (BHL§): §KL§ lµ tæng thÓ c¸c yÕu tè nh tù nhiªn kinh tÕ-x· héi ,khoa häc kü thuËt vµ ®îc biÓu hiÖn b»ng 4 yÕu tè ®Æc tr- ng sau ®©y: - C«ng cô vµ ph¬ng tiÖn lao ®éng nh nhµ xëng thiÕt bÞ m¸y mãc … - §èi tîng lao ®éng nh nguyªn vËt liÖu nhiªn liÖu… - Qu¸ tr×nh c«ng nghÖ. - M«i trêng lao ®éng nh vÒ khÝ hËu ,tiÕng ån ,rung… C¸c yÕu tè nãi trªn ®îc s¾p xÕp bè trÝ vµ cã sù t¸c ®éng qua l¹i lÉn nhau trong kh«ng gian vµ thêi gian t¹o nªn mét ®iÒu kiÖn cô thÓ t¹i chç lµm viÖc cña ngêi lao ®éng. YÕu tè nguy hiÓm vµ cã h¹i: YÕu tè nguy hiÓm vµ cã h¹i lµ nh÷ng yÕu tè xuÊt hiÖn trong m«i trêng lao ®éng cã thÓ g©y nguy hiÓm vµ t¸c h¹i ®èi víi ngêi lao ®éng cô thÓ lµ g©y lªn tai n¹n lao ®éng vµ bÖnh nghÒ nghiÖp.

C¸c yÕu tè nguy hiÓm vµ cã h¹i thêng ph¸t sinh trong s¶n xuÊt thêng rÊt ®a d¹ng bao gåm : - C¸c yÕu tè vËt lý nh :nhiÖt ®é, ®é Èm, tèc ®é giã, bøc x¹ cã h¹i , bôi - ån - rung,¸nh s¸ng… - C¸c yÕu tè ho¸ häc nh :chÊt ®éc, c¸c lo¹i h¬i khÝ ®éc ,c¸c chÊt phãng x¹… - C¸c yÕu tè sinh vËt, vi sinh vËt nh :vi khuÈn,siªu vi khÈn, vi trïng… - C¸c yÕu tè bÊt lîi vÒ t thÕ lao ®éng kh«ng tiÖn nghi do chç lao ®éng chËt hÑp ,nhµ xëng mÊt vÖ sinh ,c¸c yÕu tè t©m lý kh«ng thuËn lîi… ViÖc x¸c ®Þnh vÒ nguån gèc ,møc ®é ¶nh hëng cña c¸c yÕu tè nguy h¹i , cã h¹i ®èi víi ngêi lao ®éng vµ ®Ò ra c¸c gi¶i ph¸p lµm gi¶m vµ lo¹i trõ c¸c yÕu tè ®ã chÝnh lµ néi dung quan träng ®Ó c¶i thiÖn ®iÒu kiÖn tù nhiªn. Tai n¹n lao ®éng : Theo th«ng t liªn tÞch sè 03/1998/TTLT/Bé Lao §éng Th¬ng Binh X· Héi - Bé Y TÕ - TL§L§ ViÖt Nam ngµy 26/3/1998 th×: Tai n¹n lao ®éng lµ tai n¹n x¶y ra do t¸c ®éng cña c¸c yÕu tè nguy hiÓm , ®éc h¹i trong lao ®éng g©y tæn th¬ng cho bÊt k× bé phËn chøc n¨ng nµo cña ngêi lao ®éng hoÆc g©y tö vong x¶y ra trong qu¸ tr×nh lao ®éng g¾n liÒn víi viÖc thùc hiÖn c«ng viÖc ,nhiÖm vô lao ®éng c«ng t¸c lµm viÖc ,chuÈn bÞ, thu dän sau khi lµm viÖc… §îc coi lµ tai n¹n lao ®éng khi c¸c trêng hîp tai n¹n x¶y ra ®èi víi ngêi lao ®éng khi ®i tõ n¬i ë ®Õn n¬i lµm viÖc ,tõ n¬i lµm viÖc vÒ n¬i ë vµ khi ®ang thùc hiÖn c¸c nhu cÇu sinh ho¹t cÇn thiÕt mµ luËt lao ®éng vµ néi quy lao ®éng cña c¬ së cho phÐp nh :nghØ gi¶i lao ,¨n c¬m gi÷a ca ,¨n båi dìng hiÖn vËt ,®i vÖ sinh… TÊt c¶ nh÷ng trêng hîp trªn ph¶i thùc hiÖn ë nh÷ng ®Þa ®iÓm vµ thêi gian hîp lý. Tai n¹n lao ®éng chia lµm 3 lo¹i : + Tai n¹n lao ®éng chÕt ngêi :ngêi bÞ tai n¹n chÕt ngay t¹i n¬i x¶y ra tai n¹n, chÕt trªn ®êng ®i cÊp cøu, chÕt trong thêi gian ®i cÊp cøu ,chÕt trong thêi gian ®iÒu trÞ ,chÕt do t¸i ph¸t cña chÝnh vÕt th¬ng do tai n¹n lao ®éng g©y ra. + Tai n¹n lao ®éng nÆng :Ngêi bÞ tai n¹n bÞ Ýt nhÊt mét trong c¸c chÊn th¬ng ®îc quy ®Þnh t¹i phô lôc sè 1 cña th«ng t liªn tÞch sè 03/1998/TTLT/Bé Lao §éng Th¬ng Binh X· Héi - Bé Y TÕ - TL§L§ ViÖt Nam ngµy 26/3/1998.

+ Tai n¹n lao ®éng nhÑ :Lµ nh÷ng tai n¹n lao ®éng kh«ng thuéc 2 lo¹i tai n¹n lao ®éng nãi trªn .§Ó ®¸nh gi¸ t×nh h×nh tai n¹n lao ®éng ngêi ta c¨n cø vµo tÇn suÊt tai n¹n lao ®éng (K). K =(n x 1000 /N) Trong ®ã : n :Lµ sè vô tai n¹n lao ®éng trong n¨m. N :Lµ tæng sè ngêi tai n¹n trong 1 n¨m. K :Lµ hÖ sè tÇn suÊt tai n¹n lao ®éng .K lµ sè vô tai n¹n tÝnh trªn 1000 ngêi cña mét d¬n vÞ ,mét ngµnh hay c¶ níc (®¬n vÞ lµ %0).

BÖnh nghÒ nghiÖp : Theo ®iÒu 106 ch¬ng IX cña Bé lao ®éng cã ghi :"BÖnh nghÒ nghiÖp lµ bÖnh ph¸t sinh do ®iÒu kiÖn lao ®éng cã h¹i cña nh÷ng t¸c ®éng cã h¹i ®èi víi ngêi lao ®éng" vµ "Ngêi bÞ bÖnh nghÒ nghiÖp ph¶i ®îc ®iÒu trÞ chu ®¸o ,kh¸m søc khoÎ ®Þnh k× ,cã hå s¬ søc khoÎ riªng biÖt" Theo th«ng t liªn tÞch sè 08/1998/TTLT/Bé Lao §éng Th- ¬ng Binh X· Héi - Bé Y TÕ - TL§L§ ViÖt Nam ngµy 26/3/1998 cã nªu kh¸i niÖm bÖnh nghÒ nghiÖp nh sau: "BÖnh nghÒ nghiÖp lµ bÖnh ph¸t sinh do ®iÒu kiÖn cã h¹i cña nghÒ nghiÖp t¸c ®éng tíi ngêi lao ®éng. BÖnh x¶y ra tõ tõ vµ cÊp tÝnh." Tæ chøc lao ®éng quèc tÕ ILO ®· ®a ra danh môc gåm 19 nhãm bÖnh nghÒ nghiÖp bao gåm hµng tr¨m bÖnh nghÒ nghiÖp ®îc b¶o hiÓm ,ë níc ta do ®iÒu kiÖn kinh tÕ cha cho phÐp nªn ®Õn nay chØ cã 21 bÖnh nghÒ nghiÖp ®îc c«ng nhËn b¶o hiÓm. Môc ®Ých, ý nghÜa,tÝnh chÊt cña c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng: II. 1:Môc ®Ých: Ngay tõ khi níc ta ra ®êi c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng ®· x©y dùng cho m×nh nh÷ng môc tiªu cô thÓ lµ : - C¶i thiÖn ®iÒu kiÖn lao ®éng.

- Phßng chèng tai n¹n lao ®éng vµ bÖnh nghÒ nghiÖp. - §¶m b¶o an toµn vÖ sinh lao ®éng. - B¶o vÖ søc khoÎ cña ngêi lao ®éng. 2:ý nghÜa: §¶m b¶o an toµn vÖ sinh lao ®éng cã ý nghÜa quan träng trong c«ng cuéc c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc ta hiÖn nay.Râ rµng ë n¬i nµo cã s¶n xuÊt ,cã con ngêi lµm viÖc th× ë ®ã ph¶i cã c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng .B¶o hé lao ®éng lµ mét ph¹m trï cña s¶n xuÊt nã cã quan hÖ ®Õn s¶n xuÊt lµ :lµm kÕ ho¹ch th× ph¶i lµm kÕ ho¹ch b¶o hé lao ®éng.

H¬n n÷a ,b¶o hé lao ®éng lµ phôc vô con ngêi, Khi ®iÒu kiÖn lao ®éng ®¶m b¶o, ngêi lao ®éng ®îc b¶o vÖ c¶ vÒ tÝnh m¹ng vµ søc khoÎ th× hä sÏ an t©m s¶n xuÊt ,n¨ng suÊt lao ®éng t¨ng lªn, thu nhËp t¨ng lªn kÐo theo ®êi sèng cña c¸n bé c«ng nh©n viªn ®îc c¶i thiÖn. §©y chÝnh lµ suÊt ph¸t ®iÓm cho sù ph¸t triÓn cña ®Êt níc. Tõ c¸ch ph©n tÝch trªn ta cã thÓ thÊy r»ng :c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng lµ mét chÝnh s¸ch kinh tÕ - x· héi lín cña §¶ng vµ Nhµ Níc ta,lµ mét nhiÖm vô quan träng trong chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi cña ®Êt níc. 3:TÝnh chÊt : §Ó c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng ®¹t ®îc kÕt qu¶ cao ,thùc hiÖn tèt c¸c môc tiªu ®· ®Ò ra th× nã ph¶i mang ®Çy ®ñ 3 tÝnh chÊt ®ã lµ:TÝnh khoa häc - kü thuËt, tÝnh ph¸p lý vµ tÝnh quÇn chóng.

C¶ 3 tÝnh chÊt nµy g¾n bã chÆt chÏ víi nhau bæ trî cho nhau.1: Khoa häc kü thuËt : Tõ c¸c ho¹t ®éng khoa häc kü thuËt ,sö dông c¸c ph- ¬ng tiÖn khoa häc do c¸c c¸n bé khoa häc thùc hiÖn ®Ó c¶i thiÖn ®iÒu kiÖn lµm viÖc ,phßng chèng tai n¹n lao ®éng vµ bÖnh nghÒ nghiÖp th× ®Òu xuÊt ph¸t tõ nh÷ng c¬ së khoa häc .ChÝnh v× thÕ, khoa häc kü thuËt lµ mét mÆt kh«ng thÓ t¸ch rêi trong c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng, lµ mét yÕu tè hµng ®Çu quyÕt ®Þnh sù th¾ng lîi cña c«ng t¸c b¶o hé lao ®éng.2: TÝnh ph¸p lý : Muèn cho c¸c gi¶i ph¸p khoa häc kü thuËt ,c¸c biÖn ph¸p tæ chøc x· héi vÒ b¶o hé lao ®éng ®îc thùc hiÖn tèt th× chóng ph¶i ®îc thÓ chÕ ho¸ thµnh luËt lÖ, tiªu chuÈn, quy tr×nh, quy ph¹m, chÕ ®é chÝnh s¸ch… buéc mäi cÊp, mäi ngµnh, mäi c¸ nh©n ph¶i nghiªm chØnh chÊp hµnh. §ång thêi ph¶i tiÕn hµnh thanh tra, kiÓm tra thêng xuyªn ,kÞp thêi xö lý vi ph¹m.