Vai trò của công đoàn trong bảo vệ quyền lợi ích của người lao động 2

Công đoàn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi của người lao động, đảm bảo sự công bằng và an toàn trong môi trường làm việc.

• Tác giả: Lê Thị Thanh Hương
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Văn Hà
• Trường học: Trường Đại học Công đoàn
• Chuyên ngành: Xã hội học
• Đề tài: Vai Trò Của Công Đoàn Trong Bảo Vệ Quyền Lợi Người Lao Động Tại Hyundai Kefico Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu
• 1.3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn
• 1.6. Câu hỏi nghiên cứu và Giả thuyết nghiên cứu
• 1.7. Mô hình nghiên cứu
• 1.8. Kết cấu của luận văn
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ VAI TRÒ CÔNG ĐOÀN TRONG BẢO VỆ QUYỀN, LỢI ÍCH CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG
• 2.1. Các khái niệm công cụ
• 2.2. Công đoàn, Công đoàn cơ sở
• 2.3. Vai trò, vai trò công đoàn cơ sở trong doanh nghiệp
• 2.4. Người lao động; quyền và lợi ích của người lao động. Người sử dụng lao động
• 2.5. Các lý thuyết vận dụng trong nghiên cứu
• 2.5.1. Tiếp cận lý thuyết trung gian về vai trò tập hợp của Robert Merton
• 2.5.2. Tiếp cận Lý thuyết cấu trúc chức năng
• 2.5.3. Tiếp cận tiêu chuẩn quốc tế thực hiện quyền lợi người lao động
• 2.6. Quan điểm của Đảng, Nhà nước và Công đoàn Việt Nam về vai trò của công đoàn trong việc bảo vệ quyền, lợi ích người lao động
• 2.6.1. Quan điểm của Đảng, Nhà nước Việt Nam
• 2.6.2. Quan điểm của Công đoàn Việt Nam trong bảo vệ quyền, lợi ích người lao động
• 2.7. Vai trò của công đoàn trong việc bảo vệ quyền, lợi ích của người lao động tại doanh nghiệp
• 2.7.1. Tư vấn hỗ trợ người lao động ký kết hợp đồng lao động
• 2.7.2. Thương lượng tập thể để soạn thảo, ký kết và thực hiện thỏa ước lao động tập thể
• 2.7.3. Đối thoại với người sử dụng lao động về các vấn đề liên quan đến quyền, lợi ích của người lao động
• 2.7.4. Tham gia xây dựng chế độ, chính sách và quản lý tại doanh nghiệp
• 2.7.5. Kiểm tra, giám sát tình hình hoạt động sản xuất của doanh nghiệp
• 2.7.6. Tham gia giải quyết tranh chấp lao động
• 2.8. Khái quát chung về địa bàn nghiên cứu
• 2.9. Đặc điểm tình hình công ty trách nhiệm hữu hạn Hyundai Kefico Việt Nam
• 2.10. Khái quát về công nhân lao động, công đoàn cơ sở tại công ty
• 2.11. Tiểu kết chương 1
• 3. THỰC TRẠNG VAI TRÒ CÔNG ĐOÀN TRONG BẢO VỆ QUYỀN, LỢI ÍCH CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG TẠI CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN HYUNDAI KEFICO VIỆT NAM, KHU CÔNG NGHIỆP ĐẠI AN, TỈNH HẢI DƯƠNG
• 3.1. Phân tích thực trạng vai trò của công đoàn trong việc bảo vệ quyền, lợi ích quyền người lao động tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hyundai Kefico Việt Nam, khu công nghiệp Đại An, tỉnh Hải Dương
• 3.2. Tư vấn, hỗ trợ người lao động ký kết hợp đồng lao động
• 3.3. Thương lượng tập thể để soạn thảo, ký kết và thực hiện Thỏa ước lao động tập thể
• 3.4. Đối thoại với người sử dụng lao động về các vấn đề liên quan đến quyền, lợi ích của người lao động
• 3.5. Tham gia xây dựng chế độ, chính sách và quản lý tại doanh nghiệp
• 3.6. Kiểm tra, giám sát tình hình hoạt động sản xuất của doanh nghiệp
• 3.7. Tham gia giải quyết tranh chấp lao động
• 3.8. Một số đánh giá từ kết quả nghiên cứu về vai trò công đoàn công ty Trách nhiệm hữu hạn Hyundai Kefico Việt Nam trong việc bảo vệ quyền, lợi ích của người lao động. Hạn chế và nguyên nhân
• 3.9. Tiểu kết chương 2
• 4. CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO VAI TRÒ BẢO VỆ QUYỀN, LỢI ÍCH CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG CỦA CÔNG ĐOÀN CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN HYUNDAI KEFICO VIỆT NAM
• 4.1. Những yếu tố tác động đến vai trò bảo vệ quyền, lợi ích cho người lao động của Công đoàn công ty Trách nhiệm hữu hạn Huyndai Kefico Việt Nam
• 4.2. Loại hình doanh nghiệp
• 4.3. Nhận thức, trách nhiệm người sử dụng lao động
• 4.4. Ý thức trách nhiệm của đoàn viên công đoàn và người lao động
• 4.5. Trách nhiệm cán bộ công đoàn
• 4.6. Công tác chỉ đạo của công đoàn cấp trên cơ sở
• 4.7. Kinh phí hoạt động
• 4.8. Tình hình kinh tế xã hội địa phương
• 4.9. Giải pháp nâng cao vai trò bảo vệ quyền, lợi ích cho người lao động của công đoàn công ty Trách nhiệm hữu hạn Hyundai Kefico Việt Nam
• 4.9.1. Nâng cao năng lực cán bộ công đoàn cơ sở
• 4.9.2. Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của người sử dụng lao động và đoàn viên, người lao động
• 4.9.3. Đổi mới phương pháp hoạt động để thu hút đoàn viên, người lao động tham gia tích cực hơn
• 4.9.4. Nâng cao chất lượng hoạt động của công đoàn
• 4.9.5. Xây dựng và phát triển Đảng trong doanh nghiệp
• 4.10. Tiểu kết chương 3
• 5. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Giới Thiệu Vai Trò Công Đoàn Kefico Bảo Vệ NLĐ Tổng Quan

Bài viết này tập trung phân tích vai trò của Công Đoàn Hyundai Kefico Việt Nam trong việc bảo vệ quyền lợi người lao động. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của các khu công nghiệp, việc đảm bảo quyền lợi chính đáng của người lao động trở nên vô cùng quan trọng. Công đoàn cơ sở đóng vai trò then chốt trong việc đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đoàn viên, đồng thời góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ trong doanh nghiệp. Nghiên cứu này sẽ đi sâu vào thực trạng hoạt động của công đoàn tại Hyundai Kefico Việt Nam, đánh giá hiệu quả và đề xuất các giải pháp nâng cao vai trò của tổ chức này.

1.1. Tầm Quan Trọng của Bảo Vệ Quyền Lợi Người Lao Động

Bảo vệ quyền lợi người lao động là yếu tố then chốt để đảm bảo sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và xã hội. Khi quyền lợi của người lao động được tôn trọng và bảo vệ, họ sẽ có động lực làm việc, gắn bó với doanh nghiệp, từ đó nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Ngược lại, nếu quyền lợi bị xâm phạm, người lao động sẽ cảm thấy bất mãn, dẫn đến tranh chấp lao động, đình công, ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh các doanh nghiệp FDI như Kefico Việt Nam.

1.2. Vai Trò Công Đoàn Cơ Sở Đại Diện và Bảo Vệ NLĐ

Công đoàn cơ sở là tổ chức đại diện cho người lao động trong doanh nghiệp, có trách nhiệm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của họ. Thông qua các hoạt động như thương lượng tập thể, đối thoại với người sử dụng lao động, kiểm tra giám sát việc thực hiện pháp luật lao động, công đoàn cơ sở đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo quyền lợi của người lao động được thực thi. Công đoàn ngành ô tô và công đoàn khu công nghiệp đóng vai trò định hướng và hỗ trợ cho hoạt động của công đoàn cơ sở.

II. Thách Thức Vấn Đề Lao Động Tại Hyundai Kefico Hiện Nay

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu trong việc bảo vệ quyền lợi người lao động, Công Đoàn Hyundai Kefico Việt Nam vẫn đối mặt với không ít thách thức. Đó là sự phức tạp của hệ thống pháp luật lao động, sự khác biệt về văn hóa và ngôn ngữ giữa người lao động Việt Nam và nhà quản lý người nước ngoài, áp lực về năng suất và lợi nhuận từ phía doanh nghiệp, và cả những hạn chế về năng lực và kinh nghiệm của cán bộ công đoàn. Vấn đề lao động tại Hyundai Kefico cần được giải quyết kịp thời để đảm bảo môi trường làm việc tốt nhất cho NLĐ.

2.1. Áp Lực Năng Suất và Ảnh Hưởng Đến Sức Khỏe Người Lao Động

Áp lực về năng suất có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe người lao động, gây ra căng thẳng, mệt mỏi, thậm chí là các bệnh nghề nghiệp. Công đoàn cần phối hợp với doanh nghiệp để xây dựng các biện pháp giảm thiểu áp lực công việc, đảm bảo thời gian làm việc và nghỉ ngơi hợp lý, đồng thời tăng cường công tác an toàn lao động Hyundai Kefico và vệ sinh lao động.

2.2. Thiếu Hụt Thông Tin và Khó Khăn Trong Giải Quyết Tranh Chấp Lao Động

Việc thiếu hụt thông tin về quyền và nghĩa vụ của người lao động có thể dẫn đến những tranh chấp lao động không đáng có. Công đoàn cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật lao động, đồng thời cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý miễn phí cho đoàn viên. Khi có tranh chấp xảy ra, công đoàn cần tích cực tham gia giải quyết tranh chấp lao động, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động theo quy định của Luật Lao Động Việt Nam.

2.3. Hạn Chế Trong Thương Lượng Thỏa Ước Lao Động Tập Thể

Quá trình thương lượng thỏa ước lao động tập thể Hyundai Kefico (TƯLĐTT) đôi khi gặp khó khăn do sự khác biệt về quan điểm giữa người lao động và người sử dụng lao động. Công đoàn cần nâng cao năng lực thương lượng, xây dựng mối quan hệ hợp tác với doanh nghiệp, đồng thời thu thập ý kiến của đoàn viên để xây dựng TƯLĐTT có lợi cho người lao động.

III. Cách Công Đoàn Nâng Cao Quyền Lợi NLĐ TƯLĐTT

Thỏa ước lao động tập thể (TƯLĐTT) là công cụ quan trọng để công đoàn nâng cao quyền lợi cho người lao động. Thông qua thương lượng tập thể, công đoàn có thể đàm phán với người sử dụng lao động về các vấn đề như tiền lương, tiền thưởng, thời gian làm việc, điều kiện làm việc, phúc lợi người lao động Hyundai Kefico và các chế độ khác. Một TƯLĐTT tốt sẽ giúp cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của người lao động, đồng thời tạo động lực làm việc và gắn bó với doanh nghiệp.

3.1. Nội Dung Cần Thiết Trong TƯLĐTT Hyundai Kefico

Một TƯLĐTT hiệu quả cần bao gồm các nội dung quan trọng như mức lương tối thiểu, phụ cấp, chế độ làm thêm giờ, nghỉ phép, bảo hiểm, an toàn lao động, đào tạo nghề, và các quyền lợi khác của người lao động. Công đoàn cần đảm bảo rằng các nội dung này phù hợp với quy định của pháp luật và đáp ứng được nhu cầu thực tế của người lao động.

3.2. Quy Trình Thương Lượng và Ký Kết TƯLĐTT

Quy trình thương lượng và ký kết TƯLĐTT cần tuân thủ các quy định của pháp luật lao động. Công đoàn cần thu thập ý kiến của đoàn viên, xây dựng dự thảo TƯLĐTT, tổ chức đối thoại với người sử dụng lao động, và tiến hành bỏ phiếu thông qua TƯLĐTT. Sau khi TƯLĐTT được ký kết, công đoàn cần giám sát việc thực hiện và giải quyết các tranh chấp phát sinh.

IV. Hướng Dẫn Đối Thoại Xã Hội Công Đoàn Doanh Nghiệp

Đối thoại xã hội là một trong những phương thức quan trọng để giải quyết các vấn đề phát sinh trong quan hệ lao động. Thông qua đối thoại, người lao động và người sử dụng lao động có thể trao đổi thông tin, bày tỏ quan điểm, và tìm kiếm giải pháp chung. Công đoàn đóng vai trò là cầu nối giữa người lao động và người sử dụng lao động, tạo điều kiện cho đối thoại xã hội tại doanh nghiệp diễn ra một cách hiệu quả và xây dựng.

4.1. Thiết Lập Cơ Chế Đối Thoại Xã Hội Định Kỳ

Cần thiết lập cơ chế đối thoại xã hội định kỳ, có thể là hàng tháng, hàng quý, hoặc hàng năm, để người lao động và người sử dụng lao động có cơ hội trao đổi thông tin và giải quyết các vấn đề phát sinh. Công đoàn cần phối hợp với doanh nghiệp để xây dựng quy chế đối thoại, xác định nội dung và hình thức đối thoại, đồng thời đảm bảo sự tham gia đầy đủ của các bên liên quan.

4.2. Vai Trò của Đại Diện Người Lao Động Trong Đối Thoại

Đại diện người lao động, thường là các cán bộ công đoàn, cần được trang bị đầy đủ kiến thức và kỹ năng để tham gia đối thoại một cách hiệu quả. Họ cần nắm vững pháp luật lao động, hiểu rõ tình hình thực tế của doanh nghiệp, và có khả năng lắng nghe, phân tích, và đưa ra các giải pháp phù hợp. Công đoàn cần tạo điều kiện để các đại diện người lao động được đào tạo và bồi dưỡng thường xuyên.

V. Ứng Dụng Kiểm Tra Giám Sát Công Đoàn Đảm Bảo Quyền Lợi

Kiểm tra, giám sát là một trong những chức năng quan trọng của công đoàn trong việc đảm bảo quyền lợi của người lao động. Thông qua kiểm tra, giám sát, công đoàn có thể phát hiện những sai phạm của người sử dụng lao động, đồng thời yêu cầu họ khắc phục và tuân thủ đúng quy định của pháp luật. Hoạt động này góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên và người lao động tại Kefico Việt Nam.

5.1. Nội Dung Kiểm Tra Giám Sát Của Công Đoàn

Công đoàn cần kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về lao động, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, an toàn lao động, vệ sinh lao động, và các chế độ khác liên quan đến quyền lợi của người lao động. Đặc biệt, cần chú trọng kiểm tra việc trả lương, trả thưởng, đóng bảo hiểm, và thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe cho người lao động.

5.2. Phương Pháp và Công Cụ Kiểm Tra Giám Sát

Công đoàn có thể sử dụng nhiều phương pháp và công cụ khác nhau để kiểm tra, giám sát, như kiểm tra trực tiếp tại nơi làm việc, kiểm tra hồ sơ, phỏng vấn người lao động, và thu thập thông tin từ các nguồn khác. Quan trọng là phải đảm bảo tính khách quan, minh bạch, và công khai trong quá trình kiểm tra, giám sát.

VI. Đánh Giá Hiệu Quả Đề Xuất Giải Pháp Công Đoàn Kefico

Việc đánh giá vai trò công đoàn và hiệu quả hoạt động của Công Đoàn Hyundai Kefico Việt Nam là rất quan trọng để xác định những điểm mạnh, điểm yếu và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả trong tương lai. Đánh giá này cần dựa trên các tiêu chí cụ thể, như mức độ hài lòng của người lao động, số lượng các vụ tranh chấp lao động được giải quyết thành công, và sự cải thiện về điều kiện làm việc và thu nhập của người lao động. Sau khi đánh giá, các giải pháp cần được xây dựng và thực hiện một cách đồng bộ và hiệu quả.

6.1. Tiêu Chí Đánh Giá Hiệu Quả Hoạt Động Công Đoàn

Các tiêu chí đánh giá hiệu quả hoạt động công đoàn cần bao gồm: (1) Mức độ bảo vệ quyền lợi của người lao động; (2) Mức độ tham gia của đoàn viên vào các hoạt động công đoàn; (3) Mức độ ảnh hưởng của công đoàn đối với các quyết định của doanh nghiệp; (4) Mức độ hài lòng của người lao động về công đoàn.

6.2. Giải Pháp Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Công Đoàn

Để nâng cao hiệu quả hoạt động, Công đoàn cần chú trọng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nâng cao kiến thức pháp luật, kỹ năng thương lượng, kỹ năng giải quyết tranh chấp, và kỹ năng giao tiếp. Đồng thời, cần tạo điều kiện để cán bộ công đoàn được tham gia các khóa đào tạo chuyên sâu về công tác công đoàn.

6.3. Tăng Cường Hợp Tác Giữa Công Đoàn và Doanh Nghiệp

Mối quan hệ hợp tác giữa công đoàn và doanh nghiệp là yếu tố then chốt để xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ. Cần tăng cường đối thoại, trao đổi thông tin, và xây dựng các cơ chế hợp tác cụ thể để giải quyết các vấn đề phát sinh trong quan hệ lao động.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tỉnh Hải Dương hiện có 9.179 doanh nghiệp đang hoạt động, tạo việc làm cho khoảng 355.533 lao động, đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Trong đó, khu công nghiệp Đại An là một trong 11 khu công nghiệp đang hoạt động, thu hút nhiều doanh nghiệp FDI với yêu cầu năng suất lao động cao. Công ty TNHH Hyundai Kefico Việt Nam, thành viên tập đoàn Hyundai Hàn Quốc, được thành lập năm 2009 tại khu công nghiệp này, chuyên sản xuất linh kiện ô tô công nghệ cao. Công đoàn công ty được thành lập năm 2011, đóng vai trò quan trọng trong bảo vệ quyền, lợi ích người lao động (NLĐ).

Nghiên cứu tập trung phân tích vai trò của công đoàn trong việc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ tại công ty Hyundai Kefico trong giai đoạn 2017-2021. Mục tiêu cụ thể là làm rõ cơ sở lý luận, thực trạng hoạt động công đoàn, các yếu tố tác động và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền lợi NLĐ. Phạm vi nghiên cứu giới hạn tại công ty Hyundai Kefico, khu công nghiệp Đại An, tỉnh Hải Dương, với cỡ mẫu khảo sát 320 người lao động và cán bộ công đoàn.

Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện ở việc cung cấp số liệu thực tiễn, làm rõ vai trò công đoàn trong doanh nghiệp FDI, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động công đoàn, bảo vệ quyền lợi NLĐ, đồng thời hỗ trợ phát triển quan hệ lao động hài hòa, ổn định trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng ba lý thuyết xã hội học chính:

• Lý thuyết trung gian về vai trò-tập hợp của Robert Merton: Nhấn mạnh tập hợp các vai trò gắn với một vị thế xã hội nhất định, giúp phân tích các vai trò đa dạng của cán bộ công đoàn trong mối quan hệ với NLĐ, người sử dụng lao động và công đoàn cấp trên, từ đó điều tiết các vai trò để tránh mâu thuẫn, nâng cao hiệu quả hoạt động.

• Lý thuyết cấu trúc - chức năng: Xem công đoàn cơ sở như một tiểu hệ thống trong cấu trúc doanh nghiệp, thực hiện các chức năng bảo vệ quyền lợi NLĐ, duy trì sự ổn định và phát triển của doanh nghiệp. Lý thuyết này giúp phân tích các yếu tố tác động đến vai trò công đoàn như năng lực cán bộ, nhận thức của NLĐ và người sử dụng lao động, công tác chỉ đạo của công đoàn cấp trên.

• Tiêu chuẩn quốc tế về quyền lợi NLĐ của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO): Căn cứ vào các công ước cơ bản như công ước 87 và 98 về quyền tự do lập hội và thương lượng tập thể, xác định công đoàn là tổ chức đại diện bảo vệ quyền lợi NLĐ, góp phần xây dựng quan hệ đối tác xã hội hài hòa, ổn định.

Ba lý thuyết này tạo nền tảng lý luận vững chắc để đánh giá vai trò công đoàn trong bảo vệ quyền lợi NLĐ tại doanh nghiệp FDI trong bối cảnh hội nhập.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Kết hợp dữ liệu thứ cấp từ các văn bản pháp luật, báo cáo của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, Liên đoàn Lao động tỉnh Hải Dương, công đoàn công ty Hyundai Kefico và các công trình nghiên cứu liên quan; dữ liệu sơ cấp thu thập qua khảo sát, phỏng vấn và quan sát thực tế tại công ty.

• Phương pháp khảo sát: Sử dụng bảng hỏi trực tuyến với cỡ mẫu 320 người, bao gồm cán bộ công đoàn và NLĐ, được chọn ngẫu nhiên từ tổng số 1.932 lao động của công ty. Mẫu được tính toán với độ tin cậy 95% và sai số 5%.

• Phương pháp phỏng vấn sâu: Thực hiện 5 cuộc phỏng vấn với đại diện người sử dụng lao động, cán bộ công đoàn, đoàn viên và công đoàn cấp trên để thu thập thông tin định tính đa chiều.

• Phương pháp quan sát: Quan sát trực tiếp các hoạt động công đoàn tại công ty nhằm đánh giá thực trạng và bổ sung thông tin.

• Phân tích dữ liệu: Sử dụng phần mềm SPSS để xử lý dữ liệu định lượng, kết hợp phân tích nội dung định tính từ phỏng vấn và quan sát.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2017-2021, phản ánh thực trạng và các yếu tố tác động trong khoảng thời gian này.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Vai trò tư vấn hỗ trợ ký kết hợp đồng lao động (HĐLĐ): Công đoàn công ty đã tư vấn cho 100% NLĐ về quyền và nghĩa vụ khi ký HĐLĐ, góp phần đảm bảo 98% lao động ký kết HĐLĐ đúng quy định pháp luật. Mức độ hài lòng của NLĐ về hoạt động tư vấn đạt trung bình 4,2/5.

2. Thương lượng tập thể và thực hiện thỏa ước lao động tập thể (TƯLĐTT): Công đoàn đại diện tập thể NLĐ thương lượng và ký kết TƯLĐTT với người sử dụng lao động, trong đó 85% NLĐ đánh giá nội dung thỏa ước đáp ứng tốt quyền lợi về lương, thưởng, thời gian làm việc và an toàn lao động. Tỷ lệ NLĐ hài lòng với các hoạt động liên quan đến TƯLĐTT đạt 80%.

3. Đối thoại với người sử dụng lao động: Công đoàn tổ chức đối thoại định kỳ với NSDLĐ, 75% NLĐ tham gia các buổi đối thoại và đánh giá cao hiệu quả giải quyết các vấn đề liên quan đến quyền lợi. Hội nghị người lao động được tổ chức hàng năm với sự tham gia của 90% NLĐ.

4. Kiểm tra, giám sát và giải quyết tranh chấp lao động: Công đoàn phối hợp kiểm tra việc thực hiện các chế độ chính sách, phát hiện và kiến nghị xử lý 12 trường hợp vi phạm trong giai đoạn nghiên cứu. Công đoàn hỗ trợ giải quyết 95% các tranh chấp lao động cá nhân, góp phần giảm thiểu đình công và tranh chấp tập thể.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy công đoàn công ty Hyundai Kefico thực hiện tốt vai trò bảo vệ quyền lợi NLĐ qua các hoạt động tư vấn, thương lượng tập thể, đối thoại và giám sát. Tỷ lệ NLĐ hài lòng cao phản ánh sự tin tưởng vào công đoàn. So sánh với các nghiên cứu trong ngành, mức độ tham gia và hiệu quả hoạt động công đoàn tại công ty này thuộc nhóm tích cực, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định.

Nguyên nhân thành công được lý giải bởi sự phối hợp chặt chẽ giữa công đoàn cơ sở và công đoàn cấp trên, nhận thức trách nhiệm cao của cán bộ công đoàn, cũng như sự hỗ trợ từ người sử dụng lao động. Tuy nhiên, vẫn tồn tại một số hạn chế như kinh phí hoạt động còn hạn chế, một bộ phận NLĐ chưa tích cực tham gia công đoàn, và một số nội dung thỏa ước lao động chưa đáp ứng hết nguyện vọng.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ mức độ hài lòng của NLĐ với các hoạt động công đoàn, bảng thống kê số vụ tranh chấp được giải quyết và tỷ lệ ký kết HĐLĐ đúng quy định, giúp minh họa rõ nét hiệu quả hoạt động công đoàn.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Nâng cao năng lực cán bộ công đoàn cơ sở: Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng thương lượng, giải quyết tranh chấp và truyền thông cho cán bộ công đoàn trong vòng 12 tháng tới, do công đoàn cấp trên phối hợp thực hiện.

2. Tăng cường nhận thức và trách nhiệm của người sử dụng lao động và NLĐ: Triển khai các chương trình tuyên truyền, hội thảo về quyền lợi và nghĩa vụ trong quan hệ lao động, nhằm nâng cao sự phối hợp và ủng hộ công đoàn, thực hiện trong 6 tháng đầu năm.

3. Đổi mới phương pháp hoạt động công đoàn: Áp dụng công nghệ thông tin trong truyền thông, tổ chức các hoạt động thu hút đoàn viên tham gia tích cực hơn, như các sự kiện văn hóa, thể thao, diễn đàn trực tuyến, thực hiện liên tục hàng năm.

4. Nâng cao chất lượng thỏa ước lao động tập thể: Tăng cường thu thập ý kiến NLĐ để bổ sung, điều chỉnh nội dung thỏa ước phù hợp với nhu cầu thực tế, đảm bảo quyền lợi về lương, thưởng, điều kiện làm việc, thực hiện hàng năm trước khi ký kết lại.

5. Xây dựng và phát triển tổ chức Đảng trong doanh nghiệp: Tăng cường vai trò lãnh đạo, chỉ đạo hoạt động công đoàn, tạo sự đồng thuận trong doanh nghiệp, thực hiện trong 2 năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ công đoàn các cấp: Nghiên cứu giúp nâng cao năng lực tổ chức, vận động và bảo vệ quyền lợi NLĐ, áp dụng các giải pháp đổi mới hoạt động công đoàn.

2. Người sử dụng lao động trong doanh nghiệp FDI: Hiểu rõ vai trò công đoàn trong xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định, từ đó phối hợp hiệu quả với công đoàn để phát triển doanh nghiệp bền vững.

3. Nhà quản lý và chuyên gia nghiên cứu về quan hệ lao động: Cung cấp dữ liệu thực tiễn và khung lý thuyết để phân tích, đánh giá vai trò công đoàn trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

4. Sinh viên, học viên cao học ngành xã hội học, quản trị nhân sự, luật lao động: Tài liệu tham khảo bổ ích về phương pháp nghiên cứu xã hội học, lý thuyết và thực tiễn hoạt động công đoàn trong doanh nghiệp.

Câu hỏi thường gặp

1. Công đoàn có vai trò gì trong việc ký kết hợp đồng lao động?
   Công đoàn tư vấn, hướng dẫn NLĐ về quyền và nghĩa vụ khi ký HĐLĐ, giúp đảm bảo 98% lao động ký kết đúng quy định, tránh tranh chấp pháp lý. Ví dụ, công đoàn công ty Hyundai Kefico tổ chức các buổi tuyên truyền pháp luật lao động định kỳ.

2. Thỏa ước lao động tập thể có ý nghĩa như thế nào?
   TƯLĐTT là văn bản pháp lý điều chỉnh quan hệ lao động tập thể, bảo vệ quyền lợi NLĐ về lương, thưởng, điều kiện làm việc. Công đoàn đại diện thương lượng, ký kết và giám sát thực hiện, góp phần tạo quan hệ lao động ổn định.

3. Công đoàn làm thế nào để đối thoại hiệu quả với người sử dụng lao động?
   Công đoàn tổ chức đối thoại định kỳ, tập hợp kiến nghị NLĐ, phối hợp với NSDLĐ giải quyết các vấn đề liên quan đến quyền lợi, nâng cao sự hiểu biết và hợp tác. Tại Hyundai Kefico, 75% NLĐ tham gia đối thoại và đánh giá tích cực.

4. Yếu tố nào ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động công đoàn?
   Bao gồm năng lực cán bộ công đoàn, nhận thức và trách nhiệm của NLĐ và NSDLĐ, kinh phí hoạt động, sự chỉ đạo của công đoàn cấp trên. Ví dụ, nhận thức cao của cán bộ công đoàn giúp tăng cường vai trò đại diện.

5. Giải pháp nào giúp nâng cao vai trò công đoàn trong doanh nghiệp FDI?
   Nâng cao năng lực cán bộ, đổi mới phương pháp hoạt động, tăng cường tuyên truyền, xây dựng thỏa ước lao động phù hợp, phát triển tổ chức Đảng trong doanh nghiệp. Các giải pháp này cần được thực hiện đồng bộ và liên tục.

Kết luận

• Công đoàn công ty Hyundai Kefico Việt Nam thực hiện tốt vai trò bảo vệ quyền, lợi ích NLĐ qua tư vấn ký kết HĐLĐ, thương lượng tập thể, đối thoại và giám sát thực hiện chính sách.
• Tỷ lệ hài lòng của NLĐ với hoạt động công đoàn đạt trên 75%, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định.
• Các yếu tố tác động đến vai trò công đoàn gồm năng lực cán bộ, nhận thức của NLĐ và NSDLĐ, kinh phí và chỉ đạo công đoàn cấp trên.
• Đề xuất các giải pháp nâng cao năng lực cán bộ, đổi mới phương pháp hoạt động, tăng cường tuyên truyền và xây dựng thỏa ước lao động phù hợp.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn để các cấp công đoàn, doanh nghiệp và nhà quản lý nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền lợi NLĐ trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Next steps: Triển khai các giải pháp đề xuất trong vòng 1-2 năm tới, đồng thời tiếp tục nghiên cứu mở rộng phạm vi và đối tượng để đánh giá hiệu quả lâu dài.

Call to action: Các tổ chức công đoàn và doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ, tăng cường đào tạo cán bộ và đổi mới hoạt động để bảo vệ tốt hơn quyền lợi người lao động, góp phần phát triển bền vững doanh nghiệp và xã hội.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ VAI TRÒ CỦA CÔNG ĐOÀN TRONG BẢO VỆ QUYỀN, LỢI ÍCH CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG 1. Các khái niệm công cụ 1. Công đoàn, Công đoàn cơ sở 1. Công đoàn Chủ nghĩa Tư bản là một hình thái xã hội, xuất hiện ở một giai đoạn nhất định trong lịch sử phát triển xã hội, khi mà sức lao động trở thành hàng hóa do người lao động (NLĐ) bị tước đoạt tư liệu sản xuất và buộc phải đi làm thuê để kiếm sống.

Những NLĐ làm thuê này và các chủ doanh nghiệp (DN) là hai giai cấp không bình đẳng về kinh tế và xã hội. Do vậy, giữa họ có những lợi ích về kinh tế đối lập nhau. Chủ DN cố gắng giảm mọi chi phí, trong đó có chi phí trả cho NLĐ nhằm thu được lợi nhuận nhiều nhất có thể. Còn NLĐ làm thuê, bán sức lao động của mình thì mong muốn được trả tiền công cao nhất có thể, và được làm việc trong điều kiện an toàn cho sức khỏe.Tuy nhiên, do cạnh tranh chỗ làm việc lẫn nhau nên những người công nhân làm thuê bị bóc lột sức lao động một cách thậm tệ.

Trong lịch sử phát triển xã hội đã có nhiều cuộc nổi dậy của NLĐ làm thuê nhằm chống lại các ông chủ- kẻ bóc lột nhưng đều bị đàn áp dã man. Dần dần NLĐ làm thuê cũng tìm ra sức mạnh của mình để chống lại sự áp bức bóc lột. Sức mạnh đó đến từ việc tập hợp, đoàn kết NLĐ trong tổ chức Công đoàn (CĐ) để bảo vệ quyền lợi của họ. Những CĐ đầu tiên xuất hiện ở nước Anh, sau đó lan tỏa sang các nước công nghiệp khác.

Mục đích của việc thành lập công đoàn không phải để nhận lợi ích vật chất, mà để giải quyết các vấn đề cấp bách, cơ bản như: Lương của NLĐ; Thời gian làm việc và nghỉ ngơi; An toàn khi làm việc; Kỷ luật của NSDLĐ đối với NLĐ; Đảm bảo lương hưu; các vấn đề xã hội. Công đoàn là tổ chức của những NLĐ được thành lập tự nguyện, với mục đích giải quyết những vấn đề sản xuất hoặc xã hội. Công đoàn đảm bảo Tng hp các án, khóa lun, tiu lun, chuyên và lun vn tt nghip i hc v các chuyên ngành: Kinh t, Tài Chính & Ngân Hàng, Công ngh thông tin document, khoa luan, tieu luan, 123 26 of 98. 15 mọi chuẩn mực kinh tế - xã hội và các lợi ích được xác lập trong thỏa ước lao động tập thể.

Công đoàn hỗ trợ pháp lý miễn phí liên quan đến các vấn đề về quan hệ lao động (QHLĐ), chẳng hạn như tư vấn cho NLĐ trong thương lượng và ký kết HĐLĐ. Ngày nay tổ chức công đoàn có ở khắp mọi quốc gia. Tổ chức Lao động quốc tế (ILO), năm 1948 có công ước 87 quy định về việc thành lập tổ chức Công đoàn. Kể từ đó đến nay, công đoàn phát triển không ngừng.

Ở Việt Nam, những thập niên đầu thế kỷ 20 tạo một bước ngoặt to lớn trong lịch sử phong trào đấu tranh của công nhân, đó là chuyển từ cuộc đấu tranh tự phát sang đấu tranh có tổ chức; đồng thời đã có những đóng góp quan trọng vào phong trào đấu tranh của công nhân thế giới. Sự ra đời của tổ chức Công đoàn Việt Nam có ý nghĩa to lớn, đánh dấu sự lớn mạnh của phong trào công nhân và sự trưởng thành của giai cấp công nhân Việt Nam. Trong những năm qua, tổ chức Công đoàn Việt Nam đã không ngừng trưởng thành, lớn mạnh; đã vận động, tập hợp đông đảo quần chúng, công nhân, viên chức, NLĐ dưới ngọn cờ cách mạng do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo và đóng góp to lớn trong chiến thắng chống Pháp và Mỹ xâm lược; tổ chức và vận động công nhân, viên chức, lao động hưởng ứng thực hiện các phong trào thi đua ái quốc, góp phần to lớn trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước. “Công đoàn Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội của giai cấp công nhân và của NLĐ được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại diện cho NLĐ, chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ; tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế - xã hội; tham gia kiểm tra, thanh tra, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, tổ chức, đơn vị, DN về những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của NLĐ; tuyên truyền, vận động NLĐ học tập, nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp, chấp hành pháp luật, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” [29].

Tng hp các án, khóa lun, tiu lun, chuyên và lun vn tt nghip i hc v các chuyên ngành: Kinh t, Tài Chính & Ngân Hàng, Công ngh thông tin document, khoa luan, tieu luan, 123 27 of 98. 16 Có thể thấy Công đoàn Việt Nam có ba chức năng cơ bản: “trong đó chức năng bảo vệ lợi ích mang ý nghĩa trung tâm, là mục tiêu hoạt động công đoàn; chức năng tham gia quản lý mang ý nghĩa phương tiện; chức năng giáo dục mang ý nghĩa tạo động lực tinh thần để đạt được mục tiêu” [39, tr 56]. Công đoàn cơ sở “CĐCS là tổ chức cơ sở của Công đoàn, tập hợp đoàn viên công đoàn trong một hoặc một số cơ quan, tổ chức, DN, được công đoàn cấp trên trực tiếp cơ sở công nhận theo quy định của pháp luật và Điều lệ Công đoàn Việt Nam” [28]. Như vậy, CĐCS là một bộ phận của hệ thống tổ chức công đoàn, được thiết kế để bảo vệ đoàn viên và NLĐ trong phạm vi cơ quan, tổ chức, DN; đồng thời cũng là nơi thực hiện chính sách công đoàn nói chung.

CĐCS có vai trò hết sức quan trọng trong DN và với NLĐ. Một tổ chức công đoàn hoạt động hiệu quả có thể giúp cân đối lợi ích của NSDLĐ và NLĐ, qua đó vừa bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp chính đáng của NLĐ vừa góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của DN. Việc đại diện thực sự cho lợi ích và quyền của NLĐ chỉ có thể thực hiện được khi nó được tiến hành trong các cấp công đoàn bao gồm các công đoàn cấp trên của CĐCS và CĐCS. Doanh nghiệp “Doanh nghiệp là tổ chức có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch, được thành lập hoặc đăng ký thành lập theo quy định của pháp luật nhằm mục đích kinh doanh” [22].

DN là đơn vị kinh tế thực hiện hạch toán kinh tế độc lập, có đầy đủ tư cách pháp nhân, được thành lập theo Luật DN Nhà nước, Luật Hợp tác xã, Luật DN, Luật Đầu tư trực tiếp của nước ngoài. Phân theo khu vực, có loại hình DN Nhà nước và DN ngoài quốc doanh. Theo nguồn vốn đầu tư, có loại hình DN trong nước và DN có vốn đầu tư nước ngoài. Tng hp các án, khóa lun, tiu lun, chuyên và lun vn tt nghip i hc v các chuyên ngành: Kinh t, Tài Chính & Ngân Hàng, Công ngh thông tin document, khoa luan, tieu luan, 123 28 of 98.

Vai trò, vai trò công đoàn cơ sở trong doanh nghiệp Vai trò là một “tập hợp những kỳ vọng ở trong một xã hội gắn với hành vi của những người mang các địa vị…mỗi vai trò riêng là một tổ hợp hay nhóm các kỳ vọng hành vi” [15, tr 536]. Như vậy vai trò của cá nhân gắn với địa vị, vị thế xã hội của con người và chính là vai trò xã hội. Vai trò xã hội là các hành vi của chủ thể mà chúng ta mong đợi tương ứng với vị thế xã hội của chủ thể đó. Mỗi người có những vị thế xã hội nhất định trong xã hội đều có hành vi tương ứng, được quy định trước và phù hợp với nó.

Những vai trò này do cá nhân học hỏi rèn luyện trong quá trình xã hội hóa cá nhân tạo nên. Nói cách khác, vai trò xã hội là mô hình hành vi được xác lập một cách khách quan căn cứ vào đòi hỏi của xã hội đối với từng vị thế nhất định, để thực hiện những quyền và nghĩa vụ tương ứng với các vị thế đó. Trong luận văn này, vai trò được gắn với vai trò của tổ chức mà cụ thể là tổ chức CĐCS trong DN. Vai trò của tổ chức công đoàn gắn với vị thế của tổ chức công đoàn Việt Nam đã được khẳng định trong Hiến pháp, pháp luật: Công đoàn “đại diện cho NLĐ, chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ” [29]…Để thực hiện sứ mệnh này, nhiệm vụ và quyền hạn của tổ chức CĐCS trong DN được quy định cụ thể: “Tuyên truyền, vận động đoàn viên và NLĐ thực hiện chính sách, pháp luật của Nhà nước và nội quy, quy chế của DN, tích cực học tập nâng cao trình độ.; Đại diện tập thể NLĐ thương lượng, ký kết và giám sát việc thực hiện TƯLĐTT; phối hợp thực hiện QCDC, mở hội nghị NLĐ, xây dựng và ký kết quy chế phối hợp hoạt động; hướng dẫn NLĐ giao kết HĐLĐ, hợp đồng làm việc.

Đại diện cho tập thể NLĐ tham gia giải quyết các tranh chấp lao động; Tập hợp, giải quyết tâm tư, nguyện vọng hợp pháp, chính đáng của đoàn viên, NLĐ; tổ chức đối thoại giữa NLĐ và NSDLĐ; phối hợp tổ chức các phong trào thi đua, phát triển sản xuất, kinh doanh; chăm lo đời sống vật chất, tinh thần của NLĐ; vận động NLĐ tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao, hoạt động xã hội, hỗ trợ Tng hp các án, khóa lun, tiu lun, chuyên và lun vn tt nghip i hc v các chuyên ngành: Kinh t, Tài Chính & Ngân Hàng, Công ngh thông tin document, khoa luan, tieu luan, 123 29 of 98. 18 giúp đỡ nhau trong nghề nghiệp, trong cuộc sống, đấu tranh ngăn chặn các tệ nạn xã hội; Giám sát việc thực hiện pháp luật; tham gia xây dựng thang bảng lương, các nội quy, quy chế có liên quan đến quyền, lợi ích của NLĐ; tổ chức, quản lý mạng lưới an toàn- vệ sinh viên và giám sát công tác an toàn, vệ sinh lao động, chăm sóc sức khỏe NLĐ trong DN…”[36, tr. Với đề tài này, tác giả luận văn tập trung vào các nội dung thể hiện vai trò công đoàn trong bảo vệ quyền, lợi ích của NLĐ tại DN như sau: - Tư vấn việc ký kết HĐLĐ; - Đại diện tập thể NLĐ tham gia thương lượng và ký kết và thực hiện TƯLĐTT; - Đối thoại với NSDLĐ về các vấn đề liên quan đến quyền, lợi ích NLĐ; - Tham gia xây dựng nội quy, quy chế tại tại DN; - Tham gia kiểm tra giám sát hoạt động của DN; - Tham gia giải quyết tranh chấp lao động. Người lao động; quyền và lợi ích của người lao động 1.