CHƯƠNG 1 TONG QUAN VE QUAN LÝ AN TOÀN LAO DONG 'TRONG XÂY DỰNG Những năm gần đây, cùng với sự phát triển của nền kinh tế, số lượng các dự án, công trình xây dựng được triển khai, thỉ công bản giao đưa vào vận hành, sử dụng ngày cảng nhiều. Các công nghệ, thiết bị thi công tiên tiền được ứng dụng, rộng rãi trên nhiều công trình, dem lại năng suất, hiệu quả lao động cao, tiền độ thi công được rút ngắn, chat lượng công trình tăng lên đáng kẻ, tạo điều kiện dé ngành Xây dựng từng bước hội nhập với khu vục và thé giới. Công tắc an toàn - vệ sinh lao động đã được chú trọng và tăng cường nhằm hạn chế thấp nhất xảy ra tai nạn.Tuy nhiên, tinh trạng tai nạn lao động trong lĩnh vực Xây dựng xảy ra đang ở mức đáng báo động, đặc biệt là tỷ lệ tai nạn lao động chết người chiếm gần 40% tổng số người chết[1]. Tình trang tai nạn lao động tăng cao trong lĩnh vực Xây dựng trong những năm vừa qua có thể do các nguyên nhân chính như sau ~ Vipham các quy định về an toàn lao động; - Céng tác tập huấn về an toàn lao động chưa đạt yêu cầu; = Viphạm về trang bị và sử dụng các thiết bị bảo hộ lao động; Vi vậy, trong chương này, tắc giả sẽ tập trung đánh giá tổng quan về tình hình chap hành các quy định va công tác tập hudn vẻ an toàn lao động, và việc trang bị, sử dụng các thiết bị bảo hộ lao động trong lĩnh vực Xây dựng ở Việt Nam trong những năm gần đây.1 Khái quát về công tác an toàn lao động trong xây dung 1.1 Quan lý lao động Quản lý lao động là hoạt động quản lý lao động con người trong một tổ chức nhất định trong đó chủ thể quản trị tác động lên khách thể bị quản trị nhằm mục dich tạo ra lợi ích chung của tô chức.
Trong nền kinh tế thị trường các doanh 4 nghiệp được đặt trong sự cạnh tranh quyết liệt. Vì vậy để tồn tại và phát triển doanh nghiệp phải thường xuyên tìm cách nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, “Trong đó các công việc phải quan tâm hàng đầu là quản trị lao động. Những vi làm khác sẽ trở nên vô nghĩa nị công tác quản lý lao động không được chú ý đúng mức không được thường xuyên cúng cố. Thậm chi không có hiệu qua, không thể thực hiện bat kỳ chiến lược nào nếu từng hoạt động không đi đôi với việc hoàn thiện và cải tiền công tác quản lý lao động.
Một doanh nghiệp dù có điều kiện thuận lợi trong kinh doanh, có đầy đủ điều. kiện vật chất kĩ thuật để kinh doanh có lãi, một đội ngũ công nhân viên đủ mạnh nhưng khoa học quản lý không được áp dụng một cách có hi quả thì doanh nghiệp đó cũng không tồn tại và phát n được, Ngược lại một doanh nghiệp đang có nguy cơ sa sút, yêu kém dé khôi phục hoạt động của nó, cán bộ lãnh đạo phải sắp xếp, bố trí lại đội ngũ lao động của doanh nghiệp, sa thải những nhân viên yếu kém, thay đổi chỗ và tuyển nhân viên mới nhằm đáp ứng tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp phù. hợp với khả năng lầm việc của từng người Khi quản lý lao động cần phải đảo bảo an toàn cho họ khi làm việc va công tá trong nhà máy, xưởng sản xuất hoặc công trình xây dựng. Vậy quản lý lao động ‘bao gồm cả quản lý an toàn lao động trong xây dựng.
Tại hội thảo Tăng cường khung pháp lý an toàn, vệ sinh lao động trong các ngành có nguy cơ cao do Cục An toàn lao động, Ban quản lý dự án RAS 12/50M/IPN (Bộ Lao động Thương binh và Xã hội) tổ chức tại TP. 29-11/2013, các diễn giả cho biết, xây dựng là một trong những ngành nghề có nguy cơ tai nạn, rủi ro cao, trong đó tai nạn lao động (TNLD) trong lĩnh vực xây dựng thường chiém khoảng 30% trong tông số các vụ chết người Hình 1.1: Tai nạn lao động trong xây dựng xảy ra tại thành phố Hỗ Chí Minh Nguyên nhân được lý giải là do 80% công nhân trong ngành xây dựng là lao động thời vụ, môi trường làm việc của công nhân xây dựng thường không ổn định, có tâm lý ngại tham gia huấn luyện an toàn vệ sinh lao động (ATVSLD) lại không chịu sức ép thực hiện ATVSLD. Vay an toàn lao động là các biện pháp, công tác bảo vệ nhằm tránh xảy ra tai nạn tổn thương cho bắt kỳ bộ phận, chức năng nào của cơ thể người lao động xây ra trong quá trình lao động tại công trường.2 Quản lý an toàn lao động trong xây dựng Quan lý an toàn lao động nhằm mục tiêu phòng ngừa tai nạn là chính. An toàn lao động hiểu theo nghĩa rộng là an toàn không chỉ cho mọi người lao động trên công trình, mà còn phải an toàn cho công trình, công trường sản xuất.
“Theo luật xây dựng 2004 thì trong quá trình thi công xây dựng công trình nha thầu thi công có trách nhiệm: + Thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn cho người, máy móc, thiết bị, tài sản, công trình đang xây dựng, công trình đang xây dung, công trình ngầm và các công trình liền kề, đối với những máy móc thiết bị phục vụ thi công phải được kiểm định an toàn trước khi đưa vào sử dụng + Thực hiện biện pháp kỹ thuật an toàn riêng đối với từng hạng mục công trình hoặc công việc có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn. + Thực hiện các biện pháp cần thiết nhằm hạn chế thiệt hại về người và tải sản khi xảy ra mắt an toàn trong thi công xây dựng. Quin lý an toàn lao động trong xây dựng là các hoạt động quản lý lao động trong công trường nhằm đảm bảo an toàn trong thi công xây dựng công trình. Tình hình Quản lý an toàn lao động trong xây dựng trên thé gi Việt Nam ‘Theo thống kê của Bộ Lao động và Hội đồng An toàn Quốc gia Hoa Kỳ cho thấy mặc dù công nhân xây dựng chỉ sử dụng khoảng 6% sức lực cho công việc, nhưng họ phải chịu 12% chấn thương hoặc th tật li quan đến ngh nghiệp (có đến khoảng 250000 cho 300000 ca chấn thương trong xây dựng) và 19% phải chịu những rủi ro anh hưởng đến tinh mạng do công việc (khoảng 3000 ca trong năm- theo số liệu ước tinh từ Hội đồng An toàn Quốc gia Mỹ và khoảng 1000 ca theo số liệu củaHội đồng An toàn va Sức khỏe).
Các chỉ phí liên quan đến ngành công nghiệp này tước tính khoảng từ 5 tỉ đến 10 tỉ một năm. Tại Việt Nam có hing trim vụ tai nạn lớn nhỏ trong ngành xây ‘dung, gây chết và bị thương nhiều người cũng như những thiệt hại vật chất đáng kế, "Trong năm 2007, tinh hình tai nan lao động trong ngành xây dựng, đặc biệt là tai nạn lao động nghiêm trọng và tai nạn lao động chết người không giảm. Nguyên nhân là do các đơn vị chưa thực hiện đầy đủ pháp luật về bảo hộ lao động cũng như các văn bản chỉ đạo của Bộ; thiếu sự quan tâm chỉ đạo, kiểm tra sát sao về an toin-vé sinh lao động-phỏng chống cháy nổ; công tác huấn luyện, tuyên truyền, giáo dục, pho biển, hướng dẫn về pháp luật bảo hộ lao động và những biện pháp cụ thể cho người lao động chưa được tiền hành thường xuyên; bộ máy làm công tác bảo hộ lao động chưa được coi trong: chế độ thống kê báo cáo. chưa nghiêm túc; sử dung lao động thời vụ không ký hop ding lao động, không, qua dao tạo vẫn còn khá phổ biến.
Trước tình hình đó, Bộ xây dựng ra công văn số 02/2008/CT-BXD “Vé việc chấn chỉnh và tăng cường các biện pháp đảm bảo an toàn lao động, vệ sinh lao động trong các đơn vị thuộc ngành Xây dựng”: Tuy nhiên tỉnh hình tai nạn lao động năm 2013 có xu hướng gia tăng và thiệt hại nghiêm trong vé người và của tiêu biểu là một số vụ như: ‘Sap mái bê tông tại công trình xây dựng nha thờ Ngọc Lâm (xã Linh Sơn, huyện Đồng Hy, tinh Thái Nguyên) ngày 17/01/2013, sập 600m2 sản bê tông ting 3 công trình xây dựng siêu thị của Lotte Mart (phường Lái Thiêu, thị xã Thuận An, tỉnh Bình Dương) ngày 04/08/2013, sập đồ mái bê tông tum cầu thang ting 5 công trình trụ sở Chỉ cục Thuế huyện Yên Dũng (tỉnh Bắc Giang) ngày 30/08/2013, sập giản giáo tại công trình nhà ở tư nhân ở xã Đại Lâm, huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang vào sáng 04/10/2013 làm một số người chết và bị thương Mình 1.2 Diện tích lớn sàn bê tông bị sập tại Lotte Mart, Tai hội thảo Tăng cường an toàn vệ sinh lao động trong các ngành có nguy cơ. cao tại Việt Nam” do Bộ Lao động - Thương bình và Xã hội (LĐ-TB&XH), T6 chức Lao động quốc tế (ILO) tô chức tại Hà Nội vừa qua thì lĩnh vực xảy ra nhiều tai nạn lao động nhiều nhất là xây dựng (công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông) chiếm 51,11% tổng số vụ tai nạn chết người; khai khoáng, 12/7 ; SX vật liệu xây dựng 8,3% và cơ khí chế é tạo 8%. Nguyên nhân fin đến tai nạn là do vi phạm quy trình, không có biện pháp an toàn vệ sinh lao động. “Tình hình trên cho thấy tỉnh hình quản lý an toàn lao đông trong xây dựng vẫn chưa được quan tâm chú trọng, cần phải có những nghiên cứu chuyên sâu mới có thể giảm thí trạng tai nạn trên, 1.
Tình hình chấp hành các quy định về an toàn lao dong Trong lĩnh vực Xây dựng, việc thực hiện các quy định về an toàn - vệ sinh lao động ở một số đơn vị chưa được nghiêm túc. Không ít đơn vị tuy có tổ chức cho cán bộ, nhân viên và người lao động học tập và triển khai thực hiện các quy định 9 về bảo đảm an toàn - vệ sinh lao động nhưng còn mang tính hình thức, hiệu quả mang lại chưa cao. Tình trạng an toàn - vệ sinh lao động không đảm bảo trong lao động, để xảy ra cháy nỗ còn khá phé biến, đặc biệt tai nạn lao động có chiều hướng gia tăng, mà nguyên nhân chủ yếu là do người sử dụng lao động và người lao động chưa thực hiện nghiêm túc các quy định về an toản - vệ sinh lao động [1] 1.