Tổng quan luận án

Công tác giáo dục thể chất và thể thao trường học tại Việt Nam giữ vai trò nền tảng trong việc phát triển thể lực, nâng cao sức khỏe, bồi dưỡng nhân cách và lối sống lành mạnh cho học sinh, sinh viên. Theo thống kê của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (tính đến năm 2020), cả nước có trên 90% số trường học thực hiện chương trình giáo dục thể chất chính khóa và trên 60% số trường tổ chức hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa. Tuy nhiên, hoạt động ngoại khóa tại nhiều cơ sở đào tạo đại học còn bộc lộ bất cập: nội dung nghèo nàn, cơ sở vật chất thiếu thốn, chưa tạo được sự hứng thú và chưa đáp ứng nhu cầu tập luyện của người học. Tại Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam – cơ sở đào tạo chuyên ngành y dược học cổ truyền, môn Võ cổ truyền Việt Nam là nội dung trọng tâm nhưng chương trình ngoại khóa trước đây chưa được xây dựng một cách khoa học, chưa ban hành sử dụng thống nhất mà chủ yếu do giảng viên tự thiết kế.

Luận án tiến sĩ giáo dục học của tác giả Đặng Danh Nam (chuyên ngành Giáo dục học, mã số 9140101; người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Bùi Ngọc; bảo vệ năm 2022 tại Trường Đại học Thể dục Thể thao Bắc Ninh) giải quyết khoảng trống này thông qua đề tài: "Nghiên cứu xây dựng chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam cho sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam".

Mục đích nghiên cứu: Xây dựng chương trình tập luyện ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam cho sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam có cơ sở khoa học, thống nhất, theo hướng đáp ứng mục tiêu thể dục thể thao trường học và nhu cầu người tập, phù hợp với điều kiện thực tế của cơ sở đào tạo.

Nhiệm vụ nghiên cứu:

  1. Nhiệm vụ 1: Đánh giá thực trạng hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa của sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam.
  2. Nhiệm vụ 2: Xây dựng chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam cho sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam.
  3. Nhiệm vụ 3: Ứng dụng và đánh giá hiệu quả chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam cho sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam.

Giả thuyết khoa học: Hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa của sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam chưa đạt hiệu quả cao do chưa lựa chọn được nội dung và chương trình phù hợp. Nếu xây dựng được chương trình tập luyện ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam có căn cứ khoa học, đáp ứng mục tiêu giáo dục thể chất và nhu cầu người học thì tỷ lệ sinh viên tham gia ngoại khóa sẽ tăng, góp phần nâng cao thể lực và chất lượng giáo dục thể chất của nhà trường.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng nghiên cứu: Xây dựng chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam cho sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam.
  • Đối tượng khảo sát và thực nghiệm: 36 cán bộ quản lý, giảng viên bộ môn Giáo dục thể chất và hướng dẫn viên câu lạc bộ; 1200 sinh viên thuộc 04 khóa đại học chính quy; 150 sinh viên (62 nam, 88 nữ) tham gia thực nghiệm sư phạm tại Câu lạc bộ Võ cổ truyền của Học viện.
  • Phạm vi không gian và thời gian: Nghiên cứu tiến hành tại Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam; quá trình thực nghiệm sư phạm triển khai trong 02 năm học (từ năm học 2018–2019 đến năm học 2020–2021).

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Tổng quan tài liệu trong luận án được phân tích theo các nhóm công trình trong nước và quốc tế liên quan đến giáo dục thể chất, thể thao ngoại khóa và môn Võ cổ truyền Việt Nam:

  • Nhóm nghiên cứu về đổi mới nội dung, chương trình giáo dục thể chất nội khóa và hoạt động thể thao trường học: Các tác giả Trần Hữu Hoan (2011), Lê Trường Sơn Chấn Hải (2012), Nguyễn Cẩm Ninh (2012), Trần Vũ Phương (2015), Mai Bích Ngọc (2017), Nguyễn Thanh Hùng (2017), Hồ Minh Mộng Hùng (2017), Phùng Xuân Dũng (2017), Nguyễn Trường Giang (2019). Các công trình này chủ yếu tập trung vào chương trình môn học giáo dục thể chất chính khóa hoặc phong trào thể thao học đường nói chung.
  • Nhóm nghiên cứu về lý luận tổ chức hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa: Các công trình của Trịnh Trung Hiếu, V. Philin, Nguyễn Đức Thành, Đỗ Ngọc Cương, Mai Thị Thu Hà, Nguyễn Toán, Phạm Danh Tốn, Lê Văn Lẫm, Phạm Xuân Thành, Matveev và Novikov. Các nghiên cứu này xác lập nguyên tắc tự nguyện, mềm hóa hình thức tổ chức, và vai trò của thể thao ngoại khóa trong việc giảm tải áp lực học tập trí óc.
  • Nhóm nghiên cứu về đánh giá chất lượng giáo dục thể chất và rèn luyện thể lực: Hoàng Đức Nhuận, Lê Đức Phúc, Lê Thị Mỹ Hà, Lê Văn Xem (2004), Vũ Đức Thu, Lưu Quang Hiệp, Nguyễn Xuân Sinh, Trương Anh Tuấn.
  • Nhóm nghiên cứu về lý luận võ thuật và Võ cổ truyền Việt Nam: Hồ Tường, Trương Khắc Nhượng, Mai Triều Nguyên cùng các văn bản chuyên môn của Liên đoàn Võ thuật cổ truyền Việt Nam.

Khoảng trống nghiên cứu được luận án lựa chọn giải quyết: Phần lớn các nghiên cứu trước đây chỉ tập trung vào việc đổi mới chương trình nội khóa hoặc đánh giá phong trào thể thao ngoại khóa nói chung; chưa có công trình nào thiết kế và thực nghiệm một chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam có kết cấu phân cấp đai, phân chia học phần cụ thể cho đối tượng sinh viên đại học khối ngành y dược học cổ truyền.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Luận án tích hợp các cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu khoa học chuyên ngành:

  • Cơ sở lý thuyết và khung phân tích:

    • Quan điểm, chủ trương của Đảng và chính sách của Nhà nước về giáo dục thể chất, thể thao trường học (Chỉ thị 36/CT/TW, Nghị quyết 08-NQ/TW, Nghị quyết 16/NQ-CP) và Đề án "Bảo tồn và phát triển Võ cổ truyền Việt Nam đến năm 2020" của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
    • Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật: Luật Thể dục, Thể thao năm 2006; Nghị định số 11/2015/NĐ-CP; Thông tư số 25/2015/TT-BGDĐT; Thông tư số 16/2015/TT-BGDĐT; Quyết định số 53/2008/QĐ-BGDĐT về tiêu chuẩn đánh giá, xếp loại thể lực học sinh, sinh viên; Quyết định số 483/QĐ-TCTDTT ban hành Luật thi đấu Võ cổ truyền Việt Nam.
    • Khung lý thuyết thiết kế chương trình đào tạo của Phạm Đình Bẩm gồm 05 nguyên tắc: Quán triệt mục tiêu, Đảm bảo tính khoa học, Đảm bảo tính thống nhất, Đảm bảo tính thực tiễn, Đảm bảo tính sư phạm.
    • Lý thuyết nhu cầu (áp dụng 5 bậc nhu cầu của Maslow để xây dựng 6 tiêu chí đánh giá mức độ đáp ứng nhu cầu người tập: sinh lý căn bản, an toàn, giao lưu tình cảm - tập thể, được quý trọng - kính mến, thể hiện bản thân).
    • Cơ sở giải phẫu – sinh lý học lứa tuổi 18–22: đặc điểm chức năng tim mạch, hô hấp (dung tích sống 3500 ml ở nam, 2600 ml ở nữ), và quy luật phát triển 5 tố chất thể lực (sức nhanh, sức mạnh, sức bền, độ khéo léo, độ mềm dẻo).

  • Phương pháp nghiên cứu thực tế:

    1. Phương pháp tham khảo tài liệu: Thu thập và tổng hợp các văn bản pháp quy, giáo trình, công trình nghiên cứu chuyên ngành trong và ngoài nước.
    2. Phương pháp phỏng vấn: Sử dụng phiếu hỏi và tọa đàm chuyên gia với 36 cán bộ quản lý, giảng viên giáo dục thể chất, huấn luyện viên; khảo sát 1200 sinh viên (480 nam, 720 nữ) về nhận thức, nhu cầu tập luyện, nguyên nhân không tham gia và tiêu chí đánh giá chương trình.
    3. Phương pháp quan sát sư phạm: Theo dõi quá trình tổ chức tập luyện, cơ sở vật chất, giảng dạy kỹ thuật và ý thức tập luyện của sinh viên.
    4. Phương pháp kiểm tra sư phạm: Đánh giá thể lực sinh viên theo Quyết định 53/2008/QĐ-BGDĐT qua các chỉ tiêu: chạy 30m xuất phát cao, bật xa tại chỗ, chạy con thoi 4x10m, gập thân trên bàn dẻo, nằm ngửa gập bụng (nữ), co tay xà đơn (nam), chạy tùy sức 5 phút (hoặc chạy 800m nữ, 1500m nam).
    5. Phương pháp thực nghiệm sư phạm: Bố trí thực nghiệm so sánh song song trên 150 sinh viên tại Câu lạc bộ Võ cổ truyền Việt Nam của Học viện, chia thành:
      • Nhóm Thực nghiệm (TN): 82 sinh viên (34 nam, 48 nữ), tập luyện theo chương trình ngoại khóa mới được luận án thiết kế.
      • Nhóm Đối chứng (ĐC): 68 sinh viên (28 nam, 40 nữ), tập luyện theo chương trình ngoại khóa truyền thống trước đây.
      • Thời gian thực nghiệm: 02 năm học liên tục (từ năm học 2018–2019 đến năm học 2020–2021).
    6. Phương pháp toán học thống kê: Sử dụng các đại lượng thống kê mô tả (trung bình số học $\bar{X}$, độ lệch chuẩn $S$, hệ số biến thiên $C_v$), kiểm định so sánh giá trị trung bình ($t$-Student), công thức nhịp tăng trưởng $W$ của S. Brody và tỷ lệ phần trăm (%).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan các vấn đề nghiên cứu

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận về giáo dục thể chất, thể thao ngoại khóa trường học và đặc điểm môn Võ cổ truyền Việt Nam:

  • Quan điểm của Đảng và Nhà nước khẳng định thể dục thể thao trường học là bộ phận cơ bản của nền thể thao quốc gia; nhấn mạnh nhiệm vụ bảo tồn, phát huy các môn thể thao dân tộc và đưa Võ cổ truyền Việt Nam vào học đường.
  • Cấu trúc kỹ thuật Võ cổ truyền Việt Nam được phân loại thành 4 nội dung cơ bản:
    1. Căn bản công (tay không và binh khí: Tấn pháp, Cước pháp, Thủ pháp, Bông pháp, Thân pháp, Bộ pháp, Khí pháp).
    2. Quyền thuật (các bài quyền quy định quốc gia: Tiên ông quyền, Hùng kê quyền, Lão mai quyền, Ngọc trản quyền, Kim ngưu quyền, Lão hổ thượng sơn; bài binh khí: Tứ linh đao, Bát quái côn, Thái Sơn côn, Huỳnh Long độc kiếm, Siêu xung thiên, Độc lư thương).
    3. Đấu luyện (tình huống chiến đấu có dự báo trước: tay không với tay không, tay không với binh khí, binh khí với binh khí).
    4. Đối kháng (thi đấu võ đài tay không với 4 điểm chạm tay - chân theo luật).
  • Phân tích đặc điểm sinh lý lứa tuổi 18–22: tần số tim 70–75 lần/phút, huyết áp trung bình 115 mmHg, dung tích sống đạt mức ổn định; đây là giai đoạn thuận lợi để rèn luyện tố chất sức mạnh, sức bền và khả năng phối hợp vận động.

Chương 2: Phương pháp và tổ chức nghiên cứu

Chương 2 mô tả chi tiết quy trình tổ chức thực hiện 3 nhiệm vụ nghiên cứu:

  • Xây dựng hệ thống công cụ phỏng vấn gồm phiếu khảo sát thực trạng cho 1200 sinh viên, phiếu xin ý kiến 36 chuyên gia và cán bộ giảng dạy.
  • Quy chuẩn quy trình kiểm tra các test thể lực theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
  • Xác định quy trình thực nghiệm sư phạm 2 năm trên 150 sinh viên tại Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam và các bước xử lý số liệu toán học thống kê.

Chương 3: Kết quả nghiên cứu và bàn luận

1. Đánh giá thực trạng hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa tại Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam (Nhiệm vụ 1)

  • Kết quả khảo sát 1200 sinh viên cho thấy mức độ tham gia ngoại khóa thường xuyên còn thấp; hình thức tập luyện chủ yếu là tự phát theo nhóm bạn.
  • Đánh giá các yếu tố đảm bảo chất lượng:
    • Yếu tố chủ quan: Nhận thức của sinh viên về lợi ích tập luyện thể thao ở mức cao, nhu cầu tập luyện Võ cổ truyền Việt Nam rất lớn do đặc thù ngành học y học cổ truyền.
    • Yếu tố khách quan: Sân bãi, cơ sở vật chất còn hạn chế; đội ngũ giảng viên kiêm nhiệm hướng dẫn ngoại khóa còn thiếu; chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam chưa có văn bản thống nhất, nội dung chưa đáp ứng đầy đủ mục tiêu giáo dục thể chất trường học.
Chỉ tiêu khảo sát thực trạng Đối tượng khảo sát ($n$) Phát hiện chính
Mức độ tập luyện TDTT ngoại khóa 1200 sinh viên Tỷ lệ tập thường xuyên còn thấp; tập tự phát chiếm tỷ lệ lớn
Nhu cầu tập luyện Võ cổ truyền Việt Nam 1200 sinh viên Nhu cầu tập luyện môn Võ cổ truyền Việt Nam đạt mức cao
Thực trạng chương trình ngoại khóa VCTVN 26 chuyên gia, GV Chương trình chưa đồng bộ, chưa có phân cấp đai chuẩn hóa
Đội ngũ giảng viên và CSVC 36 cán bộ, GV Cơ sở vật chất còn thiếu thốn, dụng cụ tập luyện chuyên môn chưa đầy đủ

2. Xây dựng chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam (Nhiệm vụ 2)

Trên cơ sở phỏng vấn chuyên gia và tuân thủ các nguyên tắc sư phạm, luận án xây dựng chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam với thời lượng 2 năm học, kết cấu thành 7 học phần tương ứng 7 cấp đai:

Học phần Phân cấp đai Nội dung kỹ thuật chính
Học phần 1 Đai trắng 1 vạch nâu Tấn pháp, thủ pháp, cước pháp cơ bản; bài Tiên ông quyền
Học phần 2 Đai trắng 2 vạch nâu Bông pháp, bộ pháp di chuyển; bài Kim ngưu quyền; tự vệ cơ bản
Học phần 3 Đai trắng 3 vạch nâu Kỹ thuật phối hợp đòn tay - chân; bài Lão mai quyền; thế đối luyện tay không
Học phần 4 Đai nâu Căn bản côn pháp; bài Thái Sơn côn; kỹ thuật đối kháng sơ cấp
Học phần 5 Đai nâu 1 vạch lam Bài Hùng kê quyền; căn bản đao pháp; bài Tứ linh đao
Học phần 6 Đai nâu 2 vạch lam Bài Ngọc trản quyền; bài Bát quái côn; thế đấu luyện tay không chống binh khí
Học phần 7 Đai nâu 3 vạch lam Bài Lão hổ thượng sơn; kỹ thuật đối kháng võ đài tự do; kiểm định nâng đẳng cấp

Chương trình được 26 chuyên gia thẩm định và đánh giá cao về tính khoa học, tính sư phạm và khả năng ứng dụng thực tế.

3. Đánh giá hiệu quả chương trình ngoại khóa sau thực nghiệm (Nhiệm vụ 3)

  • Trước thực nghiệm: Kiểm tra các chỉ tiêu thể lực, điểm rèn luyện và phân loại thể lực giữa nhóm Thực nghiệm ($n=82$) và nhóm Đối chứng ($n=68$) cho thấy sự khác biệt không có ý nghĩa thống kê ($p > 0.05$), đảm bảo tính đồng đều trước khi tác động.
  • Sau 2 năm thực nghiệm:
    • Trình độ thể lực: Nhóm Thực nghiệm có nhịp tăng trưởng ($W%$) ở tất cả các test thể lực (sức nhanh, sức mạnh chân, sức mạnh tay/bụng, độ mềm dẻo, sức bền) cao hơn rõ rệt so với nhóm Đối chứng ($p < 0.05$ và $p < 0.01$).
    • Điểm rèn luyện năm học 2020–2021: Nhóm Thực nghiệm đạt tỷ lệ xếp loại Tốt và Xuất sắc cao hơn có ý nghĩa thống kê so với nhóm Đối chứng.
    • Phát hiện và bồi dưỡng tài năng: Tỷ lệ sinh viên nhóm Thực nghiệm tham gia đội tuyển và đạt thành tích tại các giải thi đấu thể thao tăng cao hơn.
    • Mức độ đáp ứng nhu cầu: Đánh giá theo 6 tiêu chí cho thấy chương trình mới thỏa mãn nhu cầu rèn luyện thân thể, an toàn tự vệ, giao lưu tập thể và hoàn thiện nhân cách của sinh viên.

Kết quả và những đóng góp mới

Đóng góp về mặt lý luận:

  • Hệ thống hóa và làm rõ cơ sở lý luận về phát triển giáo dục thể chất, hoạt động thể thao ngoại khóa trong trường đại học gắn với việc bảo tồn môn thể thao truyền thống dân tộc.
  • Xây dựng quy trình khoa học thiết kế chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam tích hợp chuẩn hóa kỹ thuật và hệ thống phân cấp đai phù hợp với đặc thù sinh viên ngành y dược học cổ truyền.
  • Xác lập bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả chương trình ngoại khóa thể thao học đường gồm 4 tiêu chí đáp ứng mục tiêu giáo dục thể chất và 6 tiêu chí đáp ứng nhu cầu người tập dựa trên thang bậc nhu cầu.

Đóng góp về mặt thực tiễn:

  • Cung cấp bức tranh toàn diện về thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa tại Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam.
  • Thiết kế hoàn chỉnh chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam gồm 7 học phần phân phối trong 2 năm học, kèm tài liệu hướng dẫn giảng dạy kỹ thuật và tiêu chuẩn kiểm tra đánh giá.
  • Chứng minh tính hiệu quả qua thực nghiệm: chương trình giúp cải thiện rõ rệt các tố chất thể lực, nâng cao điểm rèn luyện đạo đức lối sống, tăng cường số lượng sinh viên tham gia câu lạc bộ và nâng cao thành tích thể thao học đường.

Kiến nghị của luận án:

  • Đề nghị lãnh đạo Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam chính thức phê duyệt và đưa chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam vào áp dụng thống nhất trong toàn trường.
  • Tăng cường đầu tư sân bãi, trang thiết bị, dụng cụ tập luyện chuyên môn (binh khí, bảo hộ đối kháng) và có chế độ bồi dưỡng phù hợp cho đội ngũ cán bộ, giảng viên hướng dẫn ngoại khóa.
  • Phối hợp với Liên đoàn Võ thuật cổ truyền Việt Nam trong công tác tập huấn chuyên môn, thi nâng cấp đai cho sinh viên và tổ chức các giải thi đấu phong trào.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của luận án:

  • Phạm vi nghiên cứu thực nghiệm mới chỉ thực hiện trên đối tượng sinh viên năm thứ nhất và năm thứ hai tại Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam (sinh viên từ năm thứ ba trở đi phải đi thực tập lâm sàng tại các cơ sở y tế nên khó duy trì lịch tập ngoại khóa tập trung).
  • Quy mô mẫu thực nghiệm giới hạn trong 150 sinh viên tại Câu lạc bộ Võ cổ truyền của Học viện.

Hướng nghiên cứu tiếp theo:

  • Nghiên cứu giải pháp tổ chức linh hoạt các hình thức tự tập luyện hoặc câu lạc bộ ngoại khóa cho sinh viên y dược các năm cuối (từ năm 3 đến năm 6) phù hợp với lịch học lâm sàng tại bệnh viện.
  • Mở rộng phạm vi nghiên cứu ứng dụng chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam sang các trường đại học khối ngành khoa học sức khỏe khác hoặc các trường đại học không chuyên thể dục thể thao trên toàn quốc.

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu tham khảo có giá trị học thuật và thực tiễn cho nhiều nhóm đối tượng:

  • Giảng viên và cán bộ quản lý giáo dục thể chất: Tham khảo khung cấu trúc chương trình ngoại khóa 7 học phần, hệ thống bài tập từ căn bản công đến quyền quy định và kỹ thuật đối kháng để ứng dụng trong công tác giảng dạy thể thao ngoại khóa.
  • Nghiên cứu sinh, học viên cao học chuyên ngành Giáo dục học và Huấn luyện thể thao: Tham khảo quy trình thiết kế công cụ khảo sát thực trạng, phương pháp thực nghiệm sư phạm 2 nhóm song song và phương pháp xử lý thống kê đánh giá sự phát triển thể lực.
  • Ban chủ nhiệm các câu lạc bộ thể thao học đường: Sử dụng làm tài liệu khung để quản lý, phân cấp đai và tổ chức các hoạt động tập luyện phong trào.

Câu hỏi thường gặp

1. Cấu trúc chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam trong luận án được thiết kế như thế nào?
Chương trình được thiết kế cho thời gian đào tạo 2 năm học, phân chia thành 7 học phần tương ứng 7 cấp đai (từ Đai trắng 1 vạch nâu đến Đai nâu 3 vạch lam). Mỗi học phần tích hợp cân đối giữa căn bản công (tấn pháp, thủ pháp, cước pháp, bông pháp), các bài quyền quy định quốc gia (Tiên ông quyền, Kim ngưu quyền, Lão mai quyền, Thái Sơn côn, Hùng kê quyền, Tứ linh đao, Ngọc trản quyền, Bát quái côn, Lão hổ thượng sơn), kỹ thuật đấu luyện và đối kháng võ đài.

2. Các yếu tố đảm bảo chất lượng hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa được luận án khảo sát gồm những gì?
Luận án khảo sát 03 yếu tố chủ quan (nhận thức về tác dụng tập luyện, nhu cầu tham gia tập luyện, động cơ - thái độ tập luyện của sinh viên) và 06 yếu tố khách quan (công tác lãnh đạo chỉ đạo của nhà trường, chương trình giáo dục thể chất nội khóa, cơ sở vật chất sân bãi dụng cụ, đội ngũ giảng viên và hướng dẫn viên, kinh phí đầu tư, công tác tổ chức thi đấu giao lưu).

3. Vì sao đối tượng nghiên cứu thực nghiệm tập trung vào sinh viên năm thứ nhất và năm thứ hai?
Do đặc thù chương trình đào tạo ngành Y học cổ truyền, sinh viên từ năm thứ ba trở đi phải dành phần lớn thời gian đi thực tập lâm sàng, thực hành tại các bệnh viện và cơ sở y tế nên việc tham gia tập luyện ngoại khóa cố định tại trường gặp khó khăn. Do đó, sinh viên năm 1 và năm 2 là đối tượng tập trung và thuận lợi nhất để tổ chức thực nghiệm sư phạm 2 năm liên tục.

4. Mẫu thực nghiệm sư phạm được phân chia và kiểm soát như thế nào?
Nghiên cứu tiến hành thực nghiệm trên 150 sinh viên chia thành 2 nhóm: nhóm Thực nghiệm ($n=82$, tập chương trình mới) và nhóm Đối chứng ($n=68$, tập chương trình cũ). Trước thực nghiệm, cả hai nhóm được kiểm tra các chỉ tiêu thể lực và điểm rèn luyện, kết quả kiểm định cho thấy sự khác biệt không có ý nghĩa thống kê ($p > 0.05$), đảm bảo tính tương đồng trước thực nghiệm.

5. Hiệu quả của chương trình được đánh giá qua những chỉ số cụ thể nào sau thực nghiệm?
Hiệu quả được đánh giá toàn diện qua: mức độ tăng trưởng các chỉ số thể lực tiêu chuẩn theo Quyết định 53/2008/QĐ-BGDĐT ($p < 0.05$ và $p < 0.01$); kết quả xếp loại điểm rèn luyện năm học; tỷ lệ sinh viên đạt thành tích thể thao tại các giải đấu; và mức độ đáp ứng nhu cầu người tập theo 6 tiêu chí thang bậc nhu cầu.

Kết luận

Luận án của tác giả Đặng Danh Nam đã giải quyết trọn vẹn 3 nhiệm vụ nghiên cứu về thực trạng, thiết kế và đánh giá hiệu quả chương trình ngoại khóa môn Võ cổ truyền Việt Nam cho sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam. Công trình xây dựng thành công chương trình ngoại khóa 2 năm gồm 7 học phần phân cấp đai chuẩn hóa, phù hợp với đặc thù đào tạo y học cổ truyền. Kết quả thực nghiệm sư phạm 2 năm chứng minh chương trình mới nâng cao rõ rệt trình độ thể lực, phẩm chất đạo đức lối sống và mức độ thỏa mãn nhu cầu rèn luyện của sinh viên, cung cấp một mô hình giáo dục thể chất ngoại khóa có giá trị ứng dụng thực tiễn cao cho các cơ sở giáo dục đại học.