Chương 1 PHÁT HUY VAI TRÕ CỦA HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ QUẬN 9 THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRONG CÔNG TÁC DI DÂN, TÁI ĐỊNH CƯ - MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 1. Hệ thống chính trị và phát huy vai trò của hệ thống chính trị Quận 9 Thành phố Hồ Chí Minh trong công tác di dân, tái định cư 1. Hệ thống chính trị Quận 9 Thành phố Hồ Chí Minh * Khái quát một số nét về Quận 9 Thành phố Hồ Chí Minh Quận 9 là một quận ngoại ô của Thành phố Hồ Chí Minh. Quận được thành lập theo Nghị định số 03-CP của Thủ tướng Chính phủ ngày 6 tháng 1, 1997, tách ra từ huyện Thủ Đức cũ, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số các xã Long Bình, Long Thạnh Mỹ, Long Phước, Long Trường, Phú Hữu, Phước Bình, Tăng Nhơn Phú, cộng thêm 484 ha diện tích tự nhiên và 15.794 người từ xã Phước Long, 891 ha diện tích tự nhiên và 13.493 người trích từ xã Hiệp Phú, 140 ha diện tích tự nhiên.
Quận 9 cách trung tâm thành phố khoảng 7 km theo xa lộ Hà Nội. Đông giáp huyện Nhơn Trạch và Thành phố Biên Hòa tỉnh Đồng Nai, ranh giới tự nhiên là sông Đồng Nai. Tây giáp Quận Thủ Đức. Nam giáp Quận 2.
Bắc giáp Thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương. Quận 9 được chia thành 13 phường: Phường Phước Long A .Phường Phước Long B. Phường Tăng Nhơn Phú A. Phường Tăng Nhơn Phú B.
Phường Trường Thạnh. Phường Phước Bình. Phường Tân Phú. Phường Hiệp Phú.
Phường Long Trường. Phường Long. Phường Long Bình. Phường Long Phước.
Phường Phú Hữu. Đến nay Quận 9 đã thành lập được 15 năm, nhưng tốc độ đô thị hoá còn tương đối chậm so với các quận mới thành lập như Quận Bình Tân. Các dự án quy hoạch, đầu tư phát triển kinh tế - xã hội trên địa quận đa dạng, theo quy hoạch chung của Thành phố Hồ Chí Minh. Quận 9 có khu công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh đang được xây dựng.
Tính đến năm 2013, nhiều nhà đầu tư trong nước và nước ngoài đã đầu tư với số vốn hàng triệu Đôla Mỹ. Luan van Kinh tế của Quận 9 chủ yếu là công thương nghiệp, được tổ chức tập trung, ít phân tán. Kinh tế trên địa bàn quận không tách rời với kinh tế của Thành phố và không có cơ cấu kinh tế quận riêng biệt. Vì vậy nội dung quản lý trên lãnh thổ của quận đối với các cơ sở kinh tế trên địa bàn Quận hẹp hơn, nhưng lại rất phức tạp về quản lý thị trường, trật tự, an ninh, an toàn xã hội, môi trường đô thị.
Giao thông vận tải và giao lưu giữa quận với các quận khác trong thành phố rất phát triển, thuận lợi, nhanh chóng. Từ khi thành lập quận, sự nghiệp văn hoá có bước phát triển hơn so với trước. Tuy vậy mức sống về vật chất - văn hoá của cư dân Quận 9 còn thấp so với các quận ở trung tâm thành phố. Hệ thống chính trị Quận 9 từ ngày thành lập Quận đến nay có quá trình xây dựng, củng cố, đổi mới và ngày càng hoàn thiện.
Các tổ chức đảng, chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội khác trong hệ thống chính trị hoạt động ngày càng có hiệu quả đảm bảo ổn định chính trị, trật tự xã hội, phát triển kinh tế- xã hội và quyền làm chủ của nhân dân lao động. * Quan niệm hệ thống chính chính trị Quận 9 Hệ thống chính trị ở nước ta là một chỉnh thể gồm Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam cùng với các tổ chức chính trị - xã hội hợp pháp, hoạt động theo một cơ chế nhất định nhằm từng bước hoàn thiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo đảm mọi quyền lực thuộc về nhân dân và thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Các tổ chức trong hệ thống chính trị gồm có Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội là Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam. Hệ thống chính trị của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam mang tính nhất nguyên, được tổ chức theo 4 cấp tương đương với phân cấp hành chính – lãnh thổ hiện nay: Trung ương, tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, huyện, quận, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh, xã, phường, thị trấn.
Tổ Luan van chức và vận hành của hệ thống chính trị theo cơ chế: Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “nước ta là nước dân chủ”, “chế độ ta là chế độ dân chủ”, “bao nhiêu lợi ích đều vì dân”, “bao nhiêu quyền hạn đều của dân”, “công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân.…quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân” [36]. Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (Bổ sung, phát triển 2011), Đảng ta đã khẳng định: “Nhân dân thực hiện quyền làm chủ thông qua hoạt động của Nhà nước, của cả hệ thống chính trị và các hình thức dân chủ trực tiếp, dân chủ đại diện” [8, tr.15] Hệ thống chính trị Quận 9 Thành phố Hồ Chí Minh là tổng thể các tổ chức chính trị, chính trị - xã hội bao gồm Đảng bộ, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội khác đại diện cho lợi ích của các giai cấp, tầng lớp xã hội khác nhau tập hợp trong khối đại đoàn kết dân tộc, hoạt động theo những nguyên tắc và quy định của Hiến pháp, pháp luật để lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức sự nghiệp phát triển kinh tế, văn hoá - xã hội, củng cố, quốc phòng - an ninh ở Quận 9 theo đúng quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. * Chức năng, nhiệm vụ của hệ thống chính trị Quận 9 Hệ thống chính trị Quận 9 có chức năng, nhiệm vụ lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn, tổ chức và vận động nhân dân thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, các mục tiêu kinh tế, văn hoá, xã hội, quốc phòng, an ninh; tăng cường đại đoàn kết toàn dân tộc, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, huy động mọi khả năng để phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội, tổ chức cuộc sống của cộng đồng dân cư; xây dựng, củng cố hệ thống chính trị cơ sở trong sạch vững mạnh.
Nghiên cứu, đề xuất với hệ thống chính trị cấp trên về các vấn đề về bổ sung hoàn thiện luật pháp, chính sách, xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh. Trên đây là chức năng chung, bảo đảm cho mối liên hệ chung và sự thống nhất quá trình hoạt động của các tổ chức trong hệ thống chính trị Quận Luan van 9. Tuy nhiên mỗi tổ chức trong hệ thống chính trị lại có vị trí, vai trò khác nhau và có mỗi quan hệ hữu cơ với nhau trong thực hiện chức năng, nhiệm vụ của hệ thống chính trị. Vì thế, mỗi tổ chức trong hệ thống chính trị có chức năng, nhiệm vụ cụ thể để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của hệ thống chính trị.
Theo đó có chức năng, nhiệm vụ của Đảng bộ Quận 9. Chức năng, nhiệm vụ của hệ thống chính quyền Quận 9. Nhiệm vụ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Quận 9; chức năng, nhiệm vụ của các tổ chức chính trị - xã hội khác trong hệ thống chính trị Quận 9. Hệ thống chính trị Quận 9 là một chỉnh thể thống nhất, bao gồm tổ chức đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh, Công đoàn được pháp luật thừa nhận.
Đảng bộ quận 9 là một thành viên của hệ thống chính trị, đồng thời là hạt nhân lãnh đạo hệ thống chính trị. Quận uỷ Quận 9, trực tiếp lãnh đạo hệ thống chính trị và lãnh đạo mọi mặt đời sống chính trị, xã hội thực hiện đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật Nhà nước, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân; xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh. Lãnh đạo xây dựng Đảng bộ trong sạch vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức; thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ; nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng, thực hiện tự phê bình và phê bình, giữ gìn kỷ luật và tăng cường sự đoàn kết thống nhất trong Đảng; thường xuyên giáo dục, rèn luyện, quản lý cán bộ, đảng viên, nâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng, trình độ kiến thức, năng lực công tác cho cán bộ, đảng viên. Lãnh đạo xây dựng chính quyền, các tổ chức kinh tế, hành chính, quốc phòng, an ninh và các đoàn thể chính trị - xã hội trong sạch, vững mạnh; chấp hành đúng pháp luật và phát huy quyền làm chủ của nhân dân.
Lãnh đạo nhân dân tham gia xây dựng và thực hiện đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Kiểm tra, giám sát việc thực hiện, bảo đảm các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và pháp luật của Nhà nước được chấp hành nghiêm chỉnh; kiểm tra, giám sát tổ chức đảng và đảng viên chấp hành Điều lệ Đảng Luan van Chính quyền Quận 9 là cơ quan quyền lực nhà nước, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân trên địa bàn, có chức năng, nhiệm vụ quản lý Nhà nước trên địa bàn Quận. Căn cứ vào Hiến pháp, luật, văn bản của cơ quan Nhà nước cấp trên, chính quyền Quận 9 xác định các chủ trương, kế hoạch, biện pháp bảo đảm thi hành nghiêm chỉnh Hiến pháp và pháp luật ở cơ sở; về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, củng cố quốc phòng - an ninh, chăm lo phát triển lĩnh vực giáo dục, y tế, xã hội và đời sống, văn hoá, xây dựng chính quyền; không ngừng cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân địa phương; làm tròn nghĩa vụ của địa phương đối với cả nước; giám sát việc tuân theo pháp luật của cơ quan nhà nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân và của công dân ở địa phương.