Ứng Dụng Phần Mềm ALES và PRIMER 5 Kết Nối GIS Trong Đánh Giá Thích Nghi Đất Trồng Lúa Tại Huyện ...

Ứng dụng phần mềm ALES và Primer 5.0 kết nối GIS trong đánh giá phân hạng thích nghi đất trồng lúa tại huyện Võ Nhai, Thái Nguyên.

• Tác giả: Nguyễn Hồng Sơn
• Người hướng dẫn: PGS. Hoàng Văn Hùng
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Ứng Dụng Phần Mềm ALES Và Phần Mềm PRIMER 5.0 Kết Nối Với GIS Trong Đánh Giá Phân Hạng Thích Nghi Đất Trồng Lúa Tại Huyện Võ Nhai, Tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Tổng Quan Ứng Dụng ALES PRIMER GIS Cho Lúa Võ Nhai

Nền nông nghiệp Việt Nam đang chuyển mình từ sản xuất truyền thống sang hướng hàng hóa chất lượng cao. Trong bối cảnh đó, việc đánh giá và phân hạng thích nghi đất trồng đóng vai trò then chốt. Các nhà quản lý, chuyên gia và người dân cần thông tin chính xác để đưa ra quyết định tối ưu về lựa chọn vùng trồng. Cây lúa, biểu tượng của nền văn minh lúa nước, đòi hỏi điều kiện sinh trưởng riêng biệt. Huyện Võ Nhai, Thái Nguyên với địa hình phức tạp, cần giải pháp lựa chọn vùng trồng phù hợp. Đánh giá thích nghi đất đai cung cấp thông tin quan trọng cho quản lý và sử dụng đất hiệu quả. Mô hình tích hợp GIS, ALES và PRIMER được xem là phương pháp hiệu quả, tiết kiệm thời gian và cho kết quả chính xác, thực tế. Luận văn này tập trung vào ứng dụng các công cụ này để đánh giá thích nghi đất trồng lúa tại Võ Nhai, giải quyết khó khăn cho địa phương và góp phần vào sự phát triển của ngành lúa gạo Việt Nam.

1.1. Tầm Quan Trọng của Đánh Giá Thích Nghi Đất Trồng Lúa

Đánh giá thích nghi đất đai là quá trình dự đoán tiềm năng của đất cho các mục đích sử dụng cụ thể (FAO, 1976). Điều này giúp xác định vùng đất nào phù hợp nhất để trồng lúa, từ đó tối ưu hóa năng suất và hiệu quả kinh tế. Thích nghi tự nhiên và thích nghi kinh tế - xã hội là hai khía cạnh quan trọng cần xem xét. Bản đồ thích nghi đất đai là sản phẩm cuối cùng, cung cấp thông tin then chốt cho quy hoạch và quản lý đất đai.

1.2. Giới Thiệu Phần Mềm ALES và PRIMER Trong Đánh Giá Đất

Phần mềm ALES (Automated Land Evaluation System) là công cụ đánh giá đất đai tự động dựa trên phương pháp của FAO. Nó cho phép tính toán khả năng thích nghi của đất dựa trên các yếu tố tự nhiên. Phần mềm PRIMER hỗ trợ đánh giá tương quan giữa các yếu tố thích nghi, giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến năng suất lúa. Kết hợp với GIS, các phần mềm này tạo nên một hệ thống phân tích đánh giá toàn diện.

II. Vấn Đề Thách Thức Trồng Lúa Tại Huyện Võ Nhai Thái Nguyên

Huyện Võ Nhai, với địa hình miền núi đặc trưng, đối mặt với nhiều thách thức trong phát triển nông nghiệp, đặc biệt là trồng lúa. Diện tích đất trồng lúa phân tán, bị chia cắt bởi địa hình phức tạp, gây khó khăn cho việc canh tác và quản lý. Bên cạnh đó, việc lựa chọn giống lúa phù hợp với điều kiện tự nhiên của từng vùng cũng là một vấn đề nan giải. Như đã đề cập ở phần đặt vấn đề, yêu cầu cấp thiết là Võ Nhai đảm bảo ổn định cây lúa trong cuộc sống sản xuất thì việc lựa chọn vùng trồng đáp ứng tốt các yếu tố phát triển cây lúa. Đánh giá thích nghi đất đai là chìa khóa để giải quyết vấn đề này, giúp địa phương quy hoạch và sử dụng đất trồng lúa hiệu quả hơn. Việc ứng dụng công nghệ GIS, ALES và PRIMER sẽ mang lại giải pháp tối ưu cho Võ Nhai.

2.1. Địa Hình Phức Tạp và Phân Bố Đất Trồng Lúa Không Đồng Đều

Địa hình đồi núi chia cắt mạnh là một trong những khó khăn lớn nhất của huyện Võ Nhai. Điều này dẫn đến diện tích đất trồng lúa nhỏ hẹp, phân bố rải rác, gây khó khăn cho việc áp dụng các biện pháp canh tác tiên tiến và quản lý đồng ruộng. Theo số liệu từ [Tài liệu gốc], diện tích đất lúa tại các xã có sự khác biệt lớn, phản ánh sự khác biệt về điều kiện địa hình và khả năng canh tác.

2.2. Yếu Tố Tự Nhiên Ảnh Hưởng Đến Sinh Trưởng và Năng Suất Lúa

Các yếu tố tự nhiên như khí hậu, đất đai, nguồn nước đóng vai trò quan trọng trong sinh trưởng và phát triển của cây lúa. Sự thiếu hụt hoặc dư thừa của bất kỳ yếu tố nào cũng có thể ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng lúa. Việc đánh giá chính xác các yếu tố này là cơ sở để lựa chọn giống lúa phù hợp và áp dụng các biện pháp canh tác hiệu quả. Đánh giá thích nghi đất đai nhằm mục tiêu cung cấp thông tin về sự thuận lợi và khó khăn trong việc sử dụng đất đai, làm căn cứ để ra quyết định chiến lược về quản lý và sử dụng đất đai (Lương Văn Hinh, Hoàng Văn Hùng, 2014).

III. Phương Pháp Kết Nối GIS ALES PRIMER Đánh Giá Đất Lúa

Luận văn sử dụng phương pháp tích hợp GIS, ALES và PRIMER để đánh giá thích nghi đất trồng lúa tại huyện Võ Nhai. Đầu tiên, dữ liệu về các yếu tố tự nhiên (địa hình, đất đai, khí hậu, thủy văn) và kinh tế - xã hội được thu thập và xử lý trong môi trường GIS. Sau đó, phần mềm ALES được sử dụng để đánh giá khả năng thích nghi của đất dựa trên các tiêu chí và yêu cầu sinh thái của cây lúa. Cuối cùng, phần mềm PRIMER được sử dụng để phân tích tương quan giữa các yếu tố thích nghi và xác định các yếu tố quan trọng nhất. Kết quả đánh giá được thể hiện dưới dạng bản đồ thích nghi đất đai, cung cấp thông tin hữu ích cho quy hoạch và quản lý đất trồng lúa. Phương pháp này tận dụng được ưu điểm của ALES là tính toán khả năng thích nghi dựa trên phương pháp đánh giá đất đai của FAO.

3.1. Thu Thập và Xử Lý Dữ Liệu GIS Cho Đánh Giá Thích Nghi

Quá trình thu thập dữ liệu bao gồm việc thu thập bản đồ địa hình, bản đồ đất, số liệu khí hậu, số liệu thủy văn và các thông tin liên quan đến kinh tế - xã hội. Dữ liệu được xử lý trong môi trường GIS để tạo ra các lớp bản đồ chuyên đề, thể hiện các yếu tố thích nghi của đất. Các lớp bản đồ này sẽ được sử dụng làm đầu vào cho phần mềm ALES.

3.2. Ứng Dụng ALES Đánh Giá Khả Năng Thích Nghi Đất Trồng Lúa

Phần mềm ALES được sử dụng để đánh giá khả năng thích nghi của đất dựa trên các yêu cầu sinh thái của cây lúa. Các yếu tố như độ dốc, thành phần cơ giới đất, độ dày tầng canh tác, khả năng tưới tiêu được đưa vào mô hình ALES. Kết quả đánh giá được thể hiện dưới dạng các cấp thích nghi, từ rất thích nghi đến không thích nghi.

3.3. Phân Tích Tương Quan với PRIMER Xác Định Yếu Tố Quan Trọng

Phần mềm PRIMER được sử dụng để phân tích tương quan giữa các yếu tố thích nghi và năng suất lúa. Kết quả phân tích giúp xác định các yếu tố nào có ảnh hưởng lớn nhất đến năng suất, từ đó đưa ra các giải pháp canh tác phù hợp. Mô phỏng tương quan giữa các yếu tố thích nghi của PRIMER đã tạo nên một hệ thống phân tích đánh giá hoàn hảo.

IV. Kết Quả Bản Đồ Phân Hạng Thích Nghi Đất Lúa Tại Võ Nhai

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự phân bố các cấp thích nghi đất trồng lúa không đồng đều trên địa bàn huyện Võ Nhai. Các vùng có địa hình bằng phẳng, đất đai màu mỡ, nguồn nước dồi dào thường có cấp thích nghi cao hơn. Ngược lại, các vùng có địa hình đồi núi, đất đai nghèo dinh dưỡng, thiếu nước thường có cấp thích nghi thấp hơn. Bản đồ phân hạng thích nghi đất trồng lúa cung cấp thông tin chi tiết về khả năng thích nghi của từng vùng, giúp địa phương quy hoạch và sử dụng đất hiệu quả. Từ kết quả này, các giải pháp nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế của cây lúa có thể được đề xuất.

4.1. Phân Bố Diện Tích Theo Các Cấp Thích Nghi Đất Trồng Lúa

Diện tích đất trồng lúa được phân loại theo các cấp thích nghi (rất thích nghi, thích nghi, ít thích nghi, không thích nghi). Bảng thống kê diện tích cho từng cấp thích nghi cung cấp thông tin tổng quan về tiềm năng đất đai của huyện Võ Nhai. Phân tích này giúp xác định các vùng có tiềm năng phát triển trồng lúa và các vùng cần cải tạo đất.

4.2. Các Yếu Tố Hạn Chế và Giải Pháp Nâng Cao Thích Nghi Đất

Nghiên cứu xác định các yếu tố hạn chế đến khả năng thích nghi của đất trồng lúa, như độ dốc cao, thành phần cơ giới không phù hợp, thiếu nước tưới. Dựa trên đó, các giải pháp cải tạo đất, nâng cấp hệ thống tưới tiêu được đề xuất. Việc áp dụng các giải pháp này sẽ giúp nâng cao cấp thích nghi của đất và tăng năng suất lúa. Các diễn đàn, hội thảo đã đưa ra rất nhiều những giải pháp mang tính đồng thuận cao của các bên tham gia, tuy nhiên chủ yếu tập trung vào các vấn đề về kỹ thuật, giải pháp đầu tư hay việc thảo luận về đầu ra cho các sản phẩm nông nghiệp (Lê Cảnh Định, 2004).

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Quy Hoạch và Phát Triển Đất Trồng Lúa

Bản đồ phân hạng thích nghi đất trồng lúa là công cụ hữu ích cho quy hoạch và phát triển đất trồng lúa tại huyện Võ Nhai. Địa phương có thể sử dụng bản đồ này để xác định các vùng ưu tiên phát triển trồng lúa, lựa chọn giống lúa phù hợp với điều kiện tự nhiên của từng vùng, và áp dụng các biện pháp canh tác tiên tiến. Đồng thời, bản đồ cũng giúp xác định các vùng cần cải tạo đất, nâng cấp hệ thống tưới tiêu, và có kế hoạch sử dụng đất hợp lý.

5.1. Đề Xuất Quy Hoạch Sử Dụng Đất Trồng Lúa Theo Thích Nghi

Dựa trên bản đồ phân hạng thích nghi đất, luận văn đề xuất quy hoạch sử dụng đất trồng lúa theo hướng tập trung vào các vùng có cấp thích nghi cao, đồng thời có kế hoạch cải tạo đất ở các vùng có cấp thích nghi thấp. Quy hoạch này giúp tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên đất, nâng cao hiệu quả kinh tế và đảm bảo an ninh lương thực.

5.2. Giải Pháp Canh Tác Phù Hợp Với Điều Kiện Từng Vùng

Luận văn đề xuất các giải pháp canh tác phù hợp với điều kiện tự nhiên của từng vùng, như lựa chọn giống lúa chịu hạn cho các vùng thiếu nước, áp dụng biện pháp bón phân hợp lý cho các vùng đất nghèo dinh dưỡng. Các giải pháp này giúp nâng cao năng suất và chất lượng lúa, đồng thời bảo vệ môi trường.

VI. Kết Luận Triển Vọng Ứng Dụng GIS ALES PRIMER Cho Lúa

Nghiên cứu đã chứng minh tính hiệu quả của việc ứng dụng GIS, ALES và PRIMER trong đánh giá và phân hạng thích nghi đất trồng lúa tại huyện Võ Nhai. Phương pháp này cung cấp thông tin chính xác, khách quan và hữu ích cho quy hoạch, quản lý và phát triển đất trồng lúa. Trong tương lai, phương pháp này có thể được áp dụng rộng rãi cho các vùng khác trên cả nước, góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành lúa gạo Việt Nam. Thích nghi đất đai nhằm mục tiêu cung cấp thông tin về sự thuận lợi và khó khăn trong việc sử dụng đất đai, làm căn cứ để ra quyết định chiến lược về quản lý và sử dụng đất đai (Lương Văn Hinh, Hoàng Văn Hùng, 2014)

6.1. Đánh Giá Tính Khả Thi và Hiệu Quả Của Phương Pháp Nghiên Cứu

Phương pháp tích hợp GIS, ALES và PRIMER cho thấy tính khả thi cao trong điều kiện thực tế của Việt Nam. Việc sử dụng các phần mềm chuyên dụng giúp tiết kiệm thời gian và công sức, đồng thời đảm bảo tính chính xác và tin cậy của kết quả. Các kết quả đánh giá có thể được sử dụng trực tiếp cho quy hoạch và quản lý đất đai.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Mở Rộng và Ứng Dụng Trong Tương Lai

Trong tương lai, nghiên cứu có thể được mở rộng để đánh giá thích nghi đất cho các loại cây trồng khác, hoặc tích hợp thêm các yếu tố kinh tế - xã hội vào mô hình đánh giá. Việc ứng dụng các công nghệ mới như viễn thám, IoT cũng có thể giúp nâng cao hiệu quả của quá trình đánh giá và quản lý đất đai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM THÁI NGUYÊN NGUYỄN HỒNG SƠN ỨNG DỤNG PHẦN MỀM ALES VÀ PHẦN MỀM PRIMER KẾT NỐI VỚI GIS TRONG ĐÁNH GIÁ PHÂN HẠNH THÍCH NGHI ĐẤT TRỒNG LÚA TẠI HUYỆN VÕ NHAI, TỈNH THÁI NGUYÊN LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI Thái Nguyên - 2015 ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM THÁI NGUYÊN NGUYỄN HỒNG SƠN ỨNG DỤNG PHẦN MỀM ALES VÀ PHẦN MỀM PRIMER KẾT NỐI VỚI GIS TRONG ĐÁNH GIÁ PHÂN HẠNH THÍCH NGHI ĐẤT TRỒNG LÚA TẠI HUYỆN VÕ NHAI, TỈNH THÁI NGUYÊN Chuyên ngành : QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI Mã số : 60.03 LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI Người hướng dẫn khoa học: PGS. Hoàng Văn Hùng Thái Nguyên - 2015 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi xin cam đoan, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc. Võ Nhai, tháng 09 năm 2015 Tác giả luận văn Nguyễn Hồng Sơn ii LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành đề tài tốt nghiệp này, ngoài sự nỗ lực phấn đấu của bản thân, tôi còn nhận được sự giúp đỡ, động viên, chỉ bảo của các thầy cô, bạn bè, đồng nghiệp và người thân. Nhân dịp này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS Hoàng Văn Hùng giảng viên Trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên người đã luôn theo sát, tận tình hướng dẫn, chỉ bảo tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn toàn thể các thầy cô giáo trong phòng đào tạo, Khoa Quản lý Tài nguyên, Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên đã luôn giúp đỡ tạo mọi điều kiện cho tôi trong thời gian qua. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban lãnh đạo và cán bộ Uỷ ban nhân dân huyện Võ Nhai, phòng Tài nguyên và Môi trường, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất, Phòng Tài chính - Kế hoạch và UBND các xã trên địa bàn, cùng tất cả các bạn bè đã giúp đỡ tôi hoàn thành đề tài này. Cuối cùng tôi xin cảm ơn sâu sắc tới gia đình đã động viên, tạo mọi điều kiện về vật chất cũng như tinh thần trong suốt quá trình tôi thực hiện đề tài này. Một lần nữa tôi xin chân trọng cảm ơn và cảm tạ ! Võ Nhai, tháng 09 năm 2015 Tác giả luận văn Nguyễn Hồng Sơn iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN . ii MỞ ĐẦU . Mục tiêu nghiên cứu . Mục tiêu nghiên cứu tổng quát: . Mục tiêu nghiên cứu cụ thể: . Ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Ý nghĩa khoa học . Ý nghĩa thực tiễn .4 TỔNG QUAN TÀI LIỆU . Khái niệm đánh giá thích nghi đất đai. Quy trình đánh giá thích nghi theo FAO . 1: Sơ đồ các bước tiến hành trong đánh giá đất đai (FAO, 1976) . Phân loại khả năng thích nghi đất đai . Xác định điều kiện yêu cầu sinh thái cơ bản cho phát triển cây Lúa .Về điều kiện khí hậu.Về điều kiện đất đai . Tổng quan về công nghệ sử dụng trong nghiên cứu . Hệ thống thông tin địa lý GIS: . Giới thiệu về ALES (Hệ thống đánh giá đất tự động) . Giới thiệu về PRIMER 5 . Các nghiên cứu về đánh giá thích nghi đất đai .1 Tình hình nghiên cứu đánh giá thích nghi đất đai trên thế giới .29 NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Đối tượng và phạm vi nghiên cứu . Đối tượng nghiên cứu . Phạm vi nghiên cứu . Nội dung nghiên cứu . Đánh giá Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Võ Nhai có ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của cây lúa. Đánh giá hiện trạng sử dụng đất, công tác quản lý đất đai tại huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên. Xây dựng tiêu chuẩn phân chia đơn vị đất đai và thành lập bản đồ đơn vị đất đai huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên. Error! Bookmark not defined. Xây dựng các bản đồ chuyên đề theo từng yếu tố thích nghi cho cây Lúa, thành lập bản đồ đơn vị đất đai huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên. Sử dụng phần mềm PRIMER đánh giá mối tương quan giữa các yếu tố thích nghi. Ứng dụng phần mền GIS kết hợp với ALES thành lập bản đồ định hướng cây Lúa trên địa bàn nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu . Phương pháp điều tra thu thập số liệu . Phương pháp xây dựng bản đồ. Phương pháp phân hạng thích nghi đất đai bằng phần mềm ALES. Tổng hợp số liệu, đánh giá phân tích kế quả . Sơ đồ dự kiến các bước thực hiện .34 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN . Điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội huyện Võ Nhai . Điều kiện tự nhiên . Điều kiện kinh tế - xã hội . Hiện trạng quản lý và sử dụng đất . Hiện trạng quản lý đất đai huyện Võ Nhai . Hiện trạng sử dụng đất của huyện Võ Nhai năm 2014 .Xây dựng các bản đồ đơn vị đất đai (LMU) . Xây dựng các bản đồ đơn tính . Xây dựng bản đồ đơn vị đất đai và mô tả các đơn vị bản đồ đất huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên . Đánh giá thích nghi đất đai tự động (ALES) cho cây lúa . Yêu cầu sử dụng đất của cây lúa . Đánh giá tự động thích nghi đất đai ALES . Định hướng phát triển cây lúa trong tương lai theo đánh giá thích nghi tự nhiên đất đai. Phân vùng thích nghi tự nhiên sau khi nâng cấp thích nghi hiện tại . So sánh và đề xuất giải pháp mở rộng diện tích đất trồng lúa . 86 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 89 TÀI LIỆU KHAM KHẢO .85 iv vii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Chữ viết đầy đủ (Food and Agriculture Organization) Tổ chức Nông lương thế FAO giới. LUT Loại hình sử dụng đất GIS (Geographic Information System) Hệ thống Thông tin Địa lý GPS Global Positioning System (Hệ thống định vị toàn cầu) CSDL Cơ sở dữ liệu. TIN (Triangle Irregular Network) Mạng lưới tam giác không đều DEM (Digital Evaluation Model) Mô hình độ cao số PCA (Principal Component Analysis) Phân tích thành phần chính (Automated Land Evaluation system): Hệ thống đánh giá đất đai tự ALES động AEZ (Agro - Ecological Zone): Vùng nông nghiệp sinh thái LMU (Land Mapping Unit): Bản đồ đơn vị đất đai LUR (Land Use Requirement): Yêu cầu sử dụng đất LUT (Land Use Type): Loại hình sử dụng đất LC (Land Characteristic): Đặc tính đất đai LQ (Land Quaility): Chất lượng đất đai LS (Land Sustainability): Sự thích hợp đất đai N (Non Suitable): Không thích nghi S1 (High Suitable): Rất thích nghi S2 (Monderately Suitable): Thích nghi trung bình S3 (Marginally Suitable): Ít thích nghi (United Nations Educational, Scientific and Cultural UNESCO Organization): Tổ chức Văn hóa, Giáo dục và Khoa học Liên hợp quốc. UBND Ủy ban nhân dân v viii DANH MỤC BẢNG Bảng 3.1: Các yếu tố khí hậu tại huyện Võ Nhai .2: Một số loại đất chính của huyện Võ Nhai .3: Một số chỉ tiêu phát triển kinh tế của huyện Võ Nhai qua các năm.4: Dân số và mật độ dân số phân theo đơn vị hành chính năm 2014 .5: Bảng hiện trạng sử dụng đất của huyện Võ Nhai năm 2014 .6: Diễn biến diện tích đất lúa theo đơn vị hành chính .7: Bảng phân loại đất khu vực nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai .8: Bảng phân cấp thành phần cơ giới khu vực nghiên cứu.9: Phân cấp độ dày tầng canh tác khu vực nghiên cứu .10: Bảng phân cấp độ dốc khu vực nghiên cứu .11: Bảng tiêu chuẩn phân loại khả năng tưới cho khu vực nghiên cứu.12: Đặc tính của các đơn vị bản đồ đất đai khu vực nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên(LMUs) .13: phân hạng thích nghi của phân cấp trong 5 yêu tố đánh giá thích nghi đất đai .14: Tổng hợp kết quả thích nghi của 33 đơn vị bản đồ đất đai đối với trồng lúa tại vùng nghiên cứu huyện Võ Nhai.15: phân bố diện tích theo các cấp thích nghi đất trồng lúa của vùng nghiên cứu huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên .16: Phân bố diện tích theo 18 mức độ thích nghi trong 33 đơn vị bản đồ đất đai thuộc 7 thị trấn, xã huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên .17: Phân cấp thích nghi tự nhiên sau khi nâng cấp cho đất trồng lúa tại vùng nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai tỉnh Thái Nguyên .83 vi ix DANH MỤC HÌNH Hình 1.1: Sơ đồ các bước tiến hành trong đánh giá đất đai (FAO, 1976) .2: Các thành phần cơ cấu của GIS .3: Mô hình tích hợp ALES và GIS trong đánh giá thích nghi đất đai: .1: Sơ đồ vị trí nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên .2: Cơ cấu diện tích đất phân theo loại đất huyện Võ Nhai năm 2014 .3: Bản đồ hiện trạng thể hiện vùng trồng lúa tại khu vực nghiên cứu .4: Bản đồ loại đất (Soil map) khu vực nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai .5: Bản đồ thành phần cơ giới khu vực nghiên cứu .6: Bản đồ độ dầy tầng canh tác khu vực nghiên cứu .7: Bản đồ địa hình khu vực nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai .8: Bản đồ Khả năng tưới của khu vực nghiên cứu .9: Nhập 5 bản đồ đơn tính vào ArcGIS.10: Kết quả thu được 30 đơn vị bản đồ đất (LMU) .11: Bản đồ đơn vị đất đai khu vực nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên .12: Khai báo 5 yếu tố đánh giá thích nghi .13: Định nghĩa cho yếu tố Co có 4 lựa chọn khi đánh giá thích nghi .14: Nhập 9 phân cấp trong yếu tố đất .15: Tạo LUT cho nghiên cứu .16: Tạo LUT cho nghiên cứu .17: Thực hiện phân cấp thích nghi cho các yếu tố phân cấp .18: Các đơn vị bản đồ đất đai hiển thị trong ALES .19: Kết quả thích nghi về điều kiện tự nhiên cho cây lúa trên địa bàn nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên (trên ALES).20: Phân nhóm thích nghi tự nhiên của 33 đơn vị bản đồ đất đai vùng nghiên cứu tại huyện Võ Nhai tỉnh Thái Nguyên .21: Bản đồ thích nghi tự nhiên đất trồng lúa tại khu vực nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên (Hình trái 18 mức độ thích nghi – tính cả yếu tố hạn chế, Hình phải 4 mức độ thích nghi không tính tới yếu tố hạn chế) .22: Bản đồ phân vùng thích nghi tự nhiên sau khi nâng cấp tại vùng nghiên cứu thuộc huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên . Đặt vấn đề Ngày nay, trong thời kỳ chuyển mình của nền nông nghiệp từ nông nghiệp thuần túy sang một nền nông nghiệp hàng hóa đáp ứng nhu cầu của thị trường ngày càng cao về chất lượng và số lượng (Lê Cảnh Định, 2009)[6].