LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Cùng với quá trình hội nhập, phát triển đất nƣớc thì nhu cầu hiểu biết về quy định pháp luật ngày càng trở lên cấp thiết hơn. Mặc dù hệ thống pháp luật trong mọi lĩnh vực đang từng bƣớc đƣợc hoàn thiện và đạt đƣợc nhiều thành tựu đáng kể trong thời gian qua, song việc tiếp cận các quy định pháp luật nói chung và quy định pháp luật ở các mảng lĩnh vực thƣơng mại, kinh tế, doanh nghiệp hay đời sống nhƣ nhân thân và hôn nhân gia đình vẫn còn nhiều hạn chế. Để cá nhân, tổ chức có thể thực hiện tốt các quyền và nghĩa vụ của mình, ngoài việc ban hành hệ thống văn bản quy phạm pháp luật toàn diện thì Nhà nƣớc còn tiến hành xã hội hóa các hoạt động dịch vụ công, đặc biệt là tƣ vấn pháp luật và trợ giúp pháp lý.
Một trong các mảng lĩnh vực hiện nay cần có sự tƣ vấn pháp luật chuyên sâu phải kể đến nhƣ: Hợp đồng dân sự, Hợp đồng thƣơng mại, Thừa kế liên quan đến bất động sản, tranh chấp về quyền sử dụng đất, các vấn đề pháp lý trong quá trình kết hôn - ly hôn và nuôi con… Trong thời gian vừa qua, công ty Luật Toàn Quốc là một trong những công ty tiên phong trong lĩnh vực tƣ vấn pháp luật tại Việt Nam, với nhiều năm kinh nghiệm tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự đã ngày càng khẳng định đƣợc vị trí, vai trò của mình và đã đạt đƣợc nhiều thành tựu đáng khích lệ, đƣợc khách hàng tin tƣởng. Vơi đội ngũ luật sƣ và chuyên viên tƣ vấn pháp luật có năng lực và kinh nghiệm hành nghề qua nhiều năm cùng với cơ sở vật chất kỹ thuật hiện đại, đáp ứng đƣợc yêu cầu ngày càng cao của hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự. Bên cạnh những kết quả đã đạt đƣợc thì công ty vẫn còn một số những hạn chế cần có giải pháp khắc phục nhằm nâng cao hơn nữa chất lƣợng tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự thời gian tới. Chính vì vậy, em xin chọn vấn đề “Hoạt động tư vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự qua thực tiễn tại công ty Luật Toàn Quốc” làm đề tài nghiên cứu cho khóa luận tốt nghiệp của mình.
Tình hình nghiên cứu Trong quá trình nghiên cứu đề tài, tác giả đã tiếp cận với nhiều công trình nghiên cứu trong và ngoài nƣớc liên quan đến lĩnh vực tƣ vấn pháp luật, đặc biệt là tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự. Trong đó, phải kể đến một số công trình nghiên cứu đã đạt đƣợc những thành tựu nhất định nhƣ: - Luận văn thạc sĩ luật học năm 2006 của tác giả Vũ Quỳnh Anh về “Hợp đồng dịch vụ pháp lý trong hành nghề luật sư – Một số vấn đề lý luận và thực tiễn” đƣa ra những khái niệm cơ bản về hợp đồng dịch vụ pháp lý, phân biệt hợp đồng dịch vụ pháp lý với các loại hợp đồng dịch vụ khác. - Luận văn thạc sĩ luật học năm 2011 của tác giả Nguyễn Nhƣ Chính về “Pháp luật về dịch vụ thương mại pháp lý – những vấn đề lý luận và thực tiễn”, xác định phạm vi và nội dung của các dịch vụ thƣơng mại pháp lý ở Việt Nam. - Bài viết “Dịch vụ pháp lý và nhu cầu trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam” của Nguyễn Văn Tuân trên Tạp chí Nhà nƣớc và Pháp luật, số chuyên đề Pháp luật về Doanh nghiệp, khẳng định dịch vụ pháp lý là hoạt động rất đặc thù so với các loại dịch vụ thông thƣờng khác; quan điểm về phạm vi dịch vụ pháp lý ở Việt Nam bao gồm dịch vụ pháp lý của luật sƣ và dịch vụ pháp lý của các tổ chức, đoàn thể xã hội và nhu cầu dịch vụ pháp lý ngày càng tăng trong nền kinh tế thị trƣờng ở Việt Nam.
- Ngô Hoàng Anh (2011), “Đào tạo kỹ năng tư vấn pháp luật ở các trường luật Hoa Kỳ một vài suy nghĩ đối với đào tạo luật ở Việt Nam”, Tạp chí Nghề Luật, số tháng 1/2011, tr. 52 - 60: Tại bài viết, tác giả đã có những sự đánh giá, so sánh việc đào tạo kỹ năng tƣ vấn pháp luật ở Hoa Kỳ và Việt Nam, từ đó đƣa ra những gợi mở để nâng cao chất lƣợng đào tạo kỹ năng tƣ vấn pháp luật ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Song vài viết chỉ tập trung nhiều vào góc độ lý luận trên cơ sở đào tạo hàn lâm, chƣa thực sự gắn với yếu tố hành nghề thực tiễn. - Phạm Thị Hoài Phƣơng (2022), “Tranh chấp và giải quyết tranh chấp phát sinh từ giao dịch điện tử theo pháp luật Việt Nam”, Luận văn thạc sĩ, ĐHQG Hà Nội, Trình bày các khái niệm, đặc điểm của giao dịch điện tử cũng nhƣ tranh chấp giao dịch điện tử, pháp luật giải quyết tranh chấp giao dịch điện tử.
Phân tích đánh giá những phƣơng thức giải quyết tranh chấp trong giao dịch điện tử hiện 2 nay. Thông qua các ví dụ để đánh giá thực trạng pháp luật đối với tình hình giải quyết tranh chấp giao dịch điện tử. Luận văn chỉ ra những điểm còn hạn chế và đƣa ra những giải pháp hoàn thiện pháp luật về giao dịch điện tử cũng nhƣ những phƣơng thức giải quyết tranh chấp trong giao dịch thƣơng mại điện tử mới, phù hợp với tình hình thực tế. - Chu Liên Anh (2011), “Kỹ năng tư vấn pháp luật của luật sư”, Luận án Tiến sĩ Tâm lý học, Viện Khoa học xã hội.
Phân tích mức độ biểu hiện, kỹ năng tƣ vấn pháp luật của luật sƣ, chỉ ra thực trạng của kỹ năng này của luật sƣ ở Việt Nam. Trên cơ sở đó đề xuất một số kiến nghị góp phần nâng cao trình độ, kỹ năng tƣ vấn pháp luật của luật sƣ ở Việt Nam. - Đồng Thị Kim Thoa (2019), “Hoạt động tư vấn pháp luật trong lĩnh vực thương mại quốc tế ở Việt Nam từ góc nhìn hội nhập và phát triển”, Tạp chí Nghề Luật, số chuyên đề Kỹ năng tƣ vấn pháp luật và soạn thảo, quản trị rủi ro hợp đồng, tr. 54-60; Hà Hùng Cƣờng (2000), “Hướng Hoàn thiện pháp luật về dịch vụ tư vấn pháp luật tại Việt Nam”, Tạp chí Luật học Hà Nội, tr.
57 - 62: là các đề tài nghiên cứu liên quan đến tƣ vấn pháp luật nói chung và tƣ vấn pháp luật dân sự nói riêng. Những đề tài mặc dù không hƣớng đến các tổ chức hành nghề luật cụ thể, nhƣng có nhiều kiến giải nhất định, có giá trị để tham khảo. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 3. Đối tượng nghiên cứu Khóa luận tốt nghiệp tập trung nghiên cứu: - Các vấn đề lý luận cơ bản và quy định pháp luật về tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự nói chung và tại tổ chức hành nghề luật nói riêng.
- Hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự qua thực tiễn tại công ty Luật Toàn Quốc. Phạm vi nghiên cứu 3. Về không gian Nghiên cứu đƣợc thực hiện trên cơ sở các số liệu, thông tin về hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự tại Công ty Luật Toàn Quốc, Luật luật sƣ và Luật Trợ giúp pháp lý. Về thời gian Nghiên cứu đƣợc thực hiện trên cơ sở các số liệu, thông tin về hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự trong khoảng thời gian từ năm 2020 đến nay.
Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 4. Mục đích nghiên cứu Trên cơ sở phân tích một số vấn đề lý luận và quy định pháp luật về hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự, khái quát thực trạng hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự, từ đó đƣa ra một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự tại công ty Luật Toàn Quốc. Nhiệm vụ nghiên cứu Thứ nhất, phân tích một số vấn đề lý luận và quy định pháp luật về hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự. Thứ hai, khái quát và đánh giá đƣợc thực trạng hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự tại công ty Luật Toàn Quốc.
Thứ ba, đề xuất, kiến nghị một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự tại công ty Luật Toàn Quốc. Phƣơng pháp nghiên cứu Để thực hiện đề tài, các phƣơng pháp đƣợc sử dụng trong đề tài phải kể đến nhƣ: Phƣơng pháp thống kê, phân tích và tổng hợp số liệu đƣợc sử dụng chủ yếu trong chƣơng 2, trên cơ sở các thông tin về Công ty luật, các số liệu về vụ việc tƣ vấn đƣợc tiếp nhận, giải quyết với các tiêu chí khác nhau. Sau khi thống kê số liệu, các số liệu đƣợc phân tích và tổng hợp theo quy trình trong thời gian 5 năm gần đây. Từ đó, tác giả đã xác định tình hình hoạt động tƣ vấn tại Công ty Luật Toàn Quốc, làm cơ sở đánh giá thực trạng và tìm ra các nguyên nhân, kiến nghị giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tƣ vấn.
Bên cạnh đó, tác giả sử dụng phƣơng pháp so sánh, đánh giá nhằm so sánh, đánh giá những kết quả đã đạt đƣợc và những hạn chế đang gặp phải trong chƣơng thực trạng của khóa luận, từ đó là cơ sở để xây dựng chƣơng 3 của khóa luận. Đóng góp của đề tài 6. Về mặt lý luận Tác giả xây dựng và khái quát một số vấn đề lý luận cơ bản và quy định pháp luật về tƣ vấn pháp lý trong lĩnh vực dân sự, từ đó chỉ ra thực trạng hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự tại công ty Luật Toàn Quốc và đƣa ra một số kiến nghị giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tƣ vấn pháp luật trong lĩnh vực dân sự tại công ty Luật Toàn Quốc trong giai đoạn hiện nay. Về thực tiễn Công trình có thể đƣợc dùng làm tài liệu tham khảo cho các hoạt động học tập của sinh viên ngành Luật nói chung và Đại học Luật Hà Nội nói riêng.
Đây cũng là một trong những nguồn tài liệu tham khảo cho những công trình nghiên cứu sau này của các nhà nghiên cứu, nhà khoa học.