®¹i häc quèc gia hµ néi tr−êng ®¹i häc khoa häc x héi vµ nh©n v¨n ====&&&==== LUËN V¡N TH¹C SÜ TRIÕT HäC §Ò tµi: T− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh víi viÖc gi¸o dôc ®¹o ®øc thanh niªn ViÖt Nam hiÖn nay Gi¸o viªn h−íng dÉn : TS D−¬ng V¨n Duyªn Häc viªn : TrÇn ThÞ Kim Dung Líp : K14- Cao häc triÕt Hµ Néi, 8-2009 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Më ®Çu 1. TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi Chñ tÞch Hå ChÝ Minh – anh hïng gi¶i phãng d©n téc, nhµ v¨n ho¸ lçi l¹c cña d©n téc ViÖt Nam, ng−êi ®· dµnh c¶ cuéc ®êi cèng hiÕn cho sù nghiÖp c¸ch m¹ng ViÖt Nam. Hå ChÝ Minh ®· ®i xa bèn m−¬i n¨m, nh−ng t− t−ëng cña Ng−êi vÉn ®ang lµ ngän ®Ìn pha soi s¸ng sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña d©n téc ViÖt Nam. Trong hÖ thèng t− t−ëng Hå ChÝ Minh th× t− t−ëng ®¹o ®øc cña Ng−êi cã mét vÞ trÝ ®Æc biÖt quan träng trong sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña d©n téc ta.
Ng−êi ®· lµm râ nh÷ng phÈm chÊt ®¹o ®øc cña ng−êi c¸ch m¹ng, vai trß, vÞ trÝ cña ®¹o ®øc trong viÖc h×nh thµnh nh©n c¸ch cña mçi con ng−êi, còng nh− vai trß, vÞ trÝ cña ®¹o ®øc c¸ch m¹ng trong sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña d©n téc. Trong viÖc gi¸o dôc ®¹o ®øc c¸ch m¹ng, Ng−êi ®· ®Æc biÖt quan t©m tíi viÖc båi d−ìng ®¹o ®øc c¸ch m¹ng cho thanh niªn, bëi ®ã lµ lùc l−îng xung kÝch, lu«n ®i ®Çu trong mäi phong trµo c¸ch m¹ng theo tinh thÇn “®©u cÇn thanh niªn cã, ®©u khã cã thanh niªn”. Ngay tõ khi ra ®êi, §¶ng ta ®· quan t©m, gi¸o dôc ®¹o ®øc cho thanh niªn. V× vËy, ®· cã nhiÒu thÕ hÖ thanh niªn ViÖt Nam s½n sµng cèng hiÕn tuæi xu©n, ®ãng gãp xøng ®¸ng cho sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña d©n téc, trong th¾ng lîi cña c¸ch m¹ng th¸ng T¸m, trong cuéc kh¸ng chiÕn chèng Ph¸p vµ chèng MÜ.
Ngµy nay, ®¹i ®a sè thanh niªn ViÖt Nam ®· vµ ®ang tÝch cùc häc tËp, lao ®éng, ®· cã nh÷ng ®ãng gãp to lín vµo sù nghiÖp x©y dùng ®Êt n−íc. Trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ cña n−íc ta hiÖn nay, thanh niªn gi÷ vai trß quan träng. §ã lµ lùc l−îng to lín, lu«n ®i ®Çu trªn tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc, lµ lùc l−îng quyÕt ®Þnh t−¬ng lai cña ®Êt n−íc. §¶ng ta ®· kh¼ng ®Þnh: sù nghiÖp ®æi míi cã thµnh c«ng hay kh«ng, ®Êt n−íc b−íc vµo thÕ kû XXI cã vÞ trÝ xøng ®¸ng trong céng ®ång thÕ giíi hay kh«ng phÇn lín tuú thuéc vµo thÕ hÖ thanh niªn, vµo viÖc båi d−ìng, rÌn luyÖn thÕ hÖ thanh niªn.
C«ng t¸c thanh niªn lµ vÊn ®Ò sèng cßn cña d©n téc, lµ mét trong nh÷ng nh©n tè quyÕt ®Þnh sù thµnh b¹i cña d©n téc. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Sù nghiÖp x©y dùng vµ ®æi míi ®Êt n−íc hiÖn nay ®ßi hái ph¶i cã nh÷ng con ng−êi cã tri thøc khoa häc kÜ thuËt, ®ång thêi còng ph¶i cã nh÷ng phÈm chÊt ®¹o ®øc tèt. V× vËy, bªn c¹nh viÖc gi¸o dôc, trang bÞ nh÷ng tri thøc khoa häc kÜ thuËt cho ng−êi häc cÇn ph¶i tiÕn hµnh song song viÖc hoµn thiÖn nh©n c¸ch, phÈm chÊt ®¹o ®øc tèt, ®Æc biÖt lµ ®èi víi tÇng líp thanh niªn – nh÷ng chñ nh©n t−¬ng lai cña ®Êt n−íc. HiÖn nay, ®Êt n−íc ta ®ang më cöa giao l−u héi nhËp víi thÕ giíi, nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn theo c¬ chÕ thÞ tr−êng ®Þnh h−íng x· héi chñ nghÜa.
NÒn kinh tÕ thÞ tr−êng cã t¸c dông thóc ®Èy sù ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi cña ®Êt n−íc. MÆt kh¸c, nã còng cã nh÷ng t¸c ®éng tiªu cùc, ¶nh h−ëng xÊu tíi ®êi sèng x· héi. Sù më cöa nÒn kinh tÕ khiÕn cho hµng lo¹t nh÷ng luång t− t−ëng míi trµn vµo trong n−íc, trong ®ã kh«ng Ýt t− t−ëng ph¶n ®éng, muèn chèng ph¸ c¸ch m¹ng ViÖt Nam. V× vËy, ph¶i ®Æc biÖt quan t©m ®Õn viÖc gi¸o dôc ®¹o ®øc c¸ch m¹ng cho thanh niªn, lµm cho hä thÊy ®−îc vai trß, vÞ trÝ, tr¸ch nhiÖm cña m×nh ®èi víi d©n téc, tõ ®ã mµ nç lùc phÊn ®Êu, rÌn ®øc luyÖn tµi ®Ó cã ®ñ n¨ng lùc hoµn thµnh cuéc c¸ch m¹ng cña d©n téc trong giai ®o¹n míi.
ViÖc gi¸o dôc ®¹o ®øc cho thanh niªn ph¶i ®−îc thùc hiÖn th−êng xuyªn, b»ng nhiÒu h×nh thøc vµ biÖn ph¸p kh¸c nhau, th«ng qua hÖ thèng gi¸o dôc tõ gia ®×nh, nhµ tr−êng ®Õn x· héi. T− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh cã mét vai trß quan träng trong gi¸o dôc ®¹o ®øc thanh niªn hiÖn nay. XuÊt ph¸t tõ ®iÒu ®ã t«i ®· chän “T− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh víi viÖc gi¸o dôc ®¹o ®øc thanh niªn ViÖt Nam hiÖn nay” lµm ®Ò tµi luËn v¨n tèt nghiÖp cña m×nh 2. T×nh h×nh nghiªn cøu ViÖc nghiªn cøu t− t−ëng Hå ChÝ Minh nãi chung vµ t− t−ëng ®¹o ®øc cña Ng−êi nãi riªng ®· ®−îc tiÕn hµnh tõ l©u vµ ®−îc rÊt nhiÒu t¸c gi¶ quan t©m ®Õn.
Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y cµng cã nhiÒu t¸c gi¶ viÕt vÒ vÊn ®Ò nµy h¬n. T¸c phÈm “Sù h×nh thµnh vÒ c¬ b¶n t− t−ëng Hå ChÝ Minh” cña TrÇn V¨n Giµu, Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia (1997) ®· ®i ph©n tÝch ®iÒu kiÖn kinh tÕ – x· héi n¬i Hå ChÝ Minh sinh sèng tõ cuèi thÕ kû XIX ®Çu thÕ kû XX, ph©n tÝch lµm râ bèi c¶nh quª h−¬ng cña Hå ChÝ Minh lóc bÊy giê. Qua ®ã ®Ó thÊy râ 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nh÷ng ¶nh h−ëng tõ truyÒn thèng ®¹o ®øc tèt ®Ñp cña gia ®×nh ®Õn viÖc h×nh thµnh nh©n c¸ch cña Hå ChÝ Minh. §ång thêi, t¸c phÈm còng ph©n tÝch ®Ó thÊy râ h¬n ¶nh h−ëng cña truyÒn thèng yªu n−íc, lÞch sö vÎ vang cña quª h−¬ng xø NghÖ víi líp líp c¸c thÕ hÖ danh nh©n còng nh− nh÷ng anh hïng cña quª h−¬ng trong viÖc h×nh thµnh nh©n c¸ch vµ ®¹o ®øc cña Hå ChÝ Minh.
T¸c phÈm “V¨n ho¸, ®¹o ®øc trong t− t−ëng Hå ChÝ Minh” cña Bïi §×nh Phong, Nhµ xuÊt b¶n C«ng an nh©n d©n (2008) còng ®· ®i ph©n tÝch ®Ó thÊy râ nh÷ng ®Æc tr−ng b¶n chÊt trong t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh, ®ã lµ nguyªn t¾c “ë ®êi vµ lµm ng−êi”. §ång thêi, t¸c gi¶ còng ®· ®i ph©n tÝch ®Ó thÊy râ tÝnh thèng nhÊt trong t− t−ëng Hå ChÝ Minh. §ã lµ sù thèng nhÊt gi÷a t− t−ëng chÝnh trÞ vµ t− t−ëng ®¹o ®øc, gi÷a t− t−ëng vµ hµnh ®éng, gi÷a ®øc vµ tµi. T¸c phÈm còng ®· lµm râ vÒ tÝnh toµn diÖn trong t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh vµ nh÷ng gi¸ trÞ cña nh÷ng t− t−ëng ®ã trong ph¹m vi d©n téc vµ nh©n lo¹i.
T¸c phÈm “ M·i m·i häc tËp vµ lµm theo tÊm g−¬ng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh” cña Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia (2008) ®· khai th¸c néi dung t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh th«ng qua ba phÇn chÝnh. PhÇn mét lµ nh÷ng trÝch ®o¹n vµ nh÷ng bµi viÕt cña Hå ChÝ Minh vÒ ®¹o ®øc c¸ch m¹ng. PhÇn hai lµ nh÷ng néi dung t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh th«ng qua nhiÒu bµi viÕt cña nhiÒu t¸c gi¶ kh¸c nhau, ë nh÷ng khÝa c¹nh kh¸c nhau cña ®¹o ®øc c¸ch m¹ng. PhÇn ba bao gåm nh÷ng c©u chuyÖn kÓ vÒ tÊm g−¬ng ®¹o ®øc cña Hå ChÝ Minh ®−îc s−u tÇm tõ lêi kÓ cña nhiÒu ng−êi vµ tõ nhiÒu cuèn s¸ch kh¸c nhau.
T¸c phÈm “§Èy m¹nh häc tËp vµ lµm theo tÊm g−¬ng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh” cña Ban t− t−ëng v¨n ho¸ trung −¬ng, Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia (2007) ®· tËp trung vµo viÖc nghiªn cøu ®¹o ®øc lµ g×, vai trß vµ nh÷ng ¶nh h−ëng cña nã trong ®êi sèng x· héi, nh÷ng chøc n¨ng nãi chung cña ®¹o ®øc.T¸c phÈm còng ®· ®i ph©n tÝch thùc tr¹ng suy tho¸i vÒ ®¹o ®øc, lèi sèng cña mét bé phËn c¸n bé, ®¶ng viªn; ®−a ra nh÷ng nguyªn nh©n cña t×nh tr¹ng suy tho¸i ®ã. T¸c phÈm còng ®· nªu lªn nh÷ng yªu cÇu cña viÖc gi¸o dôc ®¹o ®øc trong thêi kú míi. 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com T¸c phÈm “§−a t− t−ëng Hå ChÝ Minh vµo cuéc sèng mÊy vÊn ®Ò lÝ luËn vµ thùc tiÔn” cña Lª V¨n TÝch, Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia (2008) ®· ph©n tÝch sù ¶nh h−ëng cña cña bèi c¶nh kinh tÕ - x· héi, sù t¸c ®éng qua l¹i cña c¸c yÕu tè chÝnh trÞ, kinh tÕ, v¨n ho¸ ®èi víi sù chuyÓn ®æi t− t−ëng, ®¹o ®øc, lèi sèng cña con ng−êi. T¸c gi¶ còng ®· ph©n tÝch ®Ó cho thÊy nh÷ng yÕu tè t¹o nªn sù bÒn v÷ng cña t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh lµ ë chç, Hå ChÝ Minh ®· t×m ®−îc sù thèng nhÊt biÖn chøng gi÷a truyÒn thèng vµ hiÖn ®¹i, gi÷a d©n téc vµ quèc tÕ…H¬n n÷a, Hå ChÝ Minh còng tin t−ëng vµo viÖc cã thÓ chuyÓn ®æi ®−îc ®¹o ®øc, lèi sèng cña con ng−êi phï hîp víi thêi ®¹i.
Qua t¸c phÈm nµy t¸c gi¶ còng ®· ph©n tÝch vµ nhÊn m¹nh tíi yÕu tè truyÒn thèng trong t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh vµ nh÷ng ¶nh h−ëng cña yÕu tè truyÒn thèng trong viÖc n©ng cao ®¹o ®øc c¸ch m¹ng trong giai ®o¹n hiÖn nay. Bµi viÕt “T− t−ëng Hå ChÝ Minh vÒ ®¹o ®øc” cña t¸c gi¶ Lª Träng ¢n, ®¨ng trªn T¹p chÝ triÕt häc, sè 1- 2005 ®· ph©n tÝch gi¸ trÞ nh©n sinh quan trong t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh vµ t¸c dông cña nã trong viÖc h×nh thµnh nh©n c¸ch sèng cña con ng−êi, nhÊt lµ ®èi víi nh÷ng chiÕn sÜ c¸ch m¹ng. Bµi viÕt còng ®· kh¸i qu¸t nh÷ng néi dung c¬ b¶n t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh vµ kh¼ng ®Þnh sù cÇn thiÕt cña viÖc häc tËp t− t−ëng ®¹o ®øc cña Ng−êi. Bµi “TÝnh c¸ch m¹ng trong t− t−ëng ®¹o ®øc Hå ChÝ Minh” cña t¸c gi¶ Vò V¨n ThuÊn, T¹p chÝ triÕt häc, sè 10- 2005 ®· ®i ph©n tÝch ®Ó thÊy râ nh÷ng ®iÓm vÜ ®¹i cña ®¹o ®øc c¸ch m¹ng, nh÷ng ®iÓm ®èi lËp gi÷a ®¹o ®øc c¸ch m¹ng víi nÒn ®¹o ®øc cò- ®¹o ®øc duy t©m vµ chØ ®−îc nªu lªn nh−ng kh«ng ®−îc thùc hiÖn.
Qua ®ã, t¸c gi¶ kh¼ng ®Þnh gi¸ trÞ to lín cña ®¹o ®øc c¸ch m¹ng trong sù nghiÖp ®æi míi cña ®Êt n−íc ta. Bµi “§¹o ®øc míi- ®¹o ®øc c¸ch m¹ng tõ c¸c c¸ch tiÕp cËn kh¸c nhau” cña t¸c gi¶ TrÞnh Duy Huy, T¹p chÝ triÕt häc, sè 1- 2006 ®· ph©n tÝch vµ cho thÊy ®¹o ®øc T− s¶n lµ sù ®èi lËp gi÷a nh÷ng gi¸ trÞ ®¹o ®øc ®· ®−îc nªu lªn vµ viÖc thùc hiÖn nã, tõ ®ã kh¼ng ®Þnh sù tiÕn bé cña ®¹o ®øc céng s¶n. Bµi viÕt còng ®· ph©n tÝch ®¹o ®øc míi d−íi gãc ®é nhËn thøc luËn, gi¸ trÞ nh©n c¸ch vµ nh÷ng chøc n¨ng c¬ b¶n cña nã. 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.