Luận án Tiến sĩ: Trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn

Luận án Tiến sĩ nghiên cứu trách nhiệm giải trình trong tái định cư người tị nạn tại New Zealand. Phân tích mô hình quản trị công NPG và các bên liên quan.

Trường đại học

Victoria University of Wellington

Chuyên ngành

Quản lý công

Tác giả

Ẩn danh

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận văn tiến sĩ

2021

355

Phí lưu trữ

75 Point

Mục lục chi tiết

TÓM TẮT

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC HÌNH VẼ

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU

1.1. Bối cảnh mở đầu – Lý do tôi chọn nghiên cứu về trách nhiệm giải trình trong bối cảnh New Zealand

1.2. Bối cảnh nghiên cứu

1.2.1. Quản trị công và trách nhiệm giải trình trong quản trị công

1.2.2. Tái định cư người tị nạn tại New Zealand

1.3. Mục tiêu nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu

1.4. Các khung và mô hình trách nhiệm giải trình chính

1.5. Cấu trúc của luận án

2. CHƯƠNG 2: QUẢN TRỊ CÔNG

2.1. Chuyển biến lịch sử trong quản trị công từ quản lý bởi chính phủ sang ký hợp đồng phụ với các tổ chức phi chính phủ

2.1.1. Hành chính công truyền thống

2.1.2. Quản lý công mới

2.1.3. Hướng tới Quản trị công mới

2.2. Các tổ chức phi chính phủ

2.3. Hướng dẫn về mối quan hệ hợp đồng giữa các cơ quan chính phủ và các tổ chức phi chính phủ

2.4. Mạng lưới và quản trị mạng lưới

3. CHƯƠNG 3: TRÁCH NHIỆM GIẢI TRÌNH TRONG QUẢN TRỊ CÔNG

3.1. Định nghĩa về trách nhiệm giải trình

3.2. Trách nhiệm giải trình đối với ai?

3.2.1. Trách nhiệm giải trình nội bộ và hướng xuống

3.3. Trách nhiệm giải trình về điều gì?

3.3.1. Trách nhiệm giải trình về đầu ra

3.3.2. Trách nhiệm giải trình về kết quả tác động

3.3.3. Trách nhiệm giải trình về an sinh

3.4. Trách nhiệm giải trình được thực hiện như thế nào?

3.4.1. Báo cáo và công bố thông tin

3.4.2. Đánh giá và lượng giá kết quả thực hiện

3.5. Các thách thức mới nổi về trách nhiệm giải trình

3.5.1. Sự áp đảo của trách nhiệm giải trình hướng lên

3.5.2. Vấn đề "nhiều mắt" và "nhiều tay"

3.5.3. Sự phức tạp của trách nhiệm giải trình trong thực tiễn so với lý thuyết

3.5.4. Sự thiếu vắng khung lý thuyết và hướng dẫn về trách nhiệm giải trình trong quản trị công

3.6. Khoảng trống nghiên cứu

4. CHƯƠNG 4: TÁI ĐỊNH CƯ NGƯỜI TỊ NẠN

4.1. Người tị nạn trên toàn cầu – Thông tin chính

4.1.1. Các phân nhóm người tị nạn

4.2. Cơ sở lý luận cho các chính sách tái định cư người tị nạn

4.3. Các nguyên tắc xác định vai trò và trách nhiệm liên quan đến tái định cư người tị nạn

4.4. Các mô hình tiếp nhận người tị nạn tái định cư

4.5. Tái định cư người tị nạn tại New Zealand

4.5.1. Ai có thể đến New Zealand với tư cách là người tị nạn?

4.5.2. Phạm vi nghiên cứu về phân loại người tị nạn

4.5.3. Chương trình Chiến lược Tái định cư Người tị nạn của New Zealand

5. CHƯƠNG 5: KHUNG NGHIÊN CỨU

5.1. Các lý thuyết áp dụng và lập luận lựa chọn

5.1.1. Lý thuyết các bên liên quan – Góc nhìn công dân

5.1.2. Các văn hóa mức độ nổi bật của bên liên quan

5.2. Các khung và mô hình trách nhiệm giải trình chính trong tài liệu trước đây và lý do sử dụng

5.2.1. Khung phân tích trách nhiệm giải trình của Dubnick và Justice (2004)

5.2.2. Quản trị mạng lưới của Provan và Kenis (2008)

5.2.3. Các cơ chế trách nhiệm giải trình của Ebrahim (2003a)

5.2.4. Các cơ chế trách nhiệm giải trình ngang của Klijn và Koppenjan (2014)

6. CHƯƠNG 6: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

6.1. Phương pháp nghiên cứu tình huống

6.2. Phỏng vấn bán cấu trúc

7. CHƯƠNG 7: CUNG CẤP DỊCH VỤ CHO CỰU NGƯỜI TỊ NẠN

7.1. Các bên tham gia cung cấp dịch vụ xã hội cho cựu người tị nạn

7.1.1. Các tổ chức phi chính phủ

7.2. Mạng lưới và các mô hình quản trị mạng lưới điều hành các bên tham gia cung cấp dịch vụ xã hội cho cựu người tị nạn

7.2.1. Các mạng lưới tham gia cung cấp dịch vụ xã hội cho cựu người tị nạn

7.2.2. Mô hình quản trị tổ chức dẫn dắt

8. CHƯƠNG 8: CÁC QUAN ĐIỂM VỀ TRÁCH NHIỆM GIẢI TRÌNH

8.1. Trách nhiệm giải trình – Quan điểm của những người tham gia phỏng vấn

8.1.1. Trách nhiệm giải trình từ quan điểm của các cơ quan chính phủ

8.1.2. Trách nhiệm giải trình từ quan điểm của các tổ chức phi chính phủ

9. CHƯƠNG 9: SỰ ƯU TIÊN BÊN LIÊN QUAN CỦA CÁC ĐƠN VỊ CUNG CẤP DỊCH VỤ CHO NGƯỜI TỊ NẠN VÀ TIẾNG NÓI CỦA CÁC BÊN LIÊN QUAN ÍT QUYỀN LỰC HƠN

9.1. Các đơn vị cung cấp dịch vụ cho người tị nạn chịu trách nhiệm giải trình trước ai?

9.1.1. Về mặt lý thuyết, ai là các bên liên quan của các đơn vị cung cấp dịch vụ cho người tị nạn?

9.1.2. Các đơn vị cung cấp dịch vụ cho người tị nạn nghĩ rằng họ chịu trách nhiệm giải trình trước những bên liên quan nào?

9.1.3. Những bên liên quan nào không được các đơn vị cung cấp dịch vụ cho người tị nạn đề cập?

9.1.4. Thảo luận: Họ chịu trách nhiệm giải trình trước ai

9.2. Ai là các bên liên quan nổi bật của các đơn vị cung cấp dịch vụ cho người tị nạn?

9.2.1. Thảo luận: Các bên liên quan nổi bật

9.3. Các bên liên quan ít quyền lực hơn (người thụ hưởng) được tạo điều kiện lên tiếng như thế nào?

9.3.1. Cựu người tị nạn có thể nhận thông tin liên quan và cất lên tiếng nói bằng những cách nào?

9.3.2. Những rào cản đối với việc cất lên tiếng nói của cựu người tị nạn

9.3.3. Thảo luận: Tiếng nói của cựu người tị nạn

10. CHƯƠNG 10: CÁC CƠ CHẾ TRÁCH NHIỆM GIẢI TRÌNH CỦA ĐƠN VỊ CUNG CẤP DỊCH VỤ CHO NGƯỜI TỊ NẠN VÀ KẾT LUẬN

10.1. Phân tích thực nghiệm các cơ chế trách nhiệm giải trình được các cơ quan chính phủ và các tổ chức phi chính phủ sử dụng

10.1.1. Báo cáo và công bố thông tin

10.1.2. Tóm tắt các phát hiện về việc sử dụng cơ chế trách nhiệm giải trình của các cơ quan chính phủ và các tổ chức phi chính phủ

10.1.3. Việc sử dụng các cơ chế báo cáo, công bố thông tin, kết quả thực hiện và sự tham gia của các cơ quan chính phủ và các tổ chức phi chính phủ

10.1.4. Các cơ chế trách nhiệm giải trình ngang

10.2. Các phát hiện chính: Đánh giá tổng thể

10.3. Đóng góp cho tri thức học thuật

10.4. Đóng góp cho thực tiễn

10.5. Hạn chế và hướng nghiên cứu tương lai

Phụ lục A: Hành chính công truyền thống, Quản lý công mới, Quản trị công mới: So sánh các góc nhìn

Phụ lục B: Các điểm chính của bốn tài liệu hướng dẫn của chính phủ

Phụ lục C: Các nguyên tắc cơ bản của Hội Chữ thập đỏ

Phụ lục D: Các chỉ số và thước đo thành công – 2017/2018

Phụ lục E: Chỉ số thành công (Thỏa thuận kết quả MBIE – Hội Chữ thập đỏ)

Phụ lục F: Danh sách người tham gia phỏng vấn

Phụ lục G: Phiếu thông tin cho người tham gia

Phụ lục H: Bộ câu hỏi phỏng vấn bán cấu trúc mẫu

Phụ lục I: Phiếu đồng ý phỏng vấn

Tóm tắt

I. Khám phá Trách nhiệm Giải trình Tái Định Cư Người Tị Nạn NZ Tổng quan về một mô hình quản trị phức tạp

Trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ là một chủ đề thiết yếu, phản ánh sự phức tạp ngày càng tăng trong việc cung cấp dịch vụ công và đòi hỏi một cách tiếp cận quản trị mới mẻ, linh hoạt hơn. Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang dịch chuyển sang mô hình Quản trị công mới (NPG), việc hiểu rõ các mối quan hệ giải trình trở nên cực kỳ quan trọng để đảm bảo hiệu quả và tính minh bạch của chính sách công. NPG nhấn mạnh quản lý sự tương tác giữa các tổ chức trong và ngoài chính phủ, tạo ra một mạng lưới phức tạp mà ở đó, việc xác định rõ trách nhiệm là một thách thức lớn. Hệ thống giải trình mạnh mẽ là cốt lõi để quản lý quản trị công hiệu quả. Tuy nhiên, định nghĩa và thực thi trách nhiệm giải trình thường xuyên là vấn đề tranh luận, đặc biệt trong các mối quan hệ mạng lưới. Việc xác định rõ ai đóng góp như thế nào trong một hệ thống phức tạp như tái định cư người tị nạn là một nhiệm vụ không dễ dàng.

Nghiên cứu về trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ không chỉ là một đóng góp học thuật mà còn mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc. New Zealand, với chính sách tiếp nhận người tị nạn, phải đối mặt với yêu cầu thiết lập một khung giải trình công bằng và hiệu quả. Mục tiêu của việc này là đảm bảo rằng các dịch vụ công được cung cấp đáp ứng đúng nhu cầu của người tị nạn, đồng thời duy trì sự minh bạch và tin cậy trong mắt công chúng và các bên liên quan khác. NPG, với sự nhấn mạnh vào các mối quan hệ tương hỗ giữa các tổ chức, cung cấp một lăng kính mới để đánh giá cách thức hệ thống giải trình vận hành trong thực tế.

Khung giải trình hiện tại thường không phản ánh được đầy đủ các khái niệm rộng hơn về các mối quan hệ giải trình đa chiều và tương quan lẫn nhau được xác định trong tài liệu về NPG. Sự ưu tiên cho giải trình theo chiều lên đối với các bên liên quan quyền lực, trong khi giải trình theo chiều xuống đối với người thụ hưởng chưa được cải thiện đáng kể, và giải trình theo chiều ngang đối với các đối tác liên ngành còn hạn chế, đã tạo ra những lỗ hổng trong hệ thống. Những căng thẳng giữa nhu cầu kiểm soát hành chính và một mô hình quản trị phi tập trung hơn, cho phép công nhận nhiều đóng góp vào cả việc hình thành và thực hiện chính sách, vẫn còn rất mạnh mẽ.

Chuyển đổi từ góc độ Quản lý công mới (NPM) liên quan đến kiểm soát tiền công, vẫn được mã hóa trong Đạo luật Tài chính Công năm 1989, sang một điều gì đó gần hơn với NPG rõ ràng không hề dễ dàng. Sự phức tạp này đòi hỏi một sự phân tích sâu sắc về bản chất của các mối quan hệ giải trình và việc đánh giá cách thức thực hiện chúng trong thực tế. Nghiên cứu này nhằm mục đích đóng góp vào sự hiểu biết về các vấn đề trách nhiệm giải trình trong quản trị công, đặc biệt là trong bối cảnh tái định cư người tị nạn ở New Zealand. Việc tìm hiểu "Bản chất của quan hệ giải trình giữa các bên liên quan hoặc bị ảnh hưởng bởi việc cung cấp dịch vụ xã hội cho cựu người tị nạn ở New Zealand là gì?" là câu hỏi nghiên cứu trọng tâm. Từ đó, các phát hiện sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về cách thức các cơ chế giải trình đang được sử dụng và đưa ra tiếng nói của các bên liên quan ít quyền lực hơn về việc thực thi trách nhiệm giải trình của các nhà cung cấp dịch vụ xã hội. Việc giải quyết những vấn đề này sẽ góp phần cải thiện trách nhiệm giải trình trong tái định cư tị nạn NZ.

1.1. Sự phát triển của Quản trị công mới NPG và ý nghĩa đối với dịch vụ công

Mô hình Quản trị công mới (NPG) đại diện cho một sự thay đổi đáng kể so với các phương pháp quản lý công truyền thống, đặc biệt là so với Quản lý công mới (NPM). NPG xuất hiện như một phản ứng trước sự gia tăng phức tạp trong việc cung cấp dịch vụ công, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quản lý sự tương tác đa chiều giữa các tổ chức trong và ngoài chính phủ. Mô hình này không chỉ tập trung vào hiệu quả và tính kinh tế mà còn chú trọng đến việc tạo ra giá trị công cộng thông qua sự hợp tác và đối tác.

Trong bối cảnh tái định cư người tị nạn, NPG có ý nghĩa sâu sắc. Nó đòi hỏi một cách tiếp cận toàn diện, không chỉ liên quan đến các cơ quan chính phủ mà còn bao gồm các tổ chức phi chính phủ (NGO), các tổ chức cộng đồng, và chính cộng đồng người tị nạn. Các mối quan hệ giải trình trong NPG trở nên phức tạp hơn, phản ánh sự phụ thuộc lẫn nhau giữa các bên. Việc đạt được hiệu quả và tính minh bạch trong chính sách và cung cấp dịch vụ công đòi hỏi một sự hiểu biết sâu sắc về cách thức các mối quan hệ này được quản lý và thực thi. NPG thách thức các mô hình kiểm soát từ trên xuống, thúc đẩy một hệ thống linh hoạt hơn, nơi trách nhiệm được phân bổ và chia sẻ giữa nhiều bên liên quan.

1.2. Định nghĩa và thách thức của hệ thống giải trình trong môi trường mạng lưới

Khái niệm về hệ thống giải trình là một chủ đề phức tạp và thường xuyên được tranh luận, đặc biệt trong bối cảnh các mối quan hệ mạng lưới mà NPG đề xuất. Giải trình không chỉ đơn thuần là việc báo cáo tài chính hay tuân thủ các quy định; nó bao gồm nghĩa vụ giải thích và chịu trách nhiệm về hành động của mình trước các bên liên quan. Trong các mối quan hệ mạng lưới, nơi nhiều tổ chức độc lập hợp tác để cung cấp dịch vụ công, việc xác định rõ ai đã đóng góp theo cách nào trở thành một thách thức lớn.

Sự mơ hồ này có thể dẫn đến việc thiếu rõ ràng về trách nhiệm, gây khó khăn cho việc đánh giá hiệu quả và giải quyết các vấn đề phát sinh. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng, trong môi trường mạng lưới, việc thiếu vắng một khung trách nhiệm giải trình rõ ràng có thể làm suy yếu khả năng đạt được các mục tiêu chính sách và làm giảm sự tin cậy của công chúng. Đặc biệt trong tái định cư người tị nạn, việc đảm bảo rằng các dịch vụ công được cung cấp một cách có trách nhiệm và nhạy cảm là cực kỳ quan trọng để hỗ trợ quá trình hòa nhập của người tị nạn vào xã hội mới.

II. Thách thức cốt lõi của Trách nhiệm Giải trình Tái Định Cư Người Tị Nạn NZ Điểm yếu hiện tại

Nghiên cứu về trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ đã chỉ ra những lỗ hổng đáng kể trong hệ thống hiện hành, đặc biệt là trong việc phản ánh khái niệm giải trình đa chiều được đề cập trong mô hình Quản trị công mới (NPG). Mặc dù lý thuyết NPG nhấn mạnh sự phức tạp và tương tác của các mối quan hệ giải trình, thực tiễn tại New Zealand cho thấy một sự chênh lệch rõ rệt. Những thách thức này không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả của việc cung cấp dịch vụ công mà còn tác động trực tiếp đến chất lượng cuộc sống và quá trình hòa nhập của người tị nạn. Việc tìm hiểu thách thức của trách nhiệm giải trình tái định cư ở New Zealand là một bước cần thiết để đề xuất các giải pháp khả thi.

Một trong những phát hiện nổi bật là sự ưu tiên rõ rệt của giải trình theo chiều lên (upward accountability). Điều này có nghĩa là các nhà cung cấp dịch vụ và cơ quan chính phủ chủ yếu chịu trách nhiệm trước các bên liên quan quyền lực hơn, chẳng hạn như chính phủ trung ương, các cơ quan tài trợ, hoặc các tổ chức giám sát cấp cao. Trong khi đó, giải trình theo chiều xuống (downward accountability) đối với chính những người thụ hưởng dịch vụ – tức là người tị nạn – lại chưa được cải thiện đáng kể. Người tị nạn thường cảm thấy tiếng nói của mình không được lắng nghe hoặc không có kênh hiệu quả để bày tỏ sự không hài lòng hay góp ý về các dịch vụ công mà họ nhận được. Sự mất cân bằng này tạo ra một khoảng cách lớn giữa các nhà cung cấp dịch vụ và đối tượng phục vụ, có thể dẫn đến việc các dịch vụ không thực sự phù hợp với nhu cầu thực tế.

Thêm vào đó, giải trình theo chiều ngang (horizontal accountability) giữa các đối tác liên ngành – những tổ chức cùng hợp tác để cung cấp dịch vụ tái định cư người tị nạn – cũng còn hạn chế. Trong một môi trường NPG, nơi các tổ chức công, tư và phi chính phủ (NGO) làm việc cùng nhau, sự phối hợp và chia sẻ trách nhiệm là yếu tố then chốt. Tuy nhiên, việc thiếu một cơ chế giải trình ngang rõ ràng và hiệu quả có thể gây ra sự trùng lặp công việc, thiếu hiệu quả và thậm chí là những lỗ hổng trong việc cung cấp dịch vụ toàn diện. Các tổ chức có thể tập trung vào trách nhiệm của riêng mình mà bỏ qua tầm quan trọng của việc giải trình lẫn nhau, ảnh hưởng đến khả năng cung cấp một hệ thống giải trình liền mạch và toàn diện cho người tị nạn.

Tình trạng căng thẳng giữa nhu cầu kiểm soát hành chính, thường được quy định bởi các đạo luật như Đạo luật Tài chính Công năm 1989, và một mô hình quản trị phi tập trung hơn, cho phép công nhận nhiều đóng góp vào cả việc hình thành và thực hiện chính sách, vẫn còn rất mạnh. Điều này cho thấy sự khó khăn trong việc chuyển đổi từ góc độ Quản lý công mới (NPM) sang NPG một cách toàn diện. Để đánh giá hiệu quả tái định cư người tị nạn NZ một cách chính xác, cần phải vượt qua những rào cản này, xây dựng một khung giải trình cho người tị nạn ở New Zealand linh hoạt hơn và phù hợp với thực tế phức tạp của quan hệ giải trình đa chiều. Các phát hiện này là nền tảng quan trọng để đưa ra các khuyến nghị cải thiện trách nhiệm giải trình trong tái định cư tị nạn NZ trong tương lai.

2.1. Ưu tiên giải trình theo chiều lên và hạn chế đối với người thụ hưởng

Một trong những điểm yếu cốt lõi được chỉ ra trong nghiên cứu là sự mất cân bằng trong việc thực thi hệ thống giải trình. Các nhà cung cấp dịch vụ công và các tổ chức liên quan đến tái định cư người tị nạn NZ thường ưu tiên giải trình theo chiều lên. Điều này có nghĩa là họ chịu trách nhiệm chính trước các cơ quan cấp trên, các nhà tài trợ hoặc các tổ chức chính phủ, những người nắm giữ quyền lực và nguồn lực tài chính. Cơ chế giải trình này thường tập trung vào việc tuân thủ quy định, báo cáo tài chính và đạt được các mục tiêu đã định sẵn từ cấp trên.

Ngược lại, giải trình theo chiều xuống đối với người tị nạn – những người thụ hưởng trực tiếp các dịch vụ – lại chưa được cải thiện đáng kể. Người tị nạn thường ít có cơ hội thực sự để bày tỏ ý kiến, phản hồi hoặc yêu cầu trách nhiệm từ các nhà cung cấp dịch vụ. Việc này làm suy yếu khả năng của người tị nạn trong việc định hình các dịch vụ mà họ nhận được và đảm bảo rằng các dịch vụ đó phù hợp với nhu cầu cá nhân. Tình trạng này đặt ra câu hỏi về việc người tị nạn được hưởng những dịch vụ công nào và mức độ hài lòng ra sao, đồng thời cho thấy sự cần thiết phải trao quyền nhiều hơn cho người thụ hưởng trong hệ thống giải trình.

2.2. Hạn chế của giải trình theo chiều ngang giữa các đối tác liên ngành

Bên cạnh vấn đề giải trình theo chiều lên và chiều xuống, nghiên cứu còn chỉ ra sự hạn chế đáng kể trong giải trình theo chiều ngang. Trong mô hình Quản trị công mới (NPG), nhiều tổ chức khác nhau, bao gồm các cơ quan chính phủ, các tổ chức phi chính phủ (NGO) và các nhóm cộng đồng, cùng hợp tác để cung cấp một loạt các dịch vụ công cho người tị nạn. Mối quan hệ giữa các đối tác này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ và một cơ chế giải trình lẫn nhau để đảm bảo rằng các dịch vụ được cung cấp một cách liền mạch và hiệu quả.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy quan hệ giải trình giữa các đối tác liên ngành còn yếu. Các tổ chức có thể hoạt động độc lập, tập trung vào các mục tiêu của riêng mình mà không có đủ cơ chế để giải trình với các đối tác khác về các hoạt động, kết quả hoặc những thách thức gặp phải. Sự thiếu hụt này có thể dẫn đến sự không hiệu quả, thiếu sự tích hợp dịch vụ và khả năng bỏ sót các nhu cầu quan trọng của người tị nạn. Việc khắc phục hạn chế này là rất quan trọng để xây dựng một khung giải trình cho người tị nạn ở New Zealand toàn diện và đáp ứng yêu cầu của NPG, đồng thời làm rõ vai trò của NGO trong tái định cư người tị nạn NZ.

III. Khung nghiên cứu Đánh giá Trách nhiệm Giải trình Tái Định Cư Người Tị Nạn NZ

Để cung cấp một sự hiểu biết sâu sắc về bản chất của quan hệ giải trình trong bối cảnh tái định cư người tị nạn NZ, nghiên cứu này đã phát triển một khung nghiên cứu vững chắc. Khung này được xây dựng dựa trên những hiểu biết từ các tài liệu trước đây và các lý thuyết về các bên liên quan, nhằm mục đích đánh giá việc thực thi trách nhiệm giải trình trong thực tiễn cung cấp dịch vụ công. Mục tiêu là trả lời câu hỏi nghiên cứu trọng tâm: "Bản chất của các mối quan hệ giải trình giữa các bên khác nhau có liên quan đến, hoặc bị ảnh hưởng bởi, việc cung cấp dịch vụ xã hội cho cựu người tị nạn ở New Zealand là gì?". Cách tiếp cận này giúp phân tích đa chiều các yếu tố tác động đến hệ thống giải trình và đưa ra các kết luận có giá trị.

Việc áp dụng phương pháp nghiên cứu tình huống (case study approach) là một lựa chọn chiến lược để khám phá chiều sâu và sự phức tạp của trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ. Phương pháp này cho phép thu thập dữ liệu phong phú và chi tiết từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm các cuộc phỏng vấn và phân tích tài liệu. Tổng cộng 32 cuộc phỏng vấn bán cấu trúc đã được tiến hành, cung cấp những góc nhìn đa dạng từ các bên liên quan khác nhau: các nhà cung cấp dịch vụ, các cơ quan chính phủ, và chính cộng đồng người tị nạn. Những cuộc phỏng vấn này giúp nắm bắt được những kinh nghiệm, nhận thức và kỳ vọng của các cá nhân trong hệ thống. Ngoài ra, một loạt các tài liệu liên quan đến tái định cư người tị nạn ở New Zealand cũng đã được phân tích để bổ sung và xác thực thông tin.

Khung nghiên cứu không chỉ giúp xác định các loại hình quan hệ giải trình tồn tại (chiều lên, chiều xuống, chiều ngang) mà còn đánh giá hiệu quả của chúng. Bằng cách phân tích cách thức các cơ chế giải trình được sử dụng trong thực tế, nghiên cứu đã làm rõ những khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn. Nó đã chỉ ra rằng, mặc dù có sự nhận thức về tầm quan trọng của giải trình, việc thực hiện nó vẫn còn gặp nhiều hạn chế, đặc biệt là trong việc trao quyền cho các bên liên quan ít quyền lực hơn. Điều này là cốt lõi để hiểu được thách thức của trách nhiệm giải trình tái định cư ở New Zealand và định hình các giải pháp tương lai.

Nghiên cứu cũng đã góp phần nâng cao tiếng nói của các bên liên quan ít quyền lực hơn về việc thực thi trách nhiệm giải trình của các nhà cung cấp dịch vụ xã hội. Bằng cách thu thập trực tiếp ý kiến từ người tị nạn, nghiên cứu cung cấp một cái nhìn thực tế về trải nghiệm của họ với dịch vụ công và mức độ hài lòng của họ. Điều này không chỉ là một đóng góp học thuật quan trọng mà còn mang ý nghĩa thực tiễn to lớn cho các nhà hoạch định chính sách muốn phát triển các chính sách dẫn đến việc cải thiện kỳ vọng phù hợp trong NPG và quan hệ giải trình giữa các bên khác nhau trong việc cung cấp dịch vụ xã hội. Việc này sẽ giúp cải thiện trách nhiệm giải trình trong tái định cư tị nạn NZ một cách toàn diện.

3.1. Phương pháp luận nghiên cứu và lý thuyết các bên liên quan

Nghiên cứu này áp dụng một phương pháp luận chất lượng, tập trung vào việc hiểu sâu sắc bản chất và động lực của quan hệ giải trình trong tái định cư người tị nạn NZ. Cụ thể, cách tiếp cận nghiên cứu tình huống (case study) được sử dụng để khám phá chi tiết các tình huống thực tế. Điều này cho phép phân tích một cách toàn diện các yếu tố phức tạp, tương tác giữa nhiều chủ thể và các quy trình liên quan đến hệ thống giải trình.

Một phần quan trọng của khung nghiên cứu là việc sử dụng lý thuyết các bên liên quan. Lý thuyết này giúp xác định và phân tích vai trò, quyền lợi, và ảnh hưởng của tất cả các chủ thể có liên quan đến quá trình tái định cư người tị nạn, bao gồm chính phủ, tổ chức phi chính phủ (NGO), nhà cung cấp dịch vụ, và quan trọng nhất là chính cộng đồng người tị nạn. Bằng cách xem xét các quan điểm của các bên liên quan khác nhau, nghiên cứu có thể vẽ ra một bức tranh toàn diện về cách thức trách nhiệm giải trình được nhận thức, thực thi và mong đợi trong một môi trường đa dạng và phức tạp.

3.2. Thu thập dữ liệu Phỏng vấn bán cấu trúc và phân tích tài liệu

Để thu thập dữ liệu phong phú và có chiều sâu, nghiên cứu đã sử dụng hai phương pháp chính: phỏng vấn bán cấu trúc và phân tích tài liệu. Tổng cộng 32 cuộc phỏng vấn bán cấu trúc đã được tiến hành với một loạt các bên liên quan, bao gồm đại diện từ chính phủ, các nhà cung cấp dịch vụ công, và các thành viên của cộng đồng người tị nạn. Các câu hỏi phỏng vấn được thiết kế để khám phá các khía cạnh khác nhau của trách nhiệm giải trình, từ việc nhận thức về vai trò và trách nhiệm đến kinh nghiệm thực tế trong việc giải quyết vấn đề và phản hồi.

Ngoài các cuộc phỏng vấn, một lượng lớn tài liệu liên quan đến tái định cư người tị nạn ở New Zealand cũng đã được phân tích. Các tài liệu này bao gồm báo cáo chính sách, luật pháp (ví dụ: Đạo luật Tài chính Công năm 1989), báo cáo hoạt động của các tổ chức, và các tài liệu khác cung cấp bối cảnh và thông tin bổ sung về hệ thống giải trình hiện có. Sự kết hợp giữa dữ liệu định tính từ phỏng vấn và dữ liệu từ tài liệu đã giúp nghiên cứu có được một cái nhìn toàn diện và đáng tin cậy về khung giải trình cho người tị nạn ở New Zealand trong thực tế.

IV. Khuyến nghị cải thiện Trách nhiệm Giải trình Tái Định Cư Người Tị Nạn NZ

Nghiên cứu về trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ đã mang lại những phát hiện quan trọng, làm sáng tỏ các điểm yếu trong hệ thống giải trình hiện hành. Kết quả cho thấy hệ thống này chưa phản ánh đầy đủ khái niệm rộng hơn về các mối quan hệ giải trình đa chiều và tương quan lẫn nhau được xác định trong tài liệu về Quản trị công mới (NPG). Thay vào đó, nó vẫn bị chi phối bởi các mô hình truyền thống, gây ra sự mất cân bằng và thiếu hiệu quả trong việc cung cấp dịch vụ công cho người tị nạn. Việc hiểu rõ những phát hiện này là bước đầu tiên để đề xuất các giải pháp cải thiện trách nhiệm giải trình trong tái định cư tị nạn NZ.

Một trong những phát hiện cốt lõi là sự ưu tiên cho giải trình theo chiều lên đối với các bên liên quan quyền lực, trong khi giải trình theo chiều xuống đối với người thụ hưởng chưa được cải thiện đáng kể. Điều này có nghĩa là tiếng nói và nhu cầu của người tị nạn thường bị bỏ qua hoặc không được phản ánh đầy đủ trong các quyết định và quá trình cung cấp dịch vụ. Người tị nạn, là những người bị ảnh hưởng trực tiếp, cần có cơ chế mạnh mẽ hơn để bày tỏ ý kiến và yêu cầu trách nhiệm từ các nhà cung cấp dịch vụ. Hơn nữa, giải trình theo chiều ngang đối với các đối tác liên ngành vẫn còn hạn chế, tạo ra những rào cản trong việc phối hợp và tích hợp các dịch vụ công.

Nghiên cứu cũng nhấn mạnh sự căng thẳng dai dẳng giữa nhu cầu kiểm soát hành chính và một mô hình quản trị phi tập trung hơn. Mặc dù có mong muốn chuyển đổi sang NPG – một mô hình cho phép công nhận nhiều đóng góp vào cả việc hình thành và thực hiện chính sách – nhưng sự kiểm soát chặt chẽ về tài chính và quy trình hành chính (ví dụ, theo Đạo luật Tài chính Công năm 1989) vẫn chi phối. Sự mâu thuẫn này cản trở việc phát triển một hệ thống giải trình linh hoạt và thích ứng hơn, vốn là yếu tố cần thiết để đáp ứng sự phức tạp của tái định cư người tị nạn.

Để giải quyết những thách thức này, nghiên cứu đã đưa ra các khuyến nghị thiết thực cho chính phủ, các tổ chức phi chính phủ (NGO), và cộng đồng người tị nạn. Các khuyến nghị này tập trung vào việc tăng cường tất cả các loại hình quan hệ giải trình – chiều lên, chiều xuống, và chiều ngang – nhằm xây dựng một khung giải trình cho người tị nạn ở New Zealand toàn diện và công bằng hơn. Đặc biệt, việc trao quyền cho người tị nạn thông qua các kênh phản hồi hiệu quả và cơ chế tham gia vào quá trình ra quyết định được coi là yếu tố then chốt để đảm bảo dịch vụ công thực sự đáp ứng nhu cầu của họ. Các nhà hoạch định chính sách có thể sử dụng những phát hiện này để đánh giá hiệu quả tái định cư người tị nạn NZ và điều chỉnh chính sách.

4.1. Sự thiếu hụt trong việc phản ánh khái niệm giải trình đa chiều

Phát hiện chính của nghiên cứu là hệ thống giải trình hiện tại cho tái định cư người tị nạn NZ chưa phản ánh được đầy đủ khái niệm giải trình đa chiều theo lý thuyết Quản trị công mới (NPG). NPG ủng hộ một cách tiếp cận toàn diện hơn, nơi trách nhiệm giải trình không chỉ dừng lại ở mối quan hệ giữa cấp trên và cấp dưới, mà còn mở rộng ra mối quan hệ giữa các đối tác ngang hàng và quan trọng hơn là đối với chính người thụ hưởng dịch vụ.

Tuy nhiên, nghiên cứu chỉ ra rằng hệ thống hiện hành vẫn chủ yếu tập trung vào các yêu cầu báo cáo và tuân thủ từ trên xuống, bỏ qua sự phức tạp của các mối quan hệ tương tác. Điều này dẫn đến một sự mất cân bằng, nơi các nhà cung cấp dịch vụ công ưu tiên các yêu cầu từ các bên liên quan quyền lực hơn, trong khi ít chú trọng đến việc giải trình trước người tị nạn. Sự thiếu hụt này làm hạn chế khả năng của hệ thống trong việc thích ứng với các nhu cầu thay đổi và cải thiện chất lượng dịch vụ công một cách liên tục.

4.2. Đề xuất chiến lược cho chính phủ NGO và cộng đồng người tị nạn

Dựa trên các phát hiện, nghiên cứu đưa ra một số đề xuất chiến lược nhằm cải thiện trách nhiệm giải trình trong tái định cư tị nạn NZ. Đối với chính phủ, khuyến nghị tập trung vào việc sửa đổi các khuôn khổ pháp lý (như Đạo luật Tài chính Công năm 1989) để phù hợp hơn với các nguyên tắc của Quản trị công mới (NPG), thúc đẩy một mô hình quản trị phi tập trung và linh hoạt hơn. Chính phủ cần tạo điều kiện cho các cơ chế giải trình theo chiều ngang mạnh mẽ hơn giữa các cơ quan và tổ chức phi chính phủ (NGO).

Đối với tổ chức phi chính phủ (NGO) và các nhà cung cấp dịch vụ, khuyến nghị nhấn mạnh việc phát triển các cơ chế giải trình theo chiều xuống hiệu quả hơn, cho phép người tị nạn có tiếng nói thực sự trong việc đánh giá và định hình các dịch vụ công. Điều này có thể bao gồm các diễn đàn phản hồi thường xuyên, khảo sát hài lòng người dùng, và cơ chế khiếu nại dễ tiếp cận. Cuối cùng, đối với cộng đồng người tị nạn, nghiên cứu khuyến khích việc nâng cao nhận thức về quyền và cơ chế giải trình sẵn có, đồng thời khuyến khích sự tham gia tích cực của họ vào các quá trình đánh giá và hoạch định chính sách. Việc thực hiện những đề xuất này sẽ góp phần xây dựng một khung giải trình cho người tị nạn ở New Zealand công bằng và bền vững.

V. Ứng dụng thực tiễn Cải thiện Trách nhiệm Giải trình Tái Định Cư Người Tị Nạn NZ

Nghiên cứu về trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ không chỉ mang lại những hiểu biết học thuật sâu sắc mà còn cung cấp những đóng góp thực tiễn có giá trị cho các nhà hoạch định chính sách và các tổ chức liên quan. Một trong những đóng góp học thuật quan trọng nhất là việc bổ sung một phần kiến thức quan trọng vào lĩnh vực nghiên cứu giải trình theo chiều ngang – một lĩnh vực mà tác giả mô tả là "vùng đất trống". Nghiên cứu này cung cấp một sự hiểu biết chi tiết về cách thức các cơ chế giải trình được sử dụng trong thực tế và nâng cao tiếng nói của các bên liên quan ít quyền lực hơn về việc thực thi trách nhiệm giải trình của các nhà cung cấp dịch vụ xã hội.

Đóng góp này đặc biệt quan trọng vì giải trình theo chiều ngang thường bị bỏ qua trong các khuôn khổ giải trình truyền thống, nhưng lại là yếu tố then chốt trong mô hình Quản trị công mới (NPG). NPG nhấn mạnh sự tương tác và hợp tác giữa nhiều tổ chức khác nhau để cung cấp dịch vụ công. Do đó, việc hiểu rõ cách thức các tổ chức này giải trình lẫn nhau là cần thiết để đảm bảo tính hiệu quả và phối hợp liền mạch của các dịch vụ. Bằng cách làm nổi bật những hạn chế của giải trình theo chiều ngang hiện tại, nghiên cứu đã mở ra những con đường mới cho các nghiên cứu trong tương lai và cung cấp cơ sở lý luận vững chắc cho việc phát triển các mô hình giải trình toàn diện hơn.

Về mặt thực tiễn, nghiên cứu cung cấp một tình huống điển hình cho các nghiên cứu về trách nhiệm giải trình của tổ chức phi chính phủ (NGO) trong bối cảnh NPG. Điều này có thể có giá trị lớn đối với các nhà hoạch định chính sách mong muốn phát triển các chính sách dẫn đến việc cải thiện các kỳ vọng phù hợp trong NPG và quan hệ giải trình giữa các bên khác nhau trong việc cung cấp dịch vụ xã hội. Nghiên cứu cung cấp một cái nhìn sâu sắc về sự phức tạp của việc thực thi trách nhiệm giải trình trong môi trường đa tác nhân, cho phép các nhà hoạch định chính sách hiểu rõ hơn về các điểm yếu và cơ hội cải thiện. Nó cũng cung cấp các khuyến nghị cụ thể cho chính phủ, các tổ chức phi chính phủ (NGO), và cộng đồng người tị nạn để đạt được trách nhiệm giải trình lớn hơn.

Các khuyến nghị này không chỉ tập trung vào việc củng cố các kênh giải trình theo chiều lên và chiều xuống mà còn đặc biệt chú trọng đến việc tăng cường các cơ chế giải trình theo chiều ngang. Bằng cách tạo ra một hệ thống giải trình cân bằng hơn, New Zealand có thể đảm bảo rằng dịch vụ công được cung cấp cho người tị nạn không chỉ hiệu quả mà còn công bằng và nhạy cảm với văn hóa. Điều này sẽ góp phần vào một quá trình tái định cư người tị nạn thành công hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho sự hòa nhập và phát triển của họ trong xã hội mới, đồng thời giúp đánh giá hiệu quả tái định cư người tị nạn NZ một cách toàn diện.

5.1. Giá trị học thuật Khám phá nghiên cứu giải trình theo chiều ngang

Một trong những điểm nổi bật của nghiên cứu là đóng góp học thuật độc đáo của nó vào lĩnh vực giải trình theo chiều ngang. Lĩnh vực này thường bị bỏ qua trong các nghiên cứu về trách nhiệm giải trình trong quản trị công, tạo ra một khoảng trống kiến thức đáng kể. Nghiên cứu này đã can đảm đi sâu vào "vùng đất trống" này, cung cấp những hiểu biết sâu sắc về cách thức các tổ chức hoạt động song song giải trình lẫn nhau trong một môi trường mạng lưới phức tạp.

Bằng cách phân tích các mối quan hệ giải trình giữa các đối tác liên ngành trong tái định cư người tị nạn NZ, nghiên cứu đã làm rõ những thách thức và cơ hội trong việc xây dựng một hệ thống giải trình ngang hàng hiệu quả. Phát hiện này không chỉ mở rộng lý thuyết về trách nhiệm giải trình mà còn cung cấp một khuôn khổ để các nhà nghiên cứu tương lai khám phá sâu hơn các khía cạnh của giải trình theo chiều ngang trong các bối cảnh dịch vụ công khác. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc hiểu và cải thiện quản trị công trong kỷ nguyên Quản trị công mới (NPG).

5.2. Hướng dẫn chính sách Xây dựng quan hệ giải trình hiệu quả

Ngoài những đóng góp học thuật, nghiên cứu còn có ý nghĩa thực tiễn to lớn đối với các nhà hoạch định chính sách. Bằng cách cung cấp một nghiên cứu tình huống điển hình về trách nhiệm giải trình của tổ chức phi chính phủ (NGO) trong bối cảnh Quản trị công mới (NPG), nghiên cứu đã trang bị cho các nhà hoạch định chính sách những hiểu biết sâu sắc để phát triển các chính sách tốt hơn. Những hiểu biết này có thể giúp họ thiết kế các chính sách dẫn đến việc cải thiện các kỳ vọng phù hợp và củng cố quan hệ giải trình giữa các bên khác nhau trong việc cung cấp dịch vụ công.

Các khuyến nghị của nghiên cứu, nhắm vào chính phủ, tổ chức phi chính phủ (NGO) và cộng đồng người tị nạn, cung cấp một lộ trình rõ ràng để xây dựng một hệ thống giải trình toàn diện và công bằng hơn. Việc áp dụng các khuyến nghị này có thể giúp đảm bảo rằng các chính sách và dịch vụ không chỉ đạt được hiệu quả về mặt hành chính mà còn thực sự đáp ứng nhu cầu và nâng cao quyền của người tị nạn. Điều này đặc biệt quan trọng để giải quyết thách thức của trách nhiệm giải trình tái định cư ở New Zealand và xây dựng một xã hội hòa nhập hơn.

VI. Kết luận Cải thiện Trách nhiệm Giải trình Tái Định Cư Người Tị Nạn NZ

Nghiên cứu về trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ đã cung cấp một cái nhìn toàn diện và sâu sắc về các mối quan hệ giải trình trong bối cảnh phức tạp của Quản trị công mới (NPG). Phát hiện chính cho thấy hệ thống giải trình hiện tại còn nhiều hạn chế, không phản ánh đầy đủ khái niệm giải trình đa chiều, đặc biệt là sự yếu kém trong giải trình theo chiều xuống đối với người thụ hưởng và giải trình theo chiều ngang giữa các đối tác liên ngành. Những thách thức này gây khó khăn cho việc cung cấp dịch vụ công một cách hiệu quả và công bằng cho người tị nạn. Việc khắc phục những hạn chế này là then chốt để cải thiện trách nhiệm giải trình trong tái định cư tị nạn NZ.

Sự căng thẳng giữa nhu cầu kiểm soát hành chính và mô hình quản trị phi tập trung hơn của NPG vẫn còn mạnh mẽ, cho thấy một con đường chuyển đổi không hề dễ dàng. Tuy nhiên, nghiên cứu đã chứng minh rằng việc nhận diện và giải quyết các điểm yếu này là hoàn toàn khả thi và cần thiết. Bằng cách xây dựng một khung giải trình cho người tị nạn ở New Zealand toàn diện hơn, tập trung vào việc trao quyền cho người tị nạn và tăng cường sự hợp tác giữa các bên liên quan, New Zealand có thể thiết lập một hệ thống bền vững hơn. Điều này không chỉ giúp người tị nạn hòa nhập thành công mà còn củng cố tính minh bạch và hiệu quả của quản trị công nói chung.

Đóng góp học thuật của nghiên cứu vào lĩnh vực nghiên cứu giải trình theo chiều ngang là vô cùng quý giá, lấp đầy một khoảng trống kiến thức quan trọng và cung cấp cơ sở cho các nghiên cứu tương lai. Về mặt thực tiễn, nghiên cứu đã đưa ra các khuyến nghị cụ thể cho chính phủ, các tổ chức phi chính phủ (NGO), và cộng đồng người tị nạn. Các khuyến nghị này bao gồm việc sửa đổi khuôn khổ pháp lý, phát triển cơ chế phản hồi hiệu quả cho người tị nạn, và tăng cường phối hợp giữa các đối tác. Việc thực hiện những đề xuất này sẽ là bước tiến quan trọng trong việc nâng cao trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ.

Trong tương lai, việc tiếp tục theo dõi và đánh giá hiệu quả tái định cư người tị nạn NZ là cần thiết. Các nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc thử nghiệm các mô hình giải trình mới, đánh giá tác động của các chính sách được đề xuất, và khám phá sâu hơn vai trò của công nghệ trong việc tăng cường minh bạch và giải trình. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một hệ thống giải trình không chỉ đáp ứng các yêu cầu hành chính mà còn thực sự phục vụ nhu cầu và nâng cao phúc lợi của người tị nạn, đảm bảo rằng mọi bên liên quan đều có tiếng nói và trách nhiệm.

6.1. Tóm tắt các vấn đề cốt lõi và bài học kinh nghiệm

Nghiên cứu đã phác thảo rõ ràng các vấn đề cốt lõi của trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ. Bài học chính là sự cần thiết phải vượt ra ngoài các mô hình giải trình truyền thống, hướng tới một cách tiếp cận đa chiều hơn, phản ánh các nguyên tắc của Quản trị công mới (NPG). Các vấn đề như sự ưu tiên của giải trình theo chiều lên, hạn chế của giải trình theo chiều xuống đối với người tị nạn, và sự yếu kém trong giải trình theo chiều ngang đều là những thách thức cần được giải quyết một cách có hệ thống.

Một bài học quan trọng khác là sự cần thiết phải nhận ra và tôn trọng tiếng nói của tất cả các bên liên quan, đặc biệt là những người thụ hưởng dịch vụ. Chỉ khi người tị nạn có cơ hội thực sự để bày tỏ quan điểm và tham gia vào quá trình ra quyết định, thì dịch vụ công mới có thể thực sự đáp ứng nhu cầu của họ. Việc này đòi hỏi một sự thay đổi văn hóa và cấu trúc trong hệ thống giải trình, từ việc kiểm soát tập trung sang một mô hình hợp tác và chia sẻ trách nhiệm.

6.2. Triển vọng và thách thức trong việc phát triển hệ thống giải trình bền vững

Mặc dù có những thách thức đáng kể, triển vọng cho việc phát triển một hệ thống giải trình bền vững cho tái định cư người tị nạn NZ là rất lớn. Với sự hiểu biết sâu sắc hơn về các động lực của quan hệ giải trình, các nhà hoạch định chính sách có thể thiết kế các cơ chế hiệu quả hơn. Tuy nhiên, thách thức nằm ở việc vượt qua những rào cản hành chính và thể chế đã ăn sâu, đặc biệt là sự chuyển đổi từ khung pháp lý dựa trên Quản lý công mới (NPM) sang một mô hình phù hợp hơn với NPG.

Tương lai của trách nhiệm giải trình tái định cư người tị nạn NZ đòi hỏi một cam kết liên tục từ tất cả các bên liên quan để đổi mới, học, và thích ứng. Việc tiếp tục nghiên cứu, đánh giá các chính sách hiện hành và lắng nghe ý kiến từ cộng đồng người tị nạn sẽ là những bước quan trọng để xây dựng một hệ thống giải trình không chỉ mạnh mẽ và minh bạch mà còn công bằng và nhân văn, thực sự hỗ trợ quá trình hòa nhập của người tị nạn vào xã hội New Zealand.

Tóm tắt và mô tả trên trang này được tạo với sự hỗ trợ của AI. Nếu bạn thấy nội dung không chính xác hoặc có vấn đề, vui lòng Báo lỗi nội dung.

15/03/2026

Bạn đang xem trước tài liệu:

1188 accountability for refugee resettlement in new zealand phd thesis of accounting 2023

Tải đầy đủ

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu

Quản trị công tại nhiều quốc gia đang có sự chuyển dịch từ mô hình Quản lý công mới (New Public Management - NPM) sang mô hình Quản trị công mới (New Public Governance - NPG) nhằm giải quyết các vấn đề phức tạp trong việc cung cấp dịch vụ công. Mô hình NPG nhấn mạnh sự tương tác và phụ thuộc lẫn nhau giữa các tổ chức trong và ngoài chính phủ trong các mạng lưới quản trị, hướng tới hiệu quả thực thi chính sách và phân phối dịch vụ dựa trên kết quả đầu ra dài hạn (outcomes) và phúc lợi xã hội (wellbeing).

Tuy nhiên, việc thực thi trách nhiệm giải trình (accountability) trong bối cảnh mạng lưới này đối mặt với nhiều thách thức lớn:

Trách nhiệm giải trình hướng lên (upward accountability) dựa trên tư tưởng kinh tế tân cổ điển vẫn chiếm ưu thế áp đảo trong thực tế.
Sự tham gia của nhiều bên liên quan với mục tiêu, kỳ vọng và mức độ quyền lực khác nhau khiến việc xác định ai đóng góp những gì và chịu trách nhiệm trước ai trở nên phức tạp (vấn đề "nhiều tay" và "nhiều mắt").
Thực tiễn thực hiện trách nhiệm giải trình có sự khác biệt lớn so với lý thuyết; các chủ thể diễn giải trách nhiệm giải trình theo những cách riêng biệt.
Thiếu hụt các khung lý thuyết và hướng dẫn cụ thể về trách nhiệm giải trình theo chiều ngang (horizontal accountability) giữa các tổ chức đối tác trong mạng lưới.

Luận án lựa chọn trường hợp cung cấp dịch vụ tái định cư người tị nạn tại New Zealand—một quốc gia điển hình áp dụng các cải cách NPM và đang chuyển đổi sang NPG—để làm rõ bản chất và đánh giá việc thực hiện trách nhiệm giải trình trong thực tiễn.

Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu

Mục tiêu tổng quát của luận án là khám phá bản chất và thực tiễn của các mối quan hệ trách nhiệm giải trình trong việc cung cấp dịch vụ xã hội phục vụ tái định cư người tị nạn tại New Zealand.

Câu hỏi nghiên cứu tổng quát được xác định như sau:

"What is the nature of the accountability relationships between different parties involved in, or affected by, the provision of social services to former refugees in New Zealand?" (Bản chất của các mối quan hệ trách nhiệm giải trình giữa các bên tham gia hoặc bị ảnh hưởng bởi việc cung cấp dịch vụ xã hội cho người từng là người tị nạn tại New Zealand là gì?)

Câu hỏi tổng quát được cụ thể hóa thành 4 câu hỏi nghiên cứu:

Câu hỏi 1: Ai là người cung cấp dịch vụ cho người từng là người tị nạn? (Who provides services to former refugees?) - đi kèm câu hỏi phụ: Các nhà cung cấp này được quản trị bởi mô hình quản trị mạng lưới nào? (By what type of network governance are these providers governed?)
Câu hỏi 2: Các nhà cung cấp dịch vụ này chịu trách nhiệm giải trình trước ai? (To whom are those service providers accountable?)
Câu hỏi 3: Các bên liên quan ít quyền lực hơn (người thụ hưởng) được tạo tiếng nói như thế nào? (How are less powerful stakeholders given voices?)
Câu hỏi 4: Các nhà cung cấp dịch vụ thực hiện trách nhiệm giải trình như thế nào? (How are those service providers accountable?) - đi kèm câu hỏi phụ: Họ sử dụng những cơ chế nào để thực hiện trách nhiệm giải trình? (What mechanisms do they use to discharge their accountability?)

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: Các mối quan hệ trách nhiệm giải trình, các cơ chế giải trình và nhận thức về trách nhiệm giải trình của các cơ quan chính phủ, tổ chức phi chính phủ (NGO), tình nguyện viên và người thụ hưởng dịch vụ.
Phạm vi nội dung: Tập trung vào các dịch vụ tái định cư cung cấp cho người tị nạn thuộc Chương trình Hạn ngạch của Cao ủy Liên Hợp Quốc về Người tị nạn (UNHCR Quota Programme)—chiếm khoảng 75% tổng lượng người tị nạn đến New Zealand—đặc biệt là trong năm đầu tiên tái định cư.
Phạm vi không gian: New Zealand (tập trung vào các địa bàn triển khai dịch vụ như Wellington, Christchurch, Nelson, Auckland).
Phạm vi thời gian: Phân tích bối cảnh chính sách từ sau cải cách quản lý công thập niên 1980 đến giai đoạn thực hiện Chiến lược Tái định cư Người tị nạn New Zealand (New Zealand Refugee Resettlement Strategy - NZRRS triển khai từ 2013), số liệu và phỏng vấn thu thập đến năm 2020, luận án hoàn thành năm 2021.

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Các hướng nghiên cứu trước đây được điểm lại

Tác giả hệ thống hóa tài liệu học thuật xoay quanh ba tiến trình quản trị công và các lý thuyết trách nhiệm giải trình:

Sự dịch chuyển mô hình quản trị công:
- Hành chính công truyền thống (Traditional Public Administration - TPA): Mô hình chỉ huy thứ bậc, nhà nước trực tiếp cung cấp dịch vụ ("chèo thuyền" - rowing role), tập trung kiểm soát đầu vào (Denhardt & Denhardt, 2015; Hughes, 2012; Koppenjan, 2012).
- Quản lý công mới (New Public Management - NPM): Áp dụng cơ chế thị trường, phân tách chức năng mua (purchasing) và cung ứng (providing), hợp đồng hóa dịch vụ với khu vực tư nhân và NGO ("lái thuyền" - steering role), quản lý theo kết quả đầu ra (outputs) dựa trên Lý thuyết lựa chọn công (Niskanen, 1971; Downs, 1957), Lý thuyết đại diện và Lý thuyết chi phí giao dịch (Boston et al., 1996; Williamson, 1985; Bryson & Ring, 1990; Hood, 1995).
- Quản trị công mới (New Public Governance - NPG): Nhấn mạnh quản trị mạng lưới đa chủ thể, hợp tác công - tư - xã hội, hướng tới kết quả dài hạn (outcomes) và đo lường phúc lợi xã hội đa chiều (Koppenjan, 2012; Klijn & Koppenjan, 2014, 2016; Denhardt & Denhardt, 2015; Osborne, 2006; Au & Karacaoglu, 2018).
Khái niệm và các chiều kích của trách nhiệm giải trình:
- Các định nghĩa nền tảng của Romzek & Dubnick (1987) và Bovens (2007) về nghĩa vụ giải trình, biện minh hành vi và khả năng đối mặt với chế tài.
- Các chiều hướng giải trình: Hướng lên (upward - cho bên cấp vốn), hướng vào trong (inward - nội bộ tổ chức), hướng xuống (downward - cho người thụ hưởng) và hướng ngang (horizontal - cho các đối tác mạng lưới) (Ebrahim, 2003a, 2003b; Bovens, 2007; Najam, 1996; O'Dwyer & Unerman, 2007).
Thách thức và cơ chế giải trình trong thực tế:
- Sự áp đảo của giải trình hướng lên và kiểm soát tài chính theo quy định pháp lý như Đạo luật Tài chính Công 1989 (Public Finance Act 1989) tại New Zealand (Robertson, 2019; Boston et al., 1996; Dormer, 2017).
- Sự khan hiếm tài liệu nghiên cứu về trách nhiệm giải trình ngang trong các mạng lưới dịch vụ công (Klijn & Koppenjan, 2014).

Khoảng trống nghiên cứu luận án lựa chọn giải quyết

Bổ sung dữ liệu thực nghiệm vào "vùng đất trống" của nghiên cứu trách nhiệm giải trình theo chiều ngang trong quản trị mạng lưới.
Khỏa lấp sự thiếu hụt bằng chứng về cách thức các cơ chế giải trình (báo cáo, đánh giá hiệu quả, cơ chế tham gia) vận hành trên thực tế khi chuyển dịch từ đo lường đầu ra sang đo lường kết quả/phúc lợi.
Bù đắp khoảng trống về tiếng nói của các bên liên quan yếu thế (người thụ hưởng dịch vụ và tình nguyện viên), chuyển trọng tâm nghiên cứu từ quan điểm thuần túy của các nhà quản lý sang quan điểm lấy người thụ hưởng làm trung tâm.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết và phân tích

Luận án tích hợp các lý thuyết và mô hình sau:

Lý thuyết các bên liên quan theo góc tiếp cận quyền công dân (Stakeholder theory – a citizenship perspective): Dựa trên Brown & Dillard (2015), coi các bên liên quan là những chủ thể tích cực có quyền tham gia có ý nghĩa vào quá trình ra quyết định và báo cáo giải trình.
Mô hình mức độ nổi bật của các bên liên quan (Stakeholder Salience Model): Của Mitchell, Agle, & Wood (1997), phân loại các bên liên quan dựa trên ba thuộc tính: Quyền lực (Power), Tính hợp pháp (Legitimacy) và Tính cấp thiết (Urgency).
Lý thuyết văn hóa các bên liên quan (Stakeholder Culture Theory): Của Jones, Felps, & Bigley (2007) và O'Higgins (2010), giải thích cách các tổ chức có hệ giá trị và chuẩn mực đạo đức nội tại khác nhau định hình hành vi ứng xử với các bên liên quan.
Khung phân tích trách nhiệm giải trình: Của Dubnick & Justice (2004) xoay quanh cấu trúc: Ai chịu trách nhiệm giải trình trước ai, về điều gì và bằng cách nào.
Mô hình quản trị mạng lưới: Của Provan & Kenis (2008), bao gồm ba mô hình: Quản trị chia sẻ (shared governance), Quản trị qua tổ chức dẫn dắt (lead organisation governance) và Quản trị qua tổ chức điều phối mạng lưới (network administration organisation governance).
Các cơ chế giải trình: Khung 5 cơ chế của Ebrahim (2003a) gồm: (1) Báo cáo và công bố thông tin, (2) Đánh giá và thẩm định hiệu quả, (3) Sự tham gia, (4) Tự điều chỉnh, (5) Kiểm toán xã hội; kết hợp với các nguyên tắc giải trình mạng lưới của Klijn & Koppenjan (2014).

+---------------------------------------------------------------------------------------------------+
|                                  KHUNG PHÂN TÍCH CỦA LUẬN ÁN                                      |
+-------------------+----------------------------------------------------+--------------------------+
| Câu hỏi nghiên cứu| Mô hình / Lý thuyết nền tảng                       | Chương thảo luận         |
+-------------------+----------------------------------------------------+--------------------------+
| Câu hỏi 1         | Mô hình quản trị mạng lưới (Provan & Kenis, 2008)  | Chương 2, 4, 7           |
+-------------------+----------------------------------------------------+--------------------------+
| Nhận thức chung   | Định nghĩa của Bovens (2007), Romzek & Dubnick(1987| Chương 3, 8              |
+-------------------+----------------------------------------------------+--------------------------+
| Câu hỏi 2         | Khung Dubnick & Justice (2004); Lý thuyết bên liên | Chương 3, 4, 5, 9        |
|                   | quan (Brown & Dillard, 2015; Mitchell et al., 1997)|                          |
+-------------------+----------------------------------------------------+--------------------------+
| Câu hỏi 3         | Văn hóa bên liên quan (Jones et al., 2007); Mức độ | Chương 3, 4, 5, 9        |
|                   | nổi bật của bên thụ hưởng                          |                          |
+-------------------+----------------------------------------------------+--------------------------+
| Câu hỏi 4         | Cơ chế giải trình (Ebrahim, 2003a); Nguyên tắc giải| Chương 2, 3, 5, 10       |
|                   | trình mạng lưới (Klijn & Koppenjan, 2014)          |                          |
+-------------------+----------------------------------------------------+--------------------------+

Phương pháp nghiên cứu

Bản thể luận và nhận thức luận: Bản thể luận tương đối (relativism ontology) và nhận thức luận kiến tạo xã hội (social constructionism epistemology) (Crotty, 1998; Morgan, 1988).
Thiết kế nghiên cứu: Tiếp cận định tính thông qua phương pháp nghiên cứu trường hợp điển hình (case study approach).
Nguồn dữ liệu:
1. Phỏng vấn bán cấu trúc: Thực hiện 32 cuộc phỏng vấn sâu với 4 nhóm đối tượng.
2. Tài liệu thứ cấp: Các văn bản quy định, hướng dẫn tài trợ của Bộ Ngân khố (Treasury, 2009), Văn phòng Tổng Kiểm toán (OAG, 2006, 2008), Bộ Quy tắc Thực hành Tài trợ (Office for the Community and Voluntary Sector, 2010), Thỏa thuận kết quả hợp đồng MBIE - Red Cross, Báo cáo chỉ số kết quả của Immigration New Zealand.
Kỹ thuật phân tích dữ liệu: Sử dụng phần mềm NVivo 12 để thiết lập hệ thống mã hóa và phân tích theo chủ đề (thematic analysis).
Đạo đức nghiên cứu: Được phê duyệt bởi Hội đồng Đạo đức Nghiên cứu Con người - Đại học Victoria Wellington (Mã phê duyệt: 0000026118).

+---------------------------------------------------------------------------------------------------+
|                        DANH SÁCH ĐỐI TƯỢNG THAM GIA PHỎNG VẤN BÁN CẤU TRÚC                        |
+-----------------------------------+------------------------------------+--------------------------+
| Nhóm đối tượng                    | Vị trí / Quốc tịch                  | Số lượng người tham gia  |
+-----------------------------------+------------------------------------+--------------------------+
| 1. Cơ quan Chính phủ (GA)         | Quản lý cấp cao, Cố vấn cao cấp    | 04                       |
|    (MBIE, TEC, MSD, Trường học)   |                                    |                          |
+-----------------------------------+------------------------------------+--------------------------+
| 2. Tổ chức phi chính phủ (NGO)    | Lãnh đạo, Quản lý Red Cross; Cơ sở | 13                       |
|    (Red Cross, Tertiary Provider, | đào tạo Anh ngữ; Tổ chức y tế; Diễn|                          |
|    Tổ chức Y tế, Nhà thờ, Diễn đàn| đàn ChangeMakers; Kế toán viên NFP |                          |
|    ChangeMakers, Quỹ Người tị nạn)|                                    |                          |
+-----------------------------------+------------------------------------+--------------------------+
| 3. Tình nguyện viên (V)           | Tình nguyện viên tại Wellington    | 03                       |
+-----------------------------------+------------------------------------+--------------------------+
| 4. Người từng là người tị nạn (R) | Đến từ Eritrea, Iraq, Myanmar,     | 10                       |
|    (Diện Quota, Đoàn tụ, Xin tị   | Afghanistan, Yemen                 |                          |
|    nạn giai đoạn 2012 - 2018)     |                                    |                          |
+-----------------------------------+------------------------------------+--------------------------+
| TỔNG CỘNG                         |                                    | 32 người                 |
+-----------------------------------+------------------------------------+--------------------------+

Nội dung chính theo từng chương

Chapter 1: Introduction

Chương 1 trình bày bối cảnh nghiên cứu, tính cấp thiết, lý do lựa chọn New Zealand (thông qua phần tự sự cá nhân - vignette của tác giả), mục tiêu nghiên cứu, hệ thống 4 câu hỏi nghiên cứu, tóm lược khung phân tích lý thuyết, phương pháp luận và cấu trúc tổng thể của luận án gồm 11 chương.

Chapter 2: Public Governance

Chương này phân tích sự tiến hóa lịch sử của quản trị công từ Hành chính công truyền thống (TPA) sang Quản lý công mới (NPM) và bước chuyển dịch sang Quản trị công mới (NPG). Chương làm rõ công cụ hợp đồng gia công ngoài (contracting-out) với các tổ chức phi chính phủ (NGO), 4 văn bản hướng dẫn quản lý tài trợ và quan hệ hợp đồng của Chính phủ New Zealand, cùng các khái niệm về mạng lưới và quản trị mạng lưới.

Chapter 3: Accountability in Public Governance

Chương 3 tập trung tổng quan tài liệu về trách nhiệm giải trình: các định nghĩa học thuật; trách nhiệm giải trình trước ai (hướng lên, hướng vào trong, hướng xuống, hướng ngang); giải trình về cái gì (đầu vào, đầu ra, kết quả đầu ra dài hạn, phúc lợi); và các phương thức thực hiện (báo cáo, đánh giá hiệu quả). Đồng thời, chương chỉ ra 4 thách thức lớn trong thực tiễn: sự thống trị của giải trình hướng lên, vấn đề "nhiều mắt/nhiều tay", khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn, và sự thiếu hụt hướng dẫn giải trình theo chiều ngang.

Chapter 4: Refugee Resettlement

Chương 4 cung cấp bối cảnh về người tị nạn trên thế giới và tại New Zealand. Làm rõ 4 con đường định cư tại New Zealand (Hạn ngạch UNHCR, xin tị nạn, đoàn tụ gia đình, tài trợ cộng đồng); lý do xác định phạm vi nghiên cứu vào nhóm hạn ngạch UNHCR (với chỉ tiêu tăng từ 750 lên 1.500 người từ tháng 7/2020); và phân tích cơ chế vận hành của Chiến lược Tái định cư Người tị nạn New Zealand (NZRRS) với 5 mục tiêu chiến lược: tự chủ (self-sufficiency), nhà ở (housing), giáo dục (education), sức khỏe và phúc lợi (health and wellbeing), và tham gia xã hội (participation).

Chapter 5: Research Framework

Chương 5 thiết lập khung phân tích hoàn chỉnh cho luận án trên cơ sở kết hợp: Lý thuyết các bên liên quan theo góc tiếp cận công dân (Brown & Dillard, 2015), Mô hình độ nổi bật của các bên liên quan (Mitchell et al., 1997), Lý thuyết văn hóa bên liên quan (Jones et al., 2007), Khung giải trình của Dubnick & Justice (2004), 3 mô hình quản trị mạng lưới của Provan & Kenis (2008), 5 cơ chế giải trình của Ebrahim (2003a) và các nguyên tắc giải trình mạng lưới của Klijn & Koppenjan (2014).

Chapter 6: Research Methodology

Chương 6 trình bày chi tiết về cơ sở triết học nghiên cứu (bản thể luận tương đối, nhận thức luận kiến tạo xã hội), thiết kế nghiên cứu trường hợp định tính, quy trình thu thập 32 cuộc phỏng vấn bán cấu trúc và các tài liệu liên quan, quy trình mã hóa dữ liệu bằng NVivo 12, phương pháp phân tích theo chủ đề, các biện pháp đảm bảo độ tin cậy thông qua đối chiếu chéo (triangulation) và việc tuân thủ phê duyệt đạo đức nghiên cứu (ID: 0000026118).

Chapter 7: Service Provision to Former Refugees

Chương 7 giải quyết câu hỏi nghiên cứu số 1: Nhận diện các bên tham gia cung cấp dịch vụ xã hội cho người tị nạn (cơ quan chính phủ như MBIE, MSD; các tổ chức phi chính phủ trong đó Hội Chữ thập đỏ New Zealand là nhà cung cấp chính năm đầu tiên; các cơ sở giáo dục, y tế, nhà thờ). Chương xác định mạng lưới cung cấp dịch vụ tái định cư người tị nạn tại New Zealand vận hành theo Mô hình quản trị qua tổ chức dẫn dắt (Lead organisation governance model) do MBIE/Immigration New Zealand đóng vai trò tổ chức dẫn dắt.

Chapter 8: Perspectives on Accountability

Chương 8 phân tích nhận thức và quan điểm đa chiều của các đối tượng tham gia phỏng vấn về khái niệm trách nhiệm giải trình. Kết quả cho thấy có sự khác biệt rõ rệt giữa cơ quan chính phủ (nhấn mạnh vào sự tuân thủ quy định tài chính, quản lý ngân sách công, đáp ứng chỉ tiêu đầu ra theo hợp đồng) và các tổ chức phi chính phủ (nhấn mạnh vào sứ mệnh nhân đạo, sự tin cậy và giải trình về mặt đạo đức xã hội).

Chapter 9: Stakeholder Prioritisation of Refugee Service Providers and Voices of Less Powerful Stakeholders

Chương 9 giải quyết câu hỏi nghiên cứu số 2 và số 3:

Xác định mức độ ưu tiên bên liên quan: Phân tích mức độ nổi bật (quyền lực, tính hợp pháp, tính cấp thiết) của các bên liên quan đối với cơ quan chính phủ và NGO. Cơ quan tài trợ chính phủ luôn được xếp ở vị trí ưu tiên cao nhất do nắm giữ quyền lực tài chính và tính hợp pháp thể chế.
Tiếng nói của bên thụ hưởng ít quyền lực: Phân tích cách thức người tị nạn tiếp nhận thông tin và phản hồi, đồng thời chỉ ra các rào cản lớn khiến họ khó cất lên tiếng nói (rào cản ngôn ngữ, tâm lý e ngại mất quyền lợi hoặc trợ cấp, sự thiếu vắng kênh tham gia trực tiếp vào việc lập kế hoạch và đánh giá dịch vụ).

Chapter 10: Refugee Service Provider Accountability Mechanisms

Chương 10 giải quyết câu hỏi nghiên cứu số 4: Phân tích thực nghiệm việc sử dụng các cơ chế giải trình:

Báo cáo và công bố thông tin: Chủ yếu phục vụ mục tiêu giải trình hướng lên cho bên cấp vốn; báo cáo tài chính và báo cáo thực hiện hợp đồng chiếm ưu thế.
Đánh giá hiệu quả: Tập trung vào các chỉ số đầu ra định lượng ngắn hạn, thiếu các công cụ đo lường kết quả đầu ra dài hạn và phúc lợi tổng thể.
Cơ chế tham gia: Mức độ tham gia của người thụ hưởng và các đối tác mạng lưới còn thấp, chủ yếu ở mức cung cấp thông tin một chiều thay vì đồng kiến tạo hoặc hợp tác thực chất.
Cơ chế giải trình ngang: Rất hạn chế, thiếu vắng các quy chuẩn, tiêu chí và cơ chế chính thức để các tổ chức đối tác cùng cấp giải trình lẫn nhau trong mạng lưới.

Chapter 11: Conclusion

Chương cuối tổng hợp các phát hiện chính từ Chương 7 đến Chương 10; luận giải các đóng góp học thuật đối với lý thuyết quản trị công và trách nhiệm giải trình; đề xuất các hàm ý thực tiễn cho cơ quan chính phủ, NGO và cộng đồng người tị nạn; đồng thời nêu rõ các hạn chế của đề tài và định hướng cho các nghiên cứu tiếp theo.

Kết quả và những đóng góp mới

Những phát hiện và đóng góp mới của luận án

Đóng góp học thuật vào lĩnh vực trách nhiệm giải trình theo chiều ngang:
- Bổ sung dữ liệu thực nghiệm vào mảng nghiên cứu trách nhiệm giải trình ngang trong các mạng lưới dịch vụ công vốn còn rất khan hiếm tài liệu nghiên cứu.
- Chứng minh rằng trong thực tiễn bối cảnh New Zealand, dù đang thúc đẩy mô hình Quản trị công mới (NPG), hệ thống trách nhiệm giải trình vẫn chưa phản ánh được quan niệm rộng hơn về các mối quan hệ giải trình đa chiều và phụ thuộc lẫn nhau.
- Phản ánh rõ nét sự căng thẳng kéo dài giữa nhu cầu kiểm soát quan liêu mang tính thứ bậc (vốn bắt rễ từ tư duy Quản lý công mới - NPM và được thể chế hóa trong Đạo luật Tài chính Công 1989) với mô hình quản trị mạng lưới phân quyền theo NPG.
Làm rõ thực tiễn vận hành các cơ chế giải trình:
- Cung cấp bằng chứng thực nghiệm về việc các cơ chế giải trình chủ yếu được thiết kế và thực thi để phục vụ trách nhiệm giải trình hướng lên (upward accountability) cho bên tài trợ có quyền lực, trong khi trách nhiệm giải trình hướng xuống (downward accountability) đối với bên thụ hưởng chưa có sự cải thiện thực chất.
- Chỉ ra rằng việc chuyển đổi từ đo lường đầu ra (outputs) sang đo lường kết quả dài hạn (outcomes) và phúc lợi (wellbeing) theo Khung Chuẩn mực Đời sống (Living Standards Framework) gặp nhiều rào cản do các ràng buộc về kỳ phân bổ ngân sách hàng năm và trách nhiệm cá nhân của Bộ trưởng đối với từng khoản ngân sách.
Đưa tiếng nói của các bên liên quan ít quyền lực vào nghiên cứu:
- Trình bày trực tiếp góc nhìn, trải nghiệm và những rào cản thực tế của người thụ hưởng dịch vụ (người từng là người tị nạn) và đội ngũ tình nguyện viên đối với quy trình cung cấp dịch vụ xã hội và giải trình trách nhiệm.

Đề xuất và giải pháp kiến nghị

Đối với Chính phủ và các cơ quan quản lý (như MBIE, MSD, Bộ Ngân khố):
- Tiếp tục hoàn thiện các cơ chế pháp lý để giảm tính biệt lập (siloed structure) của các dòng ngân sách trong Đạo luật Tài chính Công 1989, thúc đẩy hiệu quả các khoản phân bổ ngân sách đa lĩnh vực (multi-category appropriations - MCAs).
- Thiết lập các hướng dẫn, tiêu chuẩn và cơ chế chính thức nhằm công nhận và đánh giá trách nhiệm giải trình theo chiều ngang giữa các cơ quan ban ngành và các đối tác NGO.
- Xây dựng các chỉ số đánh giá hiệu quả dựa trên kết quả tích hợp dài hạn thay vì chỉ tập trung vào các thước đo đầu ra tài chính và khối lượng dịch vụ ngắn hạn.
Đối với các tổ chức phi chính phủ (như Red Cross và các đơn vị cung cấp dịch vụ):
- Mở rộng các cơ chế tham gia thực chất cho người tị nạn và tình nguyện viên trong việc thu thập phản hồi, đóng góp ý kiến thiết kế chương trình và giám sát dịch vụ.
- Cải thiện tính minh bạch và đa dạng hóa thông tin công bố, phát triển các kênh trao đổi thông tin ngang hàng với các tổ chức cộng đồng khác.
Đối với cộng đồng người tị nạn:
- Tăng cường năng lực đại diện thông qua các diễn đàn cộng đồng (như Diễn đàn Tái định cư ChangeMakers) để phản hồi nhu cầu và tham gia tích cực hơn vào quá trình hoạch định và giám sát chính sách định cư.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của nghiên cứu

Phạm vi phân loại người tị nạn: Nghiên cứu giới hạn trọng tâm vào nhóm người tị nạn theo diện Hạn ngạch UNHCR (Quota refugees) và các dịch vụ định cư trong năm đầu tiên, chưa bao quát chi tiết toàn bộ các diện khác như người xin tị nạn được công nhận (asylum seekers/claims) hoặc diện tài trợ cộng đồng.
Giới hạn bối cảnh quốc gia: Dữ liệu thực nghiệm được thu thập trong khuôn khổ thể chế, pháp lý và văn hóa đặc thù của New Zealand, do đó việc ngoại suy kết quả sang các quốc gia có cấu trúc quản trị công khác biệt cần được xem xét cẩn trọng.

Hướng nghiên cứu tiếp

Mở rộng nghiên cứu trách nhiệm giải trình sang các nhóm người tị nạn khác (diện bảo lãnh gia đình, người xin tị nạn tại chỗ, diện tài trợ cộng đồng).
Thực hiện các nghiên cứu so sánh quốc tế về quy trình kế toán, cơ chế giải trình và kết quả cung cấp dịch vụ công giữa New Zealand và các quốc gia đang phát triển hoặc các quốc gia có mô hình quản trị công khác (như Việt Nam).
Nghiên cứu sâu hơn về thiết kế kỹ thuật của các bộ tiêu chuẩn, công cụ đánh giá dành riêng cho trách nhiệm giải trình theo chiều ngang trong các mạng lưới dịch vụ xã hội phức hợp.

Giá trị tham khảo

Luận án mang lại giá trị tham khảo cụ thể cho các nhóm độc giả:

Nghiên cứu sinh và giảng viên chuyên ngành Kế toán công, Quản lý công và Quản trị phi lợi nhuận:
- Tham khảo cách thức tích hợp Lý thuyết các bên liên quan (Mitchell et al., 1997; Brown & Dillard, 2015), Lý thuyết văn hóa bên liên quan (Jones et al., 2007) và Khung giải trình (Dubnick & Justice, 2004; Ebrahim, 2003a; Klijn & Koppenjan, 2014) trong nghiên cứu định tính.
- Tham khảo thiết kế nghiên cứu trường hợp điển hình, cấu trúc ma trận câu hỏi phỏng vấn bán cấu trúc và phương pháp mã hóa dữ liệu định tính bằng NVivo 12.
Các nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước (MBIE, MSD, Bộ Ngân khố, Tổng Kiểm toán):
- Nắm bắt những điểm nghẽn thực tế khi chuyển dịch từ quản lý theo đầu ra (NPM) sang quản trị mạng lưới theo kết quả và phúc lợi (NPG).
- Có thêm cơ sở thực tiễn để rà soát, điều chỉnh các quy định tài trợ hợp đồng và cơ chế đánh giá hiệu quả đối với các tổ chức bên ngoài thực hiện dịch vụ công.
Lãnh đạo và nhà quản lý các tổ chức phi chính phủ (NGO), tổ chức nhân đạo và thiện nguyện:
- Nhận diện các rào cản trong việc cân bằng giữa yêu cầu giải trình tuân thủ đối với bên cấp vốn và trách nhiệm giải trình sứ mệnh đối với người thụ hưởng.
- Vận dụng các phát hiện để nâng cao cơ chế tham gia và tạo tiếng nói cho các nhóm đối tượng thụ hưởng yếu thế và lực lượng tình nguyện viên.

Câu hỏi thường gặp

1. Câu hỏi nghiên cứu trọng tâm của luận án là gì?

Luận án tập trung giải quyết câu hỏi: "Bản chất của các mối quan hệ trách nhiệm giải trình giữa các bên tham gia hoặc bị ảnh hưởng bởi việc cung cấp dịch vụ xã hội cho người từng là người tị nạn tại New Zealand là gì?". Câu hỏi này được làm rõ qua 4 khía cạnh: (1) Ai cung cấp dịch vụ và mô hình quản trị mạng lưới là gì? (2) Nhà cung cấp chịu trách nhiệm giải trình trước ai? (3) Tiếng nói của bên thụ hưởng ít quyền lực được lắng nghe ra sao? (4) Nhà cung cấp thực hiện trách nhiệm giải trình bằng những cơ chế nào?

2. Tại sao nghiên cứu giới hạn phạm vi vào nhóm người tị nạn theo diện Hạn ngạch UNHCR?

Khoảng 75% người tị nạn đến định cư tại New Zealand thuộc Chương trình Hạn ngạch của UNHCR (chỉ tiêu tiếp nhận là 750 người/năm trong giai đoạn 1997–2017 và được nâng lên 1.500 người/năm từ tháng 7/2020). Việc giới hạn vào nhóm đối tượng này giúp tập trung phân tích sâu sắc và toàn diện các mối quan hệ trách nhiệm giải trình trong một quy trình cung ứng dịch vụ có cấu trúc chính sách hoàn chỉnh (Chiến lược Tái định cư Người tị nạn New Zealand - NZRRS do MBIE chủ trì) và có sự tham gia ký kết hợp đồng rõ ràng giữa chính phủ với tổ chức NGO chủ lực (Hội Chữ thập đỏ New Zealand).

3. Đạo luật Tài chính Công 1989 (Public Finance Act 1989) tạo ra rào cản gì đối với quản trị công mới (NPG) theo phân tích của luận án?

Đạo luật Tài chính Công 1989 thiết lập hệ thống ngân sách và phân bổ định mức tài chính theo chiều dọc gắn với trách nhiệm pháp lý riêng biệt của từng Bộ trưởng và người đứng đầu từng cơ quan. Cơ chế này tạo ra các "phễu trách nhiệm" khép kín (silos of accountability), khiến các cơ quan nhà nước có xu hướng tập trung vào việc tuân thủ ngắn hạn, kiểm soát chi tiêu đầu ra để đảm bảo dự toán hàng năm, từ đó cản trở sự hợp tác liên ngành, hạn chế khả năng chia sẻ nguồn lực linh hoạt và khó hướng đến các mục tiêu phúc lợi dài hạn mang tính liên ngành của mô hình NPG.

4. Mẫu phỏng vấn thực nghiệm của luận án bao gồm những nhóm đối tượng nào?

Luận án đã thực hiện 32 cuộc phỏng vấn bán cấu trúc thuộc 4 nhóm đối tượng:

04 đại diện cơ quan chính phủ (MBIE, TEC, MSD, trường tiểu học).
13 đại diện tổ chức phi chính phủ (lãnh đạo và quản lý Hội Chữ thập đỏ New Zealand, cơ sở đào tạo Anh ngữ, nhà cung cấp dịch vụ y tế, đại diện các nhà thờ, Diễn đàn Tái định cư ChangeMakers, Quỹ Người tị nạn, kế toán viên).
03 tình nguyện viên hỗ trợ người tị nạn tại Wellington.
10 người từng là người tị nạn đến từ Eritrea, Iraq, Myanmar, Afghanistan, Yemen (thuộc diện Hạn ngạch Quota, Đoàn tụ gia đình và Xin tị nạn giai đoạn 2012–2018).

5. Kết luận chính của luận án về trách nhiệm giải trình theo chiều ngang (horizontal accountability) là gì?

Luận án kết luận rằng trách nhiệm giải trình theo chiều ngang giữa các đối tác cùng làm việc trong mạng lưới cung ứng dịch vụ tái định cư người tị nạn còn rất hạn chế. Mặc dù lý thuyết NPG nhấn mạnh sự phụ thuộc và chia sẻ lẫn nhau giữa các tổ chức, thực tiễn tại New Zealand cho thấy hệ thống giải trình vẫn bị chi phối nặng nề bởi trách nhiệm giải trình hướng lên cho các cơ quan cấp quyền lực và tài chính. Hiện tại gần như chưa có các chuẩn mực, tiêu chí hoặc cơ chế chính thức nào được thiết lập để hướng dẫn và thực thi trách nhiệm giải trình ngang giữa các cơ quan và tổ chức đối tác trong mạng lưới.

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Trần Thị Thu Thủy đã làm sáng tỏ bản chất và thực trạng các mối quan hệ trách nhiệm giải trình trong mạng lưới cung cấp dịch vụ tái định cư người tị nạn tại New Zealand dưới góc nhìn Quản trị công mới (NPG). Nghiên cứu chỉ ra rằng mặc dù có sự chuyển dịch lý thuyết hướng tới hợp tác mạng lưới và đo lường phúc lợi dài hạn, thực tiễn trách nhiệm giải trình vẫn bị chi phối áp đảo bởi kiểm soát hướng lên và các ràng buộc pháp lý truyền thống của mô hình Quản lý công mới (NPM). Bằng việc tích hợp các lý thuyết về bên liên quan và khung phân tích giải trình đa chiều trên tập dữ liệu phỏng vấn 32 đối tượng cùng hệ thống tài liệu chính sách, công trình đã bổ sung một mảnh ghép thực nghiệm giá trị vào mảng nghiên cứu trách nhiệm giải trình theo chiều ngang và mang lại nhiều khuyến nghị thiết thực cho các cơ quan hoạch định chính sách cũng như các tổ chức phi chính phủ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ACCOUNTABILITY FOR REFUGEE RESETTLEMENT IN NEW ZEALAND by THUY THI THU TRAN A thesis submitted to the Victoria University of Wellington in fulfilment of the requirements for the degree of Doctor in Philosophy Victoria University of Wellington 2021 i ABSTRACT Public governance in many countries has been moving toward a model called New Public Governance (NPG) to deal with the increasing complexity in the provision of public services. NPG adopts a new perspective that emphasises the importance of managing the interaction between and among organisations within and outside the government to achieve efficiency and effectiveness of public policy and service delivery. The interdependent relationships of these cross-working organisations are reflected in their accountability processes. Thus, a robust accountability system is central to managing public governance.

However, accountability is complicated, and its definition is regularly debated. Accountability is even more intricate in network relationships where it is challenging to identify who has contributed in what way. However, research on accountability in networks is limited. To contribute to the understanding of the problems of accountability in public governance, this study examines the nature of accountability and evaluates the discharge of accountability in the provision of public services in practice, using a case study of refugee resettlement in New Zealand.

The following research question is addressed, “What is the nature of the accountability relationships between different parties involved in, or affected by, the provision of social services to former refugees in New Zealand?”. In answering this question, the study developed a research framework that was built on insights from prior literature and stakeholder theories and employed a case study approach that analysed 32 semi-structured interviews and a range of documents related to refugee resettlement in New Zealand. The study finds that the current accountability system has not reflected the broader conception of multiple and interrelated accountability relationships identified in the literature on NPG. Upward accountability to powerful stakeholders is mostly prioritised, downward accountability to beneficiaries has not significantly improved, and horizontal accountability to cross-working partners is limited.

The tensions between a bureaucratic need for control and a more devolved governance model that allows for the recognition of multiple contributions to both policy formation and implementation are still strong. Moving from the New Public Management (NPM) perspective involving control over public money, still codified in the Public Finance Act 1989, to something closer to NPG is evidently not easy. ii The key academic contribution of this study is in adding an important piece to the nearly “empty land” of horizontal accountability research, providing an understanding of how accountability mechanisms are used in practice, and raising the voices of less powerful stakeholders about the discharge of accountability by social service providers. Regarding its practical contributions, the study provides a typical case study for research on accountability of non-government organisations (NGOs) in an NPG context, which can be valuable for policymakers wishing to develop policies that lead to an improvement in the appropriate expectations in NPG and accountability relationships between different parties in the delivery of social services.

It also provides recommendations for the government, NGOs, and refugee communities for achieving greater accountability. iii ACKNOWLEDGEMENTS Finally, it comes to the stage that I can express my gratitude to the special people who strongly supported me to complete this thesis. Looking back on the long journey I have been going through, this moment is so meaningful and touching to me. First and foremost, I would like to express my deepest thanks to my amazing supervisors, Professor Rachel Baskerville, Dr Rodney Dormer, and Associate Professor Carolyn Fowler for their devoted academic guidance and support throughout the process of my PhD study.

Each of you has brought different strengths to this thesis. My knowledge and research skills has significantly developed from your insightful feedback, thank you. I am highly appreciative of the people who were willing to participate in my research. Without their generosity in giving their time and sharing information, this thesis would not have progressed to its conclusion.

My thanks next go to the Vietnamese Government and Victoria University of Wellington for all the financial support throughout my PhD journey in the forms of the VUW–VIED Scholarship (Project 911) and the Submission Scholarship. Without this support, the journey would not have been possible. I also would like to thank the Banking University of Ho Chi Minh City, where I work in Vietnam, for their documental support during the time I have been overseas. My gratitude goes to my family, my close friends, and PhD friends in Wellington and Vietnam.

Spending precious time with them makes my PhD life more balanced and colourful. Also, I would like to take this chance to especially thank my big brother. He is always there when I need him. His care and invaluable support throughout my study encouraged me to move forward and achieve my dreams.

I hope you feel proud of me. My biggest thanks go to my husband and my daughter for being with me always through the ups and downs with their unconditional love. Words are not enough to express my heartfelt gratitude to you for all the support you have given me on this journey. Thank you, hubby.

Cà Rốt, you are my sunshine, my photographer, and my best buddy. We have been spending a wonderful and unforgettable time together on this long adventure. Without you, I would never have reached this stage. Thank you, darling.

I love you so much. 4 v Table of Contents ABSTRACT. IV LIST OF TABLES .XII LIST OF FIGURES. XIV LIST OF ABBREVIATIONS.

XVI CHAPTER 1: INTRODUCTION. Vignette – Why I chose to study accountability in the New Zealand context. Background of the research. Public governance and accountability in public governance.

Refugee resettlement in New Zealand. Research aims and research questions. Key accountability frameworksand models. Structure of the thesis .13 CHAPTER 2: PUBLIC GOVERNANCE.

Historic shift in public governance from government-managed to subcontracting to non-government organisations. Traditional Public Administration. New Public Management. Moving towards New Public Governance.

Non-government organisations. Guidance on contracting relationship between government agencies and non- government organisations. Networks and network governance .38 CHAPTER 3: ACCOUNTABILITY IN PUBLIC GOVERNANCE. Definition of accountability.

To whom is accountability owed?. Inward and downward accountability. For what is accountability demanded?. Accountability for outputs.

Accountability for outcomes. Accountability for wellbeing. How is accountability discharged?. Disclosure statements and reports.

Performance assessment and evaluation. Emerging accountability challenges. The dominance of upward accountability. The problems of “many eyes” and “many hands”.

The complexity of accountability in practice compared to theory. The lack of a framework and guidance on accountability in public governance. Gaps for this research.76 CHAPTER 4: REFUGEE RESETTLEMENT. Refugees globally – key information.

Sub-categories of refugees. The rationale for refugee resettlement policies. Principles for establishing roles and responsibilities related to refugee resettlement 81 4. Models for the reception of resettled refugees.

Refugee resettlement in New Zealand. Who can come to New Zealand as a refugee?. The scope of this study in terms of refugee classification. The New Zealand Refugee Resettlement Strategy programme .104 CHAPTER 5: RESEARCH FRAMEWORK.

Applicable theories and justification. Stakeholder theory – a citizenship perspective. Salient stakeholder cultures. Key accountability frameworks and models in the prior literature and the justification for using them.

Dubnick and Justice’s (2004) framework for analysing accountability. Provan and Kenis's (2008) network governance. Ebrahim's (2003a) accountability mechanisms. Klijn and Koppenjan's (2014) horizontal accountability mechanisms .129 CHAPTER 6: RESEARCH METHODOLOGY.

A case study approach. Semi-structured interview .157 CHAPTER 7: SERVICE PROVISION TO FORMER REFUGEES. The parties involved in the provision of social services to former refugees. Non-government organisations.

The networks and network governance models governing the parties involved in social service delivery to former refugees. The networks involved in social service delivery to former refugees. The lead organisation governance model.184 CHAPTER 8: PERSPECTIVES ON ACCOUNTABILITY. Accountability – perspectives of the interview participants.

Accountability from the viewpoints of government agencies. Accountability from the viewpoints of non-government organisations .193 CHAPTER 9: STAKEHOLDER PRIORITISATION OF REFUGEE SERVICE PROVIDERS AND VOICES OF LESS POWERFUL STAKEHOLDERS. To whom are refugee service providers accountable?. Who, theoretically,are stakeholders of refugee service providers?.

Which stakeholders do refugee service providers think they are accountable to? 197 9. Which stakeholders are not mentioned by the refugee service providers?. Discussion: to whom they are accountable. Who are the refugee service providers’ salient stakeholders?.

Discussion: salient stakeholders. How are less powerful stakeholders (the beneficiaries) given voices?. In what ways can former refugees receive relevant information and raise their voices?. Constraints on former refugees raising their voices.

Discussion: thevoices offormer refugees .241 CHAPTER 10: REFUGEESERVICEPROVIDER ACCOUNTABILITY MECHANISMS. Empirical analysis of the accountability mechanisms used by government agencies and non-government organisations. Reports and disclosure statements. Summary of the findings on the use of accountability mechanism by government agencies and non-government organisations.

The use of reports and disclosure statements, performance, and participation ix mechanisms by government agencies and non-government organisations. Horizonal accountability mechanisms. Key findings: overall evaluation. Contribution to academic knowledge.

Contributions to practice. Limitations and future research .327 Appendix A: Traditional Public Administration, New Public Management, New Public Governance: Comparing perspectives .327 Appendix B: Key points of the four government guidance documents .328 Appendix C: Red Cross Fundamental Principles .331 Appendix D: Success Indicators and Measures – 2017/2018.332 Appendix E: Indicator of success (MBIE – Red Cross Outcome Agreement) .333 Appendix F: Interview participant list .334 Appendix G: Information sheet for participants .335 Appendix H: Sample semi-structured interview questions.336 Appendix I: Consent to interview .338 x xi LIST OF TABLES Table 2.1: The funding continuum .1: Characteristics of accountability mechanisms regarding “Accountability to whom?” .1: Quota refugee resettlement by region .2: Refugee quota branch arrivals by category, age, and gender .3: Refugee quota branch arrivals by nationality .4: Refugee and protection claims and decisions by financial year.5: Key events of Refugee Services Aotearoa New Zealand .6: The main programmes that the New Zealand Red Cross provides to former refugees .7: Summary of the other organisations working with refugees in New Zealand.8: Goals of settlement and success indicators .1: The salience level of each stakeholder typology .2: Comparison of stakeholder salience models .3: The matrix between the research questions and the interview questions .1: The documents collected in this study.1: The stakeholders in the NGO mission to whom they are accountable .2: The stakeholder salienceof a governmentagency using Mitchell et al. (1997) – with Yes urgency .3: The stakeholder salienceof a governmentagency using Mitchell et al. (1997) – with No urgency.4: The stakeholder salienceof an NGO usingMitchell et al.

(1997) – with Yes urgency .5: The stakeholder salienceof an NGO usingMitchell et al. (1997) – with No Urgency .6: Comparison of stakeholder salience models in the case of government agencies and their stakeholders – with Yes urgency .7: Comparison of Stakeholder Salience Models in the case of government agencies and their stakeholders – with No urgency .8: Comparison of stakeholder salience models in the case of an NGO and their stakeholders – with Yes urgency .9: Comparison of stakeholder salience models in the case of an NGO and their stakeholders – with No urgency .1: The level of participation mechanisms used by MBIE in relation to their main stakeholders .2: The level of participation mechanisms used by the New Zealand Red Cross in relation to their main stakeholders. 282 xii xiii LIST OF FIGURES Figure 1.1: Analytical framework for this study .1: Stewart’s ladder of accountability .2: New Zealand Treasury’s Living Standards Framework .3: The collaborative turn vs.1: The components of refugees coming to settle in New Zealand inthe financialyear 2018-2019 .2: The Mangere Refugee Resettlement Centre .3: Five goals of refugee resettlement as represented by ImmigrationNew Zealand .1: The stakeholder typology drawn by Mitchell et al.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ