phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn được kết cấu thành 3 chương. Cụ thể: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về tổ chức sản xuất chương trình phát thanh, truyền hình với nước ngoài Chƣơng 2: Thực trạng tổ chức sản xuất chương trình phát thanh, truyền hình với nước ngoài tại đài PT-TH Quảng Ninh Chƣơng 3:Giải pháp nâng cao chất lượng tổ chức sản xuất chương trình phát thanh, truyền hình với nước ngoài tại đài PT-TH Quảng Ninh 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TỔ CHỨC SẢN XUẤT CHƢƠNG TRÌNH PHÁT THANH, TRUYỀN HÌNH VỚI NƢỚC NGOÀI 1. Một số khái niệm 1. Tổ chức, sản xuất Theo từ điển Tiếng Việt, tổ chức là việc sắp xếp, bố trí thành các bộ phận để cùng thực hiện một nhiệm vụ hoặc cùng một chức năng chung [25, tr.
Tổ chức còn là “làm những gì cần thiết để tiến hành một hoạt động nào đó nhằm có được hiệu quả tốt nhất”. Hiểu theo nghĩa thông thường, tổ chức là: - Sắp xếp, bố trí để làm cho có trật tự, nề nếp. - Tiến hành một công việc theo cách thức, trình tự nào đó. Tổ chức là liên kết nhiều người lại để thực hiện một công việc nhất định.
Tổ chức đặt ra để thực hiện nhiệm vụ. Mỗi tổ chức đều có mục đích, nhiệm vụ riêng. Cũng theo Từ điển Tiếng Việt, “sản xuất là tạo ra vật phẩm cho xã hội bằng cách dùng tư liệu lao động tác động vào đối tượng lao động” [25, tr.342], là hoạt động bằng sức lao động của con người hoặc bằng máy móc, chế biến các nguyên liệu thành của cải vật chất cần thiết. Như vậy, tổ chức sản xuất là làm những gì cần thiết để liên kết những người lao động, các quy trình lao động tạo ra vật phẩm, đáp ứng nhu cầu thiết thực cho xã hội, bằng cách dùng tư liệu lao động tác động vào đối tượng lao động, trên cơ sở các quy tắc nghề nghiệp và theo quy trình nhất định.
Thực chất của quá trình tổ chức sản xuất là việc phân chia quá trình sản xuất phức tạp thành các quá trình thành phần (tức là các bước công việc), trên cơ sở đó áp dụng những hình thức công nghệ, các biện pháp tổ chức phân công lao 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com động và các phương tiện, công cụ lao động thích hợp. Trong quá trình đó tìm biện pháp phối hợp hài hòa giữa các bộ phận tham gia vào quá trình sản xuất nhằm mục đích đạt hiệu quả cao nhất. Tổ chức sản xuất có vai trò quyết định đối với hiệu quả của quá trình sản xuất. Chương trình phát thanh Phát thanh là kênh truyền thông đại chúng sử dụng kỹ thuật sóng điện từ và hệ thống truyền dẫn truyền đi âm thanh tác động trực tiếp vào thính giác người tiếp nhận.
Chất liệu chính của phát thanh là nghệ thuật sử dụng lời nói, tiếng động và âm nhạc trong việc phản ánh cuộc sống.160] Có hai loại hình phát thanh chính là : - Phát thanh qua làn sóng điện (vô tuyến) - Truyền thanh qua hệ thống dây dẫn (hữu tuyến) Tùy theo mục đích, người ta chia phát thanh thành các loại: phát thanh thương mại, phát thanh quảng cáo, phát thanh giáo dục, phát thanh chính trị - xã hội. Về phương diện kỹ thuật, phát thanh được chia làm hai loại: AM và FM. AM (Amplitude Modulation) là kỹ thuật điều biên được áp dụng trong phát thanh sóng dài, sóng trung và sóng ngắn. FM (Frequence Modulation) là kỹ thuật điều tần được áp dụng trong phát thanh sóng cực ngắn.
Phát thanh là loại hình truyền sóng tức thì vì vậy trở thành một loại hình báo chí thông tin nhanh nhất. Cũng do cách thức truyền sóng đơn giản nên phát thanh có khả năng phủ sóng rộng, vì vậy thông tin của phát thanh đến với công chúng rộng rãi. Do chi phí thấp từ khâu sản xuất, phát sóng đến thiết bị nghe nên phát thanh là loại hình báo chí rẻ tiền nhất nhưng lại tiện lợi nhất bởi người nghe có thể nghe đài ở bất cứ đâu và ở bất cứ thời gian nào. Phát thanh là một loại hình báo chí hấp dẫn, nó tạo ra hình ảnh thông qua ngôn ngữ nói, gợi cảm xúc cho người nghe và đặc biệt phát thanh có khả năng tương tác 19 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com giữa người nghe và người làm chương trình phát thanh thông qua các chương trình phát thanh trực tiếp.
Vậy như thế nào là chương trình phát thanh? Theo định nghĩa của các tác giả trong cuốn “Báo phát thanh”thì: “Chương trình phát thanh là sự liên kết, sắp xếp hợp lý tin, bài, băng tư liệu, âm nhạc trong một thời lượng nhất định được mở đầu bằng nhạc hiệu và kết thúc bằng lời chào tạm biệt nhằm đáp ứng yêu cầu tuyên truyền của cơ quan báo phát thanh, đồng thời mang lại hiệu quả cao nhất đối với người nghe” [23, tr. Trong cuốn “Truyền thông đại chúng” của tác giả Tạ Ngọc Tấn có viết: “Chương trình phát thanh là sự tổ chức các tin tức, bài vở, tài liệu cùng các chất liệu khác trong phát thanh theo thời lượng nhất định, mục đích nhất quán và nhằm vào đối tượng công chúng cụ thể.117] Trong cuốn “Lý luận Báo phát thanh” của tác giả Đức Dũng có viết: “Chương trình phát thanh là sự sắp xếp một cách hợp lý các thành phần tin, bài, băng âm thanh trong một chỉnh thể với khoảng thời gian xác định nhằm đáp ứng nhiệm vụ tuyên truyền của cơ quan phát thanh và mang lại hiệu quả cao nhất đối với người nghe.103] Còn tác giả Đinh Thị Thu Hằng trong cuốn “Báo Phát thanh Lý thuyết và kỹ năng cơ bản” lại định nghĩa chương trình phát thanh như sau: “Chương trình phát thanh là một chỉnh thể, trong đó các thành phần tin bài, âm nhạc, lời dẫn.được bố trí, sắp xếp một cách hợp lý trong một khoảng thời gian xác định nhằm đáp ứng nhiệm vụ của cơ quan truyền thông và mang lại hiểu quả cao nhất đối với người nghe.103] Có thể thấy mỗi tác giả có những cách định nghĩa khác nhau về chương trình phát thanh, nhưng các định nghĩa trên đều có những điểm chung đó là: Một chương trình phát thanh cần tới nhiều thành phần cấu thành. Đó là tin, 20 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com bài, âm nhạc, lời dẫn, nhạc hiệu,.Những thành phần này không thể để một cách rời rạc mà cần được liên kết, sắp xếp, tổ chức sao cho hợp lý. Sự sắp xếp hợp lý được hiểu là giữa các thành phần này phải có sự kết nối cả nội dung và hình thức thể hiện.
Nội dung cũng như thời lượng của mỗi chương trình phát thanh được quyết định bởi kế hoạch tuyên truyền của cơ quan truyền thông. Từ những định nghĩa trên tác giả luận văn xin đưa ra định nghĩa về chương trình phát thanh như sau: Chương trình phát thanh là một sản phẩm hoàn chỉnh trong đó các thành phần như tin, bài, âm nhạc, lời dẫn được kết nối sắp xếp hợp lý theo thời lượng nhất định, mục đích nhất quán, phục vụ đối tượng công chúng cụ thể nhằm đáp ứng nhiệm vụ tuyên truyền của cơ quan truyền thông. Chương trình truyền hình Truyền hình là loại hình phương tiện thông tin đại chúng mới xuất hiện từ khoảng giữa thế kỷ XX, nhưng đã phát triển rất nhanh chóng, mạnh mẽ và được phổ biến hết sức rộng rãi trong vòng vài ba thập niên trở lại đây. Trong cuốn “Truyền thông đại chúng” của GS.TS Tạ Ngọc Tấn có viết:“ Truyền hình là một loại phương tiện truyền thông đại chúng chuyển tải thông tin bằng hình ảnh động và âm thanh.
Nguyên nghĩa của thuật ngữ vô tuyến truyền hình (television) bắt nguồn từ hai từ tele có nghĩa là “ở xa” và “vision” là “thấy được”, tức là “thấy được ở xa.127] Trên phương diện kỹ thuật thì truyền hình là quá trình biến đổi năng lượng ánh sáng thông qua ống kính máy thu hình thành năng lượng điện, nguồn tín hiệu điện tử được phát sóng truyền đến máy thu hình và lại biến đổi thành năng lượng ánh sáng tác động vào thị giác, người xem nhận được hình ảnh thông qua màn hình. 21 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Về mặt nội dung, truyền hình là loại hình truyền thông mà thông điệp được truyền trong không gian tích hợp cả hình ảnh và âm thanh tạo cho người xem cảm giác sống động của hiện thực cuộc sống. Xét theo góc độ kỹ thuật truyền tải có truyền hình sóng (wireless TV) và truyền hình cáp (CATV). Xét dưới góc độ thương mại có truyền hình công cộng (public TV) và truyền hình thương mại(commercial TV).
Xét theo tiêu chí mục đích nội dung, người ta chia truyền hình thành truyền hình giáo dục, truyền hình giải trí.Xét theo góc độ kỹ thuật có truyền hình tương tự (Analog TV), truyền hình (Digital TV) và truyền hình Internet. Sự xuất hiện của truyền hình như một điều thần kỳ trong sáng tạo của con người. Với sự kết hợp giữa hình ảnh động và âm thanh, truyền hình mang lại cho con người cảm giác về một cuộc sống rất thật đang hiện diện trước mắt. Ngày nay, chương trình truyền hình là “món ăn tinh thần” không thể thiếu trong cuộc sống của mỗi gia đình.
Vậy thế nào là chương trình truyền hình? Theo GS.TS Tạ Ngọc Tấn trong cuốn “Truyền thông đại chúng”: “Chương trình truyền hình dùng để chỉ một hay nhiều tác phẩm hoàn chỉnh hoặc kết hợp với một số thông tin tài liệu khác được tổ chức theo một chủ đề cụ thể với hình thức tương đối nhất quán, thời lượng tương đối ổn định và được phát đi theo định kỳ” [29, tr. Trên thực tế, ngoài những tin, bài phóng sự, phỏng vấn., để có thể tồn tại được, các chương trình truyền hình còn có hình hiệu, nhạc hiệu, lời dẫn đầu, cuối, kỹ sảo kết nối.Chính nhờ có hình thức và cấu trúc như vậy nên thời lượng chương trình thường lớn, tính chất, nội dung của chương trình phong phú và chi phí cho một chương trình truyền hình cũng rất tốn kém. Trong cuốn “Sản xuất chương trình truyền hình”, TS Trần Bảo Khánh viết: “Chương trình là kết quả cuối cùng của quá trình giao tiếp với công 22 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com chúng”[22, tr. Với khái niệm này người ta có thể thấy rằng, từ phương tiện kỹ thuật truyền bá thông tin, nhiệm vụ của chương trình là làm sao để có thể đưa ra được lời giải đáp, hướng dẫn cho thực tế khi xây dựng chương trình truyền hình.
Mặt khác, cũng có thể thấy rằng, chương trình - đó chính là hình thức thực tế hóa, vật chất hóa sự tồn tại của truyền hình trong đời sống xã hội để chuyển tải thông tin đối với công chúng.