Thực trạng kế toán thu chi ngân sách của ubnd phường tân hiệp

Chuyên khảo kinh tế phân tích Thực trạng kế toán thu chi ngân sách của ubnd phường tân hiệp, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Trường học: Trường Đại Học Tài Chính - Marketing
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Thực Trạng Kế Toán Ngân Sách Tại Ủy Ban Nhân Dân Phường Tân Hiệp, Biên Hòa
• Loại tài liệu: Đề Tài Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Biên Hòa

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN THU – CHI NGÂN SÁCH XÃ, PHƯỜNG
• 1.1. Những vấn đề chung về thu-chi ngân sách xã, phường
• 1.1.1. Khái niệm về ngân sách, thu- chi ngân sách xã
• 1.1.2. Đặc điểm về ngân sách xã, phường
• 1.1.3. Phân loại các khoản thu-chi ngân sách xã, phường
• 1.1.3.1. Các khoản thu ngân sách xã, phường
• 1.1.3.2. Các khoản chi ngân sách xã, phường
• 1.1.4. Chức năng nhiệm vụ và yêu cầu của kế toán ngân sách xã, phường
• 1.2. Kế toán thu- chi ngân sách xã, phường
• 1.2.1. Lập dự toán ngân sách xã, phường
• 1.2.2. Kế toán thu ngân sách xã, phường
• 1.2.2.1. Chứng từ sử dụng
• 1.2.2.2. Tài khoản sử dụng
• 1.2.2.3. Phương pháp hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu
• 1.2.3. Kế toán các khoản chi ngân sách xã, phường
• 1.2.3.1. Chứng từ sử dụng
• 1.2.3.2. Tài khoản sử dụng
• 1.2.3.3. Phương pháp hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu
• 1.2.4. Quyết toán ngân sách xã, phường
• 1.2.4.1. Trình tự thực hiện
• 1.2.4.2. Hồ sơ, biểu mẫu quyết toán
• 1.2.4.3. Thời gian gởi báo cáo
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẶC ĐIỂM CƠ BẢN CỦA UBND PHƯỜNG TÂN HIỆP, BIÊN HÒA, ĐỒNG NAI
• 2.1. Giới thiệu sơ lược về UBND phường Tân Hiệp
• 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của UBND phường Tân Hiệp
• 2.1.2. Đặc điểm về đại lý, điều kiện tự nhiên
• 2.2. Chức năng nhiệm vụ
• 2.2.1. Nhiệm vụ UBND phường Tân Hiệp
• 2.2.2. Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý
• 2.2.2.1. Sơ đồ tổ chức bộ máy quản lý tại phường
• 2.2.2.2. Chức năng và nhiệm vụ của các bộ phận
• 2.2.2.2.1. Chủ tịch UBND phường
• 2.2.2.2.2. Phó Chủ tịch UBND
• 2.2.2.2.3. Các bộ phận chuyên môn
• 2.2.3. Tình hình sử dụng lao động của UBND phường Tân Hiệp
• 2.2.4. Tình hình cơ sở vật chất kĩ thuật của UBND phường Tân Hiệp
• 2.2.5. Tình hình thu chi ngân sách của UBND phường Tân Hiệp giai đoạn 2020-2022
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN THU – CHI NGÂN SÁCH TẠI UBND PHƯỜNG TÂN HIỆP, BIÊN HÒA, ĐỒNG NAI, NĂM 2022
• 3.1. Đặc điểm chung về công tác kế toán của UBND phường Tân Hiệp
• 3.1.1. Cơ cấu tổ chức bộ máy của UBND phường Tân Hiệp
• 3.1.1.1. Chức năng của chủ tài khoản
• 3.1.1.2. Chức năng của bộ phận Kế toán – Tài chính
• 3.1.1.3. Chức năng của thủ quỹ
• 3.2. Chế độ kế toán áp dụng của UBND phường Tân Hiệp
• 3.2.1. Hình thức ghi sổ kế toán
• 3.2.2. Mô tả quy trình công việc thực tập tại đơn vị
• 3.3. Thực trạng công tác kế toán thu chi tại UBND phường Tân Hiệp
• 3.3.1. Thực trạng công tác kế toán thu ngân sách tại UBND phường
• 3.3.1.1. Các khoản thu ngân sách
• 3.3.1.2. Chứng từ sử dụng
• 3.3.1.3. Tài khoản sử dụng
• 3.3.1.4. Trình tự hạch toán
• 3.3.1.5. Phương pháp hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu
• 3.3.2. Phân tích tình hình thực hiện dự toán thu ngân sách
• 3.3.3. Thực trạng công tác kế toán chi ngân sách tại UBND phường
• 3.3.3.1. Các khoản chi ngân sách xã
• 3.3.3.2. Chứng từ sử dụng
• 3.3.3.3. Tài khoản sử dụng
• 3.3.3.4. Trình tự hạch toán
• 3.3.3.5. Phương pháp hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu
• 3.3.4. Phân tích tình hình thực hiện chi ngân sách
• 4. CHƯƠNG 4: MỘT SỐ Ý KIẾN NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU-CHI NGÂN SÁCH TẠI UBND PHƯỜNG TÂN HIỆP, BIÊN HÒA, ĐỒNG NAI
• 4.1. Nhận xét chung về công tác quản lý thu chi tại UBND phường
• 4.1.1. Cơ chế quản lý thu chi ngân sách xã, phường
• 4.1.2. Công tác lập, phê duyệt và giao dự toán thu chi ngân sách xã
• 4.1.3. Công tác chấp hành dự toán thu chi ngân sách xã
• 4.1.4. Công tác kế toán và quyết toán dự toán thu chi ngân sách xã
• 4.1.5. Công tác kiểm tra và giám sát hoạt động thu chi ngân sách xã
• 4.1.6. Hạn chế và nguyên nhân
• 4.1.7. Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu chi ngân sách của UBND phường Tân Hiệp
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• Phụ lục 1. Các chứng từ sử dụng. Các tài khoản đối ứng, Sổ cái

Tóm tắt

I. Đánh giá toàn cảnh kế toán ngân sách phường Tân Hiệp

Công tác kế toán ngân sách tại Ủy Ban Nhân Dân Phường Tân Hiệp, Biên Hòa là một nghiệp vụ trọng tâm, đóng vai trò nền tảng trong việc quản lý tài chính công tại địa phương. Hoạt động này không chỉ đảm bảo việc thu chi ngân sách nhà nước được thực hiện minh bạch, đúng quy định mà còn là cơ sở để Hội đồng nhân dân (HĐND) và các cơ quan cấp trên giám sát, ra quyết định điều hành. Toàn bộ quy trình, từ lập dự toán ngân sách đến quyết toán ngân sách nhà nước, đều phải tuân thủ nghiêm ngặt theo Luật Ngân sách Nhà nước số 83/2015/QH13 và các văn bản hướng dẫn như Thông tư 344/2016/TT-BTC. Tại phường Tân Hiệp, một đơn vị dự toán cấp cơ sở, bộ máy kế toán được tổ chức tinh gọn nhưng phải đảm đương khối lượng công việc phức tạp, bao gồm quản lý các khoản thu, kiểm soát các khoản chi, theo dõi tài sản công và lập báo cáo tài chính đơn vị hành chính sự nghiệp định kỳ. Việc áp dụng chế độ kế toán nhà nước một cách chính xác không chỉ phản ánh trung thực tình hình tài chính mà còn giúp hạn chế rủi ro sai phạm, thất thoát, góp phần củng cố niềm tin của người dân vào chính quyền. Đặc biệt, trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động, việc hoàn thiện công tác kế toán càng trở nên cấp thiết để nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách, phục vụ tốt nhất cho các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội tại địa bàn phường Tân Hiệp.

1.1. Tổng quan về tổ chức bộ máy kế toán tại UBND phường

Bộ máy kế toán tại UBND phường Tân Hiệp được tổ chức theo mô hình tập trung, tinh gọn nhằm đảm bảo hiệu quả hoạt động. Đứng đầu là Chủ tịch UBND, người đồng thời giữ vai trò Chủ tài khoản, chịu trách nhiệm cao nhất về các quyết định tài chính. Bộ phận chuyên môn bao gồm một Kế toán ngân sách phụ trách kiểm soát chi, một Kế toán thu chuyên quản lý các khoản phí, lệ phí và một Thủ quỹ. Tổ chức bộ máy kế toán này tuy gọn nhẹ nhưng đòi hỏi mỗi cán bộ kế toán phường phải có năng lực chuyên môn vững vàng để xử lý đa dạng các nghiệp vụ, từ việc theo dõi chứng từ kế toán đến việc lập báo cáo gửi Kho bạc Nhà nước Biên Hòa.

1.2. Chế độ kế toán nhà nước đang được áp dụng tại đơn vị

UBND phường Tân Hiệp đang áp dụng chế độ kế toán nhà nước theo các văn bản pháp luật hiện hành. Nền tảng pháp lý chính là Thông tư số 344/2016/TT-BTC quy định về quản lý ngân sách xã, phường, thị trấn và Thông tư số 70/2019/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán ngân sách. Đơn vị sử dụng hình thức kế toán trên máy vi tính với phần mềm kế toán MISA Mimosa, giúp tự động hóa quy trình ghi sổ sách kế toán, đối chiếu số liệu và lập báo cáo tài chính. Việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy định này đảm bảo tính thống nhất, minh bạch và pháp lý cho toàn bộ hoạt động kế toán hành chính sự nghiệp tại đơn vị.

II. Phân tích hạn chế trong công tác kế toán ngân sách

Bên cạnh những kết quả đạt được, thực trạng kế toán ngân sách tại Ủy Ban Nhân Dân Phường Tân Hiệp vẫn còn tồn tại một số hạn chế và thách thức cần khắc phục. Một trong những vấn đề nổi cộm là công tác quản lý và lưu trữ chứng từ kế toán. Theo báo cáo, tình trạng chứng từ bị ẩm mốc hoặc thất lạc vẫn có thể xảy ra do điều kiện cơ sở vật chất còn hạn chế, ảnh hưởng đến tính toàn vẹn của hồ sơ quyết toán. Thêm vào đó, việc phụ thuộc lớn vào phần mềm kế toán MISA Mimosa cũng tiềm ẩn rủi ro. Khi hệ thống gặp sự cố kỹ thuật, công tác hạch toán và lập báo cáo có thể bị gián đoạn, gây khó khăn cho việc cung cấp thông tin kịp thời. Một thách thức khác đến từ áp lực tuân thủ các quy định ngày càng phức tạp của Luật Ngân sách Nhà nước và các thông tư liên quan. Cán bộ kế toán phường phải liên tục cập nhật kiến thức để đảm bảo công tác kế toán công không xảy ra sai sót. Những hạn chế này, nếu không được giải quyết triệt để, có thể ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý tài chính công và tính chính xác của các báo cáo gửi lên cơ quan cấp trên như Phòng Tài chính - Kế hoạch và Kho bạc Nhà nước Biên Hòa.

2.1. Khó khăn trong quản lý và lưu trữ chứng từ sổ sách

Công tác bảo quản chứng từ kế toán và sổ sách kế toán tại đơn vị còn gặp nhiều khó khăn. Tài liệu gốc cho thấy, do điều kiện lưu trữ chưa được đầu tư đúng mức, một số chứng từ có nguy cơ bị ẩm mốc, hư hỏng theo thời gian. Việc sắp xếp, phân loại chứng từ đôi khi còn nhầm lẫn, gây tốn thời gian khi cần tra cứu, kiểm tra. Đây là một rủi ro lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến tính pháp lý và minh bạch của công tác quyết toán ngân sách nhà nước hàng năm.

2.2. Sự phụ thuộc vào phần mềm kế toán và rủi ro công nghệ

Việc ứng dụng phần mềm kế toán MISA Mimosa đã mang lại nhiều lợi ích, tuy nhiên cũng tạo ra sự phụ thuộc lớn. Báo cáo thực trạng chỉ ra rằng, khi phần mềm gặp lỗi hoặc hệ thống máy tính bị hỏng, toàn bộ quy trình hạch toán có thể bị đình trệ. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc sao lưu dữ liệu thường xuyên và có kế hoạch dự phòng để đảm bảo hoạt động kế toán hành chính sự nghiệp không bị gián đoạn, đặc biệt là trong các kỳ báo cáo quan trọng.

III. Phương pháp hạch toán thu ngân sách tại phường Tân Hiệp

Quy trình hạch toán các khoản thu chi ngân sách nhà nước tại phường Tân Hiệp được thực hiện bài bản, phân loại rõ ràng theo nguồn thu. Công tác kế toán tại đơn vị HCSN này tập trung vào việc ghi nhận chính xác, kịp thời mọi khoản thu, từ đó làm cơ sở để lập dự toán ngân sách và báo cáo lên cấp trên. Các nghiệp vụ thu được chia thành ba nhóm chính: các khoản thu ngân sách xã hưởng 100%, các khoản thu phân chia theo tỷ lệ, và các khoản thu bổ sung từ ngân sách cấp trên. Mỗi loại hình thu đều có quy trình xử lý chứng từ kế toán riêng, từ việc lập biên lai, tờ khai cho đến việc nộp tiền vào Kho bạc Nhà nước Biên Hòa và hạch toán vào các tài khoản phù hợp như TK 714 (Thu ngân sách xã đã qua Kho bạc). Kế toán thu có trách nhiệm tổng hợp, đối chiếu số liệu hàng ngày, hàng tháng, đảm bảo số liệu trên sổ sách kế toán khớp với báo cáo của Kho bạc. Việc quản lý chặt chẽ nguồn thu không chỉ giúp phường chủ động trong các nhiệm vụ chi mà còn là yếu tố quan trọng để hoàn thiện công tác kế toán và nâng cao hiệu quả quản lý tài chính công tại địa phương.

3.1. Kế toán các khoản thu ngân sách hưởng 100 tại đơn vị

Các khoản thu ngân sách phường hưởng 100% chủ yếu bao gồm phí, lệ phí (chứng thực, sao y), thuế đất phi nông nghiệp và các khoản đóng góp tự nguyện. Quy trình bắt đầu khi bộ phận chuyên môn thu tiền và xuất biên lai. Cuối kỳ, kế toán thu tập hợp chứng từ, lập giấy nộp tiền và chuyển cho thủ quỹ nộp vào tài khoản ngân sách tại Kho bạc. Nghiệp vụ được hạch toán Nợ TK 1121 và Có TK 714, đảm bảo ghi nhận đầy đủ, chính xác nguồn thu thuộc thẩm quyền của phường.

3.2. Quy trình xử lý các khoản thu phân chia theo tỷ lệ

Đối với các khoản thu phân chia như thuế giá trị gia tăng từ hộ kinh doanh hay lệ phí trước bạ nhà đất, quy trình phức tạp hơn. Cơ quan thuế là đơn vị trực tiếp thu và nộp vào tài khoản chung tại Kho bạc. Định kỳ, Kho bạc Nhà nước Biên Hòa sẽ gửi thông báo về số tiền phân chia cho ngân sách phường theo tỷ lệ quy định. Căn cứ vào chứng từ này, kế toán phường sẽ hạch toán ghi thu ngân sách tương ứng, đảm bảo phường nhận đủ phần được hưởng theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước.

IV. Quy trình kiểm soát chi ngân sách tại phường Tân Hiệp

Công tác kiểm soát chi ngân sách là khâu then chốt trong thực trạng kế toán ngân sách tại Ủy Ban Nhân Dân Phường Tân Hiệp. Mọi khoản chi đều phải dựa trên dự toán đã được HĐND phê duyệt và tuân thủ các định mức, tiêu chuẩn của nhà nước. Quy trình bắt đầu khi có nhu cầu chi, bộ phận liên quan lập giấy đề nghị thanh toán kèm theo hồ sơ, chứng từ hợp lệ. Kế toán ngân sách, với vai trò kiểm soát chi, sẽ kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của hồ sơ trước khi lập Giấy rút dự toán ngân sách trình Chủ tài khoản ký duyệt. Sau đó, hồ sơ được chuyển đến Kho bạc Nhà nước Biên Hòa để thực hiện thanh toán. Các khoản chi thường xuyên như lương, phụ cấp, chi hành chính được hạch toán vào TK 814 (Chi ngân sách xã đã qua Kho bạc) và đồng thời ghi giảm dự toán trên TK 008. Việc chấp hành dự toán ngân sách một cách nghiêm túc, minh bạch giúp ngăn ngừa lãng phí, chi sai mục đích và là nền tảng cho công tác quyết toán ngân sách nhà nước cuối năm, góp phần hoàn thiện công tác kế toán tại đơn vị dự toán cấp cơ sở.

4.1. Hạch toán các khoản chi thường xuyên và quản lý hành chính

Chi thường xuyên là khoản chi lớn và diễn ra đều đặn, bao gồm lương, phụ cấp cho cán bộ kế toán phường và các công chức khác, chi tiền điện, nước, văn phòng phẩm. Đối với chi lương, kế toán lập bảng kê chi tiết và Giấy rút dự toán để Kho bạc chuyển khoản trực tiếp vào tài khoản cá nhân. Các khoản chi này được hạch toán chi tiết theo mục lục ngân sách nhà nước, đảm bảo việc theo dõi và quyết toán ngân sách nhà nước được chính xác, rõ ràng.

4.2. Giám sát các khoản chi đầu tư xây dựng cơ bản XDCB

Các khoản chi cho đầu tư XDCB, ví dụ như xây dựng nhà văn hóa khu phố, được kiểm soát đặc biệt chặt chẽ. Việc thanh toán chỉ được thực hiện khi có đầy đủ hồ sơ pháp lý như hợp đồng, biên bản nghiệm thu khối lượng hoàn thành. Kế toán lập Giấy đề nghị thanh toán vốn đầu tư và gửi Kho bạc. Kho bạc Nhà nước thực hiện kiểm soát và thanh toán trực tiếp cho nhà thầu. Quy trình này đảm bảo vốn đầu tư được sử dụng đúng mục đích, hiệu quả, tuân thủ pháp luật về đầu tư công.

4.3. Lập báo cáo và quyết toán ngân sách nhà nước định kỳ

Cuối kỳ kế toán, công tác lập báo cáo tài chính đơn vị hành chính sự nghiệp và báo cáo quyết toán là nhiệm vụ quan trọng. Kế toán thực hiện khóa sổ, đối chiếu toàn bộ số liệu thu, chi với Kho bạc Nhà nước Biên Hòa. Sau đó, lập các biểu mẫu quyết toán theo Thông tư 344/2016/TT-BTC, trình UBND và HĐND phường phê chuẩn trước khi gửi lên cơ quan tài chính cấp trên. Công tác này tổng kết toàn bộ hoạt động tài chính trong năm, là cơ sở để đánh giá việc chấp hành dự toán ngân sách.

V. Đánh giá hiệu quả thực trạng kế toán ngân sách 2022

Năm 2022, mặc dù đối mặt với nhiều khó khăn sau đại dịch, thực trạng kế toán ngân sách tại phường Tân Hiệp đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Phân tích số liệu từ báo cáo quyết toán cho thấy, tổng thu ngân sách đã vượt chỉ tiêu dự toán đề ra, cụ thể đạt 111,09%. Điều này thể hiện nỗ lực lớn của địa phương trong việc quản lý và khai thác các nguồn thu. Các khoản thu hưởng 100% và thu theo tỷ lệ % đều tăng so với dự toán, đặc biệt là các khoản thu từ lệ phí trước bạ nhà đất và thuế giá trị gia tăng. Về phía chi, công tác kiểm soát chi ngân sách được thực hiện tốt, bám sát dự toán và đề cao tinh thần tiết kiệm. Hầu hết các chỉ tiêu chi thường xuyên và chi đầu tư phát triển đều nằm trong kế hoạch, đảm bảo nguồn lực cho các hoạt động thiết yếu và các công trình trọng điểm. Mặc dù tổng chi vượt dự toán khoảng 4,92%, nguyên nhân chủ yếu là do địa phương chủ động trích lập nguồn cải cách tiền lương từ số tăng thu, một nghiệp vụ hợp lý theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước. Kết quả này phản ánh năng lực quản lý, điều hành và hiệu quả của công tác kế toán tại đơn vị HCSN này.

5.1. Phân tích tình hình thực hiện dự toán thu ngân sách

Số liệu quyết toán năm 2022 cho thấy tổng thu ngân sách xã đạt 32.204.383.863 đồng, vượt 11,09% so với dự toán. Sự tăng trưởng này chủ yếu đến từ các khoản thu phân chia theo tỷ lệ (tăng 49,55%) và các khoản thu xã hưởng 100% (tăng 56,7%). Kết quả này cho thấy tiềm năng kinh tế và hiệu quả trong công tác quản lý thu tại địa phương, tạo ra nguồn lực tài chính dồi dào để thực hiện các nhiệm vụ thu chi ngân sách nhà nước.

5.2. Phân tích biến động chi ngân sách so với dự toán năm

Tổng chi ngân sách năm 2022 là 27.108.165.108 đồng, vượt 4,92% dự toán. Tuy nhiên, các khoản chi cốt lõi như chi đầu tư phát triển (đạt 81,84%) và chi thường xuyên (đạt 78,98%) đều được kiểm soát tốt. Mức chi vượt chủ yếu do việc sử dụng nguồn tăng thu để chi tạo nguồn cải cách tiền lương (5.000.000.000 đồng), thể hiện sự chủ động trong việc chấp hành dự toán ngân sách và đảm bảo chính sách cho cán bộ, công chức.

VI. Hướng đi hoàn thiện công tác kế toán ngân sách tại Tân Hiệp

Để nâng cao hiệu quả và khắc phục các hạn chế còn tồn tại, việc hoàn thiện công tác kế toán ngân sách tại phường Tân Hiệp cần được triển khai đồng bộ qua nhiều giải pháp. Trước hết, cần ưu tiên đầu tư, nâng cấp cơ sở vật chất cho bộ phận tài chính – kế toán, đặc biệt là hệ thống tủ, kệ chuyên dụng để bảo quản chứng từ kế toán một cách khoa học, chống ẩm mốc và thất lạc. Đồng thời, cần xây dựng quy trình sao lưu dữ liệu của phần mềm kế toán MISA Mimosa một cách định kỳ và tự động để phòng ngừa rủi ro mất mát thông tin. Về nhân sự, cần tạo điều kiện cho các cán bộ kế toán phường tham gia các lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ thường xuyên để cập nhật những thay đổi trong chế độ kế toán nhà nước và Luật Ngân sách Nhà nước. Bên cạnh đó, phường có thể kiến nghị với cơ quan cấp trên về việc hỗ trợ kỹ thuật, nâng cấp phần mềm và cung cấp các hướng dẫn chi tiết hơn cho các nghiệp vụ kế toán công phức tạp. Những giải pháp này khi được thực hiện sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng một hệ thống quản lý tài chính công vững mạnh, minh bạch và hiệu quả hơn tại phường Tân Hiệp.

6.1. Giải pháp tối ưu hóa quy trình quản lý chứng từ kế toán

Cần xây dựng quy chế lưu trữ rõ ràng, phân loại chứng từ kế toán theo niên độ và theo nội dung kinh tế. Đầu tư trang thiết bị bảo quản như tủ sắt, máy hút ẩm và thực hiện số hóa các chứng từ quan trọng để dễ dàng tra cứu và giảm thiểu rủi ro hư hỏng vật lý. Việc này sẽ nâng cao tính khoa học và an toàn cho công tác quản lý sổ sách kế toán.

6.2. Nâng cao năng lực cán bộ và ứng dụng công nghệ hiệu quả

Tổ chức các buổi đào tạo nội bộ và cử cán bộ tham gia các khóa học do Phòng Tài chính hoặc Kho bạc Nhà nước Biên Hòa tổ chức. Khuyến khích cán bộ tự nghiên cứu, cập nhật các văn bản pháp luật mới. Đồng thời, cần khai thác tối đa các tính năng của phần mềm kế toán, không chỉ để hạch toán mà còn để phân tích, đối chiếu số liệu, phục vụ tốt hơn cho công tác quản lý và điều hành.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Kế toán thu - chi ngân sách nhà nước tại các đơn vị hành chính sự nghiệp cấp cơ sở giữ vai trò nòng cốt trong việc giám sát, phản ánh kịp thời và trung thực các luồng tài chính công. Dữ liệu kế toán cung cấp cơ sở để thủ trưởng đơn vị cùng các cơ quan chức năng điều hành ngân sách, hạn chế tình trạng bội chi, ngăn ngừa chi sai mục đích và đảm bảo thực hiện nghĩa vụ thu đúng, thu đủ theo quy định pháp luật.

Ủy ban nhân dân (UBND) phường Tân Hiệp, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai là cơ quan quản lý nhà nước cấp cơ sở, vận hành bằng nguồn kinh phí từ ngân sách nhà nước và các nguồn thu được phân cấp như: thuế ngoài quốc doanh, thuế thu nhập cá nhân, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, lệ phí môn bài, phí và lệ phí hành chính. Trong năm 2022, công tác thu ngân sách của phường đối mặt với nhiều khó khăn do ảnh hưởng kéo dài của đại dịch COVID-19, việc áp dụng giãn cách xã hội trước đó làm nhiều doanh nghiệp và hộ kinh doanh phải thu hẹp quy mô hoặc tạm ngừng hoạt động. Đồng thời, áp lực lạm phát và chi phí nguyên nhiên vật liệu tăng cao đã ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh tại địa phương. Bên cạnh đó, thực tiễn công tác quản lý tài chính - ngân sách tại một số xã, phường trên địa bàn tỉnh Đồng Nai thời gian qua còn bộc lộ hiện tượng chồng chéo, thiếu thống nhất và phát sinh sai phạm, đòi hỏi phải tăng cường kiểm tra, rà soát và chuẩn hóa quy trình kế toán.

Xuất phát từ thực tế đó, tác giả Hồ Thị Lê đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp đại học chuyên ngành Kế toán với đề tài: "Thực trạng kế toán thu - chi ngân sách của Ủy ban nhân dân phường Tân Hiệp, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai".

Nhiệm vụ và mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể như sau:

1. Mục tiêu chung: Trên cơ sở phân tích thực trạng công tác kế toán thu - chi ngân sách tại UBND phường Tân Hiệp, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai, đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu - chi ngân sách tại đơn vị.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán thu - chi ngân sách xã, phường.
   • Đánh giá đặc điểm cơ bản về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, tổ chức bộ máy và nguồn lực của UBND phường Tân Hiệp.
   • Phân tích thực trạng công tác kế toán thu - chi ngân sách tại UBND phường Tân Hiệp năm 2022.
   • Đề xuất một số ý kiến và kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác quản lý và hạch toán thu - chi ngân sách tại phường.

• Đối tượng nghiên cứu: Các vấn đề lý luận và thực tiễn về kế toán thu - chi ngân sách trên địa bàn phường Tân Hiệp.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Phạm vi không gian: Bộ phận Tài chính - Kế toán thuộc UBND phường Tân Hiệp, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai.
  • Phạm vi thời gian: Số liệu nghiên cứu chính khóa luận thu thập năm 2022, kết hợp số liệu đối chiếu giai đoạn 2020 - 2022 và các nghiệp vụ minh họa chi tiết trong tháng 12 năm 2022.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khóa luận xây dựng hệ thống luận cứ dựa trên các văn bản quy phạm pháp luật và chế độ kế toán nhà nước hiện hành:

• Luật Ngân sách Nhà nước số 83/2015/QH13 ngày 25/6/2015 (hiệu lực từ ngày 01/01/2017).
• Luật Kế toán số 88/2015/QH13 ngày 20/11/2015.
• Luật Tổ chức chính quyền địa phương (Luật Tổ chức HĐND và UBND).
• Nghị định số 163/2016/NĐ-CP ngày 21/12/2016 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Ngân sách Nhà nước.
• Thông tư số 344/2016/TT-BTC ngày 30/12/2016 của Bộ Tài chính quy định về quản lý ngân sách và các hoạt động tài chính khác của xã, phường, thị trấn.
• Thông tư số 70/2019/TT-BTC ngày 03/10/2019 của Bộ Tài chính hướng dẫn chế độ kế toán ngân sách và tài chính xã.
• Thông tư số 77/2017/TT-BTC ngày 28/7/2017 của Bộ Tài chính về chế độ kế toán Ngân sách nhà nước và hoạt động nghiệp vụ Kho bạc Nhà nước.
• Nghị quyết số 17/2021/NQ-HĐND ngày 08/12/2021 của HĐND tỉnh Đồng Nai quy định về định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách giai đoạn 2022 - 2025.

Hệ thống tài khoản kế toán chủ yếu được áp dụng trong mô hình kế toán xã, phường bao gồm:

• Tài khoản Thu ngân sách: TK 714 (Thu ngân sách xã đã qua Kho bạc), TK 719 (Thu ngân sách xã chưa qua Kho bạc), TK 111 (Tiền mặt), TK 112 (Tiền gửi Ngân hàng, Kho bạc với TK cấp hai 1121 - Tiền gửi ngân sách tại Kho bạc, TK 1128 - Tiền gửi khác).
• Tài khoản Chi ngân sách: TK 814 (Chi ngân sách xã đã qua Kho bạc), TK 819 (Chi ngân sách xã chưa qua Kho bạc), TK 334 (Phải trả cán bộ, công chức), TK 008 (Dự toán chi ngân sách), TK 211 (Tài sản cố định), TK 214 (Hao mòn TSCĐ), TK 331, TK 332, TK 446, TK 474, TK 914.

Phương pháp nghiên cứu được triển khai bao gồm:

• Phương pháp thu thập số liệu: Khai thác dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo quyết toán ngân sách, sổ kế toán, bảng cân đối tài khoản, biểu mẫu dự toán và các văn bản quy định nội bộ của UBND phường Tân Hiệp năm 2022.
• Phương pháp thống kê mô tả: Tính toán và phân tích các chỉ tiêu số tuyệt đối, số tương đối, tỷ trọng, số bình quân, tốc độ phát triển liên hoàn và tốc độ phát triển bình quân để đánh giá biến động thu chi và nguồn lực lao động, cơ sở vật chất.
• Phương pháp hạch toán kế toán: Vận dụng nguyên tắc hạch toán kép, lập chứng từ kế toán, luân chuyển chứng từ, ghi sổ Nhật ký - Sổ cái, vào Sổ cái và tổng hợp Báo cáo tài chính, Báo cáo quyết toán ngân sách cấp xã.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán thu – chi ngân sách xã, phường

Tác giả hệ thống hóa những vấn đề nền tảng về ngân sách cấp xã - cấp ngân sách cơ sở vừa có tư cách là một cấp ngân sách hoàn chỉnh trong hệ thống ngân sách nhà nước, vừa đóng vai trò như một đơn vị dự toán trực tiếp.

Về cơ cấu nguồn thu, ngân sách xã, phường bao gồm:

1. Khoản thu hưởng 100%: Phí, lệ phí theo quy định; thu sự nghiệp nộp ngân sách; các khoản đóng góp tự nguyện của nhân dân; viện trợ trực tiếp; thu kết dư ngân sách năm trước; các khoản thu khác.
2. Khoản thu phân chia theo tỷ lệ (%): Thuế giá trị gia tăng (hộ kinh doanh), thuế chuyển quyền sử dụng đất, thuế nhà đất, lệ phí môn bài cá nhân/hộ kinh doanh, thuế sử dụng đất nông nghiệp, lệ phí trước bạ nhà đất, thuế tiêu thụ đặc biệt (tỷ lệ điều tiết cho cấp xã tối thiểu 45%).
3. Khoản thu bổ sung từ ngân sách cấp trên: Thu bổ sung cân đối ngân sách (xác định theo thời kỳ ổn định 3 năm) và thu bổ sung có mục tiêu theo từng năm.

Về nhiệm vụ chi, ngân sách xã, phường được chia thành: Chi đầu tư phát triển (xây dựng hạ tầng không có khả năng thu hồi vốn, công trình từ nguồn đóng góp của dân) và Chi thường xuyên (quản lý hành chính, phụ cấp đại biểu HĐND, văn hóa - thông tin, thể dục thể thao, sự nghiệp kinh tế thị chính, bảo đảm xã hội, an ninh - quốc phòng, hoạt động các hội đoàn thể).

Chương 1 cũng mô tả chi tiết quy trình 4 bước lập và phê duyệt dự toán ngân sách, quy trình luân chuyển chứng từ (Biên lai thu thuế CTT09B, Giấy rút dự toán C2-02/NS, Giấy nộp tiền vào NSNN...), phương pháp hạch toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh qua Kho bạc/chưa qua Kho bạc, thoái thu ngân sách và quy trình quyết toán ngân sách hàng năm nộp Phòng Tài chính - Kế hoạch thành phố trước ngày 05/02 năm sau.

Chương 2: Đặc điểm cơ bản của UBND phường Tân Hiệp, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai

UBND phường Tân Hiệp được thành lập theo Quyết định số 109/CP ngày 29/08/1994 của Chính phủ trên cơ sở tách ra từ các phường lân cận, có diện tích tự nhiên 346,88 ha, được chia thành 6 khu phố (Khu phố 1, 1A, 2, 3, 4, 5) với 95 tổ dân phố. Về cơ cấu bộ máy, UBND phường có 01 Chủ tịch, 02 Phó Chủ tịch, 02 Ủy viên UBND phụ trách Công an - Quân sự và 11 công chức chuyên môn.

Tiêu chí	Phân loại	Số lượng (người)	Tỷ trọng (%)
Tổng số lao động	Toàn phường	56	100,0
Giới tính	Nam	38	68,0
	Nữ	18	32,0
Trình độ chuyên môn	Trên đại học	02	4,0
	Đại học	36	64,0
	Cao đẳng	13	23,0
	Trung cấp	05	9,0

Về tài sản cố định (kiểm kê tại 31/12/2022), tổng nguyên giá TSCĐ của phường đạt 4.165 triệu đồng, trong đó nhà cửa và vật kiến trúc chiếm tỷ trọng lớn nhất với 90,41% (giá trị còn lại đạt 57,87%); thiết bị văn phòng chiếm 7,14% (giá trị còn lại 14,47%); phương tiện vận tải gồm 3 xe máy chiếm 2,01%; máy móc thiết bị khác chiếm 0,43%. Giá trị còn lại trung bình của toàn bộ TSCĐ là 54,59%.

Giai đoạn 2020 - 2022 ghi nhận sự biến động rõ rệt trong công tác thu - chi ngân sách do tác động của đại dịch:

• Tốc độ phát triển thu bình quân: Đạt 144,01%. Tổng thu năm 2021 tăng 136,17% so với 2020 do nhận nguồn bổ sung lớn từ ngân sách cấp trên để phòng chống dịch COVID-19, sang năm 2022 tổng thu giảm 4.149 triệu đồng (đạt 87,0% so với 2021) khi tình hình ổn định trở lại.
• Tốc độ phát triển chi bình quân: Đạt 144,73%. Tổng chi năm 2021 tăng 138,27% so với 2020 do tập trung chi hỗ trợ người dân và mua sắm thiết bị phòng dịch, sang năm 2022 tổng chi giảm 5.853 triệu đồng (đạt 84,31% so với 2021).

Chương 3: Thực trạng kế toán thu – chi ngân sách tại UBND phường Tân Hiệp, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai, năm 2022

Tổ chức bộ máy kế toán của UBND phường Tân Hiệp được xây dựng theo mô hình tập trung, gồm 4 chức danh:

• Chủ tài khoản: Chủ tịch UBND phường (bà Phạm Thị Mỹ Phương) chịu trách nhiệm toàn diện về pháp lý, điều hành ngân sách và phê duyệt báo cáo tài chính.
• Kế toán ngân sách (Kiểm soát chi): Đóng vai trò kế toán trưởng, tham mưu lập dự toán, kiểm soát chi tiêu, theo dõi lương, tài sản công và lập báo cáo quyết toán.
• Kế toán thu: Phụ trách theo dõi, quản lý biên lai, ấn chỉ thu phí, lệ phí và các sắc thuế.
• Thủ quỹ: Quản lý quỹ tiền mặt, xuất nhập quỹ và giao dịch tiền mặt với Kho bạc.

Đơn vị áp dụng hình thức kế toán trên máy vi tính kết hợp hệ thống sổ Nhật ký - Sổ cái (Mẫu số S01a-X) và Sổ cái các tài khoản (Mẫu số S01b-X) ban hành theo Thông tư 70/2019/TT-BTC.

Số liệu dự toán và quyết toán ngân sách năm 2022 tại UBND phường Tân Hiệp được tổng hợp như sau:

Chỉ tiêu	Dự toán HĐND giao (đồng)	Quyết toán thực hiện (đồng)	Ghi chú theo Mục lục NSNN
I. TỔNG THU NGÂN SÁCH	17.607.000.000	32.863.083.863	Bằng chữ: Ba mươi hai tỷ tám trăm sáu mươi ba triệu không trăm tám mươi ba nghìn tám trăm sáu mươi ba đồng
1. Thu xã hưởng 100%	2.000.000.000	1.000.000.000	Phí công chứng (96 tr), phí chứng thực (21 tr), lệ phí hộ tịch (23 tr), phạt VPHC giao thông (154 tr)...
2. Thu phân chia theo tỷ lệ	15.000.000.000	10.323.000.000	Thuế GTGT hộ KD (2,414 tỷ), thuế nhà đất/đất ở đô thị (3,585 tỷ), lệ phí môn bài các bậc, lệ phí trước bạ
3. Thu bổ sung từ ngân sách cấp trên	16.607.000.000	14.488.000.000	Bổ sung cân đối (3,000 tỷ), bổ sung có mục tiêu bằng vốn trong nước (11,488 tỷ)
4. Thu kết dư và các khoản chuyển nguồn	-	4.863.000.000	Thu kết dư ngân sách năm trước chuyển sang
II. TỔNG CHI NGÂN SÁCH	26.324.000.000	27.833.065.108	Bằng chữ: Hai mươi bảy tỷ tám trăm ba mươi ba triệu không trăm sáu mươi lăm nghìn một trăm linh tám đồng
1. Chi quản lý nhà nước, Đảng, đoàn thể	17.000.000.000	15.687.000.000	Lương công chức (1,528 tỷ), phụ cấp công vụ (300 tr), BHXH (242 tr), phụ cấp KCT (808 tr), môi trường (945 tr)...
2. Chi Ban quân sự, an ninh trật tự	2.000.000.000	2.202.403.000	Hoạt động an ninh trật tự (623,4 tr), Ban quân sự xã/phụ cấp KCT quân sự (1,579 tỷ)
3. Chi sự nghiệp kinh tế, thị chính	114.000.000	94.694.000	Vật tư văn phòng, thuê lao động, duy tu nhỏ
4. Chi văn hóa, thông tin, truyền thanh, thể thao	114.000.000	80.998.000	Hoạt động VHTT (35 tr), phát thanh (29 tr), TDTT (16,998 tr)
5. Chi bảo đảm xã hội	52.000.000	51.143.000	Thăm viếng, cứu trợ xã hội, quà lễ tết
6. Chi hoạt động các Hội - Đoàn thể	616.000.000	536.640.000	MTTQ, Đoàn TN, Hội Phụ nữ, Hội CCB, Hội Người cao tuổi, Hội Chữ thập đỏ, Hội Khuyến học...
7. Chi đầu tư XDCB & chuyển nguồn	1.000.000.000	5.793.569.000	Xây dựng công trình/nhà văn hóa KP (793,5 tr), chi chuyển nguồn sang năm sau (5,000 tỷ)

Chương 3 cũng hạch toán chi tiết các nghiệp vụ phát sinh thực tế trong tháng 12/2022 qua các chứng từ thực tập:

• Giấy rút dự toán chuyển khoản thanh toán lương công chức tháng 12 (93.545.000 đồng), lương cán bộ không chuyên trách (35.500.000 đồng), phụ cấp công vụ (25.467.000 đồng).
• Giấy rút dự toán thanh toán tiền điện tháng 12 (9.906.000 đồng) và tiền nước sinh hoạt tháng 11 (939.550 đồng).
• Giấy đề nghị thanh toán vốn đầu tư 80% chi phí xây dựng công trình Nhà văn hóa Khu phố 1 (gồm 2 đợt thanh toán giá trị 320.200.000 đồng/đợt).

Chương 4: Một số ý kiến nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu – chi ngân sách tại UBND phường Tân Hiệp, Biên Hòa, Đồng Nai

Tác giả tổng kết các mặt đạt được cùng các tồn tại và nguyên nhân:

• Ưu điểm: Đơn vị chấp hành nghiêm túc Luật Ngân sách Nhà nước 2015, Thông tư 344/2016/TT-BTC và Thông tư 70/2019/TT-BTC; bộ máy kế toán gọn nhẹ, vận hành có sự phối hợp chặt chẽ giữa các khâu; các khoản chi tiêu cơ bản đảm bảo đúng định mức quy định.
• Hạn chế:
  • Hệ thống chứng từ: Công tác lưu trữ, bảo quản chứng từ còn gặp tình trạng ẩm mốc, sắp xếp nhầm lẫn hoặc thất lạc chứng từ trong thời gian lưu trữ theo luật định (10 năm hoặc vĩnh viễn).
  • Hạch toán và phần mềm: Quá trình hạch toán phụ thuộc nhiều vào phần mềm kế toán máy vi tính; khi phần mềm gặp sự cố kỹ thuật sẽ làm gián đoạn việc vào sổ và lập báo cáo.
  • Hệ thống sổ: Xuất hiện tình trạng mở nhiều đầu sổ kế toán theo quán tính nhưng thực tế không phát sinh nghiệp vụ ghi chép, gây lãng phí.
  • Công tác thu thuế đất: Khó khăn lớn trong việc thu thuế sử dụng đất phi nông nghiệp do nhiều thửa đất chuyển nhượng qua giấy tay nhiều lần, chủ sở hữu không cư trú tại địa phương, dữ liệu bộ thuế bị trùng lặp chưa có mã định danh xóa nợ và thiếu chế tài xử lý nợ đọng kéo dài.
• Nguyên nhân: Cơ sở vật chất phòng lưu trữ còn chật hẹp; một số quy định tại Thông tư 344/2016/TT-BTC chưa hoàn toàn theo kịp biến động thực tiễn đô thị loại I; công tác cập nhật, tập huấn phần mềm kế toán cho cán bộ đôi lúc chưa đồng bộ.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã đạt được những kết quả cụ thể gắn với dữ liệu thực nghiệm:

1. Phản ánh toàn diện bức tranh ngân sách phường Tân Hiệp năm 2022: Tổng quyết toán thu ngân sách đạt 32.863.083.863 đồng (trong đó thu bổ sung từ cấp trên chiếm tỷ trọng chi phối với 14,488 tỷ đồng); tổng quyết toán chi ngân sách đạt 27.833.065.108 đồng (tập trung chủ yếu vào chi quản lý hành chính, bảo đảm an ninh quốc phòng và chi chuyển nguồn sang năm sau 5,000 tỷ đồng). Chênh lệch thu - chi được hạch toán khớp đúng qua Bảng cân đối tài khoản (TK 914 đạt 32.185 triệu đồng phát sinh đối ứng).
2. Hệ thống hóa trọn vẹn quy trình hạch toán kế toán cấp xã: Minh họa chi tiết quy trình ghi sổ Nhật ký - Sổ cái (TK 112, TK 334, TK 814, TK 714) đối với từng loại hình chi thường xuyên, chi đầu tư XDCB, thanh toán qua Kho bạc và thoái thu ngân sách.
3. Đề xuất 4 nhóm giải pháp hoàn thiện:
   • Về quản lý chứng từ: Kiểm tra, đối chiếu chặt chẽ phiếu thu - chi in từ máy tính để tránh lỗi in ấn; phân loại chứng từ khoa học theo niên hạn bảo quản (5 năm, 10 năm, vĩnh viễn) và lập sổ theo dõi bàn giao kho lưu trữ.
   • Về quy trình hạch toán: Tinh giản các bước thủ tục trung gian không cần thiết, rà soát kỹ việc phân loại tiểu mục Mục lục ngân sách nhà nước nhằm hạn chế sai sót khi nhập liệu.
   • Về hệ thống sổ sách: Rà soát, chuẩn hóa danh mục sổ kế toán bắt buộc theo Thông tư 70/2019/TT-BTC, loại bỏ việc mở các sổ phụ không sử dụng để tiết kiệm chi phí và thời gian.
   • Về ứng dụng công nghệ thông tin: Nâng cấp phiên bản phần mềm kế toán hành chính xã, tăng cường tính năng bảo mật dữ liệu, định kỳ tổ chức đào tạo, tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ kế toán khi có cập nhật biểu mẫu mới.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế:
  • Khóa luận mới chỉ tập trung phân tích sâu phần hành kế toán thu - chi ngân sách và quản lý dự toán, chưa mở rộng nghiên cứu toàn diện các phần hành kế toán khác như kế toán quản lý chi tiết toàn bộ danh mục tài sản công, tự chủ tài chính tại các đơn vị trực thuộc.
  • Do nhiều nghiệp vụ thu - chi định kỳ có tính chất lặp lại, tác giả chủ yếu lựa chọn mẫu chứng từ và số liệu minh họa tập trung trong tháng 12 năm 2022 để phân tích định khoản.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Mở rộng phạm vi nghiên cứu sang công tác tự chủ tài chính cấp phường, quản lý các quỹ tài chính ngoài ngân sách (như Quỹ Vì người nghèo).
  • Nghiên cứu so sánh mô hình quản lý và hiệu quả chấp hành dự toán ngân sách giữa các phường đô thị trên địa bàn thành phố Biên Hòa trong điều kiện đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên ngành Kế toán, Tài chính công, Quản lý nhà nước: Nắm bắt quy trình thực tập thực tế, cách thức tổ chức bộ máy kế toán tập trung tại đơn vị hành chính xã, phường.
• Cán bộ kế toán chính quyền cơ sở: Tham khảo hệ thống biểu mẫu chứng từ, mẫu sổ Nhật ký - Sổ cái (S01a-X), Sổ cái (S01b-X), Bảng cân đối tài khoản (B01-X) và phương pháp lập báo cáo quyết toán thu - chi ngân sách theo đúng Mục lục ngân sách nhà nước quy định tại Thông tư 344/2016/TT-BTC và Thông tư 70/2019/TT-BTC.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Bộ máy kế toán của UBND phường Tân Hiệp được tổ chức theo mô hình nào và gồm những nhân sự nào?
Bộ máy kế toán của UBND phường Tân Hiệp được tổ chức theo mô hình kế toán tập trung, gồm 4 vị trí: Chủ tài khoản (Chủ tịch UBND phường - bà Phạm Thị Mỹ Phương), Kế toán ngân sách (đóng vai trò kế toán trưởng, phụ trách kiểm soát chi), Kế toán thu (theo dõi biên lai, ấn chỉ, phí, lệ phí, thuế) và Thủ quỹ.

2. Tổng quyết toán thu và chi ngân sách năm 2022 của UBND phường Tân Hiệp là bao nhiêu?
Năm 2022, tổng quyết toán thu ngân sách xã của UBND phường Tân Hiệp đạt 32.863.083.863 đồng (Ba mươi hai tỷ tám trăm sáu mươi ba triệu không trăm tám mươi ba nghìn tám trăm sáu mươi ba đồng); tổng quyết toán chi ngân sách đạt 27.833.065.108 đồng (Hai mươi bảy tỷ tám trăm ba mươi ba triệu không trăm sáu mươi lăm nghìn một trăm linh tám đồng).

3. Tại sao tổng thu và tổng chi ngân sách phường Tân Hiệp năm 2021 lại tăng đột biến so với năm 2020 và 2022?
Năm 2021, tổng thu ngân sách tăng 136,17% và tổng chi tăng 138,27% so với năm 2020 do phường tiếp nhận nguồn thu bổ sung lớn từ ngân sách cấp trên để phục vụ nhiệm vụ cấp bách phòng chống dịch COVID-19 và chi hỗ trợ an sinh xã hội cho người dân bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh. Sang năm 2022, khi dịch bệnh được kiểm soát, quy mô thu chi trở về trạng thái ổn định.

4. Khóa luận chỉ ra những khó khăn lớn nhất trong công tác thu thuế sử dụng đất phi nông nghiệp tại địa phương là gì?
Khó khăn lớn nhất gồm: nhiều thửa đất bị chuyển nhượng nhiều lần qua giấy viết tay nên khó xác minh chủ sở hữu hiện tại; chủ đất không cư trú tại địa phương; người mua mới từ chối nộp thuế nợ đọng từ các năm trước; dữ liệu bộ thuế bị trùng lặp mã thửa đất sau khi phân lô tách thửa và địa phương thiếu chế tài xử lý các hộ nợ thuế kéo dài.

5. Hệ thống sổ kế toán chủ yếu mà UBND phường Tân Hiệp sử dụng là gì?
Đơn vị sử dụng hình thức kế toán trên máy vi tính kết hợp các mẫu biểu theo Thông tư số 70/2019/TT-BTC gồm: Mẫu số S01a-X (Nhật ký - Sổ cái), Mẫu số S01b-X (Sổ cái các tài khoản 112, 334, 814...) và Bảng cân đối tài khoản mẫu B01-X.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Hồ Thị Lê đã phản ánh chân thực, chi tiết và có căn cứ khoa học về thực trạng kế toán thu - chi ngân sách tại UBND phường Tân Hiệp năm 2022. Công trình làm rõ việc vận dụng chế độ kế toán hành chính sự nghiệp cấp xã, phân tích cụ thể biến động số liệu thực tế qua hệ thống biểu mẫu quyết toán và chỉ ra các vướng mắc về lưu trữ chứng từ, phụ thuộc phần mềm và quản lý bộ thuế đất. Các kiến nghị được đề xuất mang tính thực tiễn cao, hỗ trợ tích cực cho công tác chuẩn hóa nghiệp vụ kế toán và nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước tại chính quyền cơ sở.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN THU – CHI NGÂN SÁCH XÃ, PHƯỜNG. Những vấn đề chung về thu - chi ngân sách xã, phường. Khái niệm ngân sách, thu-chi ngân sách xã, phường. Ngân sách nhà nước (NSNN) là một phạm trù kinh tế, lịch sử và là một thành phần trong hệ thống tài chính.

Đây là một thuật ngữ rộng rãi song quan niệm về ngân sách nhà nước lại chưa được thống nhất, có rất nhiều định nghĩa về ngân sách nhà nước tùy theo các trường phái và các lĩnh vực nghiên cứu. Theo Luật ngân sách nhà nước số 83/2015/QH13 được ban hành ngày 25/6/2015 và có hiệu lực từ ngày 01/01/2017 sau khi Luật ngân sách Nhà nước được ban hành, Chính phủ trình Quốc hội phân cấp một số khoản Thu thì “ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu chi của nhà nước trong dự toán đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định và được thực hiện trong một năm để đảm bảo thực hiện các chức năng và nhiệm vụ của nhà nước”. Ngân sách nhà nước bao gồm ngân sách trung ương và ngân sách địa phương. Ngân sách xã (NSX) là một bộ phận của hệ thống ngân sách nhà nước.

Các khoản thu, chi của ngân sách xã là những khoản thu, chi của Ngân sách nhà nước giao cho Uỷ ban nhân dân xã xây dựng, tổ chức quản lý, Hội đồng nhân dân xã quyết định và giám sát thực hiện theo nhiệm vụ quyền hạn của Luật Ngân sách nhà nước quy định. Là một bộ phận trong hệ thống ngân sách nhà nước nên ngân sách xã cũng mang những đặc trưng chung của ngân sách đó là: về bản chất ngân sách xã là hệ thống các quan hệ kinh tế giữa nhà nước với các chủ thể khác, phát sinh trong quá trình tạo lập, phân phối và sử dụng quỹ tiền tệ của chính quyền nhà nước xã nhằm phục vụ cho việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của chính quyền nhà nước cấp cơ sở. Tuy nhiên, điểm khác biệt giữa ngân sách xã với các cấp ngân sách khác trong hệ thống Ngân sách nhà nước, đó là: ngân sách xã vừa là một cấp ngân sách lại vừa như một đơn vị dự toán ngân sách (Thuvienphapluat. 5 Thu ngân sách xã là toàn bộ các khoản thu trong dự toán đã được hội đồng nhân dân xã quyết định và được thực hiện trong một năm để thực hiện các chức năng nhiệm vụ của chính quyền cấp xã.

Thu ngân sách xã bao gồm các khoản thu ngân sách xã hưởng 100%, các khoản thu phân chia theo tỷ lệ phần trăm (%) giữa ngân sách xã và ngân sách cấp trên (do UBND tỉnh quyết định) và các khoản thu bổ sung từ ngân sách cấp trên cho xã (moj. Chi ngân sách xã là các khoản chi nhằm duy trì hoạt động của các cơ quan Nhà nước, Đảng, đoàn thể cấp xã (chi thường xuyên) và các khoản chi về quản lý và phát triển kinh tế xã hội thuộc chức năng, nhiệm vụ của chính quyền cấp xã (thuvienphapluat. Đặc điểm ngân sách xã, phường Là một cấp ngân sách trong hệ thống NSNN nên NSX cũng mang đầy đủ các đặc điểm chung của ngân sách các cấp chính quyền địa phương, đó là: - Được phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi theo quy định của pháp luật. - Được quản lý và điều hành theo dự toán và theo chế độ, tiêu chuẩn, định mức do cơ quan có thẩm quyền quy định.

Bên cạnh các đặc điểm chung, NSX còn có các đặc điểm riêng. Một là, NSX là một loại quỹ tiền tệ của cơ quan chính quyền Nhà nước cấp cơ sở. Hoạt động của quỹ được thể hiện trên hai phương diện: Huy động nguồn thu vào quỹ gọi là thu NSX, phân phối và sử dụng quỹ gọi là chi NSX. Hai là, các chỉ tiêu thu chi NSX luôn mang tính pháp lý (nghĩa là các chỉ tiêu này được quy định bằng văn bản pháp luật và được pháp luật đảm bảo thực hiện).

Ba là, đằng sau quan hệ thu chi NSX là quan hệ lợi ích phát sinh trong quá trình thu chi NSX giữa hai chủ thể: một bên là lợi ích chung của cộng đồng cấp cơ sở mà đại diện là chính quyền cấp xã, một bên là các chủ thể kinh tế xã hội. Bốn là, NSX vừa là một cấp ngân sách, lại vừa là một đơn vị dự toán đặc biệt (dưới nó không có đơn vị dự toán trực thuộc). Đặc điểm này có ảnh hưởng chi phối lớn đến quá trình tổ chức lập, chấp hành và quyết toán NSX. Xã là đơn vị cơ sở trong hệ thống tổ chức bộ máy Nhà nước, gắn bó trực tiếp với người 6 dân và nền kinh tế xã hội.

Chính vì vậy, nghiên cứu công tác quản lý NSX tuy không phải là công việc mới đặt ra song lại vô cùng cần thiết để tìm ra những giải pháp hữu hiệu nhất nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách trong điều kiện hiện nay. Phân loại các khoản thu-chi ngân sách phường, xã 1. Các khoản thu ngân sách phường, xã Nguồn thu của ngân sách xã do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định phân cấp trong phạm vi nguồn thu ngân sách địa phương được hưởng. Các khoản thu ngân sách xã hưởng một trăm phần trăm (100%).

Là các khoản thu dành cho xã sử dụng toàn bộ để chủ động về nguồn tài chính bảo đảm các nhiệm vụ chi thường xuyên, đầu tư. Căn cứ quy mô nguồn thu, chế độ phân cấp quản lý kinh tế - xã hội và nguyên tắc đảm bảo tối đa nguồn tại chỗ cân đối cho các nhiệm vụ chi thường xuyên, khi phân cấp nguồn thu, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh xem xét dành cho ngân sách xã hưởng 100% các khoản thu dưới đây: - Các khoản phí, lệ phí thu vào ngân sách xã theo quy định; - Thu từ các hoạt động sự nghiệp của xã, phần nộp vào ngân sách nhà nước theo chế độ quy định; - Các khoản huy động đóng góp của tổ chức, cá nhân gồm: Các khoản huy động đóng góp theo pháp luật quy định, các khoản đóng góp theo nguyên tắc tự nguyện để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng do Hội đồng nhân dân xã quyết định đưa vào ngân sách xã quản lý và các khoản đóng góp tự nguyện khác; - Viện trợ không hoàn lại của các tổ chức và cá nhân ở ngoài nước trực tiếp cho ngân sách xã theo chế độ quy định; - Thu kết dư ngân sách xã năm trước; - Các khoản thu khác của ngân sách xã theo quy định của pháp luật. Các khoản thu phân chia theo tỷ lệ (%) phần trăm giữa ngân sách xã với ngân sách cấp trên: - Thuế giá trị gia tăng (hộ kinh doanh); - Thuế chuyển quyền sử dụng đất; 7 - Thuế nhà, đất; - Thuế môn bài thu từ cá nhân, hộ kinh doanh; - Thuế sử dụng đất nông nghiệp thu từ hộ gia đình; - Lệ phí trước bạ nhà, đất; - Thuế tiêu thụ đặc biệt; - Các khoản thu chậm về thuế; Các khoản thu trên, tỷ lệ ngân sách xã, thị trấn được hưởng tối thiểu 45%. Căn cứ vào nguồn thu và nhiệm vụ chi của xã, thị trấn, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh có thể quyết định tỷ lệ ngân sách xã, thị trấn được hưởng cao hơn, đến tối đa là 100%.

Ngoài các khoản thu phân chia theo quy định nêu trên, ngân sách xã còn được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh bổ sung thêm các nguồn thu phân chia sau khi các khoản thuế, lệ phí phân chia theo Luật Ngân sách nhà nước đã dành 100% cho xã, thị trấn và các khoản thu ngân sách xã được hưởng 100% nhưng vẫn chưa cân đối được nhiệm vụ chi. Thu bổ sung từ ngân sách cấp trên cho ngân sách xã: Thu bổ sung từ ngân sách cấp trên cho ngân sách xã gồm (QĐ 1506/QĐ-TTg thực hiện NQ 70/2022/QH15): - Thu bổ sung để cân đối ngân sách là mức chênh lệch giữa dự toán chi được giao và dự toán thu từ các nguồn thu được phân cấp (các khoản thu 100% và các khoản thu phân chia theo tỷ lệ phần trăm). Số bổ sung cân đối này được xác định từ năm đầu của thời kỳ ổn định ngân sách và được giao ổn định 3 năm. - Thu bổ sung có mục tiêu là các khoản bổ sung theo từng năm để hỗ trợ xã thực hiện một số nhiệm vụ cụ thể.

Các khoản chi ngân sách phường, xã Chi ngân sách xã bao gồm các khoản chi duy trì hoạt động của các cơ quan nhà nước, Đảng, Đoàn thể cấp xã, chi trợ cấp xã hội và các khoản chi phát triển kinh tế xã hội thuộc chức năng, nhiệm vụ của chính quyền cấp xã theo phân cấp của địa phương như: a. Chi đầu tư phát triển gồm: 8 + Chi đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội không có khả năng thu hồi vốn theo phân cấp của cấp tỉnh. + Chi đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội của xã từ nguồn huy động đóng góp của các tổ chức, cá nhân cho từng dự án nhất định theo quy định của pháp luật, do Hội đồng nhân dân xã quyết định đưa vào ngân sách xã quản lý. + Các khoản chi đầu tư phát triển khác theo quy định của pháp luật.

Chi thường xuyên gồm: - Chi quản lý hành chính gồm: Chi lương, Bảo hiểm, kinh phí công đoàn cho Cán bộ, công chức, lương hưu 111, phụ cấp cấp ủy và phụ cấp Đại biểu Hội đồng nhân dân, trợ cấp tết theo chế độ lương phục cấp quy định. - Chi Văn hóa thông tin, Phát thanh truyền thanh, Thể dục thể thao: Chi các phong trào hoạt động trang trí, vui chơi thể dục thể thao, sửa chữa hệ thống loa đài của địa phương. - Chi sự nghiệp kinh tế thị chính: Cải tạo sửa chữa các hạng mục nhỏ tại trụ sở UBND phường, sửa chữa các hệ thống thoát nước, đường đi các khu vực ít dân cư trên địa bàn phường, kinh phí môi trường thực hiện ngày thứ 7 “Xanh- sach- đẹp” tại địa phương…. - Chi hỗ trợ hoạt động xã hội: Cứu trợ đột xuất các hoạt động xã hội, người già, tàn tật, trẻ em, tổ chức hoạt động và thăm, viếng các ngày lễ của chính sách xã hội.