Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp cử nhân luật "Thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính (Từ thực tiễn thành phố Hồ Chí Minh)" của tác giả Nguyễn Thùy Linh (Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh, năm 2013) nghiên cứu chuyên sâu về giai đoạn xét xử phúc thẩm trong tố tụng hành chính.

  • Lý do chọn đề tài và bối cảnh thực tiễn:

    • Xuất phát từ nguyên tắc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa theo Khoản 1 Điều 2 Hiến pháp năm 1992, pháp luật là nền tảng đánh giá hiệu lực quản lý nhà nước và bảo vệ quyền công dân.
    • Ngày 01/7/2011, Luật Tố tụng hành chính năm 2010 chính thức có hiệu lực thi hành, mở rộng thẩm quyền xét xử của Tòa án đối với các khiếu kiện hành chính. Tuy nhiên, do ngành luật tố tụng hành chính còn mới mẻ, số lượng văn bản hướng dẫn còn hạn chế, trong khi các tranh chấp hành chính gia tăng phức tạp, việc phát sinh sai sót ở cấp xét xử sơ thẩm là khó tránh khỏi.
    • Chế định phúc thẩm giữ vai trò là cấp xét xử thứ hai nhằm kiểm tra tính hợp pháp, tính có căn cứ của các bản án, quyết định sơ thẩm chưa có hiệu lực pháp luật bị kháng cáo, kháng nghị, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân và duy trì pháp chế xã hội chủ nghĩa.
    • Về tình hình nghiên cứu: Trước khi Luật Tố tụng hành chính năm 2010 ban hành, đề tài xét xử phúc thẩm đã được nghiên cứu trong khóa luận năm 2008 của tác giả Trịnh Thị Hoàng Châu ("Xét xử các vụ án hành chính theo trình tự phúc thẩm") dựa trên Pháp lệnh Thủ tục giải quyết các vụ án hành chính. Kể từ khi Luật Tố tụng hành chính năm 2010 có hiệu lực, các công trình khoa học chủ yếu tập trung vào giai đoạn sơ thẩm (khởi kiện, thụ lý), thiếu vắng các nghiên cứu chuyên sâu về giai đoạn phúc thẩm.

  • Mục tiêu nghiên cứu: Nghiên cứu toàn diện các quy định về thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính trong Luật Tố tụng hành chính năm 2010 và các văn bản hướng dẫn; đối chiếu với Pháp lệnh Thủ tục giải quyết các vụ án hành chính năm 1996 (sửa đổi, bổ sung năm 1998, 2006); phân tích thực tiễn áp dụng tại Thành phố Hồ Chí Minh nhằm chỉ ra các vướng mắc, bất cập và đề xuất giải pháp hoàn thiện.

  • Nhiệm vụ nghiên cứu (gồm 3 nhiệm vụ cụ thể):

    1. Phân tích làm rõ các vấn đề lý luận về thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính và các khái niệm khoa học pháp lý liên quan.
    2. Phân tích, đánh giá quy định pháp luật hiện hành và thực tiễn xét xử phúc thẩm nói chung, tập trung vào thực tiễn tại Thành phố Hồ Chí Minh, chỉ rõ điểm tiến bộ cùng các bất cập, hạn chế.
    3. Đưa ra các kiến nghị cụ thể nhằm hoàn thiện Luật Tố tụng hành chính và nâng cao chất lượng xét xử phúc thẩm vụ án hành chính.

  • Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

    • Đối tượng nghiên cứu: Các quy định pháp luật và thực tiễn áp dụng thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính.
    • Phạm vi không gian: Thực tiễn xét xử tại Thành phố Hồ Chí Minh, trọng tâm là hoạt động của Tòa Phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại TP. Hồ Chí Minh và Tòa Hành chính Tòa án nhân dân TP. Hồ Chí Minh.
    • Phạm vi thời gian và pháp lý: Các quy định trong khuôn khổ Luật Tố tụng hành chính năm 2010 và thực tiễn xét xử đến năm 2013.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

  • Khung lý luận và cơ sở pháp lý:

    • Lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng, Nhà nước về xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.
    • Các văn bản quy phạm pháp luật được trích dẫn và phân tích: Hiến pháp năm 1992; Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (các năm 1960, 1992, 2002); Pháp lệnh Thủ tục giải quyết các vụ án hành chính năm 1996 (sửa đổi, bổ sung năm 1998, 2006); Luật Tố tụng hành chính năm 2010; Nghị quyết số 02/2011/NQ-HĐTP ngày 29/7/2011 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC; Nghị quyết số 04/2006/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TANDTC.

  • Phương pháp nghiên cứu:

    • Phương pháp phân tích, tổng hợp lý luận.
    • Phương pháp so sánh, đối chiếu quy định giữa các thời kỳ lập pháp (Luật Tố tụng hành chính năm 2010 với Pháp lệnh năm 1996) và giữa các ngành luật tố tụng (dân sự, hình sự, hành chính).
    • Phương pháp liệt kê, chứng minh.
    • Phương pháp tổng kết thực tiễn xét xử và giải quyết án hành chính phúc thẩm.

  • Nguồn dữ liệu:

    • Dữ liệu thực tiễn và các bản án, quyết định giải quyết án hành chính (ví dụ: Quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm số 58/2013/QĐPT-HC ngày 21/9/2012 của TAND TP. Hồ Chí Minh).
    • Giáo trình chuyên ngành: Giáo trình Luật Tố tụng hành chính (Trường ĐH Luật TP.HCM, 2012; Nxb CAND, 2007); Giáo trình Luật Tố tụng dân sự (Trường ĐH Luật Hà Nội, 2005); Từ điển Luật học (Viện Khoa học pháp lý, 2006); tài liệu thuật ngữ pháp lý (2011).
    • Các bài viết khoa học và số liệu trên Tạp chí Khoa học pháp lý, Tạp chí Tòa án nhân dân, Tạp chí Viện kiểm sát.

Nội dung chính theo từng chương

Chương I: Những vấn đề lý luận và pháp lý về thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính

Chương I tập trung làm rõ bản chất lý luận, mục đích và trình tự thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính theo quy định của Luật Tố tụng hành chính năm 2010:

  • Khái niệm và bản chất: Điều 173 Luật Tố tụng hành chính năm 2010 quy định phúc thẩm là việc Tòa án cấp trên trực tiếp "xét xử lại" vụ án mà bản án, quyết định của Tòa án cấp sơ thẩm chưa có hiệu lực pháp luật bị kháng cáo hoặc kháng nghị. Tác giả phân tích: phúc thẩm không phải là "xem xét lại" đơn thuần mà là cấp xét xử thứ hai, tiến hành mở phiên tòa công khai để đánh giá lại chứng cứ cũ và mới, kiểm tra tính hợp pháp và tính có căn cứ của bản án sơ thẩm. Tuy nhiên, phúc thẩm không phải là xét xử lại toàn bộ vụ án lần thứ hai mà chỉ xem xét trong phạm vi có kháng cáo, kháng nghị.
  • Mục đích của phúc thẩm: Đảm bảo bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của đương sự; bảo đảm pháp chế xã hội chủ nghĩa; tạo cơ chế để Tòa án cấp trên kiểm tra, giám sát thường xuyên hoạt động của Tòa án cấp dưới, qua đó phát hiện các thiếu sót, vướng mắc pháp lý và rút kinh nghiệm xét xử.
  • Chế định kháng cáo, kháng nghị:
    • Đối tượng: Bản án sơ thẩm; quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án; quyết định đình chỉ giải quyết vụ án sơ thẩm chưa có hiệu lực pháp luật. (Các quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời, chuyển vụ án, đưa vụ án ra xét xử... không thuộc đối tượng phúc thẩm. Riêng bản án, quyết định về danh sách cử tri có hiệu lực ngay theo Điều 172, không bị kháng cáo, kháng nghị).
    • Chủ thể: Đương sự hoặc người đại diện hợp pháp (Điều 54 mở rộng loại trừ cán bộ công an, thanh tra, thi hành án không được làm đại diện trừ khi đại diện cho cơ quan); Viện trưởng VKSND cùng cấp và cấp trên trực tiếp (Điều 181).
    • Thời hạn kháng cáo, kháng nghị:
Văn bản bị kháng cáo / kháng nghị Thời hạn kháng cáo của đương sự (Điều 176) Thời hạn kháng nghị của VKS cùng cấp (Điều 183) Thời hạn kháng nghị của VKS cấp trên trực tiếp (Điều 183)
Bản án sơ thẩm 15 ngày (tính từ ngày tuyên án hoặc ngày giao/niêm yết nếu vắng mặt) 15 ngày (tính từ ngày tuyên án) 30 ngày (tính từ ngày tuyên án)
Quyết định tạm đình chỉ / đình chỉ 07 ngày (tính từ ngày nhận được quyết định) 07 ngày (tính từ ngày nhận được quyết định) 10 ngày (tính từ ngày nhận được quyết định)
  • Thủ tục và quyền liên quan: Người kháng cáo nộp đơn kèm tiền tạm ứng án phí trong thời hạn 10 ngày kể từ khi nhận thông báo. Đương sự và VKS có quyền thay đổi, bổ sung (không vượt quá phạm vi ban đầu nếu đã hết hạn kháng cáo) hoặc rút kháng cáo, kháng nghị; có quyền cung cấp bổ sung chứng cứ mới trước hoặc tại phiên tòa (Điều 189).
  • Hậu quả pháp lý: Phần bản án, quyết định bị kháng cáo, kháng nghị chưa được đưa ra thi hành; phần không bị kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực kể từ khi hết thời hạn kháng nghị của VKS cấp trên trực tiếp.
  • Trình tự xét xử phúc thẩm:
    • Thụ lý và chuẩn bị xét xử: Tòa sơ thẩm chuyển hồ sơ trong 5 ngày làm việc; Tòa phúc thẩm vào sổ thụ lý (Điều 187). Thời hạn chuẩn bị xét xử là 60 ngày, gia hạn không quá 30 ngày đối với vụ án phức tạp (Điều 191). Thẩm phán ra quyết định tạm đình chỉ, đình chỉ hoặc đưa vụ án ra xét xử; VKS nghiên cứu hồ sơ trong thời hạn 10 ngày.
    • Thẩm quyền Tòa án: TAND cấp tỉnh xét xử phúc thẩm bản án/quyết định của TAND cấp huyện; Tòa phúc thẩm TANDTC (Hà Nội, Đà Nẵng, TP.HCM) xét xử phúc thẩm bản án/quyết định của TAND cấp tỉnh.
    • Hội đồng xét xử phúc thẩm: Gồm 3 Thẩm phán (Điều 192), không có Hội thẩm nhân dân do tính chất xét xử lại đòi hỏi chuyên môn nghiệp vụ cao và phán quyết phúc thẩm có hiệu lực thi hành ngay.
    • Thẩm quyền của HĐXX phúc thẩm (Điều 205): Bác kháng cáo/kháng nghị, giữ nguyên bản án sơ thẩm; Sửa một phần hoặc toàn bộ bản án sơ thẩm; Hủy bản án sơ thẩm để giao xét xử sơ thẩm lại hoặc đình chỉ giải quyết; Đình chỉ hoặc tạm đình chỉ xét xử phúc thẩm.
    • Phiên tòa và các trường hợp không mở phiên tòa: Diễn biến phiên tòa gồm khai mạc, hỏi, tranh luận (Kiểm sát viên phát biểu về việc tuân theo pháp luật tố tụng và nội dung theo Điều 160), nghị án và tuyên án. Không phải mở phiên tòa khi xét kháng cáo/kháng nghị đối với quyết định sơ thẩm (Điều 196, mở phiên họp 3 Thẩm phán có VKS tham gia, ra quyết định trong 15 ngày), xét kháng cáo quá hạn hoặc xét kháng cáo/kháng nghị về án phí.

Chương II: Thực trạng và phương hướng hoàn thiện thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính

Chương II phân tích các bất cập phát sinh sau 2 năm thi hành Luật Tố tụng hành chính năm 2010 và đưa ra các giải pháp hoàn thiện:

  • Các vướng mắc, bất cập trong quy định pháp luật hiện hành:

    1. Về thời hạn kháng cáo: Cách tính thời hạn cho đương sự vắng mặt (15 ngày từ khi nhận/niêm yết bản án) kéo dài hơn so với đương sự có mặt (15 ngày từ khi tuyên án), tạo sự bất bình đẳng và vô tình khuyến khích đương sự vắng mặt. Đồng thời, sự chênh lệch giữa thời hạn kháng cáo của đương sự (15 ngày) và kháng nghị của VKS cấp trên (30 ngày) khiến đương sự mất quyền kháng cáo sau 15 ngày nhưng vẫn phải đợi đủ 30 ngày bản án mới phát sinh hiệu lực.
    2. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Pháp luật thiếu căn cứ cụ thể để xác định tính hợp lệ của việc phát sinh quyền, dẫn đến tình trạng lạm dụng kháng cáo nhằm trì hoãn thi hành án hoặc VKS kháng nghị nhằm bảo vệ định kiến chủ quan khi bất đồng quan điểm với Tòa án; chưa có chế tài xử lý hành vi lạm quyền.
    3. Về chế định ủy quyền của người bị kiện (cơ quan, người có thẩm quyền): Luật cho phép ủy quyền nhưng người đại diện theo ủy quyền thường không có thẩm quyền sửa đổi, hủy bỏ quyết định hành chính bị kiện hoặc khắc phục hậu quả, phải xin ý kiến chỉ đạo, làm giảm hiệu quả phiên tòa. Ngoài ra, luật không giới hạn số lượng người được ủy quyền (Khoản 8 Điều 49, Khoản 3 Điều 54) dẫn đến việc một cơ quan ủy quyền cho nhiều người, gây mâu thuẫn quan điểm hoặc làm hoãn phiên tòa khi có người vắng mặt.
    4. Về phạm vi xét xử phúc thẩm (Điều 190): Quy định chỉ xét lại phần có kháng cáo, kháng nghị hoặc liên quan hạn chế khả năng phát hiện và khắc phục toàn diện các sai sót khác của bản án sơ thẩm.
    5. Về cơ cấu Hội đồng xét xử 3 Thẩm phán: Việc 3 Thẩm phán cùng công tác trong một Tòa án (do hệ thống Tòa án tổ chức theo địa giới hành chính) dễ dẫn đến tình trạng nể nang, tác động lẫn nhau hoặc e ngại trách nhiệm thi đua, làm ảnh hưởng đến nguyên tắc xét xử độc lập.
    6. Về sự có mặt của đương sự: Quy định về "triệu tập hợp lệ lần thứ nhất" và "triệu tập hợp lệ lần thứ hai" tại Điều 195 còn chung chung, thiếu hướng dẫn áp dụng thống nhất.

  • Phương hướng và giải pháp hoàn thiện được đề xuất:

    • Sửa đổi, bổ sung quy định của Luật Tố tụng hành chính: Thống nhất mốc tính thời hạn kháng cáo từ ngày tuyên án; đồng bộ thời hạn kháng cáo của đương sự và kháng nghị của VKS; quy định cụ thể căn cứ kháng cáo, kháng nghị và trách nhiệm xử lý hành vi lạm quyền; giới hạn số lượng người đại diện theo ủy quyền của cơ quan hành chính và quy định rõ thẩm quyền xử lý; mở rộng phạm vi xét xử phúc thẩm khi phát hiện sai phạm nghiêm trọng.
    • Cải cách tổ chức hệ thống Tòa án: Chuyển đổi mô hình tổ chức Tòa án theo thẩm quyền xét xử thay vì gắn liền với đơn vị hành chính lãnh thổ.
    • Đổi mới cơ chế bổ nhiệm, nhiệm kỳ Thẩm phán: Bảo đảm nguyên tắc độc lập khi xét xử; nâng cao phẩm chất đạo đức và năng lực nghiệp vụ của đội ngũ Thẩm phán.
    • Nâng cao chất lượng cán bộ ngành Kiểm sát và tăng cường hiệu quả công tác kiểm sát tư pháp.
    • Cải thiện chế độ đãi ngộ đối với cán bộ ngành Tòa án nhằm giảm thiểu tiêu cực.
    • Tăng cường cơ chế giám sát việc chấp hành pháp luật của các cơ quan tư pháp và cơ quan thi hành án hành chính.
    • Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật tố tụng hành chính cho người dân.

Kết quả và đóng góp

  • Kết quả nghiên cứu chính:

    • Hệ thống hóa toàn diện các luận cứ khoa học và cơ sở pháp lý của chế định phúc thẩm vụ án hành chính theo Luật Tố tụng hành chính năm 2010.
    • Chỉ rõ các điểm cải tiến cốt lõi của Luật Tố tụng hành chính năm 2010 so với Pháp lệnh năm 1996: định danh rõ bản chất "xét xử lại" (Điều 173); quy định HĐXX phúc thẩm gồm 3 Thẩm phán (Điều 192); phân định thời hạn kháng cáo bản án (15 ngày) và quyết định (7 ngày); quy định rõ sự tham gia của Kiểm sát viên trong phiên họp xét phúc thẩm quyết định sơ thẩm (Điều 196).
    • Xác định và luận giải chi tiết 6 nhóm vướng mắc pháp lý và thực tiễn: bất cập thời hạn kháng cáo/kháng nghị, lạm dụng quyền kháng cáo, rào cản từ chế định ủy quyền hành chính, giới hạn phạm vi xét xử Điều 190, tính độc lập của HĐXX 3 Thẩm phán cùng đơn vị, và bất cập trong quy định triệu tập đương sự.

  • Giải pháp và kiến nghị của tác giả:

    • Nhóm kiến nghị hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật: sửa đổi các điều luật về thời hạn tố tụng, chế định đại diện ủy quyền, căn cứ kháng cáo/kháng nghị và phạm vi xét xử phúc thẩm.
    • Nhóm kiến nghị về cải cách tư pháp: tái cơ cấu hệ thống Tòa án theo cấp xét xử, đổi mới nhiệm kỳ Thẩm phán, nâng cao chất lượng cán bộ Tòa án - Viện kiểm sát và tăng cường giám sát thi hành án.

  • Đóng góp mới của đề tài: Khóa luận là một trong những công trình nghiên cứu chuyên sâu sớm nhất về giai đoạn phúc thẩm vụ án hành chính ngay sau khi Luật Tố tụng hành chính năm 2010 có hiệu lực (sau 2 năm áp dụng thực tế), bổ khuyết khoảng trống nghiên cứu vốn chủ yếu tập trung vào giai đoạn sơ thẩm trước đó.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế:

    • Về phạm vi thực tiễn: Đề tài chủ yếu tập trung khảo sát số liệu, thực tiễn xét xử tại địa bàn TP. Hồ Chí Minh (Tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM và Tòa Hành chính TAND TP.HCM), chưa bao quát toàn diện số liệu thực tiễn tại các tỉnh thành khác trên phạm vi cả nước.
    • Về mốc thời gian: Nghiên cứu được thực hiện tại thời điểm năm 2013, phản ánh thực trạng thi hành Luật Tố tụng hành chính năm 2010 trong giai đoạn đầu áp dụng.

  • Hướng nghiên cứu tiếp:

    • Mở rộng phạm vi đánh giá thực tiễn xét xử phúc thẩm án hành chính trên phạm vi toàn quốc qua nhiều năm áp dụng.
    • Nghiên cứu sâu cơ chế thi hành các bản án, quyết định phúc thẩm hành chính và các biện pháp chế tài cụ thể đối với hành vi lạm dụng quyền tố tụng của đương sự và cơ quan công quyền.

Giá trị tham khảo

  • Đối tượng sử dụng:

    • Giảng viên, sinh viên, học viên cao học ngành Luật học, chuyên ngành Luật Hành chính, Luật Tố tụng hành chính và Tư pháp học.
    • Thẩm phán, Thư ký Tòa án, Kiểm sát viên, Luật sư và cán bộ pháp chế tham gia vào quá trình giải quyết các vụ án hành chính.
    • Các nhà nghiên cứu đang tìm hiểu về lịch sử lập pháp tố tụng hành chính Việt Nam và tiến trình cải cách tư pháp.

  • Nội dung tham khảo giá trị nhất:

    • Hệ thống so sánh đối chiếu chi tiết giữa Luật Tố tụng hành chính năm 2010 và Pháp lệnh Thủ tục giải quyết các vụ án hành chính năm 1996 (sửa đổi 1998, 2006).
    • Phần phân tích lý luận và thực tiễn về những bất cập của chế định ủy quyền tham gia tố tụng đối với người bị kiện là cơ quan hành chính nhà nước.

Câu hỏi thường gặp

1. Đối tượng của kháng cáo, kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính gồm những văn bản nào?
Theo quy định của Luật Tố tụng hành chính năm 2010 được phân tích trong khóa luận, đối tượng bị kháng cáo, kháng nghị phúc thẩm gồm: bản án sơ thẩm; quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án; quyết định đình chỉ giải quyết vụ án của Tòa án cấp sơ thẩm chưa có hiệu lực pháp luật. Các quyết định khác (như áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời, chuyển vụ án, đưa vụ án ra xét xử...) và bản án/quyết định giải quyết khiếu kiện danh sách cử tri (có hiệu lực ngay theo Điều 172) không thuộc đối tượng phúc thẩm.

2. Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm vụ án hành chính có gì khác so với Hội đồng xét xử sơ thẩm?
Theo Điều 192 Luật Tố tụng hành chính năm 2010, Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm 3 Thẩm phán, không có Hội thẩm nhân dân (trong khi cấp sơ thẩm gồm 1 Thẩm phán và 2 Hội thẩm nhân dân theo Điều 128). Quy định này xuất phát từ tính chất phúc thẩm là xét xử lại, đòi hỏi Thẩm phán có trình độ chuyên môn pháp lý chuyên sâu để xem xét tính hợp pháp, tính có căn cứ của bản án sơ thẩm và đưa ra phán quyết có hiệu lực thi hành ngay.

3. Tại sao tác giả cho rằng quy định về thời hạn kháng cáo của đương sự vắng mặt tại phiên tòa sơ thẩm là chưa hợp lý?
Theo Điều 176, đương sự có mặt bị tính thời hạn kháng cáo 15 ngày từ ngày tuyên án, còn đương sự vắng mặt được tính 15 ngày kể từ ngày bản án được giao hoặc niêm yết tại UBND cấp xã. Tác giả chỉ ra rằng đương sự vắng mặt dù đã được triệu tập hợp lệ lại có thêm khoảng thời gian chờ giao/niêm yết, dẫn đến thời hạn kháng cáo thực tế dài hơn người có mặt, tạo sự bất bình đẳng và không khuyến khích việc tham gia phiên tòa.

4. Khóa luận chỉ ra những khó khăn gì từ thực tiễn ủy quyền tham gia tố tụng của cơ quan, người có thẩm quyền bị kiện?
Người đại diện theo ủy quyền của người bị kiện thường không có thẩm quyền ban hành, sửa đổi hoặc hủy bỏ quyết định hành chính bị kiện, không thể trực tiếp đưa ra quyết định xử lý hậu quả tại tòa mà phải xin ý kiến chỉ đạo, dẫn đến việc tham gia mang tính hình thức. Đồng thời, do luật không giới hạn số lượng người được ủy quyền, việc ủy quyền cho nhiều người dễ gây mâu thuẫn quan điểm và làm kéo dài thời gian xét xử khi có người vắng mặt.

5. Tại phiên tòa phúc thẩm, phạm vi phát biểu ý kiến của Kiểm sát viên Viện kiểm sát có điểm gì khác so với phiên tòa sơ thẩm?
Theo Điều 160 Luật Tố tụng hành chính năm 2010, tại phiên tòa sơ thẩm, Kiểm sát viên chỉ phát biểu ý kiến về việc tuân theo pháp luật tố tụng. Ngược lại, tại phiên tòa phúc thẩm, sau phần tranh luận và đối đáp, Kiểm sát viên phát biểu ý kiến của Viện kiểm sát về việc tuân theo pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án ở giai đoạn phúc thẩm, bao gồm cả pháp luật tố tụng và pháp luật nội dung.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thùy Linh đã phân tích có hệ thống những vấn đề lý luận và thực định của thủ tục phúc thẩm vụ án hành chính theo Luật Tố tụng hành chính năm 2010. Dựa trên việc phân tích các quy định pháp luật kết hợp với thực tiễn xét xử tại Thành phố Hồ Chí Minh, công trình đã chỉ rõ những bước tiến bộ lập pháp cùng các bất cập tồn tại về thời hạn tố tụng, chế định ủy quyền và cơ cấu tổ chức xét xử. Các nhóm giải pháp hoàn thiện lập pháp và cải cách tư pháp được đề xuất trong khóa luận mang giá trị khoa học và giá trị ứng dụng thiết thực cho công tác hoàn thiện pháp luật tố tụng hành chính Việt Nam.