CHƯƠNG 1. NHUNG VAN DE LÝ LUẬN VE THỦ TỤC. HANH CHÍNH TRONG LĨNH VUC ĐẮT ĐẠI 111. _ Một số van dé chung về TTHC trong lĩnh vực đất đai LLL Ruái niệm TTHC trong lĩnh vực dit dai “Thủ tục hảnh chính là thuật ngữ được sit dụng phổ biển trong đời sống xã hội cũng như khoa học hénh chính, pháp li.
Khác với thủ tục lập pháp hay tư pháp là những thủ tục chỉ có thé được thực hiện theo từng thời điểm, giai đoạn thuộc hệ thống cơ quan được pháp luật quy định thẩm quyên riêng thì TTHC được thực hiện thường xuyên, liên tục trên moi mặt của đời sông xã hội. Được tiến hảnh bi cả hệ thống cơ quan có thẩm quyển chung (Chính phủ, Ủy ban nhân dan các cấp) hay có thé la cơ quan có thẩm quyển chuyên. môn theo lĩnh vực (các bô, sở, phòng, viên, trung tâm.) hoặc là sự kết hop Tuy nhiên, cho đến nay vẫn chưa có một khái niệm thông nhất vẻ TTHC. Theo Từ điển luật học: thai tue hành chính là trùnh tự thực hiện thẩm quyển ca cơ quan hành chỉnh Nhà nước hoặc cá nhân, tỗ chức được ly quyền hành pháp trong giải quyết công việc của nhà nước, giải quyết kién nghi, yêu cầu cũa công dân, 16 chức, Thủ tục hành chính do pháp luật quy đính, toàn bộ các quy pham pháp luật vẻ thủ tục hành chính tạo thành chế định thủ tục hành chính, một chế định của Luât hành chính.
Bao gồm: Nhóm quy pham quy định về nguyên tắc thủ tục hành chính vả thẩm quyên của các cơ quan tiền. hành TTHC, nhóm quy phạm quy đính quyển va nghĩa vụ của các bên tham. gia TTHC, nhóm quy pham quy định trình tự tiến hành TTHC và nội dung, ảnh thức văn ban phủ hợp với thủ tục, nhóm quy pham quy định việc thông qua quyết định cho từng loại thủ tục, truyền đạt đền người thi hành, việc thực hiện va trình tự khiêu nai, giãi quyết khiếu nại đổi với quyết định hành chính, hành vi hành chính. Có quan điểm cho ring TTHC là một ban hướng dẫn quy định chỉ tiết trình tư, cách thức, thành phân hé sơ thể hiển yêu cầu gii quyết một công việc cụ thể của cá nhân, tổ chức va thời hạn, điều kiện để cơ quan quan li hành chính giãi quyết các yêu cầu cụ thể đó.
Những THC nay được tập hợp thành bộ thi tục và công bổ áp chung theo ngành, lĩnh vực. Quan điểm nay thể hiện rõ ở Nghị định số 63/2010/NĐ-CP về kiểm soát thủ tục hảnh chính, tại khoản 1, Điều 3 nêu: Thal tuc Hành chính là trình tực cách thức tec hiện, hỗ sơ và yêu câu, điều Miện đo cơ quan nhà nước, người có thẩm quyễn quy đimh đỗ giải quyết một công việc cu thé liên quan dén cá nhân, tổ chức. Hay quan điểm của các nha nghiên cứu pháp lý hành chính thi “mi tue hdooh chính duoc hiểu là cách thức, trình tự thực liện thẩm quyền quản li hành chính nhà nước và cách thiée than gia vào công việc quản li hành chính của các ỗ chức, cá nhân nhằm thực hiện quyền và ngiữa vụ của minh theo quy đmh của pháp luật). Quan nảy thể hiện cách hiểu rộng hơn về TTHC.
năng, thẩm quyên của cơ quan nha nước trong một vài finh vực cuthể ma bao. trùm mọi mặt của đời sống xã hội và đồng thời cả cách thức xử xự, cách thực hiện quyển và nghĩa vụ của cả nhân, tổ chức khi tham gia vào các quan hệ pháp luật nhất định Thủ tục hảnh chính là một trong số những công việc xuất hiện một cách thường xuyên, liên tục đổi với các chủ thể khi tham gia quan hệ pháp luật hành chính Trong đó, cơ quan hành chính nha nước va cả nhân công dân, tổ chức doanh nghiệp đóng vai trò 14 những chủ thể tham gia được iiềp Miất quỷ dink Chủ Quyết vá HgHàïu Gì tiẾ: Về Hà Gì uaa Ha hước, cán bộ, công chức có thẩm quyển thực hiện các biện pháp chuyên môn, nghiệp vu trong giải quyết thủ tục hành chính đồng thời có nghĩa vụ chủ đồng thi hành pháp luật nhằm giãi quyết yêu cầu của người dân. Đặc biệt là thực 2 Xem Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo tinh Luật hành chính, Nab. Công an nhân dân, Ha Nội, 2012, tr 144 10 hiện nghiêm chỉnh những ngiấa vu trong giải quyết thủ tục hảnh chính Vẻ phía cả nhân, tổ chức thực biện quyển và nghĩa vu với thái độ nghiêm túc, tính thén hợp tác, trung thực.
Tóm lại, có thể hiểu TTHC là cách thức, trình tự thực hiện thẩm quyển quản lý hành chính nha nước và cách thực tham gia vao các công việc quản lý hành chính của các tổ chức, cá nhân nhằm thực hiện các quyển và nghĩa vụ của minh theo qui định pháp luật. Đất dai luôn là một trong những lĩnh vực quản lí hanh chỉnh nha nước. quan trọng, được xác định lả trong tâm của mỗi quốc gia, có sự ảnh hưởng lớn. đổi với sự phát triển của nên kinh tế.
Chính vì vậy việc quản lí nhà nước về đất đai trở thành van để sống còn của mỗi đất nước. Với nhu cầu khách quan của việc sử dụng có hiéu quả tải nguyên đốt, một loại tải nguyên hữu hạn va không tái sinh mỡ rông diện tích được, đã thúc đẩy nhà nước ta phải ngày cảng tăng cường đây manh công tác quản lý sử dung đất thông qua hệ thống TTHC vẻ dat đai, công cụ bao vệ và điều tiết các lợi ich gắn với đất và quan trong nhất là bảo vệ chế đồ sở hữu toàn dân về đất đai. Quan lí và quy hoạch sử dung đất đai là hoạt động rất phức tap, đòi hỏi nha nước phải xây dựng được hệ thông chính sách pháp luật vẻ đất đai thật sự khoa học và logic, trong đó bao gồm cả hệ thống TTHC vẻ đất đai. Tổ chức thực hiện các TTHC trong lĩnh vực đất dai lả hoạt động thực thi pháp luật không vì mục tiêu lợi nhuận được thực hiện nhằm duy tr tất tự trong quản lý sử dụng đất, dim bão khai thác tôi đa lợi ích tử đất đai và các quyển lợi hợp pháp khác của người sử dung đất.
Mẫi thủ tục hành chính về đắt đai cụ thể déu nhằm giải quyết các. =hu cầu nhất định trong việc khai thác sử dung đất. "Từ những phân tích trên, có thé đưa ra khái niệm: TTHC trong li vực đắt dai là tổng hop các qui trinh, trình die giải quyết tii tục về đắt đai do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành, nhằm quy đình cách thức thực hiện nhiệm vụ, quyễn haan cũa cơ quan quân Ui nhà nước về đất dat và cách thức người sử dung đất thực liện quyền. nghia vụ của minh trong quả trình sử dàng đất " 112 điểm, ban chat của TTHC trong link vực dat dai 112 1.
Đặc điểm cũa TTHC trong lĩnh vực đắt đai Từ những khái niệm trên, có thé rút ra các đặc điểm của TTHC trong Tĩnh vực đất đai như sau: Thứ nhất, TTHC về đất dai được giải quyết béi một hệ thống cơ quan. nha nước có thẩm quyển quản lí nha nước vẻ đắt đai. Hệ thông cơ quan nay trong quá trình thực hiện các thủ tục hành chính được quyển nhân danh Nha nước, sử dụng quyển lực Nhà nước và với tư cách là đại diện chủ sỡ để thực hiện chức năng quân lí đất đai của minh va giải quyết những yêu cầu, nguyện vọng của các tổ chức, cá nhân, hộ gia đình sử dung đất. ‘Tint hai, hệ thẳng quy phạm TTHC vẻ đất đai bao gồm nhiều nội dung nhưng có hai nhóm quy phạm biểu hiện những nội dung quan trong không thé thiếu, đó 18 - Nhóm quy phạm véndi dung quy định thẩm quyển và chức năng, nhiệm vụ, quyển hạn cũng như trách nhiệm của các cơ quan tién hảnh TTHC trong quan lí đất đai cũng như trong việc thực hiến các quyển của người sử dụng đất.
- Nhóm quy phạm vé thủ tục quy định trình tự, cách thức thực hiện trong từng TTHC cụ thể. Nhóm quy phạm nay đóng vai trò là phương tiện để đảm. ‘bao cho các thủ tục về quản lí va sử dụng dat đai và các quyền của người sử dụng đất được thực hiện trên thực tế Thứ ba các TTHC về đất đai mang tính bắt buộc không chỉ đổi với cơ quan quản li nhà nước về đất dai ma còn là yêu cầu bắt buộc đi với các chủ thể sử dụng đất nhằm đăm bao trật tự quản lí đất đai 112. Bản chất của TTHC trong lĩnh vực đất dat “Theo cảch nghĩ của một số người dân, TTHC là các qui trình rắc rồi ma các cơ quan nha nước "đề" ra dé “hanh dân”, để cản bộ sách nhiễu người dân.
nhằm trục lợi cá nhân. B éi néu không tuân thủ đây đủ các qui trinh, thủ tục đó thì hỗ sơ yêu cầu sẽ không được giải quyết. Va theo logic tắt yêu trong lỗi suy nghĩ của ho, để tránh bị “hanh” thi buộc phải “di cửa sau”, phải hồi 16, "bôi trơn" cho cán bộ, công chức thì hỗ sơ mới được thông qua. Đó là một nhân.
thức chưa đúng din do người dân đánh đông ban chất với hiện tượng, 'Vẻ bản chất, TTHC về đất dai là những quy định do Nhà nước đặt ra nhằm thực hiện thẩm quyền quản lý của mảnh. Nó là một hoạt động thực thi pháp luật của chính bản thân hệ thống cơ quan nảy va cũng nhằm đáp ứng chính nhu cầu của người dân, doanh nghiệp. TTHC vé đất dai bao về quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dung dat được thực hiện một cách binh đẳng trước pháp luật. Bai vi, thông qua việc giải quyết các TTHC vẻ đất đai ma người sử dụng đắt yêu cầu, cơ quan quản ly nha nước về đất đai cũng trực tiếp quản lý lĩnh vực thuộc chức năng nhiệm vu của mình, đồng thời, người dân GB LUG BR quay hc yee Tk ta tước Ví age tn đợc dạ Cady chứng nhân quyển sử dung đất, được thực hiện các giao dich về quyển sit dụng đất.
Nha nước đất ra các TTHC vẻ đất dai hướng dẫn rất cụ thể cho người dan biết trong trưởng hop nao thì phải lam gi. Ví du như để đăng ký. cấp giấy chứng nhân quyền sử dung dat, quyền sỡ hữu tai sản gắn liên với đất trong trường hợp cấp lên đâu thi cân phải có những loại giấy từ nào, thực hiện những thao tác gi, ở đâu, có phải nộp phí không, phải nộp bao nhiêu để kết quả cui cùng là một tờ giấy chứng nhân tư cách chủ sử dụng đất, chủ sở hữu nha ở và tải sin gắn lién với đất.