Chương 1: LẬP LUẬN KINH TẾ KĨ THUẬT Trước khi bắt tay vào thiết kế nhà máy, cần tìm hiểu toàn diện các vấn đề liên quan đến nhà máy, vì vậy đây là phần mang tính chất quyết định đến sự tồn tại của nhà máy. Vị trí lắp đặt nhà máy Việc lựa chọn vị trí xây dựng nhà máy sữa có ảnh hưởng rất lớn đến sự tồn tại của nhà máy vì vậy khi xây dựng nhà máy sữa cần phải đảm bảo những yêu cầu về: - Vị trí đặt nhà máy: gần nguồn nguyên liệu và thị trường tiêu thụ sản phẩm - Giao thông vận tải thuận lợi - Cung cấp điện và nhiên liệu dễ dàng - Cấp thoát nước thuận lợi - Nguồn nhân lực dồi dào - Thuận lợi cho việc liên hiệp hóa. Từ những nguyên tắc trên, sau quá trình nghiên cứu tôi chọn địa điểm xây dựng nhà máy chế biến sữa tại Khu công nghiệp Lộc Sơn thuộc địa bàn thị xã Bảo Lộc - Tỉnh Lâm Đồng. Vị trí địa lý Địa điểm: Phường Lộc Sơn – Thị Xã Bảo Lộc - Tỉnh Lâm Đồng.
Diện tích: 185 ha Là khu công nghiệp tập trung, đa ngành, được hình thành nhằm thu hút các doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh đầu tư, tạo việc làm cho người lao động. Khoảng cách di chuyển từ Khu Công nghiệp Đại Lào đến: ✓ Trung tâm TP. Đà Lạt 110 Km ✓ Sân bay Liên Khương - Đức Trọng 80 Km ✓ Trung tâm Tp.HCM 190 Km ✓ Sân bay Tân Sơn Nhất 190 Km ✓ Cảng Sài Gòn 170 Km ✓ TP. Nha Trang – Khánh Hoà 270 Km[1].
Có thể nhận thấy khu công nghiệp Lộc Sơn là trung tâm của rất nhiều khu đô thị, khu kinh tế sầm uất và gần các điểm giao thông giao dịch thương mại. Đặc điểm tự nhiên Nằm trong khí hậu nhiệt đới gió mùa nhưng do ở độ cao trên 800m và tác động của địa hình nên khí hậu Bảo Lộc có nhiều nét độc đáo với những đặc trưng chính như sau: SVTH: Lê Thị Mị Nương GVHD: Mạc Thị Hà Thanh 1 Thiết kế nhà máy sữa từ nguyên liệu sữa tươi gồm hai dây chuyền sản xuất: sữa chua dạng khuấy và sữa chua uống bổ sung probiotic • Nhiệt độ trung bình cả năm 21÷22 °C, nhiệt độ cao nhất trong năm 27,4 °C. • Nhiệt độ thấp nhất trong năm 16,6 °C. • Số giờ nắng trung bình 1.680 giờ/năm, bình quân 4,6 giờ/ngày (tháng mùa mưa: 2÷3 giờ/ngày, các tháng mùa khô: 6÷7 giờ/ngày), mùa khô nắng nhiều nhưng nhiệt độ trung bình thấp tạo nên nét đặc trưng độc đáo của khí hậu Bảo Lộc.
• Mùa mưa từ tháng 4 đến tháng 11, lượng mưa trung bình hàng năm 2.830 mm, số ngày mưa trung bình cả năm 190 ngày, mưa nhiều và mưa tập trung từ tháng 6 đến tháng 9. • Độ ẩm trung bình hàng năm khá cao từ 80-90%. • Gió: gió chủ đạo: Gió Đông Bắc. • Nắng trung bình, độ ẩm không khí cao, nhiều ngày có sương mù, cường độ mưa lớn tạo nên những nét đặc trưng riêng cho vùng đất Bảo Lộc [2].
Vùng nguyên liệu Phần lớn các hộ chăn nuôi bò sữa tại Lâm Đồng đều ký hợp đồng với doanh nghiệp, nên phải tuân thủ nghiêm quy trình nuôi mà doanh nghiệp đưa ra. Lâm Đồng là tỉnh đứng đầu khu vực Tây Nguyên về tổng đàn bò và sản lượng sữa. Bò sữa Lâm Đồng được chăn nuôi chủ yếu tại các huyện Đơn Dương, Đức Trọng, Di Linh, Lâm Hà, Bảo Lộc. Theo thống kê, toàn tỉnh hiện có hơn 21.000 con bò sữa với khoảng 1.300 hộ, trang trại chăn nuôi tập trung.
Hầu hết bò sữa được bấm thẻ tai, lập hồ sơ, lý lịch cá thể để quản lý, tác động kỹ thuật nâng cao năng suất và chất lượng sữa[3]. Năng suất sữa tươi đạt bình quân 20 lít/ngày/con (khoảng 6.000 lít/chu kỳ/con), tổng sản lượng sữa đạt trên 80. Sự hợp tác hóa Việc hợp tác hóa, liên hiệp hóa có vai trò vô cùng quan trọng. Với ngành công nghệ chế biến sữa: Nhà máy cần có sự hợp tác lâu dài bền vững với các trang trại chăn nuôi bò sữa trên địa bàn trong và ngoài khu vực để có thể đáp ứng được nhu cầu nguồn nguyên liệu.
Mặt khác, nhà máy cần liên kết với các doanh nghiệp như nhà máy cung cấp bao bì, nhà máy nước thành phố, sở điện lực thành phố Lâm Đồng nói riêng cũng như khu vực Tây Nguyên nói chung và công ty môi trường đô thị… Từ đó giảm được chi phí đầu tư, điện nước và dễ dàng kiểm soát ô nhiễm. Thị trường tiêu thụ Thị trường tiêu thụ chủ yếu của nhà máy là ở trong tỉnh khu vực tây nguyên và miền Trung. Bên cạnh đó cũng hướng tới thị trường miền Nam, nơi có nhu cầu tiêu thụ sữa chua vô cùng lớn. SVTH: Lê Thị Mị Nương GVHD: TS.
Mạc Thị Hà Thanh 2 Thiết kế nhà máy sữa từ nguyên liệu sữa tươi gồm hai dây chuyền sản xuất: sữa chua dạng khuấy và sữa chua uống bổ sung probiotic 1. Hệ thống cấp và thoát nước Lượng nước tiêu thụ trong một nhà máy sữa là rất lớn. Nước sử dụng với các mục đích: nước dùng cho sinh hoạt và nước dùng để sản xuất. Do vậy chất lượng nước đưa vào sản xuất đóng vai trò vô cùng quan trọng và ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm.
Nhà máy xây dựng hệ thống nước với nguồn cung cấp nước chủ yếu là nước thủy cục. Nước sử dụng cần phải được xử lý đạt đạt tiêu chuẩn dùng cho việc sản xuất sữa. Khu Công nghiệp Lộc Sơn lưu lượng nước ngầm có thể khai thác trong khu vực đạt 115 l/s. Để cung cấp nước cho KCN Lộc Sơn hiện có 02 nguồn nước ngầm và mặt song Đại Bình; có hệ thống nước sạch cung cấp đủ cho nhu cầu sản xuất và sinh hoạt đảm bảo cho hoạt động của khu công nghiệp,… Nước thải của nhà máy được xử lí tại khu xử lý của nhà máy nhằm đạt yêu cầu trước khi đưa thải ra khu nước thải tập trung của khu công nghiệp và được nhà máy nước xử lí.
Nguồn cung cấp điện hơi Hệ thống cung cấp điện cho nhà máy nằm trong mạng lưới điện cung cấp cho khu công nghiệp. Ngoài ra để đề phòng sự cố mất điện đột ngột, nhà máy dự trữ thêm một số máy phát điện để dùng khi mất điện. Nguồn điện hiện nay là lưới điện 22 KV khu vực cao nguyên Đa Nhim-Bảo Lộc- Long Bình thong qua trạm biến áp 22 KV Đại Bình và trạm 220/110 KV với công suất máy hiện tại 200/110/35KV-63 MVA; phụ tải điện của khu vực KCN được đáp ứng nguồn điện theo yêu cầu sử dụng một cách ổn định [1]. Xử lý nước thải Đối với nước thải nhà máy sữa, phương pháp xử lý tốt nhất là phương pháp xử lý kị khí kết hợp với xử lý hiếu khí.
Nước thải sau khi xử lý phải đảm bảo đạt tiêu chuẩn thải ra môi trường (TCVN 5945), đảm bảo vệ sinh môi trường cho khu vực nhà máy và khu công nghiệp. Giao thông vận tải Nhà máy đặt gần với trang trại nên việc vận chuyển sữa nguyên liệu tới nhà máy nhanh chóng và đảm bảo chất lượng nguyên liệu, chi phí vận chuyển ít. Trên địa bàn thành phố Bảo lộc có 2 tuyến quốc lộ chạy ngang là Quốc lộ 20 và Quốc lộ 55 [2]. Bảo Lộc nằm trên luồng giao thông trao đổi hàng hoá giữa các vùng kinh tế trong tỉnh và giữa Lâm Đồng với miền Đông Nam Bộ và nhất là với thành phố Hồ Chí Minh.
Đường giao thông thuận tiện, rút ngắn được thời gian vận chuyển nguyên vật liệu đến nhà máy cũng như việc phân phối sản phẩm đến các nơi khác dễ dàng, thông suốt. SVTH: Lê Thị Mị Nương GVHD: TS. Mạc Thị Hà Thanh 3 Thiết kế nhà máy sữa từ nguyên liệu sữa tươi gồm hai dây chuyền sản xuất: sữa chua dạng khuấy và sữa chua uống bổ sung probiotic 1. Nguồn lao động Nguồn lao động tại địa phương và các vùng phụ cận đủ cung ứng cho các dự án, theo số liệu thống kê cho thấy dân số thành phố Bảo Lộc có trên 170 ngàn người (2018) [2], ngoài ra khi dự án đầu tư còn có khả năng thu hút lao động ở các vùng lân cận.
Tại thành phố Bảo Lộc đã có cơ sở đào tạo nghề là một lợi thế để đào tạo công nhân có tay nghề cao cung ứng cho các dự án. Kết luận Từ tính chất nguyên liệu sử dụng và nên cụm khu công nghiệp Lộc Sơn là nơi hoàn toàn lí tưởng để đặt nhà máy chế biến sữa. Điều kiện giao thông thuận lợi và nguồn nhân lực dồi dào luôn đảm bảo cho quá trình hoạt động của nhà máy. SVTH: Lê Thị Mị Nương GVHD: TS.
Mạc Thị Hà Thanh 4 Thiết kế nhà máy sữa từ nguyên liệu sữa tươi gồm hai dây chuyền sản xuất: sữa chua dạng khuấy và sữa chua uống bổ sung probiotic Chương 2: TỔNG QUAN VỀ NGUYÊN LIỆU VÀ SẢN PHẨM 2. Tổng quan về nguyên liệu 2. Nguyên liệu chính 2. Giới thiệu Sữa là chất lỏng sinh lý được tiết ra từ tuyến vú của động vật và là nguồn thức ăn để nuôi sống động vật non.
Từ xưa con người đã biết sử dụng sữa từ các dộng vật nuôi để chế biến thành nhiều loại thực phẩm quý giá. Hiện nay, ngành công nghiệp chế biến sữa trên thế giới tập trung sản xuất trên ba nguồn nguyên liệu chính là sữa bò, sữa dê và sữa cừu. Ở nước ta, sữa bò là nguồn nguyên liệu chủ yếu cho ngành công nghiệp thực phẩm. Và trong đồ án này, nguyên liệu sử dụng là sữa bò [4].
Tính chất hóa học Sữa là một hỗn hợp gồm thành phần chính là nước, đường lactose, protein và các chất béo. Ngoài ra sữa còn chứa một số hợp chất khác với hàm lượng nhỏ như các hợp chất chứa nito phi protein, vitamin, hocmon, các chất màu và khí [4]. Khi nói đến thành phần hóa học của sữa người ta thường quan tâm đến pH và độ chua. Giá trị pH của sữa tươi là 6,6.
Các thành phần chính trong 100g sữa bò tươi [4] Thành phần Đơn vị Hàm lượng Nước g 87,5 Protein g 3,4 Các thành phần Lipid g 3,9 chính Glucid (chủ yếu là lactose) g 4,8 Khoáng g 0,8 Thành phần Đơn vị Hàm lượng Calci mg 120 Kali mg 150 Các chất khoáng Magie mg 12 Phospho mg 300 SVTH: Lê Thị Mị Nương GVHD: TS.