Chương 1: Một số vấn đề lý luận về quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học trong trường Cao đẳng sư phạm - Chương 2: Thực trạng hoạt động nghiên cứu khoa học và quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học tại trường Cao đẳng sư phạm Hà Tĩnh - Chương 3: Xây dựng qui trình quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học tại trường Cao đẳng sư phạm Hà Tĩnh - Kết luận và kiến nghị - Tài liệu tham khảo và phụ lục. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chƣơng 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC TRONG TRƢỜNG CAO ĐẲNG SƢ PHẠM 1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu Nền giáo dục nước ta, mặc dù đã đạt được rất nhiều thành tựu to lớn, đóng góp vào sự nghiệp chung của đất nước trong những thập kỷ qua, nhưng hiện nay vẫn còn rất nhiều hạn chế của một nền giáo dục thời kỳ bao cấp. Trong xu thế cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật, công nghệ đang phát triển như vũ bão và hội nhập quốc tế thì việc xây dựng một nền giáo dục chuẩn hoá, hiện đại hóa đang là một thách thức lớn của giáo dục nước nhà.
Đảng và Nhà nước ta đã khẳng định giáo dục là quốc sách hàng đầu, là nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân. Có thể nói rằng: Chính sách về giáo dục và phát triển giáo dục được bắt đầu tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII, khi Đại hội coi nguồn lực con người hay nguồn nhân lực là quý báu nhất, có vai trò quyết định khi nguồn lực tài chính và vật chất còn hạn hẹp. Trong những năm qua, ngành giáo dục nước nhà đã có những cố gắng vượt bậc nhằm nâng cao chất lượng giáo dục, “. thực hiện giáo dục toàn diện, tạo chuyển biến cơ bản về chất lượng giáo dục” như Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX đòi hỏi.
Một trong những yếu tố góp phần nâng cao chất lượng đào tạo ở các trường Đại học, cao đẳng là hoạt động NCKH của nhà trường, đặc biệt là của đội ngũ giảng viên. Đối với hoạt động khoa học công nghệ nói chung, NCKH ở trường ĐH, CĐ nói riêng, Đảng và nhà nước đã đề ra: Đổi mới quản lý và tổ chức hoạt động khoa học và công nghệ, tạo lập và phát triển thị trường khoa học công nghệ, phát triển tiềm lực khoa học và công nghệ. Trong 10 năm trở lại đây, hàng loạt các quy định, quy chế về NCKH đã được Bộ GD-ĐT ban hành và được các trường ĐH, CĐ các cơ sở đào tạo khác, cụ thể hóa để thực hiện. Hàng năm, các hội nghị về NCKH mang tầm quốc gia do các trường đại học lớn như Đại học quốc gia Hà Nội, Đại học 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Đại học sư phạm Hà Nội.
tổ chức đã thu hút sự tham gia của nhiều nhà khoa học và giảng viên tâm huyết với hoạt động NCKH. Cũng từ các trường đại học này, rất nhiều nhà nghiên cứu đã cho ra đời nhiều công trình NCKH phục vụ cho đời sống KT-XH của đất nước, nhiều công trình nghiên cứu đã trở thành các luận án Tiến sĩ, luận văn Thạc sĩ về các chuyên ngành khác nhau và những ứng dụng của hàng ngàn đề tài NCKH hàng năm đã thực sự đi vào cuộc sống. Cho đến nay có nhiều tài liệu, giáo trình về phương pháp luận NCKH của Vũ Cao Đàm, Lưu Xuân Mới, Phạm Viết Vượng. đã được xuất bản và bộ môn “Phương pháp luận nghiên cứu khoa học” đã và đang được xác định là một môn học bắt buộc đối với sinh viên, học viên cao học.
Bên cạnh đó, một số đề tài khoa học đi vào nghiên cứu về hoạt động NCKH đã được thực hiện trong những năm vừa qua như: “Đánh giá chất lượng và hiệu quả hoạt động nghiên cứu khoa học trong các trường đại học” (Chủ nhiệm: Trần Khánh Đức), “Nghiên cứu các giải pháp đẩy mạnh hoạt động khoa học và công nghệ của các trường cao đẳng và trung học chuyên nghiệp" (Chủ nhiệm: Nguyễn Đức Trí),. và rất nhiều bài viết về quản lý hoạt động NCKH và tầm quan trọng của hoạt động này trong việc nâng cao chất lượng GD-ĐT. Đó là bài viết “NCKH góp phần đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao chất lượng đào tạo đại học của " Đỗ Thị Châu, “Giảng viên trước thách thức nâng cao chất lượng đào tạo Đại học và sau Đại học" của Võ Xuân Đàn, “Hoạt động NCKH ngoại khóa của Sinh viên đại học" của Lăng Thường Vinh,. đăng trên tạp chí Giáo dục số 96/2004, 78/2004, 110/2005; “Việc nghiên cứu khoa học ở trường sư phạm" của Phan Ngọc Liên, “Một số biện pháp tăng cường NCKH, nâng cao năng lực đội ngũ giảng viên trong trường sư phạm" của Hoàng Minh Phương;.
Kỷ yếu Hội thảo quốc gia “NCKH gắn với đào tạo trong hệ thống Sư phạm kỹ thuật” tháng 12/2004 do Viện Chiến lược và Chương trình giáo dục tổ chức có nhiều bài viết đề cập những vấn đề lý luận 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com chung, thực trạng và giải pháp tăng cường NCKH gắn với đào tạo trong nhà trường sư phạm. Tiếp nhận những tinh hoa, những công trình của các nhà khoa học, nhà chuyên môn đi trước, thế hệ các nhà nghiên cứu trẻ, các học viên cao học, nghiên cứu sinh, trăn trở với những vấn đề cụ thể ở cơ sở đào tạo địa phương, cũng đã đóng góp được nhiều công trình khoa học về vấn đề này: - Bùi Thị Kim Phương với "Thực trạng và biện pháp nâng cao chất lượng NCKH giáo dục cho sinh viên trường CĐSP Ninh Bình". - Nghiên cứu sinh Hoàng Thị Nhị Hà với “Một số phương pháp quản lý nâng cao hiệu quả hoạt động NCKH đối với giảng viên trường Đại học sư phạm thành phố Hồ Chí Minh”. - Lê Yên Dung với "Giải pháp đẩy mạnh công tác NCKH ở các trường đại học" (Nghiên cứu trường hợp đại học quốc gia).
- Đỗ Thị Nhung với “Các biện pháp quản lý hoạt động NCKH của trường CĐSP Hưng Yên". Ngoài ra còn có nhiều công trình nghiên cứu là các đề tài NCKH hàng năm về hoạt động NCKH nhìn từ nhiều góc độ khác nhau được đăng tải ở các tạp chí khoa học hàng năm của các trường Đại học và Cao đẳng. Tuy nhiên ta thấy rằng, hầu hết những công trình này chủ yếu nghiên cứu về các giải pháp, các biện pháp quản lý cụ thể nhằm nâng cao chất lượng công tác NCKH của trường mà chưa có công trình nào tập trung vào việc xây dựng một quy trình quản lý hoạt động này một cách khoa học, mặc dù đây được coi như một nguyên nhân dẫn đến sự quản lý chưa khoa học hoạt động này ở các trường, đặc biệt là các trường Cao đẳng, mà trường CĐSP Hà Tĩnh cũng không nằm ngoài quỹ đạo đó. Kế thừa những thành quả nghiên cứu đã có, trước tình hình đó, tác giả chọn đề tài “Xây dựng quy trình quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học nhằm nâng cao chất lượng đào tạo tại trường Cao đẳng sư phạm Hà Tĩnh” làm luận văn tốt nghiệp cao học nhằm góp phần nâng cao chất lượng đào tạo của trường CĐSP Hà Tĩnh trong tình hình mới.
9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Các khái niệm liên quan 1. Khái niệm quản lý Quản lý là một chức năng lao động xã hội bắt nguồn từ tính chất xã hội của lao động. Theo nghĩa rộng, quản lý là hoạt động có mục đích của con người và ở đâu có sự xuất hiện của con người thì ở đó có quản lý.
Ngay từ khi con người bắt đầu hình thành nhóm đã đòi hỏi phải có sự phối hợp hoạt động của các cá nhân để duy trì sự sống. Quản lý trong từ điển tiếng Anh Oxford 2000: management is the act of running and controlling a business or similar organization, có nghĩa là: “Quản lý là hành động bao quát và điều khiển một doanh nghiệp hoặc các tổ chức tương đương". Theo tiếng Hán Việt, quản lý gồm hai quá trình tích hợp vào nhau: Quá trình "Quản" gồm sự coi sóc giữ gìn duy trì hệ ở trạng thái ổn định, quá trình "Lý" gồm sự sửa sang sắp xếp đổi mới hệ vào thế "phát triển". Trong "Quản" phải có "Lý", trong "Lý" phải có "Quản" để động thái của hệ ở thế cân bằng động: Hệ vận động phù hợp, thích ứng và có hiệu quả trong mối tương tác giữa các nhân tố bên trong (nội lực) với các nhân tố bên ngoài (ngoại lực).
Thực tế tồn tại và phát triển qua các thời kỳ cũng đã chứng minh rằng, quản lý là một hoạt động phổ biến, diễn ra trên mọi lĩnh vực, mọi cấp độ và mọi đối tượng con người. Mác khẳng định: "Bất cứ lao động xã hội trực tiếp hay lao động chung nào mà tiến hành trên một qui mô khá lớn đều yêu cầu phải có một sự chỉ đạo để điều hành những hoạt động cá nhân và và thực hiện những chức năng chung phát sinh từ sự vận động của toàn bộ cơ thể sản xuất khác với sự vận động của những khí quan độc lập của nó" [7, tr. Chúng ta cũng nhận thấy rằng, khái niệm quản lý cũng được đưa ra theo từng thời kỳ với nhiều màu sắc khác nhau. Điều đó là tất yếu vì quản lý là một trong 3 yếu tố cơ bản để quyết định một xã hội tồn tại và phát triển như thế nào cùng với 2 yếu tố khác là tri thức và lao động.
10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Có thể nêu ra một vài quan điểm về quản lý sau: - Theo Thuyết quản lý theo khoa học (Federick Winslow Taylor, 1856- 1915), quản lý là biết chính xác điều bạn muốn người khác làm và sau đó khiến họ hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất [6, tr. - Theo Thuyết quản lý hành chính (Henry Fayol, 1841-1925), quản lý hành chính là dự đoán và lập kế hoạch, tổ chức điều khiển, phối hợp với kiểm tra [6, tr. - Theo Thuyết quản lý tổ chức (Chester Irwing Barnard, 1886-1961), quản lý bao giờ cũng là việc quản lý một hệ thống tổ chức nhất định, nó có tính hệ thống và mục đích của nó là làm tăng sức mạnh hệ thống của một tổ chức [6, tr.