PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Xúc tiến đầu tư trong nền kinh tế thị trường đang trở thành xu thế khách quan, lôi cuốn các tỉnh, vừa thúc đẩy hợp tác, vừa tăng sức cạnh tranh giữa các tỉnh, thành phố. Xúc tiến đầu tư có thể tiến hành trên lãnh thổ một quốc gia hoặc tiến hành trên phạm vi các tỉnh, thành phố. Trong giai đoạn hiện nay, khi mà nguồn vốn đầu tư đang trở thành động lực tăng trưởng kinh tế của các địa phương thì hoạt động xúc tiến đầu tư được các địa phương hết sức quan tâm, tạo mọi điều kiện để thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước đến đầu tư tại địa phương.
Sơn La là một tỉnh nằm ở tiểu vùng Tây Bắc, nơi có vị trí quan trọng về chính trị, quân sự của cả nước. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra phát triển kinh tế tại vùng Tây Bắc là rất quan trọng ngay lập tức tạo ra việc làm, cải thiện đời sống của người dân vì người dân tại đây thường có tâm lý ỷ lại, trông chờ vào trợ cấp của nhà nước,…Theo báo cáo thì nhu cầu huy động vốn đầu tư của tỉnh Sơn La trong giai đoạn 2011-2015 là 72.330 tỷ trong đó các nguồn vốn đầu tư công là 20.104 tỷ, chiếm 28% nhu cầu, huy động được các nguồn đầu tư từ các dự án của nhà đầu tư khoảng 52.000 tỷ, …… Muốn đạt được các chỉ tiêu trên, trong điều kiện ngân sách nhà nước còn hạn hẹp chỉ đáp ứng được 28% tổng nguồn vốn đầu tư toàn xã hội, việc quảng bá, giới thiệu tiềm năng lợi thế của tỉnh, mời gọi, thu hút các nhà đầu tư, đầu tư vào tỉnh đóng góp vai trò quan trọng. Tỉnh Sơn La đã và đang tích cực, chủ động lập kế hoạch xúc tiến đầu tư , tổ chức thực hiện kế hoạch xúc tiến đầu tư , kiểm tra, giám sát, kiểm soát hoạt động xúc tiến đầu tư tốt sẽ thu hút, tận dụng tối đa những nguồn lực ngoài NSNN, giúp tỉnh Sơn La nhanh chóng trở thành một điểm sáng về phát triển kinh tế vùng 2 Tây Bắc Việt Nam. Tuy nhiên, hoạt động quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế do đó chưa khai thác đầy đủ, có hiệu quả mọi tiềm năng thế mạnh của tỉnh, cũng như chưa đáp ứng được nhu cầu huy động vốn nhằm nâng cao tốc độ tăng trưởng kinh tế của tỉnh.
Xuất phát từ lý do đó học viên chọn đề tài “Quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La” làm luận văn thạc sỹ của mình. Tổng quan nghiên cứu Trong những năm qua, đã có một số công trình nghiên cứu khoa học về các đề tài liên quan đến công tác quản lý xúc tiến đầu tư đã được công bố. Tuy nhiên, phần lớn các công trình nghiên cứu này đi sâu vào một trong những nội dung của Quản lý xúc tiến đầu tư từ nước ngoài vào, rất ít công trình nghiên cứu từ khâu đầu đến khâu cuối của công tác quản lý xúc tiến đầu tư của Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La. Một số công trình khoa học được tiếp cận, tham khảo, làm nền tảng cho việc nghiên cứu của đề tài này như sau: Luận văn thạc sỹ của Vũ Thị Thảo (2013) Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội với đề tài “Xúc tiến đầu tư trực tiếp từ Nhật của tỉnh Hải Dương”.
Luận văn này tập trung đánh giá hoạt động xúc tiến đầu tư của Nhật vào Hải Dương, qua đó đề xuất 1 số giải pháp chủ yếu để nâng cao hiệu quả của xúc tiến đầu tư vào tỉnh Hải Dương, nhằm đáp ứng yêu cầu và mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội trong giai đoạn tới. Tác giả luận văn sử dụng chủ yếu phương pháp thống kê, so sánh, phân tích và tổng hợp để nghiên cứu, giải quyết các vấn đề đặt ra của đề tài: hệ thống hóa lý luận về xúc tiến đầu tư từ Nhật vào Hải Dương, trong đó đi sâu vào việc xúc tiến đầu tư từ Nhật vào hải dương; đồng thời chỉ ra một số giải pháp phù hợp với tình hình thực tế ở địa phương, nhằm nâng cao khả năng thu hút đầu tư các nguồn lực từ nước Nhật vào. Nhìn chung đề tài này chỉ đi sâu vào công tác xúc tiến đầu tư từ Nhật vào Hải Dương; chưa đề cao công tác quản lý xúc tiến đầu tư tổng thể, chưa 3 chú trọng đến công tác kiểm tra, giám sát quản lý Xúc tiến đầu tư. Luận văn thạc sỹ của Đoàn Thị Mến (2011) Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội với đề tài “Hoạt động xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài trên địa bàn tỉnh Hưng Yên” luận văn đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài, phân tích thị trường, xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài trên địa bàn tỉnh Hưng Yên, từ đó chỉ ra những kết quả đạt được, những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế trong hoạt động xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài của tỉnh Hưng Yên.
Luận văn cũng đã đề xuất 1 số giải pháp để tăng cường hoạt động xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài trên địa bàn tỉnh Hưng Yên. Luận văn thạc sỹ của Nguyễn Thị Lương Thu (2011) Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội với đề tài “Đẩy mạnh xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài của Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hà Giang” luận văn đã xây dựng cơ sở lý luận về xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài của Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hà Giang, luận văn cũng đã phân tích thực trạng xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài của Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hà Giang, xác định được những kết quả đạt được, những điểm yếu trong hoạt động này. Từ đó đề xuất một số giải pháp đẩy mạnh xúc tiến đầu tư trực tiếp nước ngoài cho Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hà Giang. Luận văn thạc sỹ của Hoàng Hải Châu (2010) Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội với đề tài “Thực trạng hoạt động Xúc tiến đầu tư tại Việt Nam” Luận văn này đánh giá thực trạng hoạt động xúc tiến đầu tư tại Việt Nam, qua đó đề xuất 1 số giải pháp chủ yếu để nâng cao hiệu quả của xúc tiến đầu tư tại Việt Nam, nhằm đáp ứng yêu cầu và mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong giai đoạn tới.
Tác giả luận văn sử dụng chủ yếu phương pháp lô gic, quy nạp, diễn dịch; phương pháp thống kê, so sánh và tổng hợp. Kết quả của đề tài: hệ thống hóa một số vấn đề lý luận cơ bản về 4 xúc tiến đầu tư tại Việt Nam; Làm rõ thực trạng hoạt động xúc tiến đầu tư tại Việt Nam trong thời gian qua; đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế quản lý, nâng cao hiệu quả hoạt động xúc tiến đầu tư tại Việt Nam, hoàn thiện hoạt động xúc tiến đầu tư trên địa bàn toàn Quốc. Đề tài đã được nghiên cứu dựa trên nền tảng lý luận cơ bản về hoạt động xúc tiến đầu tư và hệ thống các văn bản quy định hiện hành về xúc tiến đầu tư ; Tuy nhiên phần đánh giá thực trạng cũng như các giải pháp chỉ tập trung chủ yếu vào quá trình kiểm soát, thực hiện, chưa đánh giá sâu vào các nội dung về kế hoạch và chương trình quản lý xúc tiến đầu tư. Cho đến nay chưa có công trình nào nghiên cứu quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La.
Là một công chức đang công tác tại Sở Kế hoạch và Đầu tư của tỉnh Sơn La, học viên mong muốn nghiên cứu đề tài này để đưa ra giải pháp hoàn thiện quản lý xúc tiến đầu tư cho Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La. Mục đích nghiên cứu - Xây dựng được khung nghiên cứu về quản lý xúc tiến đầu tư của sở Kế hoạch và Đầu tư. - Phân tích được thực trạng quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La, từ đó chỉ rõ ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của hạn chế trong quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La. - Đề xuất được một số giải pháp hoàn thiện quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La.
Phạm vi nghiên cứu - Về đối tượng nghiên cứu: Quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La. - Về nội dung: Nghiên cứu quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và 5 Đầu tư tỉnh Sơn La theo quy trình quản lý. - Về thời gian: Nghiên cứu quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La giai đoạn 2012-2016; Trên cơ sở đó đề xuất giải pháp cho giai đoạn đến năm 2020. - Về không gian: Nghiên cứu quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La.
Phương pháp nghiên cứu 5.1 Khung nghiên cứu Yếu tố ảnh hưởng Quản lý xúc tiến đầu Đạt được mục tiêu quản đến quản lý xúc tiến tư của sở Kế hoạch lý xúc tiến đầu tư của đầu tư của sở Kế và Đầu tư sở Kế hoạch và Đầu tư: hoạch và Đầu tư - Yếu tố thuộc sở Kế - Xây dựng kế hoạch - Cung cấp thông tin cho hoạch và Đầu tư xúc tiến đầu tư các nhà đầu tư - Yếu tố thuộc môi - Tổ chức thực hiện - Thu hút được dự án của trường của sở Kế kế hoạch xúc tiến đầu các nhà đầu tư vào tỉnh hoạch và Đầu tư tư - Kiểm soát xúc tiến đầu tư 5.2 Quy trình nghiên cứu Luận văn được nghiên cứu thành 4 bước: - Bước 1: Hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý xúc tiến đầu tư của sở Kế hoạch và Đầu tư từ việc nghiên cứu các tài liệu (Giáo trình, sách tham khảo, đề tài nghiên cứu, tạp chí, luận án, luận văn, các văn bản quy phạm pháp luật….) Phương pháp sử dụng ở bước này là phân tích và tổng hợp. - Bước 2: Thu thập số liệu thứ cấp về kết quả xúc tiến đầu tư và các 6 hoạt động quản lý xúc tiến đầu tư của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Sơn La giai đoạn 2012-2016 từ các báo cáo của HĐND, UBND tỉnh Sơn La và Sở Kế hoạch và Đầu tư Sơn La. Các phương pháp chủ yếu được sử dụng là phương pháp thống kê, phân tích và so sánh.