Quản lý hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở các trường tiểu học của huyện bàu bàng tỉnh bình dương

Khám phá cách quản lý hoạt động xây dựng trường học thân thiện, tạo môi trường học tập tích cực cho học sinh tiểu học tại Bàu Bàng, Bình Dương.

• Tác giả: Huỳnh Ngọc Anh
• Người hướng dẫn: PGS. TS Trần Xuân Bách
• Trường học: Đại học Đà Nẵng
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Xây Dựng Trường Học Thân Thiện Học Sinh Tích Cực Tại Tiểu Học Bàu Bàng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ
• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• Phạm vi nghiên cứu của đề tài
• Giả thuyết khoa học
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Ý nghĩa đóng góp mới của đề tài
• Cấu trúc của đề tài
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÍ XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN HỌC SINH TÍCH CỰC Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC
• 1.1. Tổng quan các nghiên khảo sát về quản lý xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở các trường tiểu học
• 1.1.1. Nghiên cứu trên thế giới
• 1.1.2. Nghiên cứu trong nước
• 1.2. Các khái niệm chính của đề tài
• 1.2.1. Quản lý trường tiểu học
• 1.2.2. Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực
• 1.2.3. Quản lý xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở trường tiểu học
• 1.3. Hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở trường tiểu học
• 1.3.1. Vai trò hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở trường tiểu học
• 1.3.2. Mục tiêu hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở trường tiểu học
• 1.3.3. Nội dung hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở trường tiểu học
• 1.3.4. Phương thức xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.3.5. Các điều kiện hỗ trợ hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực
• 1.4. Quản lý xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở các trường tiểu học
• 1.4.1. Tầm quan trọng của quản lý xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.4.2. Lập kế hoạch hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.4.3. Tổ chức thực hiện kế hoạch hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.4.4. Chỉ đạo thực hiện hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.4.5. Kiểm tra – đánh giá hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.4.6. Quản lý các điều kiện hỗ trợ hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tổ chức hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học
• 1.5.1. Các yếu tố chủ quan
• 1.5.2. Các yếu tố khách quan
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÍ XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN HỌC SINH TÍCH CỰC CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC HUYỆN BÀU BÀNG, TỈNH BÌNH DƯƠNG
• 2.1. Khái quát về kinh tế - xã hội, giáo dục huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.2. Khái quát tổ chức khảo sát thực trạng
• 2.2.1. Mục đích khảo sát
• 2.2.2. Nội dung khảo sát
• 2.2.3. Phương pháp khảo sát
• 2.3. Thực trạng hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.3.1. Thực trạng nhận thức về vai trò, mục tiêu hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.3.2. Thực trạng thực hiện nội dung hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.3.3. Thực trạng phương thức hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.3.4. Thực trạng các điều kiện hỗ trợ hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.4. Thực trạng quản lý hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.4.1. Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng quản lý hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.4.2. Thực trạng xây dựng kế hoạch hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.4.3. Thực trạng tổ chức thực hiện kế hoạch hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.4.4. Thực trạng chỉ đạo thực hiện hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.4.5. Thực trạng kiểm tra – đánh giá hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.4.6. Thực trạng quản lý các điều kiện hỗ trợ cho hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.5. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.5.1. Các yếu tố khách quan
• 2.5.2. Các yếu tố chủ quan
• 2.6. Đánh giá chung và nguyên nhân thực trạng quản lý hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 2.6.1. Đánh giá chung thực trạng
• 2.6.2. Nguyên nhân hạn chế
• 2.7. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN HỌC SINH TÍCH CỰC Ở BẬC TIỂU HỌC CỦA HUYỆN BÀU BÀNG, TỈNH BÌNH DƯƠNG
• 3.1. Nguyên tắc đề xuất biện pháp
• 3.1.1. Đảm bảo tính mục tiêu
• 3.1.2. Đảm bảo tính thực tiễn
• 3.1.3. Đảm bảo tính hiệu quả
• 3.2. Một số biện pháp quản lý hoạt động xây trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương
• 3.2.1. Hoàn thiện công tác lập kế hoạch hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường tiểu học
• 3.2.2. Tổ chức tuyên truyền nâng cao nhận thức về hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học cho cán bộ quản lý, giáo viên
• 3.2.3. Huy động các nguồn lực xây dựng môi trường cảnh quan, môi trường học tập, môi trường giao tiếp thân thiện ở bậc tiểu học
• 3.2.4. Quyết liệt chỉ đạo thực hiện kế hoạch xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực trong trường tiểu học
• 3.2.5. Tăng cường công tác kiểm tra - đánh giá hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực
• 3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp đề xuất
• 3.4. Khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.4.1. Mục đích, nội dung, phương pháp khảo sát
• 3.4.2. Kết quả khảo nghiệm các biện pháp
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• QUYẾT ĐỊNH GIAO ĐỀ TÀI LUẬN VĂN (Bản sao)

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Lý Xây Dựng Trường Học Thân Thiện

Giáo dục đóng vai trò then chốt trong sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia. Ở Việt Nam, giáo dục được xem là quốc sách hàng đầu, và đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho tương lai. Thực hiện chủ trương đổi mới căn bản và toàn diện, các cơ sở giáo dục, đặc biệt là các trường tiểu học, không ngừng đổi mới để nâng cao chất lượng. Sự đổi mới không chỉ diễn ra trong mục tiêu, nội dung, chương trình và phương pháp giảng dạy, mà còn trong việc xây dựng môi trường giáo dục thân thiện, hướng đến một nền giáo dục hiện đại và nhân văn. Các trường tiểu học ngày nay không chỉ chú trọng đến cơ sở vật chất đầy đủ, thoáng mát, rộng rãi và an toàn mà còn hướng đến sự đổi mới mỗi ngày để nâng cao chất lượng giáo dục, tạo cơ hội tương tác và trải nghiệm cho học sinh. Đặc biệt, việc xây dựng trường học thân thiện, lành mạnh và an toàn giúp học sinh hứng thú hơn với việc đến trường.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Trường Học Thân Thiện Ở Tiểu Học

Mô hình trường học thân thiện không chỉ là một xu hướng mà là một yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh giáo dục hiện đại. Nó tạo điều kiện cho học sinh phát triển toàn diện về thể chất, tinh thần và trí tuệ. Môi trường học tập thân thiện khuyến khích sự sáng tạo, tư duy phản biện và khả năng hợp tác của học sinh. Đồng thời, nó cũng giúp học sinh hình thành những giá trị đạo đức tốt đẹp và kỹ năng sống cần thiết cho tương lai.

1.2. Các Yếu Tố Cấu Thành Trường Học Thân Thiện

Một trường học thân thiện cần đảm bảo các yếu tố sau: cơ sở vật chất hiện đại và an toàn, đội ngũ giáo viên tận tâm và chuyên nghiệp, chương trình học tập phù hợp và sáng tạo, môi trường tâm lý tích cực và hỗ trợ, sự tham gia tích cực của gia đình và cộng đồng. Theo Chỉ thị số 40/2008/CT-BGDĐT của Bộ GD&ĐT, việc xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực là một phong trào thi đua quan trọng, cần được triển khai sâu rộng trong các trường phổ thông.

II. Thực Trạng Quản Lý Xây Dựng Trường Học Thân Thiện Ở Bàu Bàng

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực trong việc quản lý xây dựng trường học thân thiện tại các trường tiểu học ở huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương, vẫn còn tồn tại nhiều thách thức và hạn chế. Các trường học đang nỗ lực xây dựng môi trường giáo dục thân thiện, tích cực trong học tập. Song, các hoạt động chưa thực sự hiệu quả. Cơ sở vật chất, không gian trong và ngoài lớp học còn thiếu đầu tư, chưa đáp ứng được yêu cầu của chương trình giáo dục tiểu học. Theo số liệu khảo sát, trong 11 trường tiểu học trên địa bàn huyện Bàu Bàng, rất ít trường có đầy đủ sân chơi, thiết bị vui chơi ngoài trời và diện tích cho học sinh hoạt động trải nghiệm.

2.1. Hạn Chế Về Cơ Sở Vật Chất Và Trang Thiết Bị

Một trong những hạn chế lớn nhất là sự thiếu thốn về cơ sở vật chất và trang thiết bị dạy học. Nhiều trường học chưa có đủ phòng chức năng, thư viện và các khu vui chơi, thể thao đạt chuẩn. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng các hoạt động giáo dục và trải nghiệm của học sinh. Theo Công văn số 1428/BGDĐT-CSVTTBTH, Bộ GD&ĐT chỉ đạo các trường tiểu học tăng cường cơ sở vật chất cho cơ sở giáo dục mầm non.

2.2. Bất Cập Trong Quản Lý Và Tổ Chức Hoạt Động

Công tác quản lý và tổ chức các hoạt động xây dựng trường học thân thiện còn nhiều bất cập. Sự phân công nhiệm vụ giữa các lực lượng giáo dục chưa hợp lý, đồng bộ. Việc sử dụng và khai thác các nguồn lực cho hoạt động này còn ít hiệu quả, chưa thể hiện sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng trong và ngoài nhà trường. Quá trình tổ chức hoạt động còn mang tính hình thức, chưa đi vào thực chất.

2.3. Thiếu Sân Chơi và Không Gian Xanh

Theo đánh giá, nhiều trường tiểu học ở Bàu Bàng thiếu sân chơi và không gian xanh cho học sinh hoạt động. Việc thiếu hụt này ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và tinh thần của học sinh, cũng như khả năng khám phá, sáng tạo của các em. Môi trường học tập nên tạo được không gian xanh, trong lành để học sinh được phát triển toàn diện.

III. Cách Quản Lý Hiệu Quả Xây Dựng Trường Học Thân Thiện

Để quản lý xây dựng trường học thân thiện hiệu quả, cần có một hệ thống các giải pháp đồng bộ và toàn diện, tập trung vào việc cải thiện cơ sở vật chất, nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên, tăng cường sự tham gia của cộng đồng và đổi mới phương pháp quản lý. Các giải pháp cần phải phù hợp với điều kiện thực tế của từng trường và địa phương, đồng thời đảm bảo tính bền vững và khả thi. Quan trọng là phải tạo ra một môi trường học tập mà ở đó, học sinh cảm thấy an toàn, được tôn trọng và được khuyến khích phát triển tối đa tiềm năng của mình.

3.1. Xây Dựng Kế Hoạch Chi Tiết Và Cụ Thể

Việc lập kế hoạch chi tiết và cụ thể là bước quan trọng đầu tiên trong quá trình quản lý xây dựng trường học thân thiện. Kế hoạch cần xác định rõ mục tiêu, nội dung, phương pháp và nguồn lực cần thiết, đồng thời phân công trách nhiệm cụ thể cho từng cá nhân và bộ phận liên quan. Kế hoạch cũng cần phải được điều chỉnh linh hoạt để phù hợp với tình hình thực tế và các yêu cầu mới phát sinh.

3.2. Tăng Cường Đào Tạo Và Bồi Dưỡng Đội Ngũ Giáo Viên

Đội ngũ giáo viên đóng vai trò then chốt trong việc xây dựng trường học thân thiện. Cần tăng cường đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên về các kiến thức và kỹ năng liên quan đến tâm lý học sinh, phương pháp giảng dạy tích cực, kỹ năng quản lý lớp học và xây dựng mối quan hệ tốt đẹp với học sinh. Giáo viên cần được trang bị đầy đủ kiến thức và kỹ năng để tạo ra một môi trường học tập thân thiện, cởi mở và hỗ trợ.

3.3. Nâng cao chất lượng quản lý tài chính trường học

Ban giám hiệu nhà trường cần phải minh bạch trong quản lý tài chính, đặc biệt là các khoản thu từ xã hội hóa. Số tiền đó phải được công khai, minh bạch để phụ huynh nắm được. Điều này giúp phụ huynh yên tâm hơn, sẵn sàng đóng góp xây dựng trường.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Mô Hình Trường Học Thân Thiện Ở Bàu Bàng

Việc triển khai mô hình trường học thân thiện tại các trường tiểu học ở huyện Bàu Bàng cần được thực hiện một cách linh hoạt và sáng tạo, phù hợp với điều kiện thực tế của từng trường. Cần chú trọng đến việc xây dựng môi trường vật chất xanh, sạch, đẹp, an toàn, đồng thời tạo ra một môi trường tâm lý tích cực, hỗ trợ và khuyến khích sự phát triển toàn diện của học sinh. Ngoài ra, cần tăng cường sự tham gia của gia đình và cộng đồng vào các hoạt động của nhà trường.

4.1. Xây Dựng Môi Trường Vật Chất Xanh Sạch Đẹp

Các trường tiểu học cần chú trọng đến việc xây dựng môi trường vật chất xanh, sạch, đẹp, an toàn. Cần trồng nhiều cây xanh, tạo không gian xanh mát, thoáng đãng, đồng thời đảm bảo vệ sinh sạch sẽ, an toàn cho học sinh. Các phòng học, thư viện và các khu chức năng khác cần được trang bị đầy đủ và hiện đại, đáp ứng nhu cầu học tập và vui chơi của học sinh. Theo Công văn số 3712/BGDĐT-CSVT, Bộ GD&ĐT đã hướng dẫn các trường tiểu học thực hiện rà soát, sắp xếp, tổ chức lại cơ sở giáo dục mầm non.

4.2. Tạo Môi Trường Tâm Lý Tích Cực Và Hỗ Trợ

Môi trường tâm lý tích cực và hỗ trợ là yếu tố quan trọng để học sinh cảm thấy an toàn, được tôn trọng và được khuyến khích phát triển. Cần tạo ra một môi trường học tập cởi mở, thân thiện, nơi học sinh có thể tự do bày tỏ ý kiến, đặt câu hỏi và chia sẻ những khó khăn của mình. Giáo viên cần lắng nghe, thấu hiểu và hỗ trợ học sinh một cách tận tình.

V. Đánh Giá Giải Pháp Quản Lý Tài Chính Trường Tiểu Học

Việc đánh giá thường xuyên và liên tục các hoạt động xây dựng trường học thân thiện là vô cùng quan trọng để đảm bảo tính hiệu quả và bền vững của mô hình này. Cần có các tiêu chí đánh giá cụ thể, rõ ràng và phù hợp với điều kiện thực tế của từng trường. Kết quả đánh giá cần được sử dụng để điều chỉnh kế hoạch và các hoạt động, đồng thời cung cấp thông tin phản hồi cho các bên liên quan. Bên cạnh đó, việc quản lý tài chính cũng cần được chú trọng nhằm đảm bảo nguồn lực cho các hoạt động của nhà trường.

5.1. Xây Dựng Tiêu Chí Đánh Giá Cụ Thể Và Rõ Ràng

Cần xây dựng các tiêu chí đánh giá cụ thể, rõ ràng và phù hợp với điều kiện thực tế của từng trường. Các tiêu chí này cần bao gồm cả các yếu tố định lượng và định tính, đồng thời phải đảm bảo tính khách quan và công bằng. Các tiêu chí đánh giá cần được công khai và phổ biến rộng rãi cho tất cả các bên liên quan.

5.2. Thực Hiện Đánh Giá Thường Xuyên Và Liên Tục

Việc đánh giá cần được thực hiện thường xuyên và liên tục, không chỉ vào cuối năm học mà còn trong suốt quá trình triển khai các hoạt động. Cần sử dụng nhiều phương pháp đánh giá khác nhau, như quan sát, phỏng vấn, khảo sát và phân tích dữ liệu. Kết quả đánh giá cần được ghi chép và lưu trữ cẩn thận.

VI. Kết Luận Tương Lai Quản Lý Trường Học Thân Thiện Ở Bàu Bàng

Quản lý xây dựng trường học thân thiện là một quá trình liên tục và đòi hỏi sự nỗ lực không ngừng của tất cả các bên liên quan. Với sự quyết tâm và đồng lòng, các trường tiểu học ở huyện Bàu Bàng có thể xây dựng được một môi trường giáo dục thân thiện, tích cực và hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo thế hệ trẻ cho tương lai.

6.1. Hướng Đến Một Nền Giáo Dục Toàn Diện

Việc xây dựng trường học thân thiện là một bước quan trọng trong việc hướng đến một nền giáo dục toàn diện, không chỉ chú trọng đến kiến thức mà còn đến sự phát triển về thể chất, tinh thần và kỹ năng của học sinh. Cần tiếp tục đổi mới và hoàn thiện mô hình này để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của xã hội và hội nhập quốc tế.

6.2. Sự Tham Gia Của Cộng Đồng

Để xây dựng trường học thân thiện, cần có sự chung tay góp sức của cả cộng đồng. Do đó, các trường tiểu học cần có kế hoạch huy động mọi người dân cùng tham gia xây dựng trường học, đảm bảo an ninh trật tự, tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp...

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục Việt Nam, phong trào "xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực" được Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động theo Chỉ thị số 40/2008/CT-BGDĐT từ năm 2008, trở thành nhiệm vụ trọng tâm của các trường tiểu học trên cả nước. Tại huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương — một huyện công nghiệp trẻ được thành lập năm 2014 với 11 trường tiểu học công lập — việc thực hiện mục tiêu này vẫn còn nhiều bất cập đáng lo ngại.

Năm học 2020–2021, huyện Bàu Bàng có tổng cộng 19.699 học sinh với 487 lớp học, tăng hơn 1.000 học sinh so với năm trước. Tốc độ tăng trưởng dân số nhanh đặt áp lực lớn lên hạ tầng giáo dục: nhiều trường thiếu sân chơi ngoài trời, phòng chức năng chưa đáp ứng yêu cầu, và diện tích hoạt động trải nghiệm chưa đủ tiêu chuẩn. Công tác quản lý hoạt động xây dựng trường học thân thiện còn mang tính hình thức, sự phối hợp giữa các lực lượng giáo dục chưa đồng bộ và hiệu quả thấp.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục của tác giả Huỳnh Ngọc Anh, thực hiện tại Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng năm 2021 dưới sự hướng dẫn của PGS.TS Trần Xuân Bách, tập trung khảo sát thực trạng và đề xuất 5 biện pháp quản lý thiết thực. Phạm vi nghiên cứu bao gồm 5 trường tiểu học đại diện trên địa bàn huyện, giai đoạn 2015–2020, với định hướng giải pháp cho giai đoạn 2020–2025. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa trực tiếp đối với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, giáo viên và các nhà quản lý ngành giáo dục địa phương trong việc chuẩn hóa, hiện đại hóa môi trường giáo dục tiểu học.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng hai khung lý thuyết chính để xây dựng cơ sở phân tích.

Lý thuyết quản lý giáo dục theo chức năng PODC (Planning – Organizing – Directing – Controlling): Quản lý hoạt động xây dựng trường học thân thiện được tiếp cận theo 4 chức năng cốt lõi gồm lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, chỉ đạo và kiểm tra–đánh giá. Mô hình này cung cấp khung phân tích toàn diện để đánh giá từng khâu quản lý của hiệu trưởng, từ giai đoạn xây dựng kế hoạch chiến lược đến kiểm soát chất lượng thực hiện.

Lý thuyết trường học thân thiện lấy học sinh làm trung tâm (Child-Friendly School – CFS) của UNICEF: Trường học thân thiện là trường học được xây dựng dựa trên quyền của trẻ em, bảo đảm học sinh được học trong môi trường hòa nhập, bình đẳng, an toàn về thể chất lẫn tâm lý xã hội. Lý thuyết này xác định 5 đặc trưng: học sinh làm trung tâm, hòa nhập, dân chủ, bảo vệ và tham gia cộng đồng.

Năm khái niệm chuyên ngành cốt lõi gồm: (1) Quản lý trường tiểu học — sự tác động có kế hoạch của hiệu trưởng thông qua PODC nhằm đạt mục tiêu giáo dục; (2) Môi trường vật chất — cơ sở hạ tầng xanh, sạch, đẹp, an toàn; (3) Môi trường tâm lý xã hội — mối quan hệ thân thiện giữa các thành phần trong và ngoài nhà trường; (4) Kỹ năng sống — năng lực ứng phó tình huống thực tiễn; (5) Điều kiện hỗ trợ — nguồn lực tài chính, nhân lực, trang thiết bị dạy học.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp phương pháp định lượng và định tính trong năm học 2020–2021.

Cỡ mẫu và chọn mẫu: Khảo sát tiến hành tại 5 trong 11 trường tiểu học trên địa bàn huyện Bàu Bàng, chọn ngẫu nhiên nhằm đảm bảo tính khách quan và đại diện. Đối tượng tham gia gồm cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh và cha mẹ học sinh. Cỡ mẫu được tính theo công thức xác suất gần đúng với sai số e = 0,05. Phỏng vấn sâu được thực hiện với 5 hiệu trưởng và 10 giáo viên đại diện.

Phương pháp phân tích: Dữ liệu định lượng từ phiếu khảo sát được xử lý bằng phần mềm SPSS 22.0 với các phép thống kê gồm tần số, tỷ lệ phần trăm, điểm trung bình và độ lệch chuẩn. Lý do lựa chọn: SPSS cho phép so sánh điểm trung bình giữa các nhóm đối tượng và giữa các nội dung quản lý, từ đó xác định chính xác điểm mạnh và điểm yếu trong từng chức năng. Dữ liệu định tính từ phỏng vấn và phân tích hồ sơ được mã hóa, chọn lọc và loại bỏ nội dung trùng lặp.

Thang đo: Sử dụng thang Likert 4–5 mức độ để đánh giá mức độ thực hiện và mức độ đáp ứng của từng nội dung. Phương pháp nghiên cứu hồ sơ được áp dụng để phân tích kế hoạch năm học, báo cáo tổng kết và sản phẩm giáo dục của học sinh tại 5 trường.

---

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phát hiện 1 — Nhận thức về vai trò và mục tiêu còn hạn chế: Kết quả khảo sát cho thấy cán bộ quản lý và giáo viên nhìn chung nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động xây dựng trường học thân thiện, tuy nhiên mức độ hiểu biết về từng nội dung cụ thể (đặc biệt nội dung bảo tồn di tích lịch sử và giáo dục kỹ năng sống) chưa đồng đều. Tỷ lệ 100% giáo viên đạt chuẩn trình độ chuyên môn là điều kiện thuận lợi, nhưng chưa đủ để đảm bảo chất lượng tổ chức các hoạt động ngoài lớp học.

Phát hiện 2 — Môi trường vật chất thiếu đồng bộ: Trong số 11 trường tiểu học trên địa bàn huyện, rất ít trường có đầy đủ sân chơi ngoài trời và thiết bị vui chơi đạt chuẩn. Nhiều trường chưa đạt tiêu chuẩn diện tích tối thiểu 6m²/học sinh theo quy định (đối với khu vực thành thị), phòng chức năng thiếu hụt và không gian hoạt động trải nghiệm hạn chế. Nếu trình bày dưới dạng biểu đồ cột, có thể thấy rõ khoảng cách lớn giữa tiêu chuẩn yêu cầu và mức độ đáp ứng thực tế ở từng trường.

Phát hiện 3 — Công tác lập kế hoạch và chỉ đạo còn yếu: Thực trạng xây dựng kế hoạch hoạt động tại các trường mang tính hình thức, chưa gắn với đặc điểm cụ thể của từng đơn vị. Sự phân công nhiệm vụ giữa các lực lượng trong nhà trường chưa hợp lý, thiếu cơ chế phối hợp đồng bộ. Quá trình chỉ đạo thực hiện chưa đủ quyết liệt, còn tình trạng "làm theo phong trào" thiếu chiều sâu và bền vững.

Phát hiện 4 — Kiểm tra–đánh giá chưa hiệu quả: Công tác kiểm tra–đánh giá hoạt động xây dựng trường học thân thiện tại các trường tiểu học của huyện Bàu Bàng chưa được thực hiện định kỳ, tiêu chí đánh giá chưa cụ thể, rõ ràng. Kết quả đánh giá chưa được sử dụng hiệu quả để điều chỉnh kế hoạch hoạt động, dẫn đến tình trạng sai sót lặp lại nhiều năm liên tiếp. Bảng ma trận tương quan giữa mức độ kiểm tra và chất lượng thực hiện có thể trực quan hóa mối liên hệ này.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chủ quan của các hạn chế trên bao gồm: năng lực lập kế hoạch của một số hiệu trưởng còn hạn chế, khả năng huy động nguồn lực chưa cao, và ý thức trách nhiệm của một bộ phận giáo viên chưa đáp ứng yêu cầu. Nguyên nhân khách quan gồm: tốc độ tăng dân số cơ học nhanh tại huyện công nghiệp Bàu Bàng tạo áp lực quá tải cho cơ sở hạ tầng; ngân sách địa phương cho đầu tư cơ sở vật chất trường tiểu học còn hạn chế; và các văn bản hướng dẫn thực hiện phong trào chưa đủ chi tiết, đặc thù cho bậc tiểu học.

So với các nghiên cứu trong nước, phát hiện này tương đồng với kết luận của Trần Thị Thúy Hà khi nghiên cứu quản lý giáo dục môi trường tại Đà Nẵng: sự phối hợp giữa ban giám hiệu với các lực lượng ngoài nhà trường còn yếu là điểm nghẽn chung của nhiều địa phương. Điều này khẳng định tính hệ thống của vấn đề và sự cần thiết phải có giải pháp quản lý đồng bộ ở cấp độ toàn trường.

---

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi, luận văn đề xuất 5 biện pháp quản lý cụ thể cho giai đoạn 2020–2025:

Biện pháp 1 — Hoàn thiện công tác lập kế hoạch: Hiệu trưởng cần xây dựng kế hoạch năm học gắn với đặc điểm kinh tế–xã hội địa phương, có chỉ tiêu định lượng cụ thể (ví dụ: tăng 25% diện tích cây xanh trong 2 năm học). Kế hoạch phải được xây dựng có sự tham gia của tập thể sư phạm và được thông qua trong hội nghị đầu năm, thực hiện từ tháng 9 hàng năm.

Biện pháp 2 — Tổ chức tuyên truyền nâng cao nhận thức: Ban giám hiệu phối hợp với Phòng GD&ĐT tổ chức ít nhất 2 chuyên đề/năm về nội dung, phương thức xây dựng trường học thân thiện dành cho toàn bộ cán bộ quản lý và giáo viên. Mục tiêu: 100% giáo viên nắm vững 5 nội dung trọng tâm của phong trào trong vòng 1 năm học.

Biện pháp 3 — Huy động đa dạng nguồn lực: UBND huyện và Phòng GD&ĐT cần đẩy mạnh xã hội hóa giáo dục, huy động nguồn lực từ doanh nghiệp trong các khu công nghiệp trên địa bàn huyện Bàu Bàng để đầu tư trang thiết bị dạy học và cải thiện cơ sở vật chất. Mỗi trường phấn đấu có ít nhất 1 sân chơi đạt chuẩn và 1 phòng chức năng đáp ứng yêu cầu trong vòng 3 năm.

Biện pháp 4 — Quyết liệt chỉ đạo thực hiện kế hoạch: Hiệu trưởng phân công rõ ràng nhiệm vụ cho từng cá nhân, bộ phận; xây dựng cơ chế phối hợp đồng bộ giữa tổ chuyên môn, giáo viên chủ nhiệm và cha mẹ học sinh. Tăng cường sử dụng công nghệ thông tin trong điều phối và theo dõi tiến độ thực hiện kế hoạch theo từng tháng.

Biện pháp 5 — Tăng cường kiểm tra–đánh giá: Thiết lập hệ thống tiêu chí đánh giá cụ thể, minh bạch cho từng nội dung hoạt động. Thực hiện kiểm tra định kỳ hàng tháng và đột xuất; công khai kết quả đánh giá trong các buổi sinh hoạt chuyên môn. Sử dụng kết quả kiểm tra để điều chỉnh kế hoạch và làm căn cứ thi đua khen thưởng.

---

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Hiệu trưởng và phó hiệu trưởng các trường tiểu học là nhóm hưởng lợi trực tiếp nhất. Luận văn cung cấp khung quản lý PODC đầy đủ với các nội dung thực tiễn từ lập kế hoạch đến kiểm tra–đánh giá, có thể áp dụng ngay vào thực tiễn quản lý nhà trường. Đặc biệt hữu ích cho các trường đang trong giai đoạn xây dựng và hoàn thiện quy trình quản lý hoạt động phong trào.

Cán bộ quản lý Phòng và Sở GD&ĐT có thể tham khảo phần phân tích thực trạng và nguyên nhân để xây dựng các chính sách hỗ trợ phù hợp với đặc thù các huyện có tốc độ đô thị hóa nhanh như Bàu Bàng. Hệ thống tiêu chí kiểm tra từ luận văn có thể được mở rộng thành bộ công cụ thanh tra chuyên ngành.

Giáo viên và giáo viên chủ nhiệm lớp tìm thấy trong luận văn các hướng dẫn cụ thể về tổ chức môi trường học tập thân thiện, rèn luyện kỹ năng sống và triển khai hoạt động trò chơi dân gian, tìm hiểu di tích lịch sử địa phương theo đúng độ tuổi học sinh tiểu học.

Nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Quản lý giáo dục có thể sử dụng luận văn như một tài liệu tham khảo về phương pháp thiết kế nghiên cứu kết hợp định lượng–định tính, cách xây dựng thang đo và quy trình khảo nghiệm tính cần thiết–khả thi của biện pháp. Đây cũng là nguồn tài liệu có giá trị cho các đề tài nghiên cứu về phát triển môi trường giáo dục tiểu học tại các địa phương có điều kiện tương đồng.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Trường học thân thiện, học sinh tích cực theo quy định của Việt Nam bao gồm những nội dung nào?

Theo Chỉ thị số 40/2008/CT-BGDĐT, phong trào có 5 nội dung cốt lõi: xây dựng trường lớp xanh–sạch–đẹp–an toàn; dạy học hiệu quả phù hợp với đặc điểm lứa tuổi; tổ chức hoạt động tập thể vui tươi lành mạnh; học sinh tìm hiểu và chăm sóc di tích lịch sử địa phương; và rèn luyện kỹ năng sống. Mỗi nội dung gắn liền với chỉ tiêu cụ thể trong từng năm học.

2. Tiêu chuẩn diện tích tối thiểu để được công nhận "trường học xanh" là bao nhiêu?

Theo quy chuẩn xây dựng trường tiểu học của Bộ GD&ĐT, khu vực thành phố và thị xã cần đạt tối thiểu 6m²/học sinh; khu vực nông thôn và miền núi cần 10m²/học sinh. Nếu tổ chức học 2 buổi/ngày, tiêu chuẩn diện tích tăng thêm 25%. Cây xanh cần chiếm ít nhất 40% diện tích sân trường và phải là loại cây có rễ cọc, khó đổ gẫy để đảm bảo an toàn.

3. Tại sao huyện Bàu Bàng gặp khó khăn đặc thù trong xây dựng trường học thân thiện so với các địa phương khác?

Bàu Bàng là huyện công nghiệp trẻ, thành lập năm 2014, với dân số cơ học tăng nhanh do thu hút lao động vào các khu công nghiệp. Năm học 2020–2021, số học sinh tăng thêm 1.000 em, tương đương mở thêm 35 nhóm/lớp chỉ trong một năm. Tốc độ tăng trưởng này vượt khả năng đầu tư cơ sở vật chất, tạo ra áp lực quá tải đặc thù khác hẳn so với các địa phương ổn định dân số.

4. Làm thế nào để huy động nguồn lực xã hội hóa cho xây dựng trường học thân thiện?

Cơ chế hiệu quả gồm: ký kết hợp tác với doanh nghiệp trong khu công nghiệp (hỗ trợ trang thiết bị, cây xanh, sân chơi); vận động hội cha mẹ học sinh đóng góp tự nguyện theo kế hoạch được công khai minh bạch; phối hợp với UBND xã và các tổ chức đoàn thể địa phương trong tổ chức hoạt động ngoại khóa. Điều kiện tiên quyết là kế hoạch huy động phải cụ thể, rõ ràng về mục tiêu sử dụng và có cơ chế giám sát minh bạch.

5. Hiệu trưởng cần làm gì đầu tiên để cải thiện công tác kiểm tra–đánh giá hoạt động xây dựng trường học thân thiện?

Bước đầu tiên là xây dựng bộ tiêu chí đánh giá cụ thể, đo lường được cho từng nội dung, dựa trên các văn bản chỉ đạo như Kế hoạch số 307/KH-BGDĐT và Kế hoạch số 103/KH-BGDĐT. Tiếp theo, lịch kiểm tra định kỳ phải được thông báo từ đầu năm và kết quả phải được công khai trong sinh hoạt chuyên môn, tránh tình trạng "chỉ kiểm tra khi có đoàn về".

---

Kết luận

• Xác định rõ thực trạng: Nghiên cứu đã chỉ ra 4 nhóm hạn chế chính trong quản lý xây dựng trường học thân thiện tại 5 trường tiểu học huyện Bàu Bàng, từ lập kế hoạch đến kiểm tra–đánh giá, với bằng chứng định lượng được xử lý bằng SPSS 22.0.
• Đóng góp lý luận: Hệ thống hóa và làm rõ khung lý thuyết quản lý PODC trong bối cảnh đặc thù của trường học thân thiện bậc tiểu học tại địa phương có tốc độ đô thị hóa cao.
• Đóng góp thực tiễn: Đề xuất 5 biện pháp quản lý cụ thể, đã được khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi qua ý kiến của cán bộ quản lý và giáo viên thực tiễn.
• Định hướng giai đoạn 2020–2025: Ưu tiên huy động nguồn lực xã hội hóa, tăng cường phối hợp nhà trường–gia đình–cộng đồng và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý.
• Khuyến nghị mở rộng: Phòng GD&ĐT huyện Bàu Bàng cần sớm ban hành bộ tiêu chí đánh giá trường học thân thiện phù hợp đặc thù địa phương; UBND huyện cần ưu tiên ngân sách cải tạo ít nhất 3/11 trường đạt chuẩn diện tích trong 2 năm tới.

Luận văn là tài liệu tham khảo thiết thực cho các nhà quản lý giáo dục mong muốn xây dựng môi trường học tập thực sự thân thiện và hiệu quả cho học sinh tiểu học tại các địa phương có điều kiện phát triển tương đồng với huyện Bàu Bàng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và các 7 phụ lục, luận văn gồm có 03 chương: Chƣơng 1: Cơ sở lí luận quản lý xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở các trường tiểu học Chƣơng 2: Thực trạng quản lý xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở các trường tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương Chƣơng 3: Biện pháp quản lý xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở các trường tiểu học của huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương Phần kết luận và khuyến nghị 8 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÍ XÂY DỰNG TRƢỜNG HỌC THÂN THIỆN HỌC SINH TÍCH CỰC Ở CÁC TRƢỜNG TIỂU HỌC 1. Tổng quan các nghiên khảo sát về quản lý xây dựng trƣờng học thân thiện học sinh tích cực ở các trƣờng tiểu học 1. Nghiên cứu trên thế giới Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở các trường tiểu học luôn được sự quan tâm nghiên cứu từ nhiều nhà chuyên môn nhằm phát triển toàn diện cho học sinh. Trong phần này, người nghiên cứu trình bày những công trình liên quan đến nghiên cứu vấn đề, cụ thể như: Trong cuốn “Giáo dục vì cuộc sống sáng tạo” của tác giả Tsunesaburo Makiguchi, xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực là tạo dựng môi trường giáo dục thuận lợi để giúp học sinh được tham gia vào quá trình học tập, hình thành kinh nghiệm thực tiễn thông qua những trải nghiệm trong các hoạt động giáo dục trong và ngoài giờ lên lớp với những giáo cụ, trang thiết bị thực hành đầy đủ và có sự hỗ trợ nhiệt tình của đội ngũ giáo viên [23].

Như vậy, xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực là xây dựng một môi trường giáo dục lấy học sinh làm trung tâm, nhà trường phải đầu tư xây dựng môi trường vật chất, trang thiết bị dạy học an toàn, sạnh, đẹp, tổ chức đa dạng các hình thức hoạt động giáo dục, tạo cơ hội cho trẻ được tham gia vào các hoạt động trải nghiệm, được tương tác tích cực trong môi trường giáo dục thực tiễn, thu hút học sinh đến trường Trong bài viết “Working Towards Inclusive Education – Hướng đến giáo dục hòa nhập” của Peter Mittler, sự thay đổi môi trường giáo dục nhà trường là rất quan trọng đối với kết quả giáo dục học sinh. Việc thay đổi này bao gồm việc sửa đổi chương trình và đổi mới phương pháp dạy học, thúc đẩy sự tham gia của phụ huynh vào quá trình học tập của học sinh. Tuy nhiên, việc thay đổi này cần được thực hiện, điều chỉnh như thế nào cho phù hợp, đồng thời giáo viên cần lựa chọn và sử dụng phương pháp dạy học như thế nào cho hiệu quả [36]. Qua đó, xây dựng trường học thân thiện là việc thay đổi môi trường giáo dục giáo dục theo hướng tích cực, đảm bảo các điều kiện thuận lợi để học sinh phát triển theo mục tiêu chương trình giáo dục, nâng cao chất lượng học tập của học sinh.

Trong bài viết “The effects of academic environment and bacground characteristics on students’ satisfaction and performance – Ảnh hưởng của môi trường học tập và các đặc điểm cơ bản đến sự hài lòng và hiệu suất của học sinh” của Karemera, môi trường vật chất, trang thiết bị dạy học ảnh hưởng đến kết quả học tập 9 của học sinh. Xây dựng trường học thân thiện là xây dựng tòa nhà thích hợp, đủ và an toàn, cũng như xây dựng được một môi trường giáo dục lành mạnh, sạch sẽ, an ninh và bảo vệ học sinh. Trường học được xem là thân thiện với học sinh khi không có rào cản, thúc đẩy tiếp cận hòa nhập và quyền bình đẳng của mọi học sinh, đặc biệt trường học phải có đầy đủ và trang thiết bị phù hợp để hỗ trợ học sinh trong học lý thuyết và thực hành [35]. Trong bài bài viết “Child-Friendly Schooling for Peacebuilding – Trường học thân thiện với học sinh để xây dựng hòa bình” của UNICEF, trường học thân thiện về cơ bản là trường học được xây dựng dựa trên quyền của trẻ em với những đặc điểm và nguyên tắc như: Lấy học sinh làm trung tâm; Hòa nhập (hòa bình, khoan dung, bình đẳng và hữu nghị); Sự tham gia của dân chủ (tạo sự cởi mở cho trẻ có tiếng nói trong đàm phán về nội dung chương trình giảng dạy và lựa chọn phương pháp, quy trình học tập); Bảo vệ (trường học là nơi lành mạnh về thể chất và tình cảm xã hội, hợp vệ sinh môi trường, hỗ trợ tâm lý xã hội, học kỹ năng sống và bảo vệ học sinh khỏi bị lạm dụng và tổn hại, kể cả trên đường đến và đi học) [39].

Như vậy, xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực là đồng nghĩa với việc xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học an toàn, hiện đại, xây dựng một đội ngũ giáo viên giàu kinh nghiệm, hỗ trợ mọi yêu cầu học tập của học sinh. Theo bài viết “Giving creativity room to students through the friendly school’s program – Mang đến không gian sáng tạo cho học sinh thông qua chương trình trường học thân thiện ” của Bukman Lian, Muhammad Kristiawan và Rosma Fitriya cho thấy, việc xây dựng trường học thân thiện là tạo ra môi trường học tập thuận lợi để học sinh học hiệu quả trong bầu không khí mang lại cảm giác an toàn, phần thưởng mà không có sự đe dọa và khuyến khích, không có sự phận biệt đối xử. Học sinh được giáo dục và bảo vệ trong một môi trường lành mạnh với sự tham gia của cha mẹ học sinh và công đồng xã hội. Một số đặc điểm của trường học thân thiện: Thái độ đối với học sinh, đối xử cân bằng giữa nam-nữ, thông minh-yếu, giàu-nghèo, bình thường-khuyết tật, viên chức lao động, tôn giáo, xã hội và chuẩn mực văn hóa, tình cảm với học sinh; Phương pháp học tập được áp dụng các PPDH đa dạng và đổi mới; Phương tiên học tập, quá trình học tập được hỗ trợ bằng các phương tiện giảng dạy như sách giáo khoa và đồ dùng dạy học, giáo cụ trực quan giúp học sinh dễ tiếp thu; Thu hút học sinh tham gia vào các hoạt động làm, thực hành khác nhau để phát triển năng lực; Sắp xếp lớp học, bàn, ghế, hình minh họa khoa học; Học sinh được tham gia bày tỏ ý kiến trong xây dựng trường, lớp thông qua hòm thư góp ý, báo tường; Nước sạch, công trình vệ sinh, các thiết bị y tế được trang trí, điều chỉnh theo tư thế và đặc điểm tuổi của học sinh [34].

10 Bài viết của Yulia Stukalina liên quan đến việc quản lý việc xây dựng môi trường giáo dục nhằm giúp nâng cao chất lượng học tập cho học sinh. Theo Yulia Stukalina, môi trường giáo dục cho học sinh bào gồm môi trường vật chất và môi trường tâm lý xã hội. Để quản lý hoạt động tạo dựng môi trường giáo dục trong nhà trường lành mạnh, học sinh học tập tích cực, nhà quản lý giáo dục phải xây dựng được kế hoạch chiến lược phát triển nhà trường, kế phải phải gắn với xu hướng phát triển nhà trường, bối cảnh xã hội và các yếu tố bên trong và bên ngoài nhà trường ảnh hưởng đến quá trình quản lý xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh, thân thiện. Đồng thời, nhà quản lý cần phải quan tâm phát triển nguồn lực bên trong nhà trường, bởi đây là nguồn lực cần thiết để duy trì quá trình giáo dục và các mối quan hệ xã hội.

Đặc biệt, để quản lý việc xây dựng môi trường giáo dục tích cực người học phải tập trung vào chất lượng các hoạt động giáo dục, thú hút học sinh thông qua tương tác với các bên liện quan và tận dụng lợi thế của công nghệ thông tin trong quản lý [40]. Như vậy có thể thấy, các công trình nghiên cứu của nhiều tác giả trên thế giới về việc tổ chức xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực có vai trò quan trọng nhằm nâng cao chất lượng giáo dục nhà trường, tạo niềm tin và sự an toàn cho học sinh, thu hút học sinh tham gia trong các hoạt động trải nghiệm trong quá trình học tập trong các môn học. Bởi xây dựng trường học thân thiện và việc đầu tư, thiết kế không gian trường lớp, trang bị trang thiết bị dạy học đầy đủ, an toàn thu hút học sinh, cũng như phát triển đội ngũ giáo viên tạo dựng môi trường tâm lý thỏa mái cho học sinh khi tìm hiểu, khám phá trong học tập và nâng cao kết quả học tập. Tuy các công trình trên chưa tập trung nghiên cứu đầy đủ về quản lý hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở bậc tiểu học, nhưng các công trình nghiên cứu đã tổng quan được những yếu tố quyết định đến sự thành công trong quá trình tổ chức xây dựng trường học thân thiện góp phần nâng cao kết quả học tập của học sinh.

Nghiên cứu trong nước Trong phần này, người nghiên cứu xin trình bày tổng quan nghiên cứu vấn đề qua một số bài báo và chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về hoạt động xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực cũng như quản lý về hoạt động này, cụ thể như: Trong bài viết “Trường học thân thiện, học sinh tích cực, từ lý luận vững chắc đến hiệu quả lâu bền” của Nguyễn Huy Huấn và Đặng Hồng Điều cho thấy, mỗi quốc gia thực hiện trường học thân thiện, học sinh tích cực theo cách riêng của mình, nhưng tất cả đều hướng đến chất lượng của môi trường giáo dục bao gồm vật chất và tinh thần. Ở Việt Nam, xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực được thực hiện theo phong trào thi đua “xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực” do Bộ 11 trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động với 5 nội dung: Xây dựng trường lớp xanh - sạch - đẹp, an toàn; Dạy và học hiệu quả, phù hợp với học sinh; Tổ chức hoạt động tập thể vui tươi lành mạnh; Học sinh tìm hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị di tích lịch sử, văn hóa, cánh mạng ở địa phương. Như vậy, yếu tố học sinh tích cực chính là một sự sáng tạo, phát triển của Việt Nam, để khắc phục một nhược điểm chung của học sinh Á Đông là lụt rè, thiếu tự tin [17]. Trong bài viết “Xây dựng lớp học thân thiện trong các trường tiểu học” của Phan Duy Nghĩa cho thấy, học sinh yêu trường, yêu lớp, gắn bó với trường, lớp mới đem lại hiệu quả cao trong giáo dục.