PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do lựa chọn chủ đề của đề án Sự ra đời của các Quỹ đầu tư phát triển địa phương giúp chính quyền địa phương khắc phục được các khó khăn về cung cấp vốn dài hạn, tạo động lực cho các nhà đầu tư thuộc các thành phần kinh tế đầu tư vào các dự án phát triển kết cấu hạ tầng. Đồng thời, các quỹ hoạt động hiệu quả cũng giúp chính quyền các địa phương nâng cao tính chủ động trong các hoạt động đầu tư khi quyết định được đưa ra trên cơ sở bám sát với tình hình thực tế, định hướng các chiến lược, mục tiêu phat triển KTXH cụ thể tại địa phương trong từng giai đoạn. Xác định được sự cần thiết, vai trò, nhiệm vụ của Quỹ Đầu tư phát triển trong việc cung cấp nguồn vốn đầu tư, tạo động lực thúc đẩy đầu tư phát triển kinh tế, UBND tỉnh Bắc Giang đã thành lập Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang tại quyết định số 95/QĐ-UBND ngày 04/3/2014.
Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang là Quỹ tài chính nhà nước ngoài Ngân sách, tự chủ về tài chính, không vì mục tiêu lợi nhuận, bảo toàn và phát triển vốn; hoạt động độc lập với Ngân sách nhà nước; thực hiện chức năng cho vay, đầu tư tại địa phương theo quy định của pháp luật, thực hiện huy động vốn trung, dài hạn từ các tổ chức trong và ngoài nước, đầu tư các dự án, đầ u tư thành lập tổ chức kinh tế, đầu tư góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp của tổ chức kinh tế thuộc danh mục lĩnh vực đầu tư, cho vay của Quỹ theo quy định; bên cạnh chức năng chính là cho vay, đầu tư, Quỹ được giao ủy thác quản lý QPTĐ tỉnh, thực hiện các dịch vụ tài chính, giá cả theo quy định và nhiệm vụ tỉnh giao. Trong những năm qua Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang đã triển khai thực hiện các hoạt động về đầu tư, cho vay và quản lý vốn ủy thác. Nhiều dự án sau khi được ứng vốn đã triển khai đúng tiến độ, kịp thời giải phóng mặt bằng, tạo quỹ đất đấu giá thu tiền sử dụng đất cho Ngân sách nhà nước và phát triển quỹ đất phục vụ phát triển KTXH của địa phương. Tuy nhiên, trong quá trình hoạt động, quản lý Quỹ cũng gặp rất nhiều khó khăn, vướng mắc do hệ thống văn bản quy phạm pháp luật đối với các hoạt động của Quỹ đầu tư địa phương chưa hoàn thiện, rõ ràng.
Căn cứ pháp lý cao nhất hiện nay là Nghị định số 147/2020/NĐ-CP ngày 18/12/2020 của Chính phủ Quy định về tổ chức và hoạt động của Quỹ đầu tư phát triển địa phương cũng không quy định rõ ràng vị trí pháp lý của Quỹ nên đến này chưa có hệ thông 2 văn bản pháp lý thông nhất áp dụng đối với hoạt động của Quỹ đầu tư phát triển địa phương dẫn đến mỗi Quỹ có cách hiểu, áp dụng hệ thống văn bản pháp lý khác nhau trong quá trình hoạt động. Bên cạnh đó, các vướng mắc về phân cấp quản lý, hoạt động đầu tư trực tiếp các dự án, việc huy động vốn, đầu tư góp vốn cũng gặp rất nhiều vướng mắc do việc quy định tính chất nguồn vốn của Quỹ (vốn nhà nước ngoài Ngân sách). Nguyên nhân cơ bản của việc chưa phát huy tối đa nguồn lực, lợi thế, hiệu quả trong sử dụng vốn của Quỹ là do chính sách, văn bản pháp lý của nhà nước về hoạt động của Quỹ đầu tư còn thiếu, chưa cụ thể. Lĩnh vực hoạt động của Quỹ rất rộng, đòi hỏi phải am hiểu nhiêu lĩnh vực: pháp luật, thông lệ quốc tế, kỹ thuật công nghệ, tài chính, đấu thầu,.
Trong khi đó, Quỹ đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang mới thành lập được 10 năm, năng lực kinh nghiệm của cán bộ còn hạn chế, cần phải tiếp tục bồi dưỡng và rèn luyện về kiến thức, kỹ năng. Với những lý do trên tôi lựa chọn nghiên cứu đề tài Quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang làm đề án tốt nghiệp Thạc sỹ kinh tế của mình. Mục tiêu và nhiệm vụ của đề án 2. Mục tiêu của đề án Mục tiêu của đề án là đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao công tác quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang.
Nhiệm vụ của đề án Để đạt được mục tiêu đã đặt ra, đề án cần giải quyết 3 nhiệm vụ cơ bản sau: - Hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về quản lý quỹ đầu tư phát triển và căn cứ pháp lý và thực tiễn để xây dựng đề án. - Phân tích thực trạng triển khai đề án quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang, trên cơ sở đó chỉ ra những kết quả đạt được, những hạn chế và nguyên nhân dẫn đến hạn chế trong quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2021-2023 từ đó đưa ra được các giải pháp phù hợp. - Đưa ra được các kiến nghị nhằm nâng cao công tác quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang trong thời gian tới. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của đề án 3.
Đối tƣợng nghiên cứu của đề án Đối tượng nghiên cứu của đề án là công tác quản lý quỹ đầu tư phát triển của tỉnh Bắc Giang. Phạm vi nghiên cứu của đề án Phạm vi về không gian: tại Quỹ đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang Phạm vì về thời gian: Những vấn đề liên quan đến quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang được khảo sát trong khoảng thời gian từ năm 2022 đến năm 2024 và đề xuất các giải pháp hữu hiệu đến năm 2030. Phạm vi về nội dung: Đề án tập trung nghiên cứu các vấn đề về quản lý quỹ đầu tư phát triển. Quy trình và Phƣơng pháp nghiên cứu Phương pháp tiếp cận: tiếp cận đối tượng nghiên cứu (quản lý quỹ đầu tư phát triển) đi từ việc làm rõ vấn đề lý thuyết, nhận dạng đối tượng cần nghiên cứu, đi đền phân tích thực trạng và xác định giải pháp để nâng cao công tác quản lý Quỹ đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang.
Phương pháp thu thập dữ liệu: các thông tin dữ liệu thứ cấp được thu thập từ hai nguồn là nguồn nội bộ và nguồn bên ngoài. - Nguồn nội bộ: Những nội dung gồm dữ liệu bên trong tổ chức như các báo cáo về hoạt động kinh doanh, báo cáo thường niên, báo cáo tổng hợp theo quý, cơ cấu tổ chức, báo cáo về quản lý Quỹ đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang. - Nguồn bên ngoài: Dữ liệu thứ cấp bên ngoài gồm sách, báo chí, các báo cáo và số liệu của các cơ quan chức năng thuộc nhà nước, các thông tin trên internet hay các công trình nghiên cứu trước đó, các website và các kênh khác nhau có nội dung liên quan đến đề án tốt nghiệp thạc sĩ Phương pháp phân tích: Luận văn sử dụng các kỹ thuật phân tích theo chỉ tiêu, phân tích biên động, phân tích xu hướng. - Xử lý dữ liệu: Xử lý và tính toán các số liệu, các chỉ tiêu nghiên cứu được tiền hành trên máy tính bằng phần mềm Excel và phần mềm ứng dụng liên quan.
Kết cấu đề án Nội dung chính của đề án tốt nghiệp được trình bày trong 3 phần: Phần 1: Cơ sở xây dựng đề án quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang Phần 2: Nội dung của đề án quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang. Phần 3: Các đề xuất và kiến nghị đối với đề án quản lý Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Bắc Giang. 5 PHẦN 1: CƠ SỞ XÂY DỰNG ĐỀ ÁN QUẢN LÝ QUỸ ĐẦU TƢ PHÁT TRIỂN TỈNH BẮC GIANG 1. Các khái niệm cơ bản Quỹ đầu tư phát triển địa phương là một định chế tài chính của địa phương, thực hiện các hoạt động cho vay đầu tư, đầu tư trực tiếp vào các dự án, góp vốn thành lập các tổ chức kinh tế, ủy thác và nhận ủy thác nhằm đâu tư phát triển hạ tầng kỹ thuật của địa phương.
Là công cụ tài chính để huy động các nguồn lực tài chính phục vụ cho mục tiêu phát triển hệ thông kết cấu hạ tầng kinh tê kỹ thuật theo chiến lược phát triển kinh tế xã hội đã được HĐND tỉnh, thành phố phê chuẩn. Quỹ đầu tư phát triển địa phương là tiền đề cho việc chuyên hóa một phân hoạt động đầu tư của nhà nước sang cho toàn xã hội nhằm thực hiện chủ trương nhà nước và nhân dân cùng làm, nhà nước chỉ tập trung đầu tư vào các dự án, chương trình quan trọng, những dự án không có khả năng thu hồi vốn, hoặc những dự án phục vụ lợi ích công cộng, an sinh xã hội. Đối với các dự án, chương trình gắn liền với KTXH theo địa bàn và có khả năng thu hồi vốn trực tiếp thì việc đầu tư sẽ được xã hội hóa thông qua các kênh khác nhau, trong đó có kênh Quỹ Đầu tư phát triển địa phương. Hoạt động của quỹ đầu tư phát triển địa phương bổ trợ cho các kênh đầu tư khác hiện có và tạo nên một mạng lưới đầu tư hoàn chỉnh trên địa bàn các tỉnh, thành phố, hình thành thêm một định chế trung gian tài chính mới góp phần thúc đẩy sự phát triển của thị trường vốn trong nước.
Vốn của Quỹ đầu tư phát triển địa phương được hình thành từ dự toán chi Ngân sách và nguồn tăng thu Ngân sách địa phương hàng năm. Theo Nghị định số 147/2020/NĐ - CP ngày 18/12/2020 của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của Quỹ đầu tư phát triển địa phương: Quỹ đầu tư phát triển địa phương là quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (sau đây gọi tắt là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) thành lập, hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, bảo toàn và phát triển vốn; thực hiện chức năng cho vay và đầu tư tại địa phương theo quy định tại Nghị định này. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện chức năng đại diện chủ sở hữu nhà nước đối với Quỹ. Nguyên tắc hoạt động của Quỹ đầu tư phát triển địa phương: Tự chủ về tài chính, không vì mục tiêu lợi nhuận, bảo toàn và phát triển vốn; hoạt động độc lập 6 với ngân sách nhà nước.
Chịu trách nhiệm hữu hạn trong phạm vi vốn điều lệ. Thực hiện cho vay, đầu tư đúng đối tượng và điều kiện theo quy định tại Nghị định này. Quỹ đầu tư phát triển địa phương thực hiện huy động vốn trung, dài hạn từ các tổ chức trong và ngoài nước theo quy định của Nghị định này và pháp luật có liên quan.