Luận án tiến sĩ về quản lý nhà nước đối với Tập đoàn kinh tế TCT 90-91

Chuyên khảo phân tích Luan an tien si cua ncs le hong tinh, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Trường học: Học viện Hành chính Quốc gia
• Chuyên ngành: Quản lý hành chính công
• Đề tài: Quản lý nhà nước đối với TCT 90 - 91 theo hướng hình thành TĐKT
• Loại tài liệu: Luận án tiến sỹ
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: LUẬN CỨ KHOA HỌC VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI TỔNG CÔNG TY 90 – 91 THEO HƯỚNG HÌNH THÀNH TẬP ĐOÀN KINH TẾ
• 1.1. Tổng quan về Tổng công ty 90 – 91, tập đoàn kinh tế và quá trình hình thành tập đoàn kinh tế
• 1.1.1. Nhận thức về Tổng công ty 90 - 91
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI TỔNG CÔNG TY 90 – 91 THEO HƯỚNG HÌNH THÀNH TẬP ĐOÀN KINH TẾ
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ HỆ THỐNG GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI TỔNG CÔNG TY 90 – 91 THEO HƯỚNG HÌNH THÀNH TẬP ĐOÀN KINH TẾ
• KẾT LUẬN

Tóm tắt

I. Tổng quan về Quản lý nhà nước đối với Tập đoàn kinh tế TCT 90 91

Quản lý nhà nước đối với Tập đoàn kinh tế TCT 90-91 là một chủ đề quan trọng trong bối cảnh đổi mới và phát triển kinh tế Việt Nam. Tập đoàn kinh tế TCT 90-91 được hình thành nhằm tạo ra các doanh nghiệp lớn có khả năng cạnh tranh trên thị trường trong và ngoài nước. Việc quản lý nhà nước đóng vai trò quyết định trong việc hình thành và phát triển các TCT này, từ việc xây dựng các chính sách pháp lý đến việc tạo điều kiện cho các doanh nghiệp hoạt động hiệu quả.

1.1. Định nghĩa và vai trò của Tập đoàn kinh tế TCT 90 91

Tập đoàn kinh tế TCT 90-91 là hình thức tổ chức kinh tế hiện đại, được hình thành từ các Tổng công ty nhà nước. Vai trò của TCT 90-91 không chỉ nằm ở việc tạo ra lợi nhuận mà còn ở việc đóng góp vào sự phát triển kinh tế quốc gia, tạo ra việc làm và thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

1.2. Lịch sử hình thành và phát triển của TCT 90 91

TCT 90-91 được hình thành trong bối cảnh Việt Nam thực hiện đổi mới kinh tế. Các chính sách của nhà nước đã tạo điều kiện cho sự ra đời và phát triển của các TCT này, từ đó hình thành nên các tập đoàn kinh tế lớn, có khả năng cạnh tranh cao trên thị trường.

II. Thách thức trong quản lý nhà nước đối với Tập đoàn kinh tế TCT 90 91

Quản lý nhà nước đối với Tập đoàn kinh tế TCT 90-91 gặp phải nhiều thách thức. Những thách thức này không chỉ đến từ nội bộ của các TCT mà còn từ môi trường kinh doanh bên ngoài. Việc thiếu hụt các quy định pháp lý rõ ràng và đồng bộ là một trong những vấn đề lớn nhất.

2.1. Vấn đề pháp lý trong quản lý TCT 90 91

Các quy định pháp lý hiện hành chưa đủ rõ ràng và đồng bộ, dẫn đến khó khăn trong việc thực hiện các chính sách quản lý. Điều này ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh và phát triển bền vững của các TCT.

2.2. Khó khăn trong việc tự chủ tài chính của TCT 90 91

Nhiều TCT vẫn phụ thuộc vào ngân sách nhà nước, điều này hạn chế khả năng tự chủ tài chính và quyết định trong hoạt động kinh doanh. Việc cải cách cơ chế tài chính là cần thiết để nâng cao tính tự chủ cho các TCT.

III. Phương pháp quản lý nhà nước hiệu quả đối với Tập đoàn kinh tế TCT 90 91

Để quản lý nhà nước hiệu quả đối với Tập đoàn kinh tế TCT 90-91, cần áp dụng các phương pháp quản lý hiện đại và linh hoạt. Việc xây dựng các chính sách phù hợp và tạo điều kiện thuận lợi cho các TCT hoạt động là rất quan trọng.

3.1. Xây dựng chính sách quản lý linh hoạt

Chính sách quản lý cần được điều chỉnh linh hoạt để phù hợp với thực tiễn hoạt động của các TCT. Việc này giúp các TCT có thể thích ứng nhanh chóng với những thay đổi của thị trường.

3.2. Tăng cường giám sát và đánh giá hiệu quả hoạt động

Cần có hệ thống giám sát và đánh giá hiệu quả hoạt động của các TCT để kịp thời phát hiện và xử lý các vấn đề phát sinh. Điều này giúp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với các TCT.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về TCT 90 91

Nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với TCT 90-91 đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực trong việc hình thành và phát triển các TCT. Những ứng dụng thực tiễn từ nghiên cứu này có thể giúp cải thiện hiệu quả quản lý nhà nước trong tương lai.

4.1. Kết quả đạt được từ việc quản lý nhà nước

Việc quản lý nhà nước đã giúp các TCT 90-91 phát triển mạnh mẽ, đóng góp vào sự phát triển kinh tế quốc gia. Các TCT đã có những bước tiến đáng kể trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học kinh nghiệm từ việc quản lý nhà nước đối với TCT 90-91 có thể được áp dụng cho các lĩnh vực khác trong nền kinh tế. Việc học hỏi từ thực tiễn sẽ giúp cải thiện hiệu quả quản lý trong tương lai.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của TCT 90 91

Kết luận về quản lý nhà nước đối với TCT 90-91 cho thấy rằng việc cải cách và hoàn thiện các chính sách quản lý là cần thiết để nâng cao hiệu quả hoạt động của các TCT. Triển vọng tương lai của TCT 90-91 phụ thuộc vào khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường.

5.1. Định hướng phát triển TCT 90 91 trong tương lai

Tương lai của TCT 90-91 sẽ phụ thuộc vào việc cải cách các chính sách quản lý và tạo điều kiện thuận lợi cho các TCT hoạt động. Việc này sẽ giúp nâng cao khả năng cạnh tranh và phát triển bền vững.

5.2. Vai trò của nhà nước trong việc hỗ trợ TCT 90 91

Nhà nước cần đóng vai trò tích cực trong việc hỗ trợ các TCT 90-91 thông qua việc xây dựng các chính sách phù hợp và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi. Điều này sẽ giúp các TCT phát triển mạnh mẽ hơn trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 LUẬN CỨ KHOA HỌC VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ðỐI VỚI TỔNG CÔNG TY 90 – 91 THEO HƯỚNG HÌNH THÀNH TẬP ðOÀN KINH TẾ 1. Tổng quan về Tổng công ty 90 – 91, tập ñoàn kinh tế và quá trình hình thành tập ñoàn kinh tế 1. Nhận thức về Tổng công ty 90 - 91 Lịch sử phát triển của nền kinh tế thị trường ở các nước cũng như Việt Nam chỉ ra rằng ñể tạo lập lợi thế trong cạnh tranh các doanh nghiệp ñơn lẻ thông qua hình thức liên kết, liên doanh với nhau hình thành nên các tổ hợp nhiều Công ty có quy mô lớn về vốn, có công nghệ hiện ñại thành những doanh nghiệp lớn. Một hình thức tạo lập lợi thế cạnh tranh khác là các nhà kinh doanh mở rộng doanh nghiệp của mình, tăng quy mô, mở rộng các chi nhánh, các doanh nghiệp có cơ sở nhỏ trong một doanh nghiệp lớn.

Những doanh nghiệp lớn này thường tập trung sản xuất, kinh doanh, dịch vụ một lĩnh vực, sản phẩm…. Người ta quan niệm ñó là các Tổng công ty và trong thực tế cũng ñược gọi là Tổng Công ty. Như vậy, có thể hiểu “Tổng công ty là những doanh nghiệp có quy mô lớn, có nhiều công ty, xí nghiệp thành viên cùng sản xuất một loại sản phẩm hoặc chi tiết sản phẩm, cùng kinh doanh một lĩnh vực, có quan hệ sở hữu chặt chẽ ñược ñiều hành thống nhất trong cơ sở phân công, phân cấp giữa Tổng công ty với các ñơn vị thành viên về các hoạt ñộng sản xuất kinh doanh”. Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường các Tổng công ty phát triển rất ña dạng và phong phú về hình thức tổ chức, về sở hữu, quy mô.

Trên thực tế ñể quảng bá uy tín trong cạnh tranh các nhà kinh doanh thường gọi doanh ngiệp của mình là Tổng công ty. Về pháp luật cũng chưa có văn bản nào quy ñịnh các tiêu chí cho Tổng công ty ñể phân biệt giữa Tổng công ty và Công ty. Tuy nhiên có thể ñặt ra một số tiêu chí ñể phân biệt Tổng công ty và Công ty. - Tổng công ty có quy mô lớn về vốn, lao ñộng và phạm vi hoạt ñộng.

12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] - Hoạt ñộng của Tổng công ty theo ngành sản phẩm, dịch vụ nhất ñịnh. Thường các Tổng công ty sản xuất, chế tạo một sản phẩm hoàn chỉnh, chẳng hạn Tổng công ty SAMCO sản xuất, lắp ráp hoàn chỉnh ô tô chở khách (từng bộ phận của ô tô do các công ty thành viên sản xuất); Tổng công ty xi măng sản xuất và tiêu thụ xi măng…… - Các Tổng công ty thường ñược tổ chức bộ máy chặt chẽ theo quan hệ dọc dược phân công, phân cấp phù hợp với nhiệm vụ của từng ñơn vị, từng cấp trong kinh doanh. Sơ ñồ tổ chức chung về Tổng công ty. TCT Chi nhánh Công ty Công ty Công ty Văn phòng thành viên thành viên thành viên ñại diện Các xưởng kho, trạm, cửa hàng….

- Các Tổng công ty thường ñược tổ chức quản lý hoạt ñộng theo thứ bậc rõ ràng, ñược ñiều hành tập trung thống nhất từ tổng giám ñốc. Những tiêu chí trên Tổng công ty là hình thức tổ chức doanhh nghiệp ñược phát triển từ các công ty ñáp ứng yêu cầu cạnh tranh của nền kinh tế thị trường hiện ñại. Ở Việt Nam, thực hiện ñổi mới kinh tế, chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung với chế ñộ sở hữu xã hội chủ nghĩa theo hai hình thức là sở hữu toàn dân (sở hữu nhà nước) và sở hữu tập thể (các hợp tác xã), xây dựng nền kinh tế thị trường ñịnh hướng xã hội chủ nghĩa với ña hình thức sở hữu. Theo ñó 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] hàng loạt các doanh nghiệp thuộc các thành phân kinh tế ra ñời và phát triển, trong ñó kinh tế nhà nước ñóng vai trò chủ ñạo.

Các doanh nghiệp nhà nước, các Tổng công ty nhà nước là lực lượng nòng cốt chủ yếu trong nền kinh tế. Với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt không chỉ trong nước mà cả với nước ngoài, Nhà nước Việt Nam ñã chủ trương ñổi mới DNNN theo hướng xây dựng những Tổng Công ty nhà nước, giữ vị trí then chốt trong nền kinh tế quốc dân. ðiều 43 Luật doanh nghiệp Nhà nước ñược Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá IX thông qua ngày 30/4/1995 quy ñịnh về Tổng Công ty Nhà nước: “Tổng Công ty Nhà nước là tổ chức kinh doanh có tư cách pháp nhân, có con dấu, có tài sản và có các quỹ tập trung theo quy ñịnh của Chính phủ, ñược Nhà nước giao quản lý vốn, tài nguyên, ñất ñai và các nguồn lực khác, có trách nhiệm bảo toàn và phát triển vốn, sử dụng có hiệu quả các nguồn lực ñược giao, thực hiện quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp nhà nước như quy ñịnh tại chương II của Luật doanh ngiệp nhà nước.” “ Tổng Công ty Nhà nước ñược thành lập và hoạt ñộng trên cơ sở liên kết nhiều ñơn vị thành viên có mối quan hệ gắn bó với nhau về lợi ích kinh tế, công nghệ, cung ứng, tiêu thu, dịch vụ, thông tin, ñào tạo nghiên cứu, tiếp thị, hoạt ñộng trong một hoặc một số chuyên ngành kinh tế - kỹ thuật chính, nhằm tăng cường khả năng kinh doanh của các ñơn vị thành viên và thực hiện các nhiệm vụ của chiến lược phát triển kinh tế xã hội trong từng thời kỳ”. Theo ñiều 44 của Luật Doanh nghiệp nhà nước: “ Tổng công ty nhà nước có thể có các loại ñơn vị thành viên sau ñây: + ðơn vị hạch toán ñộc lập; + ðơn vị hạch toán phụ thuộc: + ðơn vị sự nghiệp; ðơn vị thành viên của Tổng công ty nhà nước có con dấu, ñược mở tài khoản tại ngân hàng phù hợp với phương thức thanh toán của Tổng công ty nhà nước.

ðơn vị thành viên hạch toán ñộc lập có ñiều lệ riêng do Hội ñồng quản trị 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tổng công ty phê chuẩn phù hợp với các quy ñịnh của Luật DNNN và ñiều lệ Tổng công ty nhà nước. Chế ñộ tài chính và hạch toán của Tổng công ty nhà nước do Chính phủ quy ñịnh”. Các Tổng công ty (TCT) là các doanh nghiệp nhà nước hoạt ñộng theo Luật doanh nghiệp nhà nước, nhưng có quy mô lớn về vốn, về doanh thu, về số lượng các ñơn vị thành viên, về lao ñộng và về phạm vi hoạt ñộng. Việc hình thành các Tổng công ty là nhân tố quan trọng ñể Nhà nước thực hiện chiến lược phát triển kinh tế lâu dài và khẳng ñịnh quyết tâm trong cải cách, nâng cao hiệu quả và vị thế của thành phần kinh tế Nhà nước.

Các Tổng công ty Nhà nước có các công ty thành viên theo dạng hình chóp, trong ñó các Tổng công ty là cơ quan quản lý không trực tiếp kinh doanh, hoạt ñộng dựa vào các khoản phí ñược nộp từ các ñơn vị thành viên. Nhằm khẳng ñịnh vai trò nòng cốt của DNNN trong nền kinh tế quốc dân, Chính phủ ñã có Quyết ñịnh số 91/TTg ngày 7/3/1994 về việc “ Thí ñiểm thành lập tập ñoàn kinh doanh” và Quyết ñịnh số 90/TTg ngày 7/3/1994 về việc “ Tiếp tục sắp xếp DNNN”. Từ ñó ra ñời các Tổng công ty 90 – 91. Ở Việt Nam các Tổng công ty Nhà nước là những doanh nghiệp hoạt ñộng trong những ngành, những lĩnh vực then chốt của nền kinh tế và ñóng vai trò chủ lực trong việc ñảm bảo cân ñối lớn và ổn ñịnh kinh tế vĩ mô.

Tuỳ từng lĩnh vực và ñiều kiện cụ thể, các Tổng công ty ñược tổ chức theo một số mô hình sau ñây: Thứ nhất, theo mối quan hệ giữa các ñơn vị thành viên, các Tổng công ty ñược tổ chức theo một trong 3 loại mô hình: - Mô hình liên kết theo chiều dọc: bao gồm các Tổng công ty mà các thành viên có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, mỗi doanh nghiệp thành viên có thể là khác hàng hoặc là người cung cấp không thể thay thế ñược của các thành viên còn lại. Mỗi thành viên trong Tổng công ty ñược coi là một mắt xích của quá trình sản xuất, kinh doanh và phụ thuộc lẫn nhau. Sự phát triển của từng thành viên cũng như toàn Tổng công ty phu thuộc chặt chẽ và rõ rệt vào sự phát triêể của các thành viên khác. ðặc trưng cho Tổng công ty ñược tổ chức theo mô 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] hình này là các Tổng công ty: Tổng công ty ñiện lực Việt Nam, Tổng công ty Bưu chính Viễn thông, Tổng công ty Hàng không Việt Nam,….

- Mô hình liên kết theo chiều ngang: là dạng tổ chức liên kết giữa các doanh nghiệp thành viên cùng sản xuất, cung ứng một loại sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ. Do ñó tính ñộc lập tương ñối cao về cung ứng, sản xuất và tiêu thụ sản phẩm hàng hoá, dịch vụ. Các Tổng công ty hoạt ñộng theo mô hình này có mội liên kết tương ñối lỏng lẻo giữa các doanh nghiệp thành viên, hoặc thậm chí lỏng lẻo cả ñối với Tổng công ty. Sự phối hợp giữa các doanh nghiệp thành viên về chính sách giá, thị trường, ñào tạo nguồn nhân lực, chuyển giao trình ñộ quản lý…cũng là những thế mạnh của các Tổng công ty này.

Thuộc mô hình này bao gồm các Tổng công ty: Tổng công ty thép Việt Nam, Tổng công ty giấy Việt Nam, Tổng công ty cà phê Việt Nam… - Mô hình liên kết hỗn hợp: kết hợp giữa hai trạng thái liên kết dọc và liên kết ngang là mô hình liên kết hỗn hợp. Một số Tổng công ty liên kết dạng hỗn hợp có quy mô lớn, kinh doanh ña ngành, ña lĩnh vực. Các Tổng công ty dạng này có một số doanh nghiệp thành viên liên kết theo chiều ngang và một số doanh nghiệp liên kết theo chiều dọc. Chẳng hạn Tổng công ty Hàng hải Việt Nam, Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy Việt Nam….

Thứ hai, theo quy mô vốn của Tổng công ty: các Tổng công ty ñược phân thành 2 loại: - Tổng công ty 91 (ñược thành lập theo quyết ñịnh số 91/TTg ngày 7/3/1994) theo phương án khi thành lập phải có vốn pháp ñịnh tối thiểu là 1000 tỷ ñồng. Các Tổng công ty loại này là những Tổng công ty có vốn lớn, phạm vi hoạt ñộng rộng khắp cả nước, thuộc một số ngành, lĩnh vực quan trọng của Nhà nước và do Thủ tướng Chính phủ quyết ñịnh thành lập. Tuy nhiên, một số Tổng công ty có vốn thấp hơn quy ñịnh, nhưng thuộc lĩnh vực, ngành quan trọng, vẫn do Thủ tướng chính phủ cho phép thành lập.