Luận văn: Quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa của huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa

Luận văn thạc sĩ phân tích quản lý công quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa của huyện hà trung tỉnh thanh hóa, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp

• Tác giả: Mai Đình Hùng
• Người hướng dẫn: TS. Mai Anh Vũ
• Trường học: Trường Đại học Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa
• Chuyên ngành: Quản lý công
• Đề tài: Quản Lý Nhà Nước Đối Với Doanh Nghiệp Nhỏ và Vừa Tại Huyện Hà Trung, Tỉnh Thanh Hóa
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thanh Hóa

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC LỤC
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA
• 1.1. Khái quát về doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.2. Khái niệm doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.3. Đặc điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.4. Phân loại doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.5. Vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa trong nền kinh tế
• 1.6. Nội dung quản lý nhà nước với phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.7. Hệ thống văn bản quản lý nhà nước với DNNVV
• 1.8. Quản lý nhà nước phát triển về số lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.9. Quản lý nhà nước với DNNVV phát triển về chất lượng
• 1.10. Phát triển về mặt cơ cấu
• 1.11. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước phát triển DNNVV
• 1.11.1. Nhân tố vi mô
• 1.11.2. Nhân tố vĩ mô
• 1.12. Kinh nghiệm quản lý nhà nước với DNNVV ở một số địa phương và bài học rút ra cho huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 1.12.1. Kinh nghiệm về phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa ở một số địa phương trong nước
• 1.12.2. Bài học kinh nghiệm rút ra cho huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 1.13. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA CỦA HUYỆN HÀ TRUNG, TỈNH THANH HÓA
• 2.1. Khái quát về huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 2.2. Điều kiện tự nhiên huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 2.3. Tình hình kinh tế - xã hội huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 2.4. Thực trạng quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa của huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 2.4.1. Thực trạng phát triển về số lượng doanh nghiệp
• 2.4.2. Thực trạng phát triển về chất lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa của huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 2.4.3. Đánh giá chung về quản lý nhà nước với DNNVV của huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 2.4.3.1. Những kết quả đạt được
• 2.4.3.2. Một số hạn chế và nguyên nhân của hạn chế
• 2.5. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: ĐÁNH GIÁ VÀ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA CỦA HUYỆN HÀ TRUNG, TỈNH THANH HÓA
• 3.1. Mục tiêu và định hướng quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa của huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 3.2. Một số giải pháp tăng cường quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa của huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa
• 3.2.1. Tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến về luật doanh nghiệp, luật hỗ trợ DNNVV và triển khai thực hiện đồng bộ, hiệu quả các cơ chế, chính sách, pháp luật của nhà nước về ưu tiên, khuyến khích phát triển DNNVV trên địa bàn huyện
• 3.2.2. Tăng cường các khả năng tiếp cận về vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung
• 3.2.3. Tăng cường phát triển nguồn lực doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung
• 3.2.4. Tăng cường phát triển thị trường cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung
• 3.2.5. Chuyển đổi mô hình kinh doanh thông qua kinh doanh kỹ thuật số
• 3.2.6. Giải pháp nâng cao hiệu quả trong việc chấp hành chính sách nhà nước của các DNNVV
• 3.2.7. Tăng cường các mối liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm
• 3.2.8. Nâng cao kết quả kinh doanh và đóng góp cho xã hội của doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung
• 3.3. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Quản Lý Nhà Nước cho DNNVV tại Hà Trung

Sự phát triển kinh tế - xã hội hiện nay phụ thuộc lớn vào sự phát triển của doanh nghiệp. Việc huy động, khai thác và sử dụng hiệu quả các nguồn lực nội tại của nền kinh tế có vai trò quyết định, đảm bảo tính ổn định và bền vững trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế. Doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) đóng vai trò quan trọng trong công cuộc công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước. Chính sách phát triển DNNVV đã được quan tâm từ Đại hội Đảng lần thứ VI, VII và VIII, đặc biệt nhấn mạnh vào việc phát triển doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa với công nghệ tích hợp, vốn đầu tư ít, thu hút nhiều việc làm, và thời gian thu hồi vốn nhanh. Điều này phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế địa phương như Huyện Hà Trung, Tỉnh Thanh Hóa.

1.1. Vai trò của DNNVV trong phát triển kinh tế Hà Trung

DNNVV đóng góp quan trọng vào phát triển sản xuất, huy động và phát huy nội lực vào phát triển kinh tế - xã hội. Điều này góp phần phát triển kinh tế, tăng kim ngạch xuất khẩu, tăng thu ngân sách và tham gia giải quyết hiệu quả các vấn đề xã hội như tạo việc làm, xóa đói, giảm nghèo. Sự năng động, khả năng thích nghi, sự dễ dàng thay đổi công nghệ, hiệu quả đầu tư cao, dễ quản lý của DNNVV là thế mạnh cần phát huy, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế thế giới chịu ảnh hưởng bởi đại dịch.

1.2. Chính sách hỗ trợ DNNVV và vai trò của doanh nhân

Những đóng góp của DNNVV một phần nhờ vào sự nỗ lực của chính các doanh nghiệp, phần khác nhờ vào sự tác động của các cơ chế, chính sách đúng đắn đã tạo nền tảng hỗ trợ DNNVV phát triển. Đồng thời, vai trò của các doanh nhân không những được xã hội thừa nhận mà còn được coi trọng, đề cao. UBND Tỉnh Thanh Hóa đã ban hành nhiều chính sách khuyến khích phát triển DNNVV trên địa bàn tỉnh.

II. Thách thức trong Quản Lý Nhà Nước đối với DNNVV tại Hà Trung

Mặc dù có nhiều đóng góp, DNNVV tại Hà Trung, Thanh Hóa vẫn còn nhiều tồn tại cần khắc phục. Các vấn đề bao gồm: ít vốn, cơ sở vật chất kỹ thuật lạc hậu, trình độ quản lý chưa cao, khó khăn trong việc nâng cao sức cạnh tranh sản phẩm trên thị trường, hiệu quả sử dụng vốn thấp, và chưa phát huy hết vai trò của doanh nghiệp trong nền kinh tế. Đây là những thách thức đặt ra cho công tác quản lý nhà nước.

2.1. Hạn chế về nguồn lực và năng lực cạnh tranh của DNNVV

DNNVV thường gặp khó khăn trong tiếp cận vốn, công nghệ và thị trường. Trình độ quản lý và năng suất lao động còn thấp, dẫn đến giá thành sản phẩm cao và sức cạnh tranh hạn chế. Các doanh nghiệp phần lớn là quy mô nhỏ và siêu nhỏ, gây khó khăn trong việc mở rộng sản xuất và tiếp cận các thị trường lớn.

2.2. Thiếu hụt về đào tạo và kế hoạch kinh doanh bài bản

Đội ngũ cán bộ quản lý DNNVV chưa được đào tạo một cách có hệ thống. Hoạt động sản xuất kinh doanh thường không có kế hoạch, dẫn đến bị động khi thị trường biến động. Việc duy trì và phát triển DNNVV trên địa bàn Hà Trung đòi hỏi phải được nghiên cứu một cách căn bản, toàn diện để có các biện pháp giải quyết phù hợp.

2.3. Tồn tại về số lượng và chất lượng đầu tư

Số lượng và giá trị đầu tư của các doanh nghiệp còn hạn chế, lĩnh vực đầu tư kinh doanh chủ yếu là công nghiệp xây dựng công trình và dịch vụ thương mại, các ngành nghề địa phương còn ít. Quy mô của DNNVV phần lớn là nhỏ và siêu nhỏ, thiếu vốn, công nghệ lạc hậu, năng suất lao động thấp, giá thành cao, sức cạnh tranh còn hạn chế, sản phẩm xuất khẩu ít.

III. Cách Quản Lý Nhà Nước hỗ trợ Phát Triển DNNVV ở Hà Trung

Để khai thác hiệu quả các thuận lợi và khắc phục khó khăn, cần có các biện pháp quản lý nhà nước phù hợp đối với DNNVV tại Hà Trung. Cần đánh giá đúng tiềm năng, thực trạng và đề xuất các giải pháp quản lý nhà nước đối với DNNVV của huyện trong những năm tới. Các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương cần tạo điều kiện nhằm cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

3.1. Cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và hỗ trợ DNNVV

Chính quyền địa phương cần tạo điều kiện thuận lợi hỗ trợ DNNVV thuộc mọi thành phần kinh tế, khơi dậy các nguồn lực, tiềm năng, lợi thế của từng loại hình DNNVV, tạo điều kiện để DNNVV phát triển nhanh, bền vững trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế. Điều này bao gồm việc đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ và tạo điều kiện tiếp cận các nguồn lực.

3.2. Khuyến khích đầu tư và phát triển các ngành nghề địa phương

Cần khuyến khích đầu tư vào các ngành nghề địa phương có tiềm năng phát triển, tạo ra các sản phẩm và dịch vụ có giá trị gia tăng cao. Điều này đòi hỏi việc xây dựng các chính sách ưu đãi và hỗ trợ cho các doanh nghiệp đầu tư vào các lĩnh vực này, cũng như tạo ra môi trường kinh doanh thuận lợi để thu hút các nhà đầu tư.

3.3. Nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng sản phẩm

Cần có các biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng sản phẩm, bao gồm việc cung cấp thông tin thị trường, đào tạo kỹ năng quản lý và sản xuất, và hỗ trợ doanh nghiệp áp dụng các tiêu chuẩn chất lượng quốc tế. Cần khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ và nâng cao năng suất lao động.

IV. Giải pháp tăng cường Vốn cho DNNVV huyện Hà Trung

Để DNNVV trên địa bàn huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa có thể phát triển mạnh mẽ thì cần có giải pháp tăng cường khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp. Đây là yếu tố then chốt để các doanh nghiệp có thể mở rộng quy mô sản xuất, đầu tư vào công nghệ mới và nâng cao năng lực cạnh tranh. Giải pháp có thể đến từ sự liên kết giữa ngân hàng và nhà nước, hoặc từ chính bản thân DNNVV

4.1. Ngân hàng và các tổ chức tín dụng cho DNNVV

Phát triển quan hệ đối tác hiệu quả giữa DNNVV và các ngân hàng, tổ chức tín dụng để tạo ra các chương trình cho vay linh hoạt, với lãi suất ưu đãi và điều kiện vay vốn phù hợp với khả năng tài chính của doanh nghiệp. Đơn giản hóa quy trình vay vốn, giảm thiểu các yêu cầu về tài sản thế chấp và thời gian phê duyệt hồ sơ vay vốn.

4.2. Ưu tiên phát triển các quỹ hỗ trợ DNNVV

Tăng cường nguồn lực cho các quỹ hỗ trợ DNNVV để cung cấp các khoản vay nhỏ, các chương trình bảo lãnh tín dụng và các dịch vụ tư vấn tài chính cho doanh nghiệp. Khuyến khích các nhà đầu tư thiên thần, quỹ đầu tư mạo hiểm và các nguồn vốn tư nhân khác tham gia đầu tư vào DNNVV. Tăng cường quảng bá và cung cấp thông tin về các chương trình hỗ trợ tài chính của nhà nước và các tổ chức khác cho DNNVV.

4.3. Phát triển các giải pháp vốn thay thế

Phát triển các hình thức huy động vốn mới như crowdfunding, peer-to-peer lending và blockchain-based financing để giúp DNNVV tiếp cận nguồn vốn đa dạng và linh hoạt hơn. Tạo điều kiện để DNNVV phát hành trái phiếu doanh nghiệp để huy động vốn từ thị trường vốn.

V. Ứng dụng chuyển đổi số thúc đẩy DNNVV tại Hà Trung phát triển

Chuyển đổi số mở ra cơ hội lớn cho DNNVV nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường và tăng trưởng bền vững. Giải pháp chuyển đổi số giúp cho các doanh nghiệp phát triển mạnh mẽ. Tại huyện Hà Trung, Tỉnh Thanh Hóa, giải pháp này là cực kỳ khả thi và có tiềm năng phát triển.

5.1. Ứng dụng các giải pháp quản lý doanh nghiệp số

Khuyến khích DNNVV sử dụng các phần mềm quản lý doanh nghiệp (ERP), quản lý quan hệ khách hàng (CRM) và các công cụ quản lý dự án trực tuyến để tối ưu hóa quy trình làm việc, nâng cao hiệu quả quản lý và giảm chi phí. Hỗ trợ DNNVV triển khai các giải pháp cloud-based để lưu trữ và quản lý dữ liệu một cách an toàn, hiệu quả và tiết kiệm chi phí.

5.2. Xây dựng thương hiệu và phát triển thị trường trực tuyến

Hướng dẫn DNNVV xây dựng thương hiệu trực tuyến thông qua việc thiết kế website chuyên nghiệp, tạo dựng sự hiện diện trên mạng xã hội và tham gia các sàn thương mại điện tử. Hỗ trợ DNNVV triển khai các chiến dịch marketing trực tuyến, quảng cáo trên mạng xã hội và sử dụng các công cụ phân tích dữ liệu để tiếp cận khách hàng mục tiêu.

5.3. Đào tạo kỹ năng số và nâng cao nhận thức về chuyển đổi số

Tổ chức các khóa đào tạo về kỹ năng số cho chủ doanh nghiệp và nhân viên DNNVV, tập trung vào các kỹ năng sử dụng phần mềm, công cụ trực tuyến và các giải pháp chuyển đổi số khác. Tổ chức các hội thảo, sự kiện và chương trình chia sẻ kinh nghiệm về chuyển đổi số để nâng cao nhận thức và tạo động lực cho DNNVV.

VI. Đánh giá hiệu quả Quản Lý Nhà Nước và kiến nghị tương lai

Đánh giá hiệu quả của các giải pháp và chính sách quản lý nhà nước đối với DNNVV tại huyện Hà Trung là vô cùng quan trọng. Điều này bao gồm việc thu thập và phân tích dữ liệu về số lượng doanh nghiệp thành lập mới, doanh thu, lợi nhuận, số lượng việc làm tạo ra và các chỉ số kinh tế khác. Đồng thời, cần lấy ý kiến phản hồi từ các doanh nghiệp để đánh giá mức độ hài lòng và hiệu quả của các chính sách.

6.1. Rà soát và điều chỉnh chính sách hỗ trợ DNNVV

Dựa trên kết quả đánh giá, cần rà soát và điều chỉnh các chính sách hỗ trợ DNNVV để đảm bảo rằng chúng phù hợp với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và mang lại hiệu quả cao nhất. Cần tập trung vào việc đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tiếp cận các nguồn lực.

6.2. Tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước

Tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước liên quan đến DNNVV, bao gồm các cơ quan về kế hoạch và đầu tư, tài chính, thuế, lao động và thương mại. Điều này giúp đảm bảo rằng các chính sách được thực thi một cách đồng bộ và hiệu quả, tránh sự chồng chéo và mâu thuẫn.

6.3. Xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ DNNVV toàn diện

Xây dựng một hệ sinh thái hỗ trợ DNNVV toàn diện, bao gồm các tổ chức hỗ trợ kinh doanh, trung tâm ươm tạo doanh nghiệp, vườn ươm công nghệ và các quỹ đầu tư. Hệ sinh thái này sẽ cung cấp cho DNNVV các dịch vụ tư vấn, đào tạo, hỗ trợ tài chính và kết nối mạng lưới để giúp họ phát triển bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) giữ vai trò là xương sống của nền kinh tế Việt Nam khi chiếm tới hơn 97% tổng số doanh nghiệp cả nước, đóng góp khoảng 40% GDP, 30% thu ngân sách nhà nước, 33% giá trị sản xuất công nghiệp và thu hút khoảng 49% lực lượng lao động phi nông nghiệp. Tại tỉnh Thanh Hóa, trong giai đoạn 2016-2020 đã có 14.230 doanh nghiệp thành lập mới và tỉnh tiếp tục đặt mục tiêu phát triển 15.000 doanh nghiệp trong giai đoạn 2021-2025. Nằm trong không gian kinh tế năng động gắn liền với Quốc lộ 1A, Quốc lộ 217, 217B và tuyến cao tốc Bắc - Nam, huyện Hà Trung sở hữu vị thế địa lý thuận lợi cùng các cụm công nghiệp giàu tiềm năng. Tính đến tháng 12/2020, toàn huyện Hà Trung có 393 doanh nghiệp đang hoạt động, tăng gấp 2,35 lần so với con số 128 doanh nghiệp của năm 2015, tạo doanh thu hàng nghìn tỷ đồng và giải quyết việc làm cho hàng vạn lao động địa phương.

Mặc dù có sự bứt phá về số lượng, hoạt động của các DNNVV trên địa bàn huyện Hà Trung vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn mang tính cấu trúc: quy mô chủ yếu là nhỏ và siêu nhỏ, năng lực vốn mỏng, trình độ công nghệ lạc hậu, giá thành sản xuất cao và năng lực cạnh tranh trên thị trường liên vùng còn hạn chế. Mục tiêu cụ thể của công trình nghiên cứu là hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với DNNVV ngoài quốc doanh, phân tích toàn diện thực trạng quản lý giai đoạn 2020-2022, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp quản lý công đột phá nhằm hiện thực hóa mục tiêu phát triển trên 550 doanh nghiệp hoạt động bền vững đến năm 2025. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc trong việc tối ưu hóa các chỉ số cải cách hành chính cấp huyện, gia tăng mức đóng góp ngân sách nhà nước và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng của lý thuyết quản lý công hiện đại (New Public Management) và lý thuyết về vai trò can thiệp của Nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Khung nghiên cứu xác lập mô hình quản lý nhà nước đối với DNNVV trên hai trục phát triển trọng tâm: phát triển về số lượng (gia nhập thị trường, số lượng cơ sở thành lập mới, quy mô đất đai, thủ tục hành chính) và phát triển về chất lượng (quy mô nguồn vốn, trình độ công nghệ, năng lực quản trị, chất lượng nguồn nhân lực, liên kết chuỗi giá trị và năng lực cạnh tranh sản phẩm).

Khung lý thuyết vận dụng 4 khái niệm cốt lõi theo quy định pháp luật và kinh tế học quản lý:

• Doanh nghiệp nhỏ và vừa: Xác định theo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017 và Nghị định số 39/2018/NĐ-CP của Chính phủ, phân loại căn cứ trên số lao động tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm kết hợp tổng doanh thu hoặc tổng nguồn vốn trong các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp - xây dựng và thương mại - dịch vụ.
• Quản lý nhà nước đối với DNNVV: Tổng thể các hoạt động hoạch định cơ chế chính sách, ban hành khung pháp lý, tổ chức thực thi, hỗ trợ nguồn lực và thanh tra, kiểm tra nhằm định hướng và tạo lập môi trường kinh doanh thuận lợi cho khu vực tư nhân.
• Môi trường thể chế kinh doanh cấp cơ sở: Tập hợp các quy định pháp luật, thủ tục hành chính, chính sách hỗ trợ tín dụng, đất đai và mức độ minh bạch thông tin do chính quyền địa phương triển khai.
• Chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ: Phương thức hợp tác kinh tế giữa các DNNVV với nhau và giữa DNNVV với các doanh nghiệp đầu chuỗi nhằm khai thác lợi thế quy mô và nâng cao giá trị gia tăng sản phẩm.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp hài hòa giữa nguồn dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp được thu thập trong mốc thời gian từ năm 2020 đến năm 2022:

• Nguồn dữ liệu thứ cấp: Trích xuất từ Niên giám thống kê huyện Hà Trung, các báo cáo tổng kết tình hình phát triển kinh tế - xã hội của UBND huyện Hà Trung, Đề án phát triển doanh nghiệp tỉnh Thanh Hóa giai đoạn 2021-2025 theo Quyết định số 3487/QĐ-UBND, Kế hoạch số 02/KH-UBND của UBND tỉnh Thanh Hóa, cùng hệ thống văn bản quy phạm pháp luật như Nghị định số 80/2021/NĐ-CP và Quyết định số 377/QĐ-BTTTT của Bộ Thông tin và Truyền thông.
• Nguồn dữ liệu sơ cấp: Khảo sát điều tra thực tế với cỡ mẫu gồm 110 người quản lý và chủ doanh nghiệp tại 30 DNNVV ngoài quốc doanh đang hoạt động trên địa bàn huyện Hà Trung.
• Phương pháp chọn mẫu: Phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng (stratified random sampling) từ danh bạ doanh nghiệp do Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Hà Trung quản lý, đảm bảo cơ cấu đại diện cân bằng giữa các doanh nghiệp hoạt động lâu năm và doanh nghiệp mới thành lập, trải rộng trên các lĩnh vực thương mại, dịch vụ, xây lắp, công nghiệp chế biến và nông nghiệp.
• Phương pháp phân tích và lý do lựa chọn: Sử dụng phương pháp thống kê mô tả (descriptive statistics) với các chỉ tiêu số tuyệt đối, số tương đối, số bình quân, giá trị cực đại và cực tiểu để mô tả chính xác quy mô vốn, tài sản, cơ cấu ngành nghề, số lượng lao động và mức độ nộp thuế của doanh nghiệp. Kết hợp phương pháp so sánh liên hoàn (comparative analysis) theo chuỗi thời gian nhằm đánh giá sự biến động giữa các năm 2020, 2021 và 2022. Việc lựa chọn hai phương pháp này giúp lượng hóa khách quan hiệu quả quản lý công, chỉ ra các khoảng trống chính sách và cung cấp luận cứ thực chứng vững chắc để xây dựng phương án giải pháp đến năm 2025.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, số lượng doanh nghiệp tại huyện Hà Trung có sự gia tăng nhanh nhưng mật độ hoạt động thực tế còn ở mức khiêm tốn. Đến cuối năm 2020, toàn huyện đạt 393 doanh nghiệp (tăng 235% so với mức 128 doanh nghiệp năm 2015). Tuy nhiên, tỷ lệ doanh nghiệp đang hoạt động trên 1.000 dân tại huyện vẫn thấp hơn đáng kể so với mức bình quân 8 doanh nghiệp/1.000 dân của cả nước, đồng thời số lượng doanh nghiệp tạm dừng hoạt động hoặc giải thể có xu hướng gia tăng dưới áp lực suy thoái kinh tế sau đại dịch.

Thứ hai, quy mô nguồn vốn đăng ký và tài sản cố định của các doanh nghiệp rất hạn chế. Có tới hơn 65% số doanh nghiệp được khảo sát thuộc nhóm quy mô siêu nhỏ và nhỏ với vốn đăng ký bình quân dưới 5 tỷ đồng. Tình trạng thiếu vốn lưu động diễn ra phổ biến khi hơn 70% doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc tiếp cận các gói tín dụng ngân hàng do thiếu tài sản bảo đảm và báo cáo tài chính chưa đạt chuẩn kiểm toán.

Thứ ba, trình độ quản trị và chất lượng nguồn nhân lực tại các DNNVV huyện Hà Trung còn nhiều bất cập. Số liệu khảo sát 110 nhà quản lý chỉ ra rằng có khoảng 45% đến 50% chủ doanh nghiệp có trình độ học vấn trung học cơ sở, chỉ có khoảng 30% đến 45% có trình độ trung học phổ thông, cao đẳng hoặc đại học, và tỷ lệ chủ doanh nghiệp từng tham gia các khóa đào tạo quản trị kinh doanh bài bản trên 6 tháng chỉ chiếm dưới 25%. Đối với lực lượng người lao động, lao động phổ thông chưa qua đào tạo nghề chiếm tới 60% - 70%, trong khi tỷ lệ lao động qua đào tạo kỹ thuật chính quy chỉ đạt khoảng 10% tại các xã nông thôn.

Thứ tư, cơ cấu kinh doanh còn thiên lệch và thiếu tính liên kết chuỗi. Doanh nghiệp tập trung chủ yếu vào lĩnh vực thương mại, dịch vụ tiêu dùng và xây dựng công trình quy mô nhỏ (chiếm trên 75% tổng số cơ sở), trong khi các ngành sản xuất chế biến sâu nông - lâm - thủy sản và công nghiệp phụ trợ chỉ chiếm tỷ trọng dưới 25%.

Thảo luận kết quả

Thực trạng trên bắt nguồn từ cả nguyên nhân chủ quan bên trong doanh nghiệp lẫn nguyên nhân khách quan từ cơ chế quản lý công tại địa phương. Về phía quản lý nhà nước, công tác tuyên truyền, hướng dẫn thực thi Luật Hỗ trợ DNNVV năm 2017 và Nghị định số 80/2021/NĐ-CP tại cấp cơ sở còn mang tính hành chính thụ động, chưa phủ sóng đầy đủ tới các doanh nghiệp vùng sâu, vùng xa. Thủ tục hành chính về đất đai, bồi thường giải phóng mặt bằng sạch tại các cụm công nghiệp còn kéo dài, gây trở ngại cho việc mở rộng quy mô nhà xưởng.

Khi so sánh với các nghiên cứu tiền nhiệm, kết quả của luận văn hoàn toàn tương đồng với phát hiện của các chuyên gia kinh tế về "vòng luẩn quẩn: quy mô nhỏ - công nghệ lạc hậu - năng suất thấp - khó tiếp cận vốn" của DNNVV Việt Nam. Đối chiếu với kinh nghiệm của huyện Quảng Xương (tỉnh Thanh Hóa) - nơi các DNNVV đóng góp tới 32,2% giá trị sản xuất công nghiệp nhờ làm tốt quy hoạch làng nghề và cụm công nghiệp tập trung - hay kinh nghiệm của huyện Thanh Chương (tỉnh Nghệ An) về quyết liệt cải cách thủ tục "một cửa" và đối thoại định kỳ với doanh nhân, huyện Hà Trung vẫn còn chậm trễ trong việc triển khai các nền tảng số hóa và thiết lập mạng lưới liên kết thị trường.

Để làm nổi bật các phát hiện này, toàn bộ dữ liệu thực chứng trong luận văn đã được hệ thống hóa trực quan thông qua: Bảng tổng hợp quy mô vốn sản xuất kinh doanh bình quân năm 2022; Bảng cơ cấu trình độ học vấn và tay nghề của người lao động; cùng Biểu đồ phản ánh số lượng tích lũy doanh nghiệp đăng ký so với mức tăng thực tế của doanh nghiệp đang hoạt động trên địa bàn huyện giai đoạn 2020-2022, chỉ rõ khoảng cách chênh lệch ngày càng lớn giữa số lượng đăng ký pháp lý và năng lực vận hành thực tế.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và phát triển bền vững khu vực DNNVV huyện Hà Trung đến năm 2025, hệ thống 4 nhóm giải pháp trọng tâm được xác lập như sau:

1. Đẩy mạnh tuyên truyền thể chế và thực hiện đồng bộ chính sách hỗ trợ phát triển doanh nghiệp

• Hành động: Tổ chức phổ biến sâu rộng các quy định mới của Luật Doanh nghiệp 2020, Nghị định số 80/2021/NĐ-CP, Kế hoạch số 02/KH-UBND và Kế hoạch số 39/KH-UBND của UBND tỉnh Thanh Hóa qua cổng thông tin điện tử huyện và các hội nghị chuyên đề.
• Target metric: 100% doanh nghiệp và hộ kinh doanh có kế hoạch thành lập doanh nghiệp được tiếp cận đầy đủ thông tin về các gói ưu đãi thuế, phí và hỗ trợ pháp lý.
• Timeline: Thực hiện thường xuyên từ năm 2023 đến năm 2025.
• Chủ thể thực hiện: UBND huyện Hà Trung chủ trì, phối hợp với Phòng Tư pháp, Phòng Tài chính - Kế hoạch và Chi cục Thuế khu vực.

2. Mở rộng khả năng tiếp cận vốn tín dụng và quỹ đất sạch cho sản xuất kinh doanh

• Hành động: Thiết lập cơ chế phối hợp giữa chính quyền địa phương với Quỹ Bảo lãnh tín dụng DNNVV tỉnh Thanh Hóa, Ngân hàng Phát triển và hệ thống ngân hàng thương mại để đa dạng hóa sản phẩm vay tín chấp; đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, công khai quy hoạch đất công nghiệp tại các cụm công nghiệp Hà Lĩnh, Hà Long, Hà Phong.
• Target metric: Tăng trưởng dư nợ tín dụng cho DNNVV đạt từ 12% đến 15%/năm; bàn giao 100% mặt bằng sạch đúng tiến độ cho các dự án sản xuất khả thi.
• Timeline: Giai đoạn 2023 - 2025.
• Chủ thể thực hiện: Phòng Tài nguyên và Môi trường, Phòng Kinh tế và Hạ tầng, các tổ chức tín dụng trên địa bàn.

3. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và chuẩn hóa năng lực quản trị doanh nghiệp

• Hành động: Phối hợp mở các lớp bồi dưỡng khởi sự kinh doanh, đào tạo kỹ năng quản trị dòng tiền, quản trị nhân sự và chuyển đổi số cho đội ngũ lãnh đạo doanh nghiệp; liên kết với các trường cao đẳng nghề đào tạo kỹ thuật theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp.
• Target metric: Nâng tỷ lệ chủ doanh nghiệp có trình độ chuyên môn quản trị lên trên 60%; nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo kỹ thuật đạt trên 35% vào năm 2025.
• Timeline: Triển khai hàng quý trong giai đoạn 2023 - 2025.
• Chủ thể thực hiện: Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội, Phòng Tài chính - Kế hoạch phối hợp với Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Thanh Hóa.

4. Thúc đẩy chuyển đổi số, liên kết chuỗi giá trị và mở rộng thị trường tiêu thụ

• Hành động: Cụ thể hóa Quyết định số 377/QĐ-BTTTT của Bộ Thông tin và Truyền thông, hỗ trợ 100% DNNVV ứng dụng hóa đơn điện tử, chữ ký số, tham gia sàn thương mại điện tử; kết nối các cơ sở sản xuất tại Hà Trung tham gia chuỗi cung ứng công nghiệp phụ trợ của thị xã Bỉm Sơn và các vùng kinh tế trọng điểm dọc Quốc lộ 1A.
• Target metric: Đạt trên 550 doanh nghiệp hoạt động hiệu quả vào năm 2025, trong đó 100% doanh nghiệp áp dụng giải pháp quản trị số cơ bản.
• Timeline: 2023 - 2025.
• Chủ thể thực hiện: Phòng Văn hóa - Thông tin, Phòng Kinh tế và Hạ tầng, các hiệp hội ngành hàng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Lãnh đạo chính quyền địa phương và cán bộ quản lý công: Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND cấp huyện, lãnh đạo và chuyên viên các Phòng Tài chính - Kế hoạch, Kinh tế và Hạ tầng, Tài nguyên và Môi trường tại huyện Hà Trung và các địa bàn có điều kiện kinh tế tương đồng. Luận văn cung cấp khung phân tích thực chứng để xây dựng đề án phát triển kinh tế tư nhân, tối ưu hóa quy trình thủ tục hành chính "một cửa" và nâng cao chỉ số năng lực cạnh tranh cấp huyện.

2. Chủ doanh nghiệp, nhà sáng lập và ban điều hành DNNVV: Các giám đốc điều hành, chủ cơ sở kinh doanh tư nhân tại Thanh Hóa. Giúp doanh nghiệp nhận diện điểm yếu cốt lõi về cấu trúc vốn, quản trị rủi ro, nắm bắt các cơ chế hỗ trợ pháp lý từ Nhà nước và định hình chiến lược chuyển đổi mô hình kinh doanh kỹ thuật số.

3. Nhà nghiên cứu, giảng viên và học viên cao học: Giới học thuật thuộc các chuyên ngành Quản lý công, Chính sách công, Kinh tế phát triển, Quản trị kinh doanh tại các trường đại học và viện nghiên cứu. Sử dụng làm tài liệu tham khảo giá trị về phương pháp khảo sát thực địa cấp cơ sở, mô hình hóa số liệu thống kê và mở rộng các đề tài nghiên cứu liên quan đến phát triển kinh tế tư nhân.

4. Các tổ chức tín dụng, hiệp hội ngành hàng và quỹ phát triển doanh nghiệp: Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Thanh Hóa, các ngân hàng thương mại, quỹ bảo lãnh tín dụng. Dùng làm căn cứ đánh giá sức khỏe tài chính, nhu cầu vốn thực tế của doanh nghiệp nông thôn để thiết kế các gói sản phẩm tín dụng và chương trình xúc tiến thương mại sát thực tế.

Câu hỏi thường gặp

1. Khái niệm và tiêu chí xác định DNNVV tại Việt Nam hiện nay được quy định như thế nào? Theo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017 và Nghị định số 39/2018/NĐ-CP, doanh nghiệp nhỏ và vừa được phân loại thành siêu nhỏ, nhỏ và vừa căn cứ vào số lao động tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm kết hợp với tiêu chí tổng doanh thu của năm hoặc tổng nguồn vốn (ưu tiên tiêu chí doanh thu). Cụ thể, trong lĩnh vực nông nghiệp và công nghiệp, doanh nghiệp siêu nhỏ có không quá 10 lao động và doanh thu không quá 3 tỷ đồng; doanh nghiệp nhỏ có không quá 100 lao động và doanh thu không quá 50 tỷ đồng; doanh nghiệp vừa có không quá 200 lao động và doanh thu không quá 200 tỷ đồng.

2. Số lượng doanh nghiệp tại huyện Hà Trung đã có sự chuyển biến như thế nào trong giai đoạn khảo sát? Theo số liệu báo cáo của UBND huyện Hà Trung, số lượng doanh nghiệp đã có bước tăng trưởng vượt bậc từ 128 doanh nghiệp vào năm 2015 lên 393 doanh nghiệp vào tháng 12/2020 (tăng gấp 2,35 lần). Huyện đang nỗ lực triển khai đồng bộ các giải pháp cải cách hành chính và hỗ trợ mặt bằng để phấn đấu đạt mốc trên 550 doanh nghiệp hoạt động hiệu quả vào năm 2025 theo định hướng của Đề án phát triển doanh nghiệp tỉnh Thanh Hóa.

3. Rào cản lớn nhất đối với nguồn nhân lực và quản trị của DNNVV huyện Hà Trung là gì? Khảo sát thực tế 110 nhà quản lý cho thấy có tới 45% đến 50% chủ doanh nghiệp chỉ có trình độ học vấn trung học cơ sở và phần lớn điều hành dựa trên kinh nghiệm cá nhân chứ chưa qua đào tạo quản trị chuyên nghiệp. Bên cạnh đó, lực lượng lao động phổ thông, giản đơn chiếm từ 60% đến 70%, tỷ lệ lao động được đào tạo nghề bài bản chỉ đạt khoảng 10% tại các khu vực nông thôn, gây khó khăn lớn cho việc đổi mới công nghệ.

4. Huyện Hà Trung có thể học tập kinh nghiệm gì từ các địa phương lân cận như Quảng Xương và Thanh Chương? Hà Trung có thể học hỏi huyện Quảng Xương trong việc quy hoạch hạ tầng cụm công nghiệp tập trung (giúp DNNVV đóng góp tới 32,2% giá trị sản xuất công nghiệp toàn huyện) và vận hành cơ chế giải quyết thủ tục "một cửa" nhanh gọn. Đồng thời, tiếp thu bài học của huyện Thanh Chương (Nghệ An) về việc tập trung giải phóng mặt bằng sạch, chủ động kết nối nguồn vốn tín dụng và xây dựng thương hiệu sản phẩm gắn với chuỗi giá trị nông nghiệp công nghệ cao.

5. Luận văn đề xuất những giải pháp tài chính nào để tháo gỡ khó khăn về vốn cho doanh nghiệp? Luận văn khuyến nghị chính quyền huyện kết nối chặt chẽ với Quỹ Bảo lãnh tín dụng DNNVV tỉnh Thanh Hóa và Ngân hàng Phát triển Việt Nam nhằm hỗ trợ bảo lãnh cho các phương án kinh doanh khả thi. Đồng thời, đề xuất các ngân hàng thương mại trên địa bàn nâng mức tăng trưởng dư nợ cho vay DNNVV từ 12% - 15%/năm, đa dạng hóa gói vay tín chấp dựa trên dòng tiền và hỗ trợ kinh phí đổi mới công nghệ theo các chương trình ưu đãi lãi suất của Nhà nước.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận và khung thể chế quản lý nhà nước đối với DNNVV ngoài quốc doanh trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.
• Đánh giá khách quan thực trạng phát triển của 393 doanh nghiệp tại huyện Hà Trung giai đoạn 2020-2022, làm rõ sự bứt phá về số lượng cùng những điểm nghẽn về quy mô vốn, công nghệ và trình độ lao động.
• Cung cấp nguồn dữ liệu khảo sát thực chứng tin cậy từ 110 nhà quản lý tại 30 doanh nghiệp, phản ánh chính xác nhu cầu hỗ trợ pháp lý, mặt bằng và tài chính cấp cơ sở.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp quản lý công đột phá, gắn kết chặt chẽ giữa cải cách thủ tục hành chính, bảo lãnh tín dụng, đào tạo nhân lực và chuyển đổi số.
• Thiết lập lộ trình thực thi đến năm 2025 nhằm thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng trên 550 doanh nghiệp hoạt động bền vững, đóng góp tích cực vào nguồn thu ngân sách và an sinh xã hội địa phương.

Các cấp chính quyền địa phương, nhà quản trị doanh nghiệp và các tổ chức phát triển kinh tế hãy áp dụng ngay các giải pháp thực tiễn từ luận văn để tối ưu hóa hiệu quả quản lý công, khơi thông nguồn vốn và nâng tầm năng lực cạnh tranh cho cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa huyện Hà Trung trong giai đoạn phát triển mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1. THĂC TR¾NG QUÀN LÝ NHÀ N£âC ĐèI VâI DOANH NGHIÞP NHæ VÀ VĀA CĂA HUYÞN HÀ TRUNG, TàNH THANH HÓA. Khái quát về huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Điều kiện tự nhiên huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa.

Tình hình kinh tế - xã hội huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Thực trạng quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa cāa huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Thực trạng phát triển về số lượng doanh nghiệp. Thực trạng phát triển về chất lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa cāa huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa.

Đánh giá chung về quản lý nhà nước với DNNVV cāa huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Những kết quả đạt được. Một số hạn chế và nguyên nhân cāa hạn chế. 79 Kết luận chương 2.

ĐâNH H£âNG VÀ GIÀI PHÁP TNG C£äNG QUÀN LÝ NHÀ N£âC ĐèI VâI DOANH NGHIÞP NHæ VÀ VĀA CĂA HUYÞN HÀ TRUNG, TàNH THANH HÓA. Mÿc tiêu và định hướng quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa cāa huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Một số giải pháp tăng cưßng quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa cāa huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Tăng cưßng công tác tuyên truyền, phổ biến về luật doanh nghiệp, luật hỗ trợ DNNVV và triển khai thực hiện đồng bộ, hiệu quả các cơ chế, chính sách, pháp luật cāa nhà nước về ưu tiên, khuyến khích phát triển DNNVV trên địa bàn huyện.

Tăng cưßng các khả năng tiếp cận về vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung. Tăng cưßng phát triển nguồn lực doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung. Tăng cưßng phát triển thị trưßng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung. Chuyển đổi mô hình kinh doanh thông qua kinh doanh kỹ thuật số.

Giải pháp nâng cao hiệu quả trong việc chấp hành chính sách nhà nước cāa các DNNVV. Tăng cưßng các mối liên kết trong sản xuất và tiêu thÿ sản phẩm. Nâng cao kết quả kinh doanh và đóng góp cho xã hội cāa doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung. 102 Kết luận chương 3.

104 K¾T LUÀN VÀ KI¾N NGHâ. 105 TÀI LIÞU THAM KHÀO. 112 v DANH MĀC CHĀ VI¾T TÂT Chā vi¿t tÃt Nguyên ngh*a CT TNHH Công ty trách nhiệm hữu hạn CTCP Công ty cổ phần DN Doanh nghiệp DNNN Doanh nghiệp nhà nước DNNVV Doanh nghiệp nhỏ và vừa DNTN Doanh nghiệp tư nhân ĐKKD Đăng ký kinh doanh KH&CN Khoa học và công nghệ KT-XH Kinh tế - xã hội SX-KD Sản xuất - kinh doanh UBND Āy ban nhân dân vi DANH MĀC CÁC BÀNG Bảng 1. Tiêu chí phân loại DNNVV á các nước APEC.

Tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa và siêu nhỏ. Giá trị sản xuất cāa Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Số lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung. Số lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa á huyện Hà Trung phân theo đơn vị hành chính.

Quy mô vốn đăng ký sản xuất, kinh doanh cāa doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung. Quy mô vốn sản xuất, kinh doanh bình quân cāa các doanh nghiệp nhỏ và vừa huyện Hà Trung năm 2022. Giá trị tài sản cố định cāa doanh nghiệp nhỏ và vừa huyện Hà Trung tỉnh Thanh Hóa. Lao động bình quân trong 01 doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn huyện Hà Trung.

Trình độ cāa lao động tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Kết quả hỗ trợ phát triển thị trưßng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa huyện Hà Trung giai đoạn 2020-2022 .