Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa tại Việt Nam thúc đẩy sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ và giảm dần tỷ trọng nông nghiệp. Sự hình thành các khu chế xuất, khu công nghiệp làm diện tích đất sản xuất nông nghiệp ngày càng bị thu hẹp. Trong bối cảnh nền nông nghiệp truyền thống vốn mang tính chất manh mún, nhỏ lẻ, tự cấp tự túc và năng suất lao động thấp, việc tiếp tục duy trì phương thức sản xuất cũ không còn đáp ứng được yêu cầu phát triển. Để tạo lập nguồn nông sản hàng hóa lớn, nâng cao hiệu quả kinh tế và xây dựng thương hiệu nông sản, việc phát triển kinh tế trang trại trở thành xu thế tất yếu khách quan của kinh tế nông nghiệp nông thôn.

Tại huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa, công tác phát triển kinh tế trang trại trong những năm qua đã đạt được những chuyển biến rõ nét thông qua các chủ trương quy hoạch đất đai, hỗ trợ con giống và triển khai công tác thú y. Tuy nhiên, hoạt động quản lý nhà nước đối với mô hình kinh tế này vẫn bộc lộ nhiều điểm hạn chế, khiến hiệu quả khai thác tiềm năng địa phương chưa đạt mức kỳ vọng. Trước yêu cầu thực tiễn đó, tác giả Trần Thị Quỳnh đã lựa chọn thực hiện khóa luận tốt nghiệp với đề tài "Quản lý nhà nước đối với kinh tế trang trại ở huyện Hậu Lộc - tỉnh Thanh Hóa".

Khóa luận xác định mục tiêu và hệ thống nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể như sau:

  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận và căn cứ pháp lý về trang trại, kinh tế trang trại và nội dung quản lý nhà nước đối với kinh tế trang trại.
  2. Khảo cứu mô hình phát triển kinh tế trang trại thành công tại địa bàn giáp ranh (huyện Hà Trung) nhằm đúc rút bài học kinh nghiệm cho huyện Hậu Lộc.
  3. Đánh giá thực trạng các nguồn lực, tình hình phát triển kinh tế trang trại và kết quả thực thi chính sách, công cụ quản lý nhà nước trên địa bàn huyện Hậu Lộc giai đoạn 2016 – 2020.
  4. Đề xuất hệ thống phương hướng và các nhóm giải pháp chủ yếu nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với kinh tế trang trại tại huyện Hậu Lộc định hướng đến năm 2025.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài được giới hạn:

  • Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động quản lý nhà nước về kinh tế trang trại tại huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa.
  • Phạm vi không gian: Địa bàn hành chính huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa (bao gồm 22 xã và 01 thị trấn).
  • Phạm vi thời gian: Tập trung khảo sát, phân tích số liệu thực trạng trong giai đoạn từ năm 2016 đến năm 2020, định hướng giải pháp đến năm 2025.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận tiếp cận đối tượng nghiên cứu dựa trên hệ thống khái niệm học thuật và quy phạm pháp luật hiện hành về kinh tế trang trại và quản lý nhà nước về kinh tế:

  • Khái niệm trang trại và kinh tế trang trại: Tác giả trích dẫn quan điểm của PGS.PTS Lê Trọng và PTS Hoàng Việt xác định kinh tế trang trại là hình thức tổ chức sản xuất cơ sở trong nông nghiệp dựa trên sự hợp tác, phân công lao động, có quyền sở hữu độc lập về tư liệu sản xuất, tập trung ruộng đất và các yếu tố sản xuất đủ lớn để sản xuất hàng hóa gắn với thị trường. Về mặt pháp lý, khóa luận viện dẫn Nghị quyết số 03/2000/NQ-CP ngày 02/02/2000 của Chính phủ khẳng định kinh tế trang trại là hình thức tổ chức sản xuất hàng hóa trong nông nghiệp, nông thôn, chủ yếu dựa vào hộ gia đình nhằm mở rộng quy mô và nâng cao hiệu quả sản xuất.
  • Tiêu chí định lượng xác định kinh tế trang trại: Đề tài phân tích căn cứ xác định trang trại theo Thông tư số 27/2011/TT-BNNPTNT và Thông tư số 02/2020/TT-BNNPTNT của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Theo quy định tại Điều 5 Thông tư 02/2020/TT-BNNPTNT:
    • Cơ sở trồng trọt, nuôi trồng thủy sản, tổng hợp: diện tích tối thiểu 2,1 ha (đối với các tỉnh ngoài Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long), giá trị sản lượng hàng hóa đạt từ 700 triệu đồng/năm trở lên.
    • Cơ sở chăn nuôi: giá trị sản lượng hàng hóa đạt từ 1.000 triệu đồng/năm trở lên.
    • Cơ sở lâm nghiệp: diện tích tối thiểu 31 ha, giá trị sản lượng hàng hóa bình quân đạt từ 500 triệu đồng/năm trở lên.
  • Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật áp dụng:
    • Luật Đất đai năm 2013 (sửa đổi, bổ sung năm 2018): Điều 5, 126, 129, 142 (hình thức sử dụng đất trang trại), Điều 166 (quyền) và Điều 170 (nghĩa vụ của người sử dụng đất).
    • Luật Chăn nuôi năm 2018; Luật Tài nguyên, Môi trường năm 2018.
    • Nghị định số 41/2010/NĐ-CP và Thông tư số 14/2010/TT-NHNN về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn.
    • Các văn bản của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: Thông tư số 09/2015/TT-BNNPTNT, Thông tư số 27/2016/TT-BNNPTNT về quy chuẩn kỹ thuật thức ăn chăn nuôi.
    • Các văn bản địa phương: Quyết định số 5643/2015/QĐ-UBND, Quyết định số 1671/QĐ-UBND, Quyết định số 5068/2018 của UBND tỉnh Thanh Hóa; Chỉ thị số 07-CT/HU của Huyện ủy Hậu Lộc và Quyết định số 3978/2017/QĐ-UBND của UBND huyện Hậu Lộc phê duyệt Đề án phát triển nông nghiệp giai đoạn đến 2025, tầm nhìn 2030.

Về phương pháp nghiên cứu, đề tài quán triệt phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của chủ nghĩa Mác - Lênin cùng tư tưởng Hồ Chí Minh. Các phương pháp cụ thể được sử dụng gồm:

  • Phương pháp thu thập và xử lý số liệu: tổng hợp số liệu thứ cấp từ các báo cáo định kỳ của Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Hậu Lộc.
  • Phương pháp nghiên cứu tài liệu và phân tích văn bản pháp lý.
  • Phương pháp quan sát thực tiễn khách quan và phương pháp so sánh đối chiếu giữa các giai đoạn và giữa các địa phương lân cận.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Lý luận chung quản lý Nhà nước về kinh tế trang trại

Chương 1 tập trung làm rõ các vấn đề lý luận nền tảng về bản chất, đặc trưng, phân loại và vai trò của kinh tế trang trại trên các phương diện kinh tế, xã hội và bảo vệ môi trường sinh thái. Khóa luận phân tích lịch sử hình thành kinh tế trang trại trên thế giới và tại Việt Nam qua các thời kỳ: trước Đổi mới, giai đoạn 1960 – 1975, giai đoạn thực hiện Chỉ thị 100/CT (1981), giai đoạn sau Nghị quyết 10 của Bộ Chính trị (1988) và các bước chuyển biến theo Luật Hợp tác xã năm 1996. Số liệu điều tra năm 2011 trên phạm vi toàn quốc được trích dẫn cho thấy cả nước có 20.067 trang trại (Đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ chiếm 58,3%; Trung du và miền núi phía Bắc chiếm 2,9%); tổng thu sản xuất của các trang trại năm 2011 đạt gần 39 nghìn tỷ đồng với tỷ suất hàng hóa bán ra đạt 98,1%.

Về mặt quản lý nhà nước, chương này xác định khái niệm: "Quản lý Nhà nước về kinh tế trang trại là sự tác động có tổ chức, có hướng đích của Nhà nước bằng pháp luật, chính sách và các công cụ kinh tế lên trang trại và các yếu tố liên quan để đạt mục tiêu đã đề ra". Tác giả phân tích cấu trúc bộ máy quản lý theo ngành dọc:

  • Cấp Trung ương: Chính phủ chỉ đạo chung; các Bộ chuyên ngành phối hợp gồm Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công Thương, Bộ Tài nguyên và Môi trường.
  • Cấp Tỉnh: UBND tỉnh Thanh Hóa cùng các Sở trực thuộc (Sở NN&PTNT, Sở TN&MT, Sở KH&ĐT, Sở Công Thương).
  • Cấp Huyện: UBND huyện Hậu Lộc trực tiếp chỉ đạo hai đơn vị tham mưu nòng cốt là Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và Phòng Tài nguyên và Môi trường, phối hợp chặt chẽ với UBND các xã trong kiểm tra, giám sát và nghiệm thu quy hoạch trang trại.

Chương 1 dành nội dung phân tích thực tiễn mô hình kinh tế trang trại Vườn – Ao – Chuồng (VAC) thành công tại huyện giáp ranh Hà Trung. Địa phương này tận dụng vùng đồi liền kề đất lầy ven sông Lèn, phát triển 1.019 mô hình kinh tế trang trại với tổng diện tích 1.529,087 ha (trong đó có 706 trang trại tổng hợp). Điển hình là trang trại anh Lê Ngọc Vy tại xã Hà Phong với quy mô 3 ha vùng lầy, đầu tư trên 7 tỷ đồng, nuôi trên 400 lợn thịt (cao điểm hơn 1.000 con) kết hợp cây ăn quả và thả cá, đạt doanh thu trên 2 tỷ đồng/năm, lợi nhuận trên 600 triệu đồng/năm. Bài học kinh nghiệm cho huyện Hậu Lộc bao gồm: cơ chế giao đất, cho thuê đất kéo dài 50 năm (thay vì 20 năm) do cấp huyện ký hợp đồng; không khống chế hạn mức 2 ha/hộ; chính sách vay vốn ưu đãi và thành lập quỹ tín dụng nhân dân; cải cách thủ tục hành chính và đẩy mạnh chế biến, bao tiêu sản phẩm.

Chương 2: Thực trạng quản lý Nhà nước đối với kinh tế trang trại ở huyện Hậu Lộc – tỉnh Thanh Hóa

Chương 2 trình bày toàn diện thực trạng các yếu tố nguồn lực, tình hình phát triển và công tác quản lý nhà nước đối với kinh tế trang trại trên địa bàn huyện Hậu Lộc:

  • Nguồn lực tự nhiên, kinh tế - xã hội: Huyện Hậu Lộc là vùng đồng bằng ven biển có diện tích tự nhiên 141,5 km², dân số 165.000 người (gồm 22 xã và 01 thị trấn). Lao động làm việc trong ngành trồng trọt chiếm 60,95%, chăn nuôi chiếm 32,6%. Từ năm 2015 đến thời điểm nghiên cứu, tổng vốn đầu tư cơ sở hạ tầng nông thôn của huyện đạt 1.600 tỷ đồng, tập trung vào giao thông và thủy lợi nội đồng.
  • Quy hoạch không gian sản xuất: Huyện hình thành các vùng chuyên canh theo địa hình:
    • Vùng cao xen đồi núi (Châu Lộc, Phong Lộc, Quang Lộc, Cầu Lộc): Chăn nuôi trâu, bò kết hợp trồng rau sạch.
    • Vùng đồng bằng ít chia cắt (Minh Lộc, Hoa Lộc, Hải Lộc, Đa Lộc, Ngư Lộc, Hưng Lộc, Phú Lộc): Chăn nuôi lợn, gia cầm tập trung và trồng cây công nghiệp ngắn ngày.
    • Vùng ven biển (5 xã Đa Lộc, Minh Lộc, Hải Lộc, Hưng Lộc, Ngư Lộc): Nuôi trồng thủy hải sản quy mô lớn.
  • Diễn biến số lượng và cơ cấu trang trại giai đoạn 2017 – 2019:
Năm Chỉ tiêu đất chuyển đổi Trang trại đạt chuẩn (Thông tư 27) Cơ cấu trang trại đạt chuẩn Trang trại vừa và nhỏ / Gia trại
2017 Chuyển đổi 8,0 ha đất 2 lúa kém hiệu quả (Phong Lộc: 1 ha; Phú Lộc: 2 ha; Minh Lộc: 0,5 ha; Hưng Lộc: 1,5 ha; Đa Lộc: 3 ha). 98 trang trại - 32 trang trại lợn (15 trại gia công CiPi doanh thu 79 tỷ đồng; 17 trại tự chủ doanh thu 36 tỷ đồng).
- 66 trang trại gia cầm (52 trại gia công doanh thu 118 tỷ đồng; 14 trại tự chủ doanh thu 18 tỷ đồng).		 224 gia trại chăn nuôi (177 gia trại lợn quy mô $\ge$ 30 con; 47 gia trại gia cầm quy mô $\ge$ 1.000 con).
2018 Chuyển đổi 155,63 ha đất lúa (141,84 ha đất 2 lúa; 13,79 ha đất 1 lúa) sang trang trại chăn nuôi (50,54 ha) và tổng hợp (105,09 ha). 104 trang trại (tăng 6 trại) - 28 trang trại lợn (giảm 4 trại; giá trị 101 tỷ đồng; 15 trại gia công, 13 trại tự chủ).
- 72 trang trại gia cầm (tăng 6 trại; giá trị trên 175 tỷ đồng; 67 trại gia công, 5 trại tự chủ).
- 04 trang trại thủy sản (giá trị 33 tỷ đồng, lãi trên 3 tỷ đồng).		 994 mô hình trang trại vừa và nhỏ (38 chăn nuôi, 4 trồng trọt, 190 nuôi trồng thủy sản, 762 tổng hợp).
2019 Duy trì diện tích và cơ cấu chuyển đổi theo kế hoạch Đề án 3978. 106 trang trại - 100 trang trại chăn nuôi: gồm 18 trang trại lợn (giảm 10 trại do Dịch tả lợn Châu Phi tại Tiến Lộc, Phú Lộc, Thành Lộc, Thuần Lộc, Phong Lộc; tổng giá trị 75 tỷ đồng) và 82 trang trại gia cầm (tăng 10 trại).
- 02 trang trại trồng trọt.
- 04 trang trại thủy sản.		 969 mô hình trang trại vừa và nhỏ.
  • Kết quả thực thi các chính sách quản lý nhà nước:
    • Thực hiện Quyết định số 5643/2015/QĐ-UBND của UBND tỉnh: Hỗ trợ giải ngân kinh phí 03 tỷ đồng/trang trại cho 02 cụm trang trại chăn nuôi gà quy mô lớn tại xã Minh Lộc và Đa Lộc trong năm 2019.
    • Thực hiện Quyết định số 5068/2018 của UBND tỉnh: Hỗ trợ 850 triệu đồng cho 11 mô hình trang trại quy mô vừa và nhỏ phát triển sản xuất.
    • Thực hiện Quyết định số 1671/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND tỉnh: Hỗ trợ phối tinh nhân tạo cho 1.167 hộ chăn nuôi trâu, bò và hỗ trợ xây dựng công trình xử lý chất thải cho 68 hộ với tổng kinh phí 678,833 triệu đồng.
  • Hạn chế trong công tác quản lý: Hệ thống cơ sở hạ tầng giao thông, thủy lợi đầu tư chưa đồng bộ giữa các xã; dịch bệnh gia súc (đặc biệt là bệnh Dịch tả lợn Châu Phi năm 2019) gây thiệt hại lớn; nhiều mô hình gia trại và trang trại tự chủ chịu rủi ro cao từ biến động giá thị trường; công tác kiểm soát môi trường chất thải chăn nuôi còn khó khăn.

Chương 3: Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với kinh tế trang trại tại huyện Hậu Lộc – tỉnh Thanh Hóa

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng, chương 3 đề xuất định hướng phát triển tập trung vào lĩnh vực chăn nuôi tập trung an toàn sinh học và kiểm soát thú y. Tác giả xây dựng 07 nhóm giải pháp quản lý nhà nước bao gồm:

  1. Hoàn thiện công tác quy hoạch: Rà soát, xây dựng quy hoạch vùng trang trại gắn liền với kế hoạch sử dụng đất cấp huyện, chuyển đổi các diện tích lúa kém hiệu quả sang mô hình trang trại tổng hợp và nuôi trồng thủy sản.
  2. Tuyên truyền và chỉ đạo thực hiện cơ chế, chính sách: Phổ biến kịp thời các quy định của Trung ương, tỉnh và huyện đến các hộ sản xuất nhằm giúp các chủ trang trại tiếp cận chính sách ưu đãi.
  3. Ứng dụng và chuyển giao tiến bộ khoa học - kỹ thuật: Tăng cường chuyển giao kỹ thuật chăn nuôi khép kín, ứng dụng giống mới có năng suất cao, kiểm soát chặt chẽ quy chuẩn thức ăn chăn nuôi và an toàn sinh học.
  4. Nâng cao vai trò quản lý nhà nước của chính quyền địa phương: Tăng cường sự phối hợp giữa Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Phòng Tài nguyên và Môi trường với UBND cấp xã trong việc thẩm định dự án, cấp phép và giám sát hoạt động.
  5. Hỗ trợ vốn và tín dụng: Phối hợp với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, các tổ chức tín dụng triển khai Nghị định số 41/2010/NĐ-CP, đơn giản hóa thủ tục vay vốn cho chủ trang trại.
  6. Đào tạo nguồn nhân lực: Tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật, bồi dưỡng kiến thức quản trị kinh doanh nông nghiệp cho chủ trang trại và cán bộ quản lý nông nghiệp cơ sở.
  7. Bảo vệ môi trường sinh thái và tìm kiếm thị trường tiêu thụ: Siết chặt quy chuẩn xử lý chất thải chăn nuôi, khuyến khích mô hình hầm biogas; hỗ trợ xây dựng nhãn hiệu, liên kết với các doanh nghiệp chế biến để bảo đảm đầu ra ổn định cho nông sản.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và lượng hóa cụ thể các kết quả phát triển kinh tế trang trại tại huyện Hậu Lộc qua hệ số liệu hành chính thực tế:

  • Quy mô số lượng và diện tích: Tổng diện tích đất lúa kém hiệu quả được chuyển đổi sang trang trại đạt 8,0 ha trong năm 2017 và 155,63 ha trong năm 2018 (trong đó xã Thịnh Lộc chuyển đổi 26,38 ha, xã Liên Lộc 10,5 ha, xã Lộc Sơn 41,06 ha, xã Quang Lộc 18,2 ha). Số lượng trang trại đạt chuẩn theo Thông tư 27 tăng từ 98 trang trại (năm 2017) lên 104 trang trại (năm 2018) và đạt 106 trang trại vào năm 2019. Riêng năm 2019, toàn huyện xây mới 20 trang trại.
  • Giá trị kinh tế và thu nhập: Năm 2017, tổng giá trị hàng hóa của 32 trang trại lợn ước đạt 115 tỷ đồng, 66 trang trại gia cầm ước đạt 136 tỷ đồng. Năm 2018, giá trị hàng hóa trang trại gia cầm đạt trên 175 tỷ đồng, trang trại lợn đạt 101 tỷ đồng, 04 trang trại thủy sản đạt 33 tỷ đồng (lợi nhuận bình quân gần 01 tỷ đồng/trang trại). Thu nhập bình quân của các chủ trang trại chăn nuôi gia công đạt từ 150 – 500 triệu đồng/năm; đặc biệt cụm trang trại gà 49.000 con tại xã Minh Lộc đạt lợi nhuận khoảng 2 tỷ đồng/năm, trang trại lợn nái ngoại tại xã Phú Lộc đạt lợi nhuận 2,4 tỷ đồng/năm (năm 2019) và giải quyết việc làm cho 32 lao động.
  • Kết quả thực thi ngân sách hỗ trợ: Đề tài làm rõ nguồn lực hỗ trợ từ các quyết định của tỉnh Thanh Hóa tại huyện Hậu Lộc: 06 tỷ đồng giải ngân cho 02 cụm trại gà tại xã Minh Lộc và Đa Lộc; 850 triệu đồng hỗ trợ 11 mô hình vừa và nhỏ; 678,833 triệu đồng hỗ trợ phối tinh nhân tạo trâu bò (1.167 hộ) và công trình xử lý chất thải (68 hộ).
  • Đóng góp của khóa luận: Công trình cung cấp bức tranh dữ liệu hệ thống về hoạt động quản lý nhà nước đối với kinh tế trang trại tại một huyện đồng bằng ven biển. Tác giả đã vận dụng kinh nghiệm thực tiễn từ mô hình quản lý đất đai và tín dụng của huyện Hà Trung để xây dựng các giải pháp hành chính phù hợp với đặc thù huyện Hậu Lộc.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tồn tại một số hạn chế gắn liền với phạm vi dữ liệu và bối cảnh nghiên cứu:

  • Hạn chế về nguồn dữ liệu: Số liệu trong đề tài chủ yếu được trích xuất từ các báo cáo định kỳ của Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Hậu Lộc và các xã, chưa triển khai được các cuộc khảo sát xã hội học diện rộng bằng bảng hỏi trực tiếp tới toàn thể các chủ trang trại.
  • Hạn chế do biến động dịch bệnh: Dịch tả lợn Châu Phi bùng phát năm 2019 đã làm biến động mạnh số lượng đàn lợn (giảm 10 trang trại lợn đạt chuẩn), khiến việc phân tích hiệu quả tài chính của ngành chăn nuôi lợn trong năm 2019 chưa thể hiện được trạng thái ổn định lâu dài.
  • Hướng nghiên cứu tiếp: Cần tiếp tục theo dõi, đánh giá việc thực thi khung tiêu chí phân loại trang trại mới theo Thông tư số 02/2020/TT-BNNPTNT sau năm 2020; mở rộng nghiên cứu cơ chế liên kết chuỗi giá trị nông sản và vai trò của các doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm nông nghiệp trang trại đến năm 2025.

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận là tài liệu tham khảo phù hợp cho:

  • Sinh viên, học viên: Chuyên ngành Quản lý nhà nước về kinh tế, Quản lý công, Kinh tế nông nghiệp và Phát triển nông thôn đang thực hiện đề tài về quản lý đất đai, quy hoạch vùng kinh tế nông nghiệp hoặc chuyển đổi cơ cấu sản xuất nông thôn.
  • Cán bộ quản lý cơ sở: Cán bộ công tác tại Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Phòng Tài nguyên và Môi trường các huyện thuộc dải đồng bằng ven biển có thể tham khảo phương pháp rà soát mô hình trang trại, cơ chế phối hợp kiểm tra giám sát liên ngành và cách thức xây dựng chính sách hỗ trợ sản xuất nông hộ chuyển đổi sang kinh tế trang trại.

Câu hỏi thường gặp

1. Tiêu chí xác định giá trị sản lượng hàng hóa đối với trang trại chăn nuôi theo Thông tư số 02/2020/TT-BNNPTNT được trích dẫn trong văn bản là bao nhiêu?
Theo Điều 5 Thông tư số 02/2020/TT-BNNPTNT được nêu trong khóa luận, cơ sở chăn nuôi phải đạt giá trị sản lượng hàng hóa từ 1.000 triệu đồng/năm trở lên mới đủ điều kiện đạt tiêu chuẩn kinh tế trang trại.

2. Dịch tả lợn Châu Phi năm 2019 đã làm giảm bao nhiêu trang trại chăn nuôi lợn đạt chuẩn tại huyện Hậu Lộc?
Dịch bệnh đã làm giảm 10 trang trại chăn nuôi lợn (từ 28 trang trại năm 2018 xuống còn 18 trang trại năm 2019) do phải tiêu hủy toàn bộ số lượng lợn tại các xã Tiến Lộc, Phú Lộc, Thành Lộc, Thuần Lộc và Phong Lộc; riêng tại xã Minh Lộc có chủ trang trại đã chuyển đổi từ nuôi lợn sang nuôi gà.

3. Trong năm 2018, huyện Hậu Lộc đã chuyển đổi được bao nhiêu héc-ta đất sản xuất sang mô hình trang trại?
Toàn huyện đã chuyển đổi được 155,63 ha (gồm 141,84 ha đất 2 lúa và 13,79 ha đất 1 lúa). Trong đó, 50,54 ha chuyển sang đất trang trại chăn nuôi (điển hình tại xã Thịnh Lộc 26,38 ha, xã Liên Lộc 10,5 ha) và 105,09 ha chuyển sang đất trang trại tổng hợp (điển hình tại xã Lộc Sơn 41,06 ha, xã Quang Lộc 18,2 ha).

4. Mô hình kinh tế trang trại tại huyện Hà Trung cung cấp bài học kinh nghiệm cụ thể nào về chính sách đất đai cho huyện Hậu Lộc?
Huyện Hà Trung đã áp dụng cơ chế giao đất, cho thuê đất với thời hạn 50 năm (trước đây là 20 năm), do cấp huyện trực tiếp ký hợp đồng và bãi bỏ giới hạn diện tích 2 ha/hộ, tạo điều kiện pháp lý ổn định để người dân yên tâm đầu tư hạ tầng quy mô lớn.

5. Chính quyền các cấp đã hỗ trợ kinh phí trực tiếp cho các mô hình trang trại tại Hậu Lộc trong năm 2019 như thế nào?
Theo các quyết định của UBND tỉnh Thanh Hóa, năm 2019 huyện đã giải ngân 03 tỷ đồng/trang trại cho 02 cụm trại gà tại xã Minh Lộc và Đa Lộc; hỗ trợ 850 triệu đồng cho 11 mô hình trang trại vừa và nhỏ; đồng thời hỗ trợ 678,833 triệu đồng cho 1.167 hộ phối tinh nhân tạo trâu bò và 68 hộ xây dựng công trình xử lý chất thải.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Trần Thị Quỳnh đã làm rõ các vấn đề lý luận và cơ sở pháp lý của hoạt động quản lý nhà nước đối với kinh tế trang trại tại địa bàn cấp huyện. Thông qua các dữ liệu thực tế tại huyện Hậu Lộc giai đoạn 2016 – 2020, đề tài phân tích cụ thể diễn biến chuyển đổi đất đai, tăng trưởng quy mô trang trại gia cầm, biến động của trang trại lợn do dịch bệnh cũng như kết quả triển khai các gói kinh phí hỗ trợ của tỉnh và huyện. Hệ thống 07 nhóm giải pháp được đề xuất tập trung vào quy hoạch, tín dụng, tiến bộ kỹ thuật và bảo vệ môi trường, cung cấp cơ sở thực tiễn phục vụ công tác hoàn thiện quản lý kinh tế nông nghiệp địa phương đến năm 2025.