phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, mục lục và tài liệu tham khảo. Nội dung luận văn đƣợc trình bày trong 3 chƣơng nhƣ sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động tự học của sinh viên trƣờng Cao đẳng 4 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Chƣơng 2: Thực trạng quản lý hoạt động tự học của sinh viên trƣờng CĐSP Trung ƣơng. Chƣơng 3: Quản lý hoạt động tự học của sinh viên trƣờng CĐSP Trung ƣơng. 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC CỦA SINH VIÊN TRƢỜNG CAO ĐẲNG 1.
Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề 1. Trên thế giới Trong tiến trình phát triển chung của nhân loại, tri thức có vai trò to lớn thúc đẩy sự tiến bộ của xã hội. Sự phát triển kinh tế xã hội của một quốc gia đều dựa trên nền tảng tri thức và muốn có tri thức thì phải phát triển giáo dục. Trong giai đoạn hiện nay, chúng ta đang nỗ lực xây dựng một xã hội học tập với phƣơng hƣớng, con đƣờng thực hiện là kết hợp đến trƣờng, giáo dục từ xa và tự học.
Trong đó, tự học để trƣởng thành là vô cùng quan trọng. Tự học cũng là một vấn đề đƣợc quan tâm nghiên cứu từ lâu về cả lý luận và thực tiễn, nhằm phát huy vai trò của ngƣời học và nâng cao chất lƣợng của hoạt động tự học. Vấn đề tự học có tính truyền thống và tính phổ biến trên toàn thế giới. Ở từng giai đoạn lịch sử nhất định, ở mỗi quốc gia khác nhau, vấn đề tự học cũng đƣợc nghiên cứu đề cập dƣới nhiều khía cạnh và đã đƣợc nhiều học giả nghiên cứu.
Ở phƣơng Đông, ngay từ thời Trung Hoa cổ đại, nhà giáo dục lỗi lạc – Khổng Tử (551 – 479 TCN) đã sớm nhận thấy vai trò quan trọng của tự học, ông luôn quan tâm và coi trọng vai trò tích cực chủ động suy nghĩ của ngƣời học. Ông cho rằng: đồng thời với việc hƣớng dẫn của ngƣời thầy, ngƣời học phải tích cực suy nghĩ, tìm tòi khám phá để lĩnh hội tri thức. Ông đã dạy học trò: “Bất phẫn, bất phải, bất phi, bất phát. Cứ bất ngung, bất dĩ tam ngung phản, tác bất phục dã” (không tức giận vì muốn biết thì không gợi mở cho, không bực vì không rõ đƣợc thì không bày vẽ cho.
Vật có bốn góc, bảo cho biết một góc mà không suy ra đƣợc ba góc kia thì không dạy nữa) [31]. Mạnh Tử đòi hỏi ngƣời học phải tự suy nghĩ, không nên nhắm mắt theo sách. “Tận tín thƣ bất nhƣ vô thƣ” (Tin cả ở sách thì chi bằng không có sách). Ngƣời học phải cố gắng tìm hiểu [31].
6 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Ở phƣơng Tây, Socrat (469 – 309 TCN) đã từng nêu khẩu hiệu “Anh hãy tự biết lấy anh” qua đó, mong muốn học trò phát hiện ra “chân lý” bằng cách đặt câu hỏi để dần dần tìm ra kết luận. Đến thời cận đại, trong quá trình truyền thụ kinh nghiệm xã hội cho thế hệ sau các nhà khoa học đã rất quan tâm đến tính tích cực, chủ động, sáng tạo của ngƣời học. Nhà sƣ phạm lỗi lạc Tiệp Khắc J.Comensky (1592 – 1679), ông tổ của nền giáo dục cận đại đã khẳng định: “Không có khát vọng học tập thì không thể trở thành tài năng, cần phải làm thức tỉnh tƣ duy và khát vọng học tập trong học sinh”. Nhƣ vậy, ông đã đánh giá rất cao vai trò của tự học, sự tích cực, chủ động của ngƣời học đối với hoạt động học tập.
Từ thế kỷ XVIII đến thế kỷ XIX, các nhà giáo dục nổi tiếng thế giới nhƣ: J.D, Usinxky (1824 – 1890) trong các tác phẩm nghiên cứu của mình đã khẳng định: tự học giành lấy tri thức bằng con đƣờng khám phá, tự tìm tòi, tự suy nghĩ là con đƣờng quan trọng chiếm lĩnh tri thức. Giáo dục động cơ học tập đúng đắn là điều kiện cơ bản để học sinh tích cực, chủ động trong học tập.Rubakin (1862 – 1946) đã viết cuốn sách “Tự học nhƣ thế nào” bàn về phƣơng pháp tự học đặc biệt là phƣơng pháp sử dụng sách. Raja Roy Singh, nhà giáo dục Ấn Độ trong tác phẩm “Giáo dục cho thế kỷ XXI, những triển vọng của châu Á – Thái Bình Dƣơng” đã đƣa ra quan điểm về quá trình “Nhận biết dạy – học” và ông chủ trƣơng rằng ngƣời học phải là ngƣời tham gia tích cực vào quá trình “Nhận biết dạy – học”. Theo ông, “Sự học tập do ngƣời học chủ đạo”.
Một trong những đặc trƣng cơ bản quan trọng nhất trong xã hội học tập là tƣ tƣởng tự học tập suốt đời. Vì “Việc học không bao giờ là muộn” (ngạn ngữ) hay “Bác học không có nghĩa là ngừng học” (Đác-Uyn). Quan niệm tự học và học tập suốt đời nổi lên trong thời đại ngày nay nhƣ một chìa khóa mở cửa đi vào thế kỷ 21 – thế kỷ của nền kinh tế tri thức. 7 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.
Trong nước Ở Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh là một tấm gƣơng sáng ngời về ý chí quyết tâm trong tự học, tự rèn luyện. Có nhiều bài phát biểu, bài viết trong những thời điểm, hoàn cảnh lịch sử khác nhau nhƣng bao giờ Bác cũng nhấn mạnh đến tác dụng và hiệu quả to lớn của việc học tập và rèn luyện. Ngƣời luôn cho rằng học tập giúp con ngƣời tiến bộ, nâng cao phẩm chất, mở rộng hiểu biết, làm thay đổi hiệu quả lao động. Ngƣời đã động viên toàn dân: “Phải tự nguyện, tự giác xem công việc học tập là nhiệm vụ của ngƣời cách mạng, phải cố gắng hoàn thành cho đƣợc do đó mà tích cực, tự động hoàn thành kế hoạch học tập” Tại Hội nghị toàn quốc lần thứ nhất về công tác huấn luyện và học tập khai mạc ngày 6 tháng 5 năm 1950, Bác đã khuyên học viên: “Không phải có thầy thì học, thầy không đến thì đùa.
Phải biết tự động học tập”. Ở tác phẩm “Sửa đổi làm việc” (1947), khi nói về công tác huấn luyện cán bộ, Bác cũng nhắc nhở về cách học tập: “Phải lấy tự học làm cốt, cần có thảo luận và chỉ đạo hỗ trợ vào, cần phải biết sắp xếp thời gian và bài học kéo dài mạch lạc với nhau”. Nhƣ vậy, theo Bác việc tự học giữ vai trò rất quan trọng, có tác dụng quyết định cho kết quả học tập. Việc tự học phải xuất phát từ động lực của chính bản thân ngƣời học, nhƣng vẫn cần sự hỗ trợ, tác động từ môi trƣờng học tập, cần sự chỉ đạo hƣớng dẫn của nhà trƣờng, của ngƣời thầy.
Nghị quyết Hội nghị Trung ƣơng 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, trong phần Nhiệm vụ, giải pháp đã nêu: “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phƣơng pháp dạy và học theo hƣớng hiện đại phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức, kỹ năng của ngƣời học; khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc. Tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở để ngƣời học tự cập nhật và đổi mới tri thức, kỹ năng, phát triển năng lực. Chuyển từ học chủ yếu trên lớp sang tổ chức hình thức học tập đa dạng, chú ý các hoạt động xã hội, ngoại khóa, nghiên cứu khoa học. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong dạy và học”.
8 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Thấm nhuần tƣ tƣởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh và quán triệt đƣờng lối của Đảng về giáo dục, trong những thập niên qua có nhiều nhà nghiêu cứu làm rõ vai trò của tự học cũng nhƣ những tác động tích cực của tự học đến quá trình học tập. Khi bàn về vấn đề tự học, Tạ Quang Bửu cũng đã viết “Tự học là khởi nguồn của phong cách đào tạo đồng thời là cái nôi nuôi dƣỡng sự sáng tạo. Ai giỏi tự học ngay từ khi ngồi trên ghế nhà trƣờng, ngƣời đó sẽ tiến xa hơn”. Những công trình nghiên cứu công phu về vấn đề tự học có thể kể đến nhƣ: “Quá trình dạy – tự học” của tác giả Nguyễn Cảnh Toàn, Vũ Văn Tảo; “Luận bàn và kinh nghiệm tự học” của tác giả Nguyễn Cảnh Toàn; “Tự học – chìa khóa vàng của giáo dục” của tác giả Phan Trọng Luận… và nhiều công trình nghiên cứu về hoạt động tự học của giáo sƣ, tiến sĩ, các nhà nghiên cứu giáo dục nhƣ: Hà Thế Ngữ, Đặng Vũ Hoạt, Đặng Bá Lãm, Nguyễn Ngọc Bảo, Hà Thị Đức… với mục đích nâng cao hiệu quả tự học của ngƣời học, góp phần nâng cao chất lƣợng giáo dục, đào tạo.
Tác giả Trịnh Quốc Lập trong bài báo khoa học “Phát triển năng lực tự học trong hoàn cảnh Việt Nam” (2008) đăng trên tạp chí khoa học Trƣờng Đại học Cần Thơ đã cho rằng năng lực tự học không chỉ là một phẩm chất dành cho ngƣời học thuộc thế giới phƣơng Tây, về bản chất mà nói, sinh viên châu Á không phải là không có năng lực tự học; hệ thống giáo dục ở các nƣớc châu Á chƣa tạo đủ điều kiện để sinh viên phát triển năng lực tự học. Kết quả nghiên cứu của tác giả bài viết này đã chứng minh rằng trong hoàn cảnh Việt Nam năng lực tự học có thể đƣợc phát triển thông qua việc ứng dụng học tập tự điều chỉnh [25, 169-176. Nguyễn Kỳ cho rằng “Tự học là tự đặt mình vào tình huống học, vào vị trí của ngƣời tự nghiên cứu, xử lý các tình huống, vào vị trí của ngƣời tự nghiên cứu, xử lý các tình huống, giải quyết các vấn đề đặt ra cho mình, nhận biết vấn đề, thu thập xử lý thông tin, tái hiện kiến thức cũ, xây dựng các giải pháp giải 9 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.