Luận văn thạc sĩ về quản lý hoạt động dạy học tại trường phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Phú Thọ

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ued quản lý hoạt động dạy học trường phổ thông dân tộc nội trú thcs tỉnh phú thọ, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn

• Tác giả: Ngô Quang Tá
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Quang Tháp
• Trường học: Trường Đại Học Giáo Dục - Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản lý hoạt động dạy học ở các trường phổ thông dân tộc nội trú - trung học cơ sở, tỉnh Phú Thọ
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ - TRUNG HỌC CƠ SỞ
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu
• 1.2. Nghiên cứu ở nước ngoài
• 1.3. Nghiên cứu trong nước
• 1.4. Tỉnh Phú Thọ trong nhiều năm gần đây đã quan tâm đến công tác giáo dục
• 1.5. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG DẠY HỌC VÀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG PTDTNT-THCS TỈNH PHÚ THỌ
• 2.1. Một số thông tin chung về tỉnh Phú Thọ
• 2.2. Điều kiện tự nhiên
• 2.3. Đơn vị hành chính
• 2.4. Tình hình giáo dục và đào tạo ở tỉnh Phú Thọ
• 2.5. Thực trạng dạy học ở các trường PTDTNT-THCS, tỉnh Phú Thọ
• 2.6. Sơ lược về quy mô, số lượng, chất lượng giáo dục và cơ sở vật chất kỹ thuật các trường PTDTNT-THCS ở tỉnh Phú Thọ
• 2.7. Thực trạng việc quản lý hoạt động dạy học ở các trường PTDTNT-THCS tỉnh Phú Thọ
• 2.7.1. Tổ chức khảo sát thực trạng
• 2.7.2. Kết quả khảo sát
• 2.7.3. Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động dạy học các trường PTDTNT-THCS, tỉnh Phú Thọ
• 2.8. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA HIỆU TRƯỞNG TRƯỜNG PTDTNT-THCS TỈNH PHÚ THỌ
• 3.1. Các nguyên tắc đề xuất biện pháp
• 3.2. Đề xuất một số biện pháp quản lý của Hiệu trưởng đối với hoạt động dạy học ở các trường PTDTNT-THCS
• 3.2.1. Biện pháp 1: Chỉ đạo xây dựng và thực hiện kế hoạch dạy học đảm bảo thực hiện đúng mục tiêu, chương trình dạy học THCS
• 3.2.2. Biện pháp 2: Chỉ đạo đội ngũ giáo viên giảng dạy theo phương pháp “dạy học phân hóa”, hướng đến “dạy học cá nhân”
• 3.2.3. Biện pháp 3: Quản lý hoạt động học tập của học sinh Trường PTDTNT-THCS
• 3.2.4. Biện pháp 4: Kiểm tra, đánh giá quá trình dạy học và đánh giá kết quả học tập của học sinh
• 3.2.5. Biện pháp 5: Hỗ trợ các nguồn lực để thực hiện hoạt động dạy học
• 3.3. Mối quan hệ của các biện pháp
• 3.4. Khảo nghiệm về tính cần thiết và khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.4.1. Các bước tiến hành khảo nghiệm
• 3.4.2. Kết quả khảo nghiệm, tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.5. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý hoạt động dạy học tại trường phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Phú Thọ

Quản lý hoạt động dạy học tại các trường phổ thông dân tộc nội trú (PTDTNT) tỉnh Phú Thọ đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục cho học sinh dân tộc thiểu số. Các trường này không chỉ là nơi học tập mà còn là môi trường văn hóa, nơi bảo tồn và phát triển bản sắc dân tộc. Việc quản lý hiệu quả sẽ giúp cải thiện chất lượng dạy học, đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh.

1.1. Đặc điểm của trường phổ thông dân tộc nội trú tại Phú Thọ

Trường PTDTNT tại Phú Thọ có đặc điểm riêng biệt với hơn 95% học sinh là người dân tộc thiểu số. Điều này đòi hỏi các phương pháp dạy học và quản lý phải phù hợp với đặc thù văn hóa và tâm lý của học sinh.

1.2. Vai trò của quản lý hoạt động dạy học

Quản lý hoạt động dạy học không chỉ là nhiệm vụ của hiệu trưởng mà còn là trách nhiệm của toàn bộ đội ngũ giáo viên. Việc này giúp tạo ra một môi trường học tập tích cực, khuyến khích học sinh phát triển toàn diện.

II. Những thách thức trong quản lý hoạt động dạy học tại trường PTDTNT

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực trong việc quản lý hoạt động dạy học, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Các vấn đề như thiếu hụt nguồn lực, cơ sở vật chất không đồng bộ và sự khác biệt trong nhận thức của học sinh về giáo dục là những yếu tố cản trở.

2.1. Thiếu hụt nguồn lực và cơ sở vật chất

Nhiều trường PTDTNT vẫn còn thiếu thốn về cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dạy học. Cần có sự đầu tư đồng bộ từ các cấp chính quyền để cải thiện tình hình này.

2.2. Khác biệt trong nhận thức của học sinh

Học sinh dân tộc thiểu số thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận kiến thức mới do rào cản ngôn ngữ và văn hóa. Điều này đòi hỏi giáo viên phải có những phương pháp dạy học linh hoạt và sáng tạo.

III. Phương pháp quản lý hoạt động dạy học hiệu quả tại trường PTDTNT

Để nâng cao chất lượng dạy học, các trường PTDTNT cần áp dụng những phương pháp quản lý hiện đại và hiệu quả. Việc xây dựng kế hoạch dạy học rõ ràng, tổ chức các hoạt động ngoại khóa và tăng cường sự tham gia của phụ huynh là những giải pháp khả thi.

3.1. Xây dựng kế hoạch dạy học chi tiết

Kế hoạch dạy học cần được xây dựng dựa trên nhu cầu thực tế của học sinh và đặc điểm văn hóa của từng dân tộc. Điều này giúp giáo viên có thể điều chỉnh phương pháp dạy học cho phù hợp.

3.2. Tổ chức hoạt động ngoại khóa phong phú

Các hoạt động ngoại khóa không chỉ giúp học sinh phát triển kỹ năng mềm mà còn tạo cơ hội cho các em giao lưu, học hỏi lẫn nhau. Đây là một phần quan trọng trong việc giáo dục toàn diện.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học

Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các biện pháp quản lý hiệu quả đã mang lại những kết quả tích cực trong việc nâng cao chất lượng dạy học tại các trường PTDTNT. Học sinh có sự tiến bộ rõ rệt trong học tập và rèn luyện kỹ năng.

4.1. Kết quả khảo sát về chất lượng dạy học

Kết quả khảo sát cho thấy tỷ lệ học sinh đạt điểm cao trong các kỳ thi đã tăng lên đáng kể sau khi áp dụng các biện pháp quản lý mới. Điều này chứng tỏ sự cần thiết của việc đổi mới trong quản lý giáo dục.

4.2. Phản hồi từ giáo viên và phụ huynh

Phản hồi từ giáo viên và phụ huynh cho thấy họ đánh giá cao những nỗ lực trong việc cải thiện chất lượng giáo dục. Sự hợp tác giữa nhà trường và gia đình là yếu tố quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả dạy học.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho quản lý hoạt động dạy học

Quản lý hoạt động dạy học tại các trường PTDTNT tỉnh Phú Thọ cần tiếp tục được cải thiện và đổi mới. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý và dạy học sẽ là xu hướng tất yếu trong tương lai.

5.1. Định hướng phát triển trong quản lý giáo dục

Cần có những chính sách hỗ trợ từ chính quyền địa phương để nâng cao chất lượng giáo dục tại các trường PTDTNT. Đầu tư vào cơ sở vật chất và đào tạo giáo viên là rất cần thiết.

5.2. Tích hợp công nghệ thông tin trong dạy học

Việc tích hợp công nghệ thông tin vào dạy học sẽ giúp học sinh tiếp cận kiến thức một cách dễ dàng hơn. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc hiện đại hóa giáo dục tại các trường PTDTNT.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn dự kiến đƣợc trình bày theo 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở các trƣờng PTDTNT-THCS. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chƣơng 2: Thực trạng dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở các trƣờng PTDTNT-THCS, tỉnh Phú Thọ. Chƣơng 3: Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở các trƣờng PTDTNT-THCS, tỉnh Phú Thọ. 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở CÁC TRƢỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ - TRUNG HỌC CƠ SỞ 1.

Tổng quan nghiên cứu 1. Nghiên cứu ở nước ngoài Ngay từ thời cổ đại, vấn đề dạy học đã đƣợc nhiều nhà triết học đồng thời là nhà giáo dục ở cả phƣơng Đông và phƣơng Tây đề cập đến. Có thể kể đến các tƣ tƣởng và công trình chủ yếu dƣới đây: Ở phƣơng Tây, từ trƣớc công nguyên, Xôcrat (469 - 339) đã quan niệm giáo dục phải giúp con ngƣời tìm thấy và tự khẳng định chính bản thân mình. Ông cho rằng để nâng cao hiệu quả dạy học cần có phƣơng pháp giúp thế hệ trẻ từng bƣớc tự khẳng định, tự phát hiện tri thức mới mẻ, phù hợp với chân lí.

Platon (429 - 347 trƣớc CN) xác nhận vai trò tất yếu của giáo dục trong xã hội, tính quyết định của chính trị đối với giáo dục. Nguyên tắc giáo dục của John Locke (1632-1704) là: “Không được nhồi nhét điều gì vào trí nhớ của trẻ mà vốn chúng không thích thú. Thầy giáo cần khơi dậy ở trẻ lòng ham mê say sưa của trẻ, qua đó hướng trẻ đến với tri thức. Phải phát triển khả năng độc lập suy nghĩ và chủ động trong học tập ở trẻ”.

Vào những năm đầu thế kỉ XX, các nhà nghiên cứu giáo dục xô viết đã đi sâu nghiên cứu về vai trò và trách nhiệm của đội ngũ CBQL trong việc quản lí HĐDH trong nhà trƣờng.Xukhomlinxki, Jakharôp đã nghiên cứu và đề ra một số vấn đề quản lí của hiệu trƣởng ở trƣờng phổ thông nhƣ vấn đề phân công nhiệm vụ giữa hiệu trƣởng và phó hiệu trƣởng. Các tác giả đã thống nhất và khẳng định hiệu trƣởng phải là ngƣời lãnh đạo toàn diện và chịu trách nhiệm trong công tác quản lí nhà trƣờng.Saxerđôtôp đã đi sâu nghiên cứu công tác lãnh đạo hoạt động dạy học trong nhà trƣờng và xem đây là khâu then chốt trong công tác quản lí của hiệu trƣởng. Nghiên cứu trong nước 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Ở Việt Nam Chủ tịch Hồ Chí Minh đánh giá rất cao vai trò của giáo dục. Trong thƣ gửi các em học sinh nhân ngày khai trƣờng đầu tiên của nƣớc Việt Nam dân chủ cộng hòa, Ngƣời đã viết: “Dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai các cường quốc năm châu được hay không chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em”.

Đảng và Nhà nƣớc ta coi giáo dục là “Quốc sách hàng đầu”. Toàn xã hội đều có ý thức chăm lo cho sự nghiệp giáo dục. Vì giáo dục đã tạo nên nguồn lực con ngƣời phục vụ cho sự phát triển kinh tế xã hội. Ở nƣớc ta, nhiều nhà sƣ phạm đã tiến hành nghiên cứu một cách toàn diện các vấn đề về vị trí, vai trò của việc tổ chức quá trình dạy học, ý nghĩa của việc nâng cao chất lƣợng dạy học trên lớp đối với việc nâng cao chất lƣợng dạy học.

Những ƣu điểm và nhƣợc điểm của hình thức tổ chức dạy học, vai trò của ngƣời dạy và ngƣời học, việc đổi mới nội dung và cách thức tổ chức tiến hành các hình thức dạy học trên lớp (Hà Thế Ngữ, Hồ Ngọc Đại, Nguyễn Cảnh Toàn, Phạm Văn Hoàn, Trần Kiều, Nguyễn Ngọc Quang, Nguyễn Kỳ, Thái Duy Tuyên…). Trong những năm gần đây, đứng trƣớc nhiệm vụ đổi mới Giáo dục và Đào tạo nói chung và đổi mới nội dung, phƣơng pháp dạy học nói riêng, nhiều ngƣời nghiên cứu trong đó có những nhà giáo dục học, tâm lý học đã đi sâu nghiên cứu về đổi mới nội dung dạy học theo hƣớng nâng cao tính hiệu hiện đại và gắn khoa học với thực tiễn sản xuất và đời sống, vấn đề lấy học sinh làm trung tâm trong hoạt động dạy học (Trần Hồng Quân, Phạm Minh Hạc, Vũ Văn Tảo, Trần Đức Xước, Phạm Viết Vượng, Đặng Thành Hưng, Tôn Thân, Trịnh Xuân Vũ, Phan Trọng Luận, Nguyễn Văn Đản. Tỉnh Phú Thọ trong nhiều năm gần đây đã quan tâm đến công tác giáo dục. Ngành đã tổ chức bồi dƣỡng thƣờng xuyên cho giáo viên.

Hàng năm tổ chức các hội thi giáo viên dạy giỏi ở các cấp học, bậc học và tổ chức các kỳ thi chọn học sinh giỏi các cấp học và bậc học. Việc này cũng đã kích thích đƣợc tinh thần học hỏi, nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên, cũng nhƣ tinh thần 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] học hỏi, rèn luyện nâng cao kiến thức của học sinh. Tuy nhiên để nâng cao chất lƣợng dạy và học ở các nhà trƣờng thì rất cần có các biện pháp quản lý hoạt động dạy học đồng bộ và thiết thực nhằm nâng cao chất lƣợng giáo dục. Quản lý HĐDH là quản lý hoạt động trung tâm của ngƣời hiệu trƣởng ở nhà trƣờng.

Đồng thời cũng là quản lý cơ bản, quan trọng nhất trong công tác quản lý trƣờng học. Chính vì vậy, vấn đề quản lý HĐDH luôn đƣợc các nhà nghiên cứu, các nhà quản lý giáo dục đề cập trong các công trình nghiên cứu khoa học. Giáo trình giảng dạy của Trƣờng Đại học Giáo dục, Trƣờng Quản lý cán bộ - Bộ giáo dục và Đào tạo, cũng đã có những công trình nghiên cứu giảng dạy về chuyên đề Quản lý HĐDH của hiệu trƣởng. Các luận văn thạc sỹ chuyên ngàng quản lý giáo dục cũng có một số tác giả nghiên cứu vấn đề này nhƣ đề tài: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học của hiệu trƣởng trƣờng phổ thông dân tộc nội trú của tác giả Lƣờng Thúy Vinh; Đề tài: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trƣờng trung học cơ sở trên địa bàn huyện Tân Hiệp tỉnh Kiên Giang; Đề tài: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trƣởng trƣờng phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Đắc Lăk.

Nhìn chung các đề tài nghiên cứu của các tác giả đi trƣớc chủ yếu dừng lại ở vấn đề lý luận vĩ mô mang tính định hƣớng, chỉ đạo còn vấn đề quản lý HĐDH ở từng khu vực, từng trƣờng THCS thì còn rất ít ngƣời nghiên cứu, nhất là các trƣờng phổ thông Dân tộc Nội Trú -THCS ở các tỉnh. Vì vậy vấn đề đặt ra ở luận văn này là tìm hiểu thực trạng quản lý hoạt động ở các trƣờng phổ thông DTNT-THCS, tỉnh Phú Thọ. Từ đó đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học nhằm nâng cao chất lƣợng dạy học trong các trƣờng phổ thông DTNT-THCS, tỉnh Phú Thọ. Một số khái niệm cơ bản về Quản lý Quản lý là một thuộc tính lịch sử, vì nó phát triển theo sự phát triển của xã hội loài ngƣời, thƣờng xuyên biến đổi, nó là bản chất của quá trình lao động.

Quản lý là một hiện tƣợng xuất hiện rất sớm, là một phạm trù tồn tại 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] khách quan đƣợc ra đời từ bản thân nhu cầu của mọi chế độ xã hội, mọi quốc gia, trong mọi thời đại.Afanaxex: “Quản lý con ngƣời có nghĩa là tác động đến anh ta sao cho hành vi, công việc và hoạt động của anh ta đáp ứng những yêu cầu của xã hội, tập thể để những cái đó có lợi cho tập thể và cá nhân, thúc đẩy sự tiến bộ của xã hội lẫn cá nhân”.Marx đã nói đến sự cần thiết của quản lý “Bất kỳ lao động nào có tính xã hội và chung, trực tiếp đƣợc thực hiện với quy mô tƣơng đối lớn đều ít nhiều cần đến sự quản lý… một ngƣời chơi vĩ cầm riêng rẽ thì tự điều khiển lấy mình nhƣng một dàn nhạc thì cần có nhạc trƣởng”.Taylor: Quản lý là nghệ thuật biết rõ ràng chính xác cái gì cần làm và làm cái gì đó nhƣ thế nào bằng phƣơng pháp tốt nhất và rẻ tiền nhất. Tác giả Nguyễn Ngọc Quang: “Quản lý là tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến ngƣời lao động (nói chung là khách thể quản lý) nhằm thực hiện đƣợc những mục tiêu dự kiến”. Theo tác giả Trần Kiểm: “Quản lý là phối hợp nỗ lực của nhiều ngƣời sao cho mục tiêu của từng cá nhân biến thành những thành tựu của xã hội”. Theo tác giả Hà Thế Ngữ và Đặng Vũ Hoạt: “Quản lý là một quá trình định hƣớng, quá trình có mục tiêu, quản lý một hệ thống là quá trình tác động đến hệ thống nhằm đạt đƣợc mục tiêu nhất định”.

Nhƣ vậy, Quản lý là hệ thống tác động có chủ định, phù hợp quy luật khách quan của chủ thể quản lý đến đối tƣợng quản lý nhằm khai thác và tận dụng tốt nhất những tiềm năng và cơ hội của đối tƣợng quản lý để đạt đƣợc mục tiêu quản lý trong môi trƣờng luôn biến động. 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chúng ta có thể mô tả hoạt động quản lý theo mô hình sau: MÔI TRƢỜNG QUẢN LÝ Mục tiêu quản lý Chủ thể quản lý Khách thể quản lý Hình 1.1 Sơ đồ quản lý Các chức năng quản lý có mối quan hệ chặt chẽ, tác động và chi phối lẫn nhau tạo thành một chu trình quản lý. Chúng ta có thể biểu diễn chu trình quản lý theo sơ đồ sau: Kế hoạch hóa Kiểm tra Thông tin Tổ chức Chỉ đạo Hình 1.2 Mô hình chu trình quản lý 1. Quản lý hoạt động dạy học 1.

Hoạt động dạy học Hoạt động dạy học bao gồm hai thành tố là hoạt động dạy của thầy và hoạt động học của trò, hai hoạt động này là hai mặt của một vấn đề, luôn tồn tại 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] thống nhất với nhau, gắn bó mật thiết với nhau. Nhƣ vậy dạy - học là khái niệm chỉ quá trình hoạt động chung của ngƣời dạy và ngƣời học. Nếu phân tích chủ thể của HĐDH thì đây là trƣờng hợp đồng chủ thể hay chủ thể kép: chủ thể dạy và chủ thể học, hoạt động của chủ thể này phụ thuộc vào hoạt động của chủ thể kia, chúng tồn tại trong mối quan hệ tƣơng tác với nhau, có chung một mục đích là hình thành và phát triển nhân cách ngƣời học.