Luận văn thạc sĩ challenges in english vocabulary learning of ethnic minority grade 10 students at muong bi high school

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu challenges in english vocabulary learning of ethnic minority grade 10 students at muong bi high, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Bích Hạnh
• Người hướng dẫn: Dr. Dương Thị Nụ
• Trường học: Vietnam National University, Hanoi University of Languages and International Studies
• Chuyên ngành: English Teaching Methodology
• Đề tài: Khó Khăn Trong Việc Học Từ Vựng Tiếng Anh Của Học Sinh Dân Tộc Thiểu Số Lớp 10 Tại Trường THPT Mường Bi
• Loại tài liệu: M.A Minor Thesis
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• Lời cam đoan
• Tóm tắt
• Lời cảm ơn
• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Ý nghĩa của nghiên cứu
• Phạm vi nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Bố cục của nghiên cứu
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Tầm quan trọng của từ vựng trong việc dạy và học ngôn ngữ
• 1.2. Các nguyên tắc dạy từ vựng
• 1.2.1. Tiêu chí lựa chọn từ vựng
• 1.2.2. Các hình thức của từ
• 1.2.3. Cách sử dụng từ
• 1.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến việc học từ vựng
• 1.4. Các phương pháp dạy từ vựng
• 1.4.1. Sự lặp lại và chú ý
• 1.4.2. Mối quan hệ với các từ khác
• 1.5. Năng lực tiếng mẹ đẻ, ngôn ngữ thứ hai và việc tiếp thu ngôn ngữ thứ ba
• 1.6. Ảnh hưởng của năng lực tiếng mẹ đẻ và ngôn ngữ thứ hai đến việc tiếp thu ngôn ngữ thứ ba
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Tổng quan về bối cảnh nghiên cứu
• 2.2. Tài liệu dạy và học
• 2.3. Mô tả về giáo viên tiếng Anh
• 2.4. Công cụ và quy trình thu thập dữ liệu
• 2.4.1. Quy trình thu thập dữ liệu
• 2.4.2. Quy trình phân tích dữ liệu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Kết quả và thảo luận từ phiếu khảo sát học sinh
• 3.2. Kết quả và thảo luận từ quan sát lớp học
• 3.3. Kết quả và thảo luận từ bảng câu hỏi
• 3.4. Tạo động lực học tập cho học sinh
• 3.5. Điều chỉnh sách giáo khoa
• 3.6. Lựa chọn từ vựng để giảng dạy
• 3.7. Luyện tập từ vựng
• 3.8. Cải thiện điều kiện dạy và học
• 3.9. Sử dụng giáo viên địa phương dạy tiếng Anh cho học sinh trong cộng đồng
• 3.10. Hạn chế của nghiên cứu
• 3.11. Gợi ý cho các nghiên cứu tiếp theo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Khó Khăn Học Từ Vựng Tiếng Anh ở Mường Bi

Bài viết này tập trung phân tích những khó khăn trong việc học từ vựng tiếng Anh của học sinh dân tộc thiểu số lớp 10 tại trường THPT Mường Bi. Tiếng Anh ngày càng quan trọng trong giao tiếp toàn cầu, trở thành ngôn ngữ bắt buộc từ tiểu học đến đại học tại Việt Nam. Tuy nhiên, chất lượng dạy và học tiếng Anh có sự khác biệt lớn giữa các vùng miền, đặc biệt là giữa thành thị và vùng sâu vùng xa. Ở các tỉnh miền núi như Hòa Bình, học sinh, đặc biệt là học sinh dân tộc thiểu số, gặp nhiều trở ngại trong quá trình học tập. Nghiên cứu chỉ ra rằng điểm số môn tiếng Anh của các em thường rất thấp, thậm chí dưới 5% đạt điểm khá trở lên trong các kỳ thi tốt nghiệp. Tình trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc tìm hiểu và giải quyết những vấn đề học tiếng Anh của học sinh vùng cao. Bài viết đi sâu vào phân tích các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp cải thiện tình hình.

1.1. Tầm quan trọng của tiếng Anh và thực trạng ở vùng cao

Tiếng Anh đóng vai trò then chốt trong kết nối thế giới. Ở Việt Nam, tiếng Anh là môn học bắt buộc. Tuy nhiên, chất lượng học tập còn nhiều hạn chế, đặc biệt tại các trường THPT Mường Bi và các khu vực miền núi khác. Theo nghiên cứu của Sở Giáo dục và Đào tạo Hòa Bình, tỷ lệ học sinh đạt điểm khá giỏi môn tiếng Anh còn thấp, cho thấy sự cần thiết phải cải thiện phương pháp giảng dạy và hỗ trợ học sinh.

1.2. Lý do chọn đề tài Khó khăn trong học từ vựng tiếng Anh

Nghiên cứu tập trung vào khó khăn trong học từ vựng tiếng Anh vì đây là một trong những trở ngại lớn nhất đối với học sinh dân tộc thiểu số. Nhiều học sinh than phiền về việc quên từ vựng sau một thời gian ngắn. Điều này cho thấy cần có những phương pháp học tập hiệu quả hơn để giúp các em ghi nhớ và sử dụng vốn từ vựng tiếng Anh một cách thành thạo.

II. Thách Thức Học Sinh Dân Tộc và Vấn Đề Từ Vựng Tiếng Anh

Học sinh dân tộc thiểu số tại trường THPT Mường Bi đối mặt với nhiều thách thức đặc thù trong quá trình học từ vựng tiếng Anh. Các em chủ yếu sử dụng tiếng mẹ đẻ (Mường, Thái, Hmong, Tày,...) trong gia đình và cộng đồng. Ngay từ khi đi học, các em đã phải làm quen với tiếng Việt để học tập và giao tiếp, gây khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức. Việc học thêm tiếng Anh càng trở nên khó khăn hơn khi các em chưa thực sự vững tiếng Việt. Hơn nữa, ít giáo viên có thể giải thích cặn kẽ bằng tiếng mẹ đẻ của học sinh, làm tăng thêm rào cản ngôn ngữ. Các yếu tố như môi trường học tập thiếu sự hỗ trợ, tài liệu học tập chưa phù hợp cũng góp phần làm trầm trọng thêm tình trạng này.

2.1. Rào cản ngôn ngữ Tiếng mẹ đẻ tiếng Việt và tiếng Anh

Học sinh dân tộc thiểu số học tiếng Anh gặp khó khăn do phải đồng thời làm quen với ba ngôn ngữ: tiếng mẹ đẻ, tiếng Việt và tiếng Anh. Sự khác biệt về cấu trúc và ngữ âm giữa các ngôn ngữ này gây ra nhiều nhầm lẫn và khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức.

2.2. Thiếu sự hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng

Môi trường gia đình và cộng đồng ít sử dụng tiếng Việt, chứ chưa nói đến tiếng Anh, khiến học sinh dân tộc thiểu số ít có cơ hội luyện tập và củng cố kiến thức. Sự hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng là rất quan trọng để tạo động lực và giúp các em vượt qua khó khăn.

III. Phương Pháp Học Từ Vựng Tiếng Anh Hiệu Quả Cho Học Sinh DTTS

Để giúp học sinh dân tộc thiểu số tại trường THPT Mường Bi cải thiện khả năng học từ vựng tiếng Anh, cần áp dụng các phương pháp phù hợp với đặc điểm và hoàn cảnh của các em. Một trong những phương pháp quan trọng là tạo môi trường học tập thân thiện, khuyến khích sự tham gia và tương tác của học sinh. Giáo viên cần sử dụng các hình ảnh, video minh họa trực quan để giúp các em dễ hình dung và ghi nhớ từ vựng. Bên cạnh đó, việc tích hợp ngôn ngữ và văn hóa của dân tộc thiểu số vào bài giảng cũng giúp tăng tính hứng thú và liên hệ thực tế cho học sinh. Đồng thời, cần chú trọng đến việc luyện tập phát âm chuẩn, giúp các em tự tin hơn khi giao tiếp.

3.1. Xây dựng môi trường học tập thân thiện và tích cực

Môi trường học tập đóng vai trò quan trọng trong việc tạo động lực cho học sinh. Cần tạo ra một không gian học tập thoải mái, khuyến khích sự tham gia và tương tác giữa học sinh và giáo viên. Việc sử dụng các trò chơi, hoạt động nhóm cũng giúp các em cảm thấy hứng thú hơn với việc học từ vựng tiếng Anh.

3.2. Sử dụng hình ảnh video minh họa và liên hệ thực tế

Việc sử dụng hình ảnh, video minh họa và liên hệ thực tế giúp học sinh dân tộc thiểu số dễ dàng hình dung và ghi nhớ từ vựng tiếng Anh. Giáo viên có thể sử dụng các ví dụ quen thuộc trong cuộc sống hàng ngày hoặc các câu chuyện liên quan đến văn hóa của dân tộc thiểu số để giúp các em hiểu rõ hơn về ý nghĩa và cách sử dụng của từ vựng.

3.3. Luyện tập phát âm chuẩn và tăng cường giao tiếp

Khó khăn về phát âm tiếng Anh là một trong những trở ngại lớn đối với học sinh dân tộc thiểu số. Việc luyện tập phát âm chuẩn giúp các em tự tin hơn khi giao tiếp và tránh được những hiểu lầm không đáng có. Giáo viên nên dành thời gian hướng dẫn phát âm cụ thể và khuyến khích học sinh luyện tập thường xuyên.

IV. Giải Pháp Tài Liệu Học Tiếng Anh Phù Hợp Cho Học Sinh DTTS

Một trong những yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả học từ vựng tiếng Anh cho học sinh dân tộc thiểu số lớp 10 tại trường THPT Mường Bi là sử dụng tài liệu học tiếng Anh phù hợp. Các tài liệu học tiếng Anh nên được thiết kế dựa trên chương trình chuẩn của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đồng thời tích hợp các yếu tố văn hóa địa phương để tạo sự gần gũi và quen thuộc. Giáo viên dạy tiếng Anh cho học sinh dân tộc thiểu số nên chủ động tìm kiếm và biên soạn các tài liệu học tiếng Anh bổ trợ, bao gồm các bài tập luyện tập từ vựng, các đoạn văn ngắn, các bài hát, và các trò chơi ngôn ngữ. Các tài liệu học tiếng Anh này cần được trình bày một cách rõ ràng, dễ hiểu, và có tính tương tác cao.

4.1. Thiết kế tài liệu học tiếng Anh tích hợp yếu tố văn hóa địa phương

Tài liệu học tiếng Anh phù hợp cho học sinh dân tộc thiểu số nên được thiết kế dựa trên nền tảng văn hóa địa phương. Điều này giúp các em cảm thấy quen thuộc và dễ dàng tiếp thu kiến thức hơn. Việc sử dụng các ví dụ, câu chuyện liên quan đến cuộc sống và văn hóa của các em cũng giúp tăng tính hứng thú và động lực học tập.

4.2. Biên soạn tài liệu học tiếng Anh bổ trợ đa dạng và tương tác

Giáo viên dạy tiếng Anh nên chủ động biên soạn các tài liệu học tiếng Anh bổ trợ đa dạng, bao gồm các bài tập luyện tập từ vựng, các đoạn văn ngắn, các bài hát, và các trò chơi ngôn ngữ. Các tài liệu học tiếng Anh này cần được trình bày một cách rõ ràng, dễ hiểu, và có tính tương tác cao để thu hút sự chú ý của học sinh.

V. Ứng Dụng Nâng Cao Động Lực Học Tiếng Anh Cho Học Sinh DTTS

Nâng cao động lực học tiếng Anh cho học sinh dân tộc thiểu số là yếu tố then chốt để cải thiện kết quả học tập. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng. Nhà trường cần tạo ra môi trường học tập khuyến khích sự sáng tạo và khám phá. Gia đình cần quan tâm và tạo điều kiện cho con em học tập. Cộng đồng cần xây dựng phong trào học tiếng Anh rộng rãi, tạo ra nhiều cơ hội giao tiếp và sử dụng tiếng Anh trong thực tế. Bên cạnh đó, cần tăng cường sự hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng để giúp các em vượt qua khó khăn và đạt được thành công.

5.1. Vai trò của nhà trường trong việc tạo động lực học tiếng Anh

Nhà trường đóng vai trò quan trọng trong việc tạo động lực học tiếng Anh cho học sinh dân tộc thiểu số. Cần tạo ra môi trường học tập khuyến khích sự sáng tạo và khám phá, tổ chức các hoạt động ngoại khóa và câu lạc bộ tiếng Anh để các em có cơ hội giao lưu và học hỏi lẫn nhau.

5.2. Vai trò của gia đình và cộng đồng trong việc hỗ trợ học sinh

Gia đình cần quan tâm và tạo điều kiện cho con em học tập. Cộng đồng cần xây dựng phong trào học tiếng Anh rộng rãi, tạo ra nhiều cơ hội giao tiếp và sử dụng tiếng Anh trong thực tế. Sự hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng là rất quan trọng để giúp các em vượt qua khó khăn và đạt được thành công.

VI. Kết Luận Tầm Quan Trọng Của Tiếng Anh và Hướng Phát Triển

Tiếng Anh ngày càng khẳng định tầm quan trọng của tiếng Anh trong tương lai , đặc biệt trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Việc cải thiện khả năng học từ vựng tiếng Anh cho học sinh dân tộc thiểu số tại trường THPT Mường Bi là một nhiệm vụ cấp thiết, đòi hỏi sự nỗ lực và phối hợp của tất cả các bên liên quan. Nghiên cứu này đã chỉ ra những khó khăn trong học tập của học sinh dân tộc, đồng thời đề xuất một số giải pháp khả thi. Hy vọng rằng những kết quả nghiên cứu này sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, giúp học sinh dân tộc thiểu số có cơ hội tiếp cận với tri thức và phát triển bản thân.

6.1. Tầm quan trọng của tiếng Anh trong bối cảnh hội nhập

Tiếng Anh là ngôn ngữ toàn cầu, đóng vai trò quan trọng trong giao tiếp quốc tế, kinh doanh, khoa học và công nghệ. Việc học tốt tiếng Anh giúp học sinh dân tộc thiểu số có nhiều cơ hội tiếp cận với tri thức và phát triển bản thân.

6.2. Hướng phát triển và nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu này là một bước khởi đầu trong việc tìm hiểu về những khó khăn trong học tập của học sinh dân tộc thiểu số. Cần có thêm nhiều nghiên cứu chuyên sâu hơn để đánh giá hiệu quả của các phương pháp và giải pháp đã đề xuất, đồng thời tìm kiếm những phương pháp mới phù hợp hơn với đặc điểm và hoàn cảnh của từng vùng miền.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa, tiếng Anh chiếm tới gần 70% lượng thông tin và tài liệu trên không gian Internet, trở thành công cụ giao tiếp thiết yếu trên toàn thế giới. Tại Việt Nam, môn học này là cấu phần bắt buộc xuyên suốt từ bậc tiểu học đến đại học và giữ vai trò trọng tâm trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông quốc gia. Tuy nhiên, sự chênh lệch về chất lượng đào tạo giữa các vùng đô thị và vùng sâu vùng xa vẫn là một thách thức lớn. Tại tỉnh miền núi Hòa Bình, nơi có hơn 80% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, tỷ lệ học sinh đạt điểm giỏi môn tiếng Anh trong các kỳ thi tốt nghiệp chỉ dừng lại ở mức dưới 5%. Nghiêm trọng hơn, nhiều học sinh tại các huyện vùng cao chỉ hiểu được dưới 20% nội dung bài giảng khi giáo viên truyền đạt bằng tiếng Việt thông thường.

Nghiên cứu được thực hiện nhằm khảo sát, phân tích toàn diện những khó khăn trong quá trình tiếp thu từ vựng tiếng Anh của học sinh dân tộc thiểu số lớp 10 tại trường Trung học phổ thông Mường Bi, huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình. Mục tiêu cụ thể của luận văn là làm rõ các rào cản ngôn ngữ, tâm lý và phương pháp học tập; đồng thời đề xuất hệ thống giải pháp sư phạm khả thi nhằm giúp giáo viên nâng cao chất lượng bài giảng. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào chương trình sách giáo khoa Tiếng Anh 10 trong năm học 2010 - 2011. Kết quả nghiên cứu mang lại ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp căn cứ khoa học giúp cải thiện kết quả học tập cho hơn 100 học sinh tại địa bàn, đồng thời đóng góp cơ sở dữ liệu quan trọng cho các chương trình bồi dưỡng chuyên môn giáo viên vùng cao.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng luận điểm nền tảng của Wilkins về vai trò của từ vựng: không có ngữ pháp thì rất ít thông tin được truyền tải, nhưng không có từ vựng thì không có bất kỳ thông tin nào có thể truyền đạt được. Để phân tích bản chất từ vựng, tác giả tích hợp nguyên tắc lựa chọn từ vựng của Gairns và Redman bao gồm 4 tiêu chí cốt lõi: tần suất sử dụng, nhu cầu và trình độ người học, yếu tố văn hóa bản địa và tính thực dụng trong lớp học. Mỗi đơn vị từ vựng được phân tích đa chiều qua 3 khía cạnh: hình thái (cách phát âm, chính tả, ngữ pháp), ngữ nghĩa (nghĩa biểu vật, nghĩa liên tưởng) và cách thức sử dụng (ngữ cảnh, kết hợp từ).

Bên cạnh đó, nghiên cứu đặt trọng tâm vào lý thuyết thụ đắc ngôn ngữ thứ ba (L3 Acquisition) kết hợp với Giả thuyết phụ thuộc lẫn nhau của Cummins. Khái niệm rào cản tam giác ngôn ngữ được làm rõ: học sinh dân tộc Mường phải tiếp nhận tiếng Anh (L3) thông qua tiếng Việt (L2), trong khi tiếng mẹ đẻ (L1) vẫn là phương tiện tư duy chính. Yếu tố trạng thái L2 theo phân tích của Bardel và Falk chỉ ra rằng sự hạn chế về năng lực tiếng Việt sẽ trực tiếp kìm hãm khả năng ghi nhớ và chuyển mã từ vựng tiếng Anh.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp linh hoạt phương pháp định tính và định lượng nhằm đảm bảo tính khách quan và độ tin cậy. Cỡ mẫu khảo sát gồm 100 học sinh dân tộc thiểu số lớp 10 tại trường Trung học phổ thông Mường Bi, được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu thuận tiện và có chủ đích vì 100% đối tượng đều thuộc nhóm dân tộc thiểu số chịu tác động của rào cản đa ngữ. Công cụ thu thập dữ liệu chính là phiếu hỏi gồm 10 câu hỏi trắc nghiệm và thang đo mức độ, được biên dịch sang tiếng Việt để đảm bảo người học hiểu chính xác nội dung.

Song song với bảng hỏi, tác giả tiến hành dự giờ quan sát trực tiếp 10 tiết học tiếng Anh lớp 10 của 5 nữ giáo viên có độ tuổi từ 28 đến 32 tuổi, sở hữu thâm niên công tác từ 5 đến 10 năm và đều tốt nghiệp các trường đại học chuyên ngữ tại Hà Nội. Quá trình thu thập dữ liệu diễn ra vào tháng 3 năm 2011. Phương pháp phân tích dữ liệu áp dụng kỹ thuật diễn giải định tính của Hatch dựa trên ghi chép thực địa 10 bài học kết hợp với thống kê mô tả tỷ lệ phần trăm từ 100 phiếu điều tra, giúp phản ánh chân thực các tương tác sư phạm trong lớp học vùng cao.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực tế cung cấp các số liệu phản ánh rõ nét những trở ngại nghiêm trọng mà học sinh lớp 10 trường Trung học phổ thông Mường Bi đang đối mặt:

• Quá tải khối lượng từ vựng và sự xa lạ của chủ đề: Có tới 95% học sinh khẳng định số lượng từ mới trong mỗi bài học Tiếng Anh 10 là quá nhiều so với khả năng tiếp thu. 85% học sinh cho biết các chủ đề trong sách giáo khoa như thế giới dưới lòng biển, công nghệ thông tin hay cuộc sống đô thị hoàn toàn xa lạ với đời sống thường nhật và nền tảng tri thức vùng cao của các em.
• Rào cản phát âm và cấu tạo từ: 82% người học gặp khó khăn lớn khi phát âm từ vựng tiếng Anh, trong đó 70% đánh giá phát âm là yếu tố khó nhất trong toàn bộ quá trình học từ. Hiện tượng biến âm do ảnh hưởng của tiếng Mường diễn ra phổ biến, tiêu biểu là sự nhầm lẫn giữa âm /d/ và /t/, giữa âm /v/ và /b/. Ngoài ra, 50% học sinh cảm thấy bối rối trước các quy tắc cấu tạo từ như tiền tố và hậu tố.
• Phương pháp giảng dạy nặng tính dịch thuật một chiều: 90% học sinh cho biết giáo viên chủ yếu giới thiệu nghĩa từ vựng bằng cách dịch trực tiếp sang tiếng Việt, chỉ có 27% tiết học có sử dụng đồ dùng trực quan và 0% giáo viên giải thích nghĩa hoàn toàn bằng tiếng Anh. Trong phần luyện tập, 90% học sinh chỉ làm bài tập trắc nghiệm thụ động, chỉ 15% được tham gia các trò chơi từ vựng.
• Thiếu hụt nghiêm trọng thời gian tự học và tương tác: 90% học sinh phản ánh việc học từ vựng diễn ra theo hình thức cá nhân ghi chép thụ động, hoàn toàn vắng bóng các hoạt động thảo luận nhóm hay cặp đôi thường xuyên. Đáng chú ý, 57% học sinh hoàn toàn không dành thời gian tự học từ mới ở nhà, chỉ 20% học sinh duy trì thói quen học khoảng 1 giờ mỗi ngày và 5% học trên 1 giờ.

Thảo luận kết quả

Dữ liệu khảo sát có thể được biểu diễn rõ ràng thông qua biểu đồ cột thể hiện mức độ khó khăn của học sinh: dẫn đầu là kỹ năng phát âm (70%), tiếp theo là cấu tạo từ (50%), quy tắc ngữ pháp của từ (30%) và các khía cạnh ngữ nghĩa (20%). Biểu đồ tròn về phân bổ thời gian tự học cũng làm nổi bật tỷ lệ 57% không tự học, tạo nên khoảng trống lớn trong việc củng cố trí nhớ dài hạn.

Nguyên nhân cốt lõi bắt nguồn từ môi trường ngôn ngữ tam giác. Học sinh phải xử lý thông tin qua ba tầng ngôn ngữ: tư duy bằng tiếng Mường, chuyển dịch qua tiếng Việt và tiếp nhận tiếng Anh. Khi năng lực tiếng Việt chưa thực sự hoàn thiện, việc tiếp nhận thêm tiếng Anh khiến học sinh rơi vào tình trạng quá tải nhận thức. Thêm vào đó, việc giáo viên thiếu linh hoạt trong vận dụng phương pháp dạy học giao tiếp (CLT) và lạm dụng bài tập ngữ pháp - dịch thuật đã triệt tiêu động lực học tập của học sinh miền núi.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả khảo sát, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược nhằm tháo gỡ khó khăn cho học sinh dân tộc thiểu số:

• Thích ứng hóa sách giáo khoa theo 3 cấp độ: Giáo viên cần chủ động điều chỉnh tài liệu ở cấp độ vĩ mô (lược bỏ hoặc bổ sung bài học trước kỳ học), cấp độ bài học (sắp xếp lại thứ tự bài tập) và cấp độ hoạt động (thay thế ngữ liệu quá khó). Cần cắt giảm từ 30% đến 40% lượng từ vựng trừu tượng trong các bài đọc nặng tính học thuật, ưu tiên thay thế bằng các ngữ cảnh gần gũi với đời sống địa phương trong khung thời gian 1 kỳ học.
• Đa dạng hóa kỹ thuật giảng dạy và tăng cường tính trực quan: Nâng tỷ lệ sử dụng giáo cụ trực quan, cử chỉ, hình ảnh từ mức 27% hiện tại lên trên 60% trong các tiết học. Giáo viên cần kết hợp phương pháp chiết trung, tăng cường tổ chức trò chơi ngôn ngữ, đóng vai và thảo luận nhóm ít nhất 15 phút mỗi tiết để biến từ vựng thụ động thành từ vựng tích cực.
• Hiện đại hóa điều kiện cơ sở vật chất: Ban giám hiệu nhà trường và ngành giáo dục địa phương cần đầu tư nguồn kinh phí xây dựng phòng thực hành ngôn ngữ, trang bị máy chiếu, đài cassette và thiết bị kết nối mạng Internet cho 100% lớp học khối 10 trong lộ trình 1 đến 2 năm, tạo môi trường tiếp xúc ngữ âm bản ngữ chuẩn xác.
• Phát triển và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên bản địa: Ưu tiên tuyển dụng giáo viên người dân tộc Mường có chứng chỉ sư phạm tiếng Anh đạt chuẩn. Tổ chức các khóa đào tạo phương pháp giảng dạy tiếng Anh như một ngôn ngữ thứ ba (L3) theo định kỳ 6 tháng một lần nhằm nâng cao kỹ năng xử lý chuyển di ngôn ngữ tiêu cực cho giáo viên.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Giáo viên tiếng Anh tại các trường phổ thông dân tộc nội trú và trường trung học vùng cao: Nắm bắt các kỹ thuật điều chỉnh giáo trình Tiếng Anh 10 và quy trình tổ chức hoạt động luyện từ vựng phù hợp với đặc thù học sinh thiểu số.
• Cán bộ quản lý giáo dục và chuyên viên các Sở Giáo dục và Đào tạo miền núi: Sử dụng số liệu thực chứng để xây dựng phân phối chương trình linh hoạt, giảm tải định mức kiểm tra và lập đề án bồi dưỡng giáo viên vùng đặc biệt khó khăn.
• Tác giả biên soạn sách giáo khoa và tài liệu giảng dạy: Cân nhắc các yếu tố văn hóa vùng miền và độ phức tạp từ vựng khi xây dựng ngữ liệu giảng dạy tiếng Anh áp dụng cho vùng sâu, vùng xa.
• Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Phương pháp Giảng dạy Tiếng Anh (TESOL/ELT): Tham khảo khung lý thuyết thụ đắc ngôn ngữ thứ ba và mô hình phân tích rào cản đa ngữ trong môi trường giáo dục đa văn hóa.

Câu hỏi thường gặp

• Rào cản ngôn ngữ lớn nhất của học sinh dân tộc thiểu số khi học từ vựng tiếng Anh là gì? Đó là sự tác động tiêu cực của quy trình chuyển mã ba bước từ tiếng Mường sang tiếng Việt rồi sang tiếng Anh. Việc khác biệt hệ thống ngữ âm khiến 82% học sinh gặp lỗi phát âm nghiêm trọng, đặc biệt là sự nhầm lẫn giữa các phụ âm /d/ - /t/ và /v/ - /b/.

• Tại sao phương pháp dịch sang tiếng Việt vẫn chiếm tới 90% trong các tiết dạy từ vựng? Do vốn từ tiếng Anh nền tảng của học sinh lớp 10 vùng cao còn rất hạn chế, giáo viên phải sử dụng phương pháp dịch nghĩa tiếng Việt như một giải pháp tình thế nhanh nhất để kịp tiến độ phân phối chương trình của 16 bài học trong năm học.

• Việc thích ứng sách giáo khoa Tiếng Anh 10 nên được thực hiện như thế nào để đạt hiệu quả? Giáo viên nên triển khai qua 3 cấp độ: cấp độ chương trình tổng thể (lược bỏ bài không phù hợp), cấp độ đơn vị bài học (tinh giản ngữ liệu bài đọc) và cấp độ hoạt động (thay thế bài tập trắc nghiệm bằng bài ghép nối từ trực quan).

• Làm cách nào để cải thiện tỷ lệ 57% học sinh không dành thời gian tự học từ vựng tại nhà? Nhà trường cần thay đổi phương thức giao bài tập, chuyển từ việc chép từ cơ học sang việc thực hiện các dự án nhỏ gắn liền với môi trường sống bản địa, đồng thời tạo động lực học tập thông qua lời khen và xây dựng môi trường học tập không phán xét lỗi sai.

• Giáo viên bản địa đóng vai trò quan trọng ra sao trong việc nâng cao chất lượng dạy học từ vựng? Giáo viên địa phương thấu hiểu sâu sắc tiếng mẹ đẻ của học sinh, dễ dàng nhận diện các lỗi giao thoa ngữ âm giữa tiếng Mường và tiếng Anh, từ đó đưa ra lời giải thích chính xác và tạo dựng bầu không khí lớp học thân thiện, đồng cảm.

Kết luận

• Luận văn đã xác định rõ thực trạng 95% học sinh lớp 10 trường THPT Mường Bi bị quá tải từ vựng và 57% học sinh thiếu hoàn toàn thói quen tự học ở nhà.
• Nghiên cứu chỉ ra bản chất của khó khăn bắt nguồn từ rào cản đa ngữ phức tạp khi học sinh phải tiếp thu tiếng Anh như một ngôn ngữ thứ ba thông qua ngôn ngữ thứ hai là tiếng Việt.
• Đóng góp nổi bật của đề tài là hệ thống hóa quy trình điều chỉnh sách giáo khoa Tiếng Anh 10 qua 3 cấp độ cùng các kỹ thuật giảng dạy từ vựng trực quan, sinh động.
• Khẳng định tầm quan trọng của việc hoàn thiện cơ sở vật chất phòng lab và bồi dưỡng định kỳ kỹ năng sư phạm cho giáo viên công tác tại địa bàn vùng cao.
• Mở ra hướng nghiên cứu tiếp theo về việc phát triển kỹ năng nghe, nói tiếng Anh cho học sinh các bậc học thấp hơn tại các tỉnh miền núi phía Bắc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES NGUYỄN THỊ BÍCH HẠNH CHALLENGES IN ENGLISH VOCABULARY LEARNING OF ETHNIC MINORITY GRADE 10 STUDENTS AT MUONG BI HIGH SCHOOL (NHỮNG KHÓ KHĂN TRONG VIỆC HỌC TỪ VỰNG TIẾNG ANH CỦA HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ LỚP 10 TRƯỜNG THPT MƯỜNG BI) M.A MINOR THESIS FIELD: ENGLISH TEACHING METHODOLOGY CODE : 601410 HANOI - 2011 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES NGUYỄN THỊ BÍCH HẠNH CHALLENGES IN ENGLISH VOCABULARY LEARNING OF ETHNIC MINORITY GRADE 10 STUDENTS AT MUONG BI HIGH SCHOOL (NHỮNG KHÓ KHĂN TRONG VIỆC HỌC TỪ VỰNG TIẾNG ANH CỦA HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ LỚP 10 TRƯỜNG THPT MƯỜNG BI) M.A MINOR THESIS FIELD : ENGLISH TEACHING METHODOLOGY CODE : 601410 SUPERVISOR : Dr. DƯƠNG THỊ NỤ HANOI - 2011 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] iv Table of contents Page Declaration Abstract Acknowledgement Part 1: introduction 1. Rationale of the study. Aims of the study.

Significance of the study. Scope of the study. Method of research. Organization of the study.

development Chapter 1: literature review 1. The importance of vocabulary in language teaching and learning. Principles of vocabulary teaching. Criteria for selecting vocabulary.

Forms of a word. Use of a word. Factors affecting vocabulary learning. Methods in teaching vocabulary.

Repetition and attention. Relationship with other words. Proficiency in the native language and the second language and the acquisition of a third language. Influence of proficiency in the native language and the second language on the acquisition of a third language.

9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] v Chapter 2: methodology 2. An overview of research setting. The materials of teaching and learning. Description of the teachers of English.

Data Collection Instruments and procedures. Data Collection Procedure. Data Analysis Procedure. 15 Chapter 3: FINDINGS and discussion 3.

Results and discussions from the questionnaires for students. Results and discussions from the observation. Findings and discussions from the questionnaire. Motivating students to learn.

Adapting the textbook. Selection of the vocabulary teaching. Practising the vocabulary. Improving learning and teaching conditions.

Having local teachers to teach English for students in their communities. Limitations of the study. Suggestions for further study. I TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 1 PART ONE: INTRODUCTION 1.

Rationale for the study These days, there is no doubt about the fact that the English language is becoming something of a forerunner in global communication. It is the first and second language in most countries of the world. Almost 70% of the Internet is in English. A huge volume of the information used on the Internet is also in English.

Thus, English is playing a very significant role in bringing the world together. Therefore, teaching and learning English have become the necessity all over the world. In Vietnam, English is a compulsory subject from primary schools to universities. However, the quality of learning and teaching English is different from one school to another, especially from schools in cities, towns and those from remote and mountainous areas.

In Hoa Binh mountainous province, English is a compulsory subject in the curriculum and it is considered as one of the major subjects for the high school final examination. English is taught with the purpose to give students some basic knowledge of English in order to communicate and use it as a key to science and technology. However, there still exist many difficulties facing teachers in teaching English to students, especially those from ethnic minorities. It can be observed that ethnic minority students‟ scores are very low in English.

Less than 5 per cent earn good marks, even in the national graduation exams (Hoa Binh Department of Education and Training, 2008; 2009). In some remote areas, lower level students understand less than 20 per cent of what teachers say in Vietnamese (“Minority Students Needs”, 2008). Ethnic minority students mainly use their mother tongues – Muong, Thai, Hmong, Tay and other languages - to communicate inside their families and small communities. From first grade onward, at school and in public places, ethnic minority students have to struggle with Vietnamese to study and communicate with other people.

This is why not many can understand lectures, even at high school, because they do not thoroughly comprehend Vietnamese - and very few teachers can explain things to them in their native languages (“Ethnic Schools Lack”, 2007). Thus, studying English language in addition to Vietnamese language might be very challenging for ethnic minority students. In addition, I find out that my pupils are not successful learners, only because they lack vocabulary. In fact they are provided with almost every word necessary for their communication inside and outside the classroom, but many of my pupils complain they (LUAN.school TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 2 forget most of learned words only a few day later.

This proves that problems in learning vocabulary are undeniable. For better vocabulary teaching and learning, I have chosen Challenges in English vocabulary learning of ethnic minority grade 10 students at Muong Bi high school as the the topic of the study. Aims of the study The study aims at investigating the areas of challenges in learning English vocabulary of ethnic minority grade 10 students in Muong Bi high school, Hoa Binh mountainous province. Also, it is expected that some solutions to overcome challenges encountered will be suggested.

To be more specific, in realizing this study, the objectives are:  To investigate the areas of challenges that ethnic minority grade 10 students have encountered when learning English vocabulary.  To offer some solutions with the hope of helping English language teachers in Muong Bi high school overcome difficulties in teaching vocabulary, improve the quality of their teaching, which helps improve ethnic minority students‟ language learning quality. Significance of the study The study is hoped to be beneficial to both teachers and ethnic minority students in mountainous high schools. First, the findings of the study, the challenges in learning English vocabulary of ethnic minority grade 10 students in Muong Bi high school could be shared among teachers of English to improve the quality of teaching and learning in the coming years.

Next, it might highlight the rationale for professional development programs for high school teachers of English in mountainous areas in Vietnam. Finally, the findings could be used as a data base for further study. Scope of the study The study only concentrates on problems in learning vocabulary from the textbook “Tiếng Anh 10” (by Hoang Van Van et al) of ethnic minority grade 10 students in Muong Bi high school in Hoa Binh province and some possible solutions for teaching vocabulary. Methods of research The study combined qualitative and quantitive approaches.

Data were collected via questionnaires and classroom observations: (LUAN.school TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 3 - A Survey questionnaire for 100 grade 10 students was used to clarify the difficulties of ethnic minority grade 10 students in learning English vocabulary. - Classroom observations were also carried out to get information about both teachers‟ ways of teaching and students‟ ways of learning in class. Organization of the study This study consists of three parts:  Part One: Introduction presents the rationale, aims, significance, scope, method of study, and organization of the study.  Part Two: Development consists of three chapters: - Chapter One - Literature Review provides a theoretical basis for the study - Chapter Two – Methodology includes an overview of the approach used in conducting the study.

It also provides a thorough description of the data collection procedure as well as the analytical procedure. - Chapter Three – Findings and Discussion reports the findings of the study and discusses the prominent aspects.  Part Three: Conclusion presents the conclusions of major findings, recommendations, limitations for the study, and suggestions for further studies.school TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 4 PART TWO: DEVELOPMENT CHAPTER 1: Literature review Research in English teaching and learning in ethnic regions In the past 30 years, many scholars (Naimen, et al., 1978; WEN, 1996, 2003,2004; CHENG & ZHENG,2002; CHEN,2005; ZHOU,2007) made research studies on learning strategies and/or vocabulary learning strategies, and most of them made great success. However, most of them took undergraduates as subjects, and few scholars focus on the English vocabulary learning difficulties of ethnic students.

Very few of research studies focus on the ethnic minority students in senior high school in Vietnam. The importance of vocabulary in language teaching and learning Vocabulary is commonly accepted to be the most important language elements among pronunciation, vocabulary and grammar. Wilkins (1972) emphasized this with his saying, "without grammar, very little can be conveyed, without vocabulary nothing can be conveyed" (p. Pyles and Algeo also supported this idea with "when we first think about language, we think first words.

It is words that we arrange together to make sentences, conversations and discourse ". These statements are enough to conclude that vocabulary is the decisive element in language communication. This is all true in learning a foreign language. If a learner has a wide range of vocabulary, he can to make himself understood and understand others easily.

On the contrary, if his vocabulary is limited he will surely have difficulty in doing so and in English learning. Therefore, vocabulary is a "must" for all language learners by all means. Principles of vocabulary teaching 1. Criteria for selecting vocabulary It cannot be denied that vocabulary is an essential element in learning a foreign language.

Therefore, it is important to concern first the criteria for selecting vocabulary to help the teacher make valid decisions on the right vocabulary items to teach at the learner's different level. Gairns and Redman (1986) proposed some main criteria as frequency; student's needs and level; cultural factor and expediency. In teaching, the teacher needs to select the most frequently used words to teach first. The vocabulary should be appropriate to students' level and their needs, the priority given to vocabulary for English as a subject in the curriculum might be different from that of English for specific purposes.

The Culture (LUAN.school TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 5 factor has great influenced on teaching, which means that the learners' background is to be considered, since people from different countries may need different words to express their ideas in the second language. Expediency is one of the important criteria that needs to be concerned since the classroom is a world by itself and requires specific types of vocabulary such as grammatical terminology and activity instructions. Harnler (1991) also adds more criteria for selection of vocabulary as concretion vs. Vocabulary teaching In general, when the teacher teaches a new English word, he should, by all means, provide his learners with its meaning, forms and use at the same time.

Among these three areas, the use of a word is the most important, but it cannot be achieved if the forms and meaning of the word are not firmly understood and grasped by the learners. Forms of a word  Pronunciation and spelling : Each English word has its spelling and pronunciation. Learners have to know all the spelling, pronunciation and irregularities of the word they are learning. In teaching, we need to make sure that these aspects are accurately presented and learned.

 Grammar The grammar of a new word should also be taught to the learners. They need to know the grammatical function, the unpredictable change of form in certain grammatical contexts, the regularity and irregularity, the singular and plural forms of the new word so that they can use it correctly. For example, when teaching the verb think, we might give its irregularity in past form thought.