Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông fpt thành phố hà nội theo hướng phát triển năng lực học sinh

Chuyên khảo giáo dục phân tích Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông fpt thành phố hà nội theo hướng phát triển, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng

• Tác giả: Nguyễn Thái Toàn
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Thị Thanh Hải
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Tại Trường Trung Học Phổ Thông FPT Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• Lời cảm ơn
• Danh mục các chữ viết tắt
• Danh mục các bảng và sơ đồ
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CỦA HỌC SINH Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
• 1.1.1. Một số nghiên cứu về hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.1.2. Một số nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Hoạt động dạy học
• 1.2.2. Năng lực học sinh
• 1.2.3. Quản lý nhà trường
• 1.2.4. Dạy học theo hướng phát triển năng lực của học sinh
• 1.2.5. Quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.3. Giáo dục phổ thông & những yêu cầu dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.3.1. Những phẩm chất và năng lực cốt lõi của học sinh
• 1.3.2. Quá trình hình thành phẩm chất và năng lực cho học sinh
• 1.4. Hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh ở trường THPT
• 1.4.1. Tìm hiểu chung về giáo dục THPT
• 1.4.2. Các yêu cầu đặt ra đối với hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học trong cơ sở giáo dục phổ thông
• 1.5. Quản lý HĐDH theo hướng phát triển năng lực học sinh ở trường THPT
• 1.5.1. Vai trò quan trọng của quản lý HĐDH theo hướng phát triển năng lực học sinh ở trường THPT
• 1.5.2. Quản lý thực hiện mục tiêu dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh trường THPT
• 1.5.3. Xây dựng kế hoạch dạy học theo hướng phát triển năng lực của học sinh THPT
• 1.5.4. Tổ chức thực hiện hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực của học sinh THPT
• 1.5.5. Hướng dẫn, chỉ đạo TCM dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.6. Kiểm tra, đánh giá việc thực hiện dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.7. Quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên về đổi mới PPDH chú trọng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.8. Quản lý hệ thống cơ sở vật chất, thiết bị, CNTT trong dạy học phát triển năng lực học sinh
• 1.6. Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực của học sinh
• 1.6.1. Những yếu tố chủ quan
• 1.6.2. Những yếu tố khách quan
• 1.7. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG FPT, HÀ NỘI THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
• 2.1. Quá trình hình thành và phát triển Trường THPT FPT, Hà Nội
• 2.1.1. Tầm nhìn trường THPT FPT trong hệ thống giáo dục phổ thông Hà Nội
• 2.1.2. Lịch sử hình thành nhà trường
• 2.1.3. Mô hình trường học kiểu mới
• 2.1.4. Triết lý giáo dục
• 2.1.5. Cơ sở hạ tầng
• 2.1.6. Cơ cấu tổ chức, bộ máy
• 2.1.7. Quy mô phát triển giáo dục qua các năm
• 2.2. Khái quát về hoạt động khảo sát
• 2.2.1. Đối tượng khảo sát
• 2.2.2. Nội dung khảo sát
• 2.2.3. Phương pháp khảo sát
• 2.2.4. Thang đánh giá
• 2.2.5. Cách đánh giá
• 2.3. Thực trạng hoạt động dạy học ở Trường Trung học phổ thông FPT, Hà Nội theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.3.1. Thực trạng nhận thức của CBQL,GV, học sinh về HĐDH theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.3.2. Thực trạng thực hiện dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh của GV nhà trường
• 2.4. Thực trạng quản lý HĐDH ở Trường Trung học phổ thông FPT, Hà Nội theo hướng phát triển năng lực của học sinh
• 2.4.1. Thực trạng thực hiện kế hoạch HĐDH theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.2. Thực trạng quản lý tổ chức thực hiện dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.3. Thực trạng chỉ đạo hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực của người học
• 2.4.4. Thực trạng kiểm tra, đánh giá dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.5. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học của tổ chuyên môn theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.6. Thực trạng quản lý hoạt động bồi dưỡng, tự bồi dưỡng của giáo viên về dạy học theo hướng phát triển năng lực
• 2.5. Đánh giá chung về Quản lý hoạt động dạy học ở Trường THPT FPT, Hà Nội theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.6. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG FPT, HÀ NỘI THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
• 3.1. Những nguyên tắc đề xuất các biện pháp
• 3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống
• 3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính pháp lý
• 3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ
• 3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn, khả thi
• 3.2. Biện pháp quản lý dạy học ở Trường Trung học phổ thông FPT theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.2.1. Xây dựng kế hoạch dạy học phát triển năng lực học sinh cho giáo viên nhà trường
• 3.2.2. Tổ chức tập huấn, bồi dưỡng dạy học phát triển năng lực học sinh cho giáo viên
• 3.2.3. Chỉ đạo đổi mới sinh hoạt TCM theo hướng nghiên cứu bài học, chuyên đề dạy học nhằm phát huy năng lực học sinh
• 3.2.4. Tổ chức hoạt động giảng dạy của giáo viên và học tập của học sinh theo hướng phát huy năng lực người học
• 3.2.5. Tăng cường đổi mới phương pháp dạy học tích cực nhằm phát huy năng lực học sinh
• 3.2.6. Chỉ đạo kiểm tra đánh giá kết quả học tập theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.2.7. Tăng cường ứng dụng CNTT trong dạy học cho giáo viên nhà trường
• 3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý
• 3.4. Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Tại Trường THPT FPT Hà Nội

Quản lý hoạt động dạy học tại Trường Trung Học Phổ Thông FPT Hà Nội là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục. Trường FPT Hà Nội đã áp dụng nhiều phương pháp quản lý hiện đại nhằm phát triển năng lực học sinh. Việc này không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức mà còn phát huy tính sáng tạo và khả năng tự học của các em.

1.1. Khái niệm về Quản Lý Hoạt Động Dạy Học

Quản lý hoạt động dạy học được hiểu là quá trình tổ chức, điều hành và giám sát các hoạt động giáo dục nhằm đạt được mục tiêu giáo dục. Tại Trường THPT FPT, quản lý này bao gồm việc xây dựng kế hoạch giảng dạy, tổ chức các hoạt động học tập và đánh giá kết quả học tập của học sinh.

1.2. Vai trò của Quản Lý Hoạt Động Dạy Học

Quản lý hoạt động dạy học đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng và phát triển năng lực học sinh. Nó giúp giáo viên có thể điều chỉnh phương pháp giảng dạy phù hợp với nhu cầu và khả năng của học sinh, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục.

II. Những Thách Thức Trong Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Tại Trường FPT

Mặc dù Trường THPT FPT đã có nhiều cải tiến trong quản lý hoạt động dạy học, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Các vấn đề như sự thiếu đồng bộ trong phương pháp giảng dạy và sự tham gia của học sinh vào quá trình học tập vẫn còn tồn tại.

2.1. Thiếu Sự Tích Cực Của Học Sinh

Nhiều học sinh vẫn còn thụ động trong việc tiếp thu kiến thức. Điều này dẫn đến việc không phát huy được năng lực học tập của các em. Cần có những biện pháp khuyến khích học sinh tham gia tích cực hơn vào các hoạt động học tập.

2.2. Khó Khăn Trong Việc Đổi Mới Phương Pháp Dạy Học

Việc áp dụng các phương pháp dạy học mới vẫn gặp nhiều khó khăn. Giáo viên cần được đào tạo và bồi dưỡng thường xuyên để có thể áp dụng hiệu quả các phương pháp này trong giảng dạy.

III. Phương Pháp Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Hiệu Quả Tại Trường FPT

Để nâng cao chất lượng dạy học, Trường THPT FPT đã áp dụng nhiều phương pháp quản lý hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp cải thiện chất lượng giảng dạy mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh.

3.1. Xây Dựng Kế Hoạch Dạy Học Chi Tiết

Kế hoạch dạy học cần được xây dựng chi tiết và cụ thể, bao gồm các mục tiêu, nội dung và phương pháp giảng dạy. Điều này giúp giáo viên có thể tổ chức các hoạt động học tập một cách hiệu quả.

3.2. Tổ Chức Các Hoạt Động Ngoại Khóa

Các hoạt động ngoại khóa là một phần quan trọng trong việc phát triển năng lực học sinh. Trường FPT thường xuyên tổ chức các hoạt động này để giúp học sinh rèn luyện kỹ năng và phát triển toàn diện.

IV. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Quản Lý Hoạt Động Dạy Học

Công nghệ thông tin đã được ứng dụng mạnh mẽ trong quản lý hoạt động dạy học tại Trường THPT FPT. Việc sử dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả giảng dạy mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh trong việc học tập.

4.1. Sử Dụng Phần Mềm Quản Lý Học Tập

Phần mềm quản lý học tập giúp giáo viên theo dõi tiến độ học tập của học sinh một cách hiệu quả. Điều này giúp giáo viên có thể điều chỉnh phương pháp giảng dạy kịp thời.

4.2. Tích Hợp Học Tập Trực Tuyến

Học tập trực tuyến đã trở thành một xu hướng phổ biến. Trường FPT đã tích cực áp dụng hình thức này để tạo điều kiện cho học sinh học tập mọi lúc, mọi nơi.

V. Kết Quả Nghiên Cứu Về Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Tại Trường FPT

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc quản lý hoạt động dạy học tại Trường THPT FPT đã có những chuyển biến tích cực. Học sinh ngày càng chủ động hơn trong việc học tập và giáo viên cũng đã áp dụng nhiều phương pháp giảng dạy mới.

5.1. Đánh Giá Hiệu Quả Hoạt Động Dạy Học

Các chỉ số đánh giá hiệu quả hoạt động dạy học cho thấy sự cải thiện rõ rệt trong kết quả học tập của học sinh. Điều này chứng tỏ rằng các biện pháp quản lý đã phát huy tác dụng.

5.2. Phản Hồi Từ Học Sinh Và Giáo Viên

Phản hồi từ học sinh và giáo viên cho thấy sự hài lòng với các phương pháp quản lý hiện tại. Họ cảm thấy được khuyến khích và hỗ trợ trong quá trình học tập và giảng dạy.

VI. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai Trong Quản Lý Hoạt Động Dạy Học

Quản lý hoạt động dạy học tại Trường THPT FPT Hà Nội cần tiếp tục được cải tiến và đổi mới. Định hướng tương lai là phát triển các phương pháp quản lý hiện đại hơn, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và phát triển toàn diện năng lực học sinh.

6.1. Đề Xuất Các Biện Pháp Quản Lý Mới

Cần nghiên cứu và đề xuất các biện pháp quản lý mới, phù hợp với xu thế giáo dục hiện đại. Điều này sẽ giúp Trường FPT tiếp tục phát triển và nâng cao chất lượng giáo dục.

6.2. Tăng Cường Đào Tạo Giáo Viên

Đào tạo giáo viên là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao chất lượng dạy học. Cần có các chương trình bồi dưỡng thường xuyên để giáo viên cập nhật kiến thức và phương pháp giảng dạy mới.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo tinh thần Nghị quyết 29-NQ/TW, việc chuyển dịch phương thức đào tạo từ truyền thụ kiến thức thụ động sang phát triển phẩm chất và năng lực người học đã trở thành yêu cầu sống còn. Hoạt động dạy học giữ vị trí hạt nhân trong toàn bộ hoạt động sư phạm của nhà trường phổ thông, quyết định trực tiếp đến chất lượng đầu ra của nguồn nhân lực. Nghiên cứu tập trung giải quyết vấn đề nâng cao hiệu quả quản lý dạy học tại Trường Trung học phổ thông FPT Hà Nội – một cơ sở giáo dục vận hành theo mô hình nội trú chất lượng cao, có quy mô 1.521 học sinh phân bổ trên 51 lớp học trong năm học 2019-2020.

Mục tiêu cụ thể của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận, khảo sát và đánh giá toàn diện thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học, từ đó đề xuất hệ thống 7 biện pháp quản lý khoa học, đồng bộ và có tính ứng dụng cao. Nghiên cứu được triển khai tại khuôn viên Trường Trung học phổ thông FPT, Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, Hà Nội trong giai đoạn từ năm 2018 đến năm 2020.

Về mặt ý nghĩa thực tiễn, kết quả nghiên cứu góp phần hoàn thiện cơ chế quản lý chuyên môn trong mô hình trường học nội trú hiện đại. Dù nhà trường đạt tỷ lệ học sinh đỗ đại học và cao đẳng hàng năm trên 99% và 100% đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên nhận thức được tính bắt buộc của đổi mới giáo dục, nhưng việc tối ưu hóa giờ tự học buổi tối và phương pháp dạy học phân hóa vẫn cần những giải pháp quản lý mang tính đột phá để phát huy tối đa năng lực tự chủ của học sinh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết quản lý giáo dục hiện đại, kết hợp giữa mô hình quản trị nhà trường của các chuyên gia giáo dục trong nước và lý thuyết lãnh đạo sự thay đổi của Michael Fullan ban hành năm 1991. Khung lý thuyết tiếp cận quá trình quản lý như một hệ thống hoàn chỉnh, bao gồm các chức năng cốt lõi: lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, chỉ đạo chuyên môn, kiểm tra đánh giá và bồi dưỡng phát triển đội ngũ.

Các khái niệm chính được làm rõ và thao tác hóa trong luận văn bao gồm:

• Quản lý hoạt động dạy học: Sự tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý vào quá trình dạy học nhằm hiện thực hóa mục tiêu giáo dục toàn diện.
• Dạy học theo hướng phát triển năng lực: Quá trình người dạy tổ chức, hướng dẫn người học vận dụng kiến thức, kỹ năng, thái độ vào giải quyết các tình huống thực tiễn phức hợp.
• Năng lực cốt lõi của học sinh: Bao gồm 3 nhóm năng lực chung (tự chủ và tự học, giao tiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo) cùng các năng lực chuyên biệt theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.
• Đánh giá năng lực theo chuẩn PISA: Phương thức đo lường mức độ vận dụng kiến thức vào bối cảnh thực tế thay vì kiểm tra khả năng tái hiện thông tin học thuộc lòng.

Phương pháp nghiên cứu

Để bảo đảm tính khách quan và khoa học, nghiên cứu sử dụng cỡ mẫu khảo sát thực tế gồm 80 cán bộ quản lý và giáo viên (1 Hiệu trưởng, 1 Phó Hiệu trưởng, 7 Tổ trưởng chuyên môn và 71 giáo viên đại diện cho 12 môn học) cùng 85 học sinh thuộc cả 3 khối lớp 10, 11 và 12. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp thuận tiện được áp dụng nhằm bao quát đầy đủ cơ cấu tổ chức bộ môn, từ các môn khoa học tự nhiên, khoa học xã hội đến môn giáo dục thể chất Vovinam và chương trình phát triển cá nhân PDP.

Phương pháp phân tích kết hợp định lượng và định tính thông qua bảng hỏi sử dụng thang đo Likert 5 mức độ, khảo sát trực tuyến qua Google Drive, kết hợp phỏng vấn sâu chuyên gia và quan sát sư phạm trực tiếp. Lý do lựa chọn phương pháp này là nhằm lượng hóa chính xác mức độ nhận thức, mức độ thực hiện các khâu quản lý, đồng thời xử lý số liệu bằng công cụ thống kê toán học trên phần mềm Microsoft Excel để xác định mức độ tương quan giữa tính cấp thiết và tính khả thi của các giải pháp đề xuất. Toàn bộ quy trình thu thập và xử lý dữ liệu được tiến hành liên tục trong khung thời gian từ năm 2018 đến năm 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực trạng quản lý hoạt động dạy học tại Trường Trung học phổ thông FPT Hà Nội đã chỉ ra 4 phát hiện quan trọng có số liệu minh chứng cụ thể:

Thứ nhất, có sự chênh lệch đáng kể trong nhận thức giữa đội ngũ sư phạm và học sinh. Trong khi 100% cán bộ quản lý và giáo viên (80/80 người) khẳng định tính bắt buộc của việc dạy học phát triển năng lực, thì chỉ có 48,7% học sinh nhận thức ở mức rất bắt buộc, và vẫn còn 17,7% học sinh hoàn toàn chưa biết hoặc mơ hồ về định hướng này.

Thứ hai, nhà trường sở hữu đội ngũ giáo viên trẻ, năng động và chuẩn hóa cao. Thống kê năm học 2019-2020 cho thấy 33,75% giáo viên đạt trình độ trên chuẩn với 2 Tiến sĩ và 25 Thạc sĩ; có 54 trên tổng số 80 giáo viên (chiếm 67,5%) ở độ tuổi dưới 35. Đây là lợi thế lớn trong việc tiếp cận công nghệ thông tin và phương pháp sư phạm tích cực.

Thứ ba, sự đồng thuận cao về giá trị cốt lõi của phương pháp dạy học mới. Có 95,0% cán bộ quản lý, giáo viên đánh giá việc dạy học phát triển năng lực là định hướng có tác dụng quyết định chất lượng đào tạo. Đồng thời, 97,5% cán bộ quản lý, giáo viên và 88,2% học sinh đồng ý rằng phương pháp này rèn luyện tốt khả năng giải quyết các vấn đề phức hợp gắn liền với thực tiễn đời sống.

Thứ tư, công tác quản lý hoạt động tự học nội trú còn bộc lộ hạn chế. Khoảng 10,6% học sinh được khảo sát cho rằng việc dạy học hiện tại chưa thực sự giúp các em tối ưu hóa kỹ năng tự học qua thực hành, các khung giờ tự học buổi tối đôi khi còn mang tính điểm danh hành chính mà chưa phát huy được tính sáng tạo cá nhân.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của thực trạng trên bắt nguồn từ việc phần lớn cán bộ quản lý nhà trường được bổ nhiệm từ các giáo viên có chuyên môn giỏi, giàu thành tích giảng dạy nhưng chưa được đào tạo chuyên sâu, bài bản về nghiệp vụ quản lý giáo dục. Thêm vào đó, cơ sở vật chất hiện đại trên diện tích 2ha tại Hòa Lạc dù đáp ứng hạ tầng công nghệ thông tin vượt trội, nhưng việc khai thác tài nguyên học liệu số vào cá nhân hóa lộ trình học tập vẫn chưa đạt mức tối đa.

So sánh với các nghiên cứu tương đồng tại các trường phổ thông trên địa bàn Hà Nội và Hải Phòng giai đoạn 2015-2017, kết quả tại THPT FPT cho thấy điểm vượt trội về tỷ lệ ứng dụng công nghệ thông tin đạt 100% trong soạn giáo án và lập ngân hàng đề thi. Các phát hiện nghiên cứu được trực quan hóa sinh động qua các bảng ma trận phân phối tần số và biểu đồ so sánh tỷ lệ phản hồi Likert giữa hai nhóm chủ thể, làm nổi bật khoảng cách giữa nhận thức lý thuyết và năng lực triển khai thực tế.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu lý luận và phân tích thực trạng, luận văn đề xuất 5 biện pháp quản lý trọng tâm nhằm hoàn thiện công tác dạy học theo định hướng phát triển năng lực:

1. Xây dựng kế hoạch dạy học phân hóa linh hoạt: Ban Giám hiệu chỉ đạo 100% tổ chuyên môn hoàn thành việc tái cấu trúc chương trình chi tiết trước ngày 15 tháng 8 hàng năm, chuyển đổi toàn bộ mục tiêu bài giảng sang chuẩn đầu ra năng lực có thể đo lường được.

2. Đổi mới căn bản sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học: Các Tổ trưởng chuyên môn chủ trì tối thiểu 2 buổi sinh hoạt chuyên đề mỗi tháng, tập trung phân tích tiến trình học tập của học sinh thay vì nhận xét giờ dạy của giáo viên, áp dụng liên tục trong suốt năm học.

3. Nâng cấp chương trình bồi dưỡng và tập huấn kiểm tra đánh giá theo chuẩn PISA: Ban Giám hiệu phối hợp cùng chuyên gia giáo dục tổ chức 3 đợt tập huấn chuyên sâu mỗi năm học cho toàn bộ 80 cán bộ, giáo viên, chuẩn hóa 100% ma trận đề kiểm tra định kỳ kết hợp giữa tự luận phân tích và trắc nghiệm tư duy.

4. Đẩy mạnh chuyển đổi số và khai thác học liệu trực tuyến: Tổ Tin học phối hợp giáo viên bộ môn triển khai đồng bộ nền tảng học tập trực tuyến, nâng tỷ lệ bài tập ứng dụng công nghệ và dự án liên môn lên mức tối thiểu 85% trong toàn khóa học.

5. Tái cấu trúc mô hình quản lý giờ tự học nội trú: Bộ phận Quản nhiệm và Ban Giám hiệu thiết lập cơ chế hướng dẫn tự học có trợ giảng hỗ trợ, đặt mục tiêu nâng tỷ lệ học sinh chủ động làm việc nhóm và nghiên cứu cá nhân lên trên 90% trước năm 2021.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị ứng dụng cao cho 4 nhóm đối tượng cụ thể trong hệ thống giáo dục:

• Cán bộ quản lý tại các trường trung học phổ thông, đặc biệt là hệ thống trường tư thục và trường nội trú: Cung cấp khung tham chiếu thực tiễn để xây dựng kế hoạch năm học, quản lý tổ chuyên môn và tối ưu hóa quy trình kiểm tra đánh giá.
• Giáo viên phổ thông trực tiếp giảng dạy các môn học: Cung cấp các kỹ thuật dạy học tích cực, phương pháp biên soạn giáo án theo định hướng năng lực và kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong thiết kế bài giảng.
• Học viên cao học, nghiên cứu sinh và nhà nghiên cứu chuyên ngành Quản lý giáo dục: Nguồn tài liệu học thuật giá trị về phương pháp khảo sát định lượng, thiết kế thang đo Likert và quy trình xử lý dữ liệu thống kê trong trường phổ thông kiểu mới.
• Chuyên viên chỉ đạo chuyên môn tại các Sở và Phòng Giáo dục và Đào tạo: Cung cấp cơ sở dữ liệu thực tế về mô hình trường học tự chủ, hỗ trợ công tác hoạch định chính sách tập huấn giáo viên theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao cần chuyển dịch từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực học sinh? Mô hình dạy học truyền thống tập trung vào việc ghi nhớ và tái hiện lý thuyết một chiều, khiến học sinh thụ động khi bước vào thực tiễn. Dạy học phát triển năng lực giúp học sinh làm chủ kiến thức, hình thành tư duy phản biện và giải quyết hiệu quả các tình huống thực tế, đáp ứng chuẩn nguồn nhân lực trong kỷ nguyên kinh tế tri thức.

Khảo sát tại Trường THPT FPT chỉ ra khoảng cách nhận thức nào đáng lưu ý? Dữ liệu khảo sát cho thấy 100% cán bộ quản lý và giáo viên đều nhận thức sâu sắc tính bắt buộc của việc đổi mới dạy học. Tuy nhiên, vẫn còn 17,7% học sinh chưa hiểu rõ về mục đích phát triển năng lực, đòi hỏi nhà trường phải tăng cường định hướng và truyền thông giáo dục nội bộ.

Mô hình trường nội trú tạo ra thuận lợi và thách thức gì trong quản lý dạy học? Mô hình nội trú tại Hòa Lạc với khuôn viên 2ha hiện đại mang lại lợi thế lớn về thời gian và cơ sở vật chất đồng bộ để tổ chức học tập liên tục. Thách thức lớn nhất là quản lý giờ tự học buổi tối sao cho hiệu quả, tránh biến giờ tự học thành điểm danh hành chính đơn thuần.

Phương pháp kiểm tra đánh giá theo chuẩn PISA được áp dụng như thế nào? Nhà trường chuyển từ việc đánh giá điểm số cuối kỳ sang kết hợp đánh giá thường xuyên thông qua dự án học tập, bài thuyết trình, sản phẩm thí nghiệm và ma trận đề thi chuẩn PISA. Cách tiếp cận này đo lường chính xác khả năng tư duy và vận dụng kiến thức liên môn của học sinh.

Làm thế nào để đội ngũ giáo viên trẻ phát huy tối đa năng lực giảng dạy? Với 67,5% giáo viên dưới 35 tuổi, nhà trường cần tạo môi trường sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học, khuyến khích tự bồi dưỡng và ứng dụng công nghệ thông tin. Việc phân cấp quản lý và trao quyền sáng tạo giúp giáo viên trẻ nhanh chóng hoàn thiện kỹ năng sư phạm chuyên nghiệp.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học định hướng phát triển năng lực tại trường trung học phổ thông.
• Phân tích sâu sắc thực trạng tại Trường THPT FPT Hà Nội với quy mô 1.521 học sinh, chỉ ra sự sẵn sàng cao của 80 cán bộ, giáo viên cùng những điểm nghẽn cần tháo gỡ.
• Khẳng định vai trò của đội ngũ giáo viên trẻ có trình độ trên chuẩn đạt 33,75% trong việc tiên phong đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá.
• Đề xuất hệ thống 7 giải pháp quản lý đồng bộ, đã được kiểm định đạt mức độ tương quan rất cao giữa tính cấp thiết và tính khả thi thực tiễn.
• Đóng góp mô hình quản lý sư phạm hiệu quả, gắn kết chặt chẽ giữa ứng dụng công nghệ hiện đại và triết lý giáo dục tự lập trong môi trường nội trú.

Lộ trình triển khai các giải pháp được khuyến nghị thực hiện xuyên suốt các năm học tiếp theo nhằm duy trì tỷ lệ đỗ đại học trên 99% gắn liền với phát triển toàn diện kỹ năng thế kỷ 21 cho học sinh. Các nhà quản lý và giáo viên phổ thông hãy áp dụng ngay bộ giải pháp quản lý này để nâng cao chất lượng giáo dục tại đơn vị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh ở trường THPT. Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở Trường THPT FPT, Hà Nội theo hướng phát triển năng lực học sinh. Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở Trường THPT FPT theo hướng phát triển năng lực học sinh. 4 Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CỦA HỌC SINH Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG 1.

Tổng quan nghiên cứu vấn đề 1. Một số nghiên cứu về hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh Ở Việt Nam, các vấn đề có liên quan đến hoạt động dạy học từ xưa đến nay đều rất được quan tâm, đặc biệt trong giai đoạn đổi mới giáo dục toàn diện hiện nay. Hoạt động này đã có nhiều công trình nghiên cứu như của tác giả: Đặng Quốc Bảo [2], Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Nguyễn Quốc Chí [17], Nguyễn Phúc Châu [15]… và một số các nhà giáo giàu kinh nghiệm cũng quan tâm đến vấn đề hoạt động dạy học và phát triển năng lực học sinh vào thực tiễn dạy học ở Việt Nam: Phan Trọng Ngọ [30], Đỗ Tiến Sỹ [37]. Một số công trình nghiên cứu có thể kể đến như: Dạy học và phương pháp dạy học trong nhà trường của tác giả Phan Trọng Ngọ [30]; Đổi mới phương pháp giảng dạy ở trường phổ thông của tác giả Trần Bá Hoành [24]; Kiểm tra, đánh giá trong giáo dục của tác giả Nguyễn Công Khanh [27]; Cẩm nang dành cho Hiệu trưởng chiến lược và lời khuyên thực tế giúp công việc hiệu quả hơn của tác giả Pam Robbins Harvy B.

Giáo viên tổ chức thực hiện hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực học sinh bằng việc tập trung đánh giá thường xuyên đối với tất cả học sinh. Việc đánh giá thường xuyên này có thể dựa trên nhiều phương diện: qua hoạt động trên lớp, hồ sơ học tập của học sinh, vở ghi chép, qua các báo cáo kết quả dự án học tập, nghiên cứu hoặc kết quả thực hành, thí nghiệm của các em, qua các bài thuyết trình (bài viết, bài trình chiếu, video.) báo cáo về kết quả thực hiện các nhiệm vụ 5 học tập mà giáo viên đưa ra. Giáo viên có thể sử dụng các hình thức đánh giá này và tiếp tục nâng cao yêu cầu vận dụng kiến thức liên môn vào thực tiễn; kết hợp có hợp lý giữa hình thức tự luận với trắc nghiệm khách quan, giữa kiểm tra lý thuyết và kiểm tra thực hành trong công tác kiểm tra. Giáo viên cần ưu tiên rèn cho học sinh phương pháp tự học, tự nghiên cứu cùng với việc dành nhiều thời gian trên lớp cho học trò luyện tập, thực hành, trình bày, tranh luận bảo vệ ý kiến kết quả học tập của mình; giáo viên tổng hợp, nhận xét, đánh giá, kết luận để học sinh hiểu và vận dụng được những kiến thức đó vào đời sống.

Hoạt động dạy học và hoạt động giáo dục là hai hoạt động luôn đi liền với nhau. Mục đích chung mà cả hai hoạt động này đều hướng đến là phát triển nhân cách người học một cách toàn diện. Nhìn dưới góc độ có ý thức của con người và hoạt động sống tích cực, quá trình mà người GV thông qua việc lãnh đạo, điều khiển, tổ chức, khiến người học tích cực, tự giác, tự tổ chức một cách chủ động, tự điều khiển những hoạt động học tập – nhận thức của mình với mục tiêu thực hiện những nhiệm vụ giảng dạy, được gọi là hoạt động dạy học. Trên lớp, giáo viên cần tăng cường tổ chức hoạt động, đề xuất và lựa chọn, hoàn thiện các câu hỏi, bài tập kiểm tra theo định hướng phát triển năng lực; xây dựng nguồn học liệu mở có chất lượng trên trang thông tin điện tử của Sở GD&ĐT, phòng GD&ĐT và các nhà trường.

Một số nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh Quản lý giáo dục được định nghĩa là hoạt động có ý thức được thực hiện bởi nhà quản lý nhằm đạt tới mục tiêu quản lý của mình. Cán bộ quản lý giáo dục cùng với đội ngũ giáo viên, học sinh, các lực lượng xã hội, … biến mục tiêu đó thành hiện thực thông qua các hoạt động cụ thể. Dạy học và giáo dục thống nhất với nhau và đóng vai trò là những hoạt động trung tâm trong các nhà trường. Hoạt động trung tâm này là trọng tâm để những hoạt động đa dạng khác của nhà trường hướng vào.

Quản lý nhà trường về bản chất được hiểu là quản lý các hoạt động diễn ra chủ yếu trong quá trình dạy và học, bao gồm quá trình sư phạm của giáo viên và các hoạt 6 động học tập-tự giáo dục của học sinh. Như vậy, quản lý hoạt động dạy - học thực chất là những tác động của chủ thể quản lý vào quá trình dạy học (là một hệ toàn vẹn gồm hoạt động dạy và hoạt động học luôn luôn tương tác với nhau. Sự tương tác giữa dạy và học mang tính chất cộng tác - do tập thể giáo viên và học sinh thực hiện và được các lực lượng xã hội hỗ trợ đắc lực) với mục tiêu nhằm góp phần vào quá trình hình thành và phát triển toàn diện nhân cách học sinh theo mục tiêu đào tạo mà nhà trường đề ra. Một số công trình nghiên cứu tiêu biểu của các tác giả về quản lý hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực có thể được kể đến như: Tác giả Nguyễn Ngọc Quang với “Những khái niệm cơ bản về quản lý giáo dục”; “Quản lý, quản lý giáo dục tiếp cận từ những mô hình” của tác giả Đặng Quốc Bảo.

Đây là những tài liệu có trình bày các khái niệm về quản lý, quản lý giáo dục và quản lý giáo dục được tiếp cận từ những mô hình, mà vấn đề dạy học theo hướng phát triển năng lực cũng được đề cập đến ở đây. Đã có nhiều công trình nghiên cứu về quản lý giáo dục, quản lý nhà tường, quản lý hoạt động dạy học của các tác giả, các nhà nghiên cứu, các nhà quản lý giáo dục trong nước như Nguyễn Phúc Châu [15], Trần Ngọc Giao [20], Nguyễn Thị Mỹ Lộc [1], [16] [17] [28], Bùi Minh Hiền [22] [23]. Ngoài ra, các tác giả như: Đặng Quốc Bảo [2], Nguyễn Quốc Chí [16],… cũng có các công trình nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học nói chung và dạy học theo hướng phát huy năng lực người học. Phải kể đến như: Cẩm nang nâng cao năng lực quản lý nhà trường của tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc cùng các tác giả [1]; Một số khái niệm về quản lý giáo dục của tác giả Đặng Quốc Bảo [2]; Quản lý nhà trường của tác giả Nguyễn Phúc Châu [15]; Những xu thế quản lý hiện đại và việc vận dụng vào QLGD của tác giả Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc [16]; Quản lý trường phổ thông của tác giả Trần Ngọc Giao [20]; Quản lý và lãnh đạo nhà trường của tác giả Bùi Minh Hiền - Nguyễn Vũ Bích Hiền [22]; Quản lí, lãnh đạo nhà trường thế kỉ XXI của tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc [21] hay Những vấn đề quản lý trường học của tác giả P.

Trong các công trình nghiên cứu khoa học, luận văn, luận án, nhiều cán bộ quản lý giáo dục trên cả nước đã đầu tư nghiên cứu các biện pháp quản lý hoạt động 7 dạy học như: Phạm Văn Trường với đề tài “Quản lý HĐDH phát triển năng lực học sinh ở trường trung học cơ sở Tứ Mỹ huyện Tam Nông tỉnh Phú Thọ” (2017); hay Phan Cát Khánh với đề tài “Quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh Trường Trung học phổ thông Ngô Quyền, Hải Phòng” (2015);. Quản lý dạy học trong các nhà trường là đề tài phổ biến được đề cập đến ở nhiều công trình nghiên cứu trong những năm trở lại đây. Những công trình nghiên cứu được nhắc đến ở trên đã đem lại những thành quả nhất định về mặt cơ sở lý luận và thực tiễn ứng dụng trong quá trình quản lý hoạt động dạy học nói riêng và quản lý nhà trường nói chung, trong đó nhiều biện pháp sáng tạo đã được các tác giả đề xuất với mục đích cải thiện và nâng cao chất lượng và hiệu quả của công tác quản lý nhà trường và hoạt động dạy học. Tìm hiểu các công trình nghiên cứu trước đó đồng thời tiếp thu các kết quả thu được, tác giả luận văn tiếp tục đi sâu phân tích và nghiên cứu và cơ sở lý luận cùng với thực tiễn công tác quản lý HĐDH ở các trường THPT, để từ đó đề xuất thực hiện một số biện pháp quản lý HĐDH ở trường THPT FPT, Hà Nội theo định hướng phát triển năng lực học sinh với mục đích góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo của nhà trường nói riêng và giáo dục phổ thông nói chung.

Một số khái niệm cơ bản 1. Hoạt động dạy học Theo Phạm Minh Hạc: “Dạy học là thuật ngữ để chỉ một chức năng xã hội, chức năng này được thực hiện với mục đích truyền tải và lĩnh hội kiến thức, kinh nghiệm xã hội đã tích lũy được, đồng thời biến kiến thức và kinh nghiệm đó trở thành phẩm chất và năng lực cá nhân” [21]. Theo Trần Thị Tuyết Oanh: “Hoạt động dạy học là một quá trình dưới sự lãnh đạo, tổ chức, điều khiển của người dạy, học sinh hăng hái, tự giác, tự điều khiển được hoạt động học tập - nhận thức của mình, chủ động tổ chức, với mục tiêu thực hiện những nhiệm vụ của việc giảng dạy” [32]. Hoạt động dạy học bao gồm tám thành tố cơ bản là: Mục tiêu; Nội dung; Phương pháp; Phương tiện dạy học; Hình thức tổ chức dạy học; Giáo viên; Học sinh và Kết quả dạy học.

Hoạt động dạy học là hoạt động giáo viên hướng dẫn, điều phối hoạt động 8 nhận thức học tập của học sinh, giúp các con tìm tòi, khám phá tri thức góp phần thực hiện tốt nhất chức năng học của học sinh. Hoạt động học tập của học sinh là hoạt động tích cực, chủ động, sáng tạo, tự điều khiển hoạt động nhận thức, học tập của mình nhằm tiếp thu, xử lý, biến đổi thông tin kiến thức bên ngoài thành tri thức của mình. Các thầy cô giáo, nhà sư phạm, cán bộ quản lí giáo dục và cả những ai quan tâm đến dạy học thường gặp những thuật ngữ: dạy học, giáo dục, quá trình dạy học và quá trình giáo dục.