phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung chính luận văn được trình bày theo 3 chương: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về việc quản lý hoạt động CSGD trẻ ở trường mầm non Chƣơng 2: Thực trạng quản lý hoạt động CSGD trẻ ở Trường mầm non Yên Mỹ, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội. Chƣơng 3: Biện pháp quản lý hoạt động CSGD trẻ ở trường mầm non xã Yên Mỹ, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội. 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VIỆC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CHĂM SÓC GIÁO DỤC TRẺ Ở TRƢỜNG MẦM NON 1. Tổng quan các nghiên cứu về quản lý hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ ở trƣờng mầm non 1.
Nghiên cứu ở nước ngoài Các nghiên cứu về lý luận và thực tiễn về GDMN cũng đã khẳng định lứa tuổi mầm non là giai đoạn đầu của cuộc sống, các nhà nghiên cứu cho rằng: “Phi giáo dục mầm non thì bất thành nhân cách”. Những nghiên cứu gần đây về sinh học, nghiên cứu sự tác động của giáo dục đối với lứa tuổi này lại càng khẳng định vị trí, vai trò của GDMN là hết sức quan trọng trong chiến lược phát triển giáo dục quốc gia. Vấn đề chăm sóc giáo dục trẻ đã được nghiên cứu từ rất sớm và được thực hiện bằng nhiều góc độ và phương pháp khác nhau: Tiến sĩ Maria Montessori (1879-1952), nhà giáo dục, bác sĩ người Ý với phương pháp giáo dục thực tiễn mang tính đột phá đã nhanh chóng được phổ biến và thu được thành công vang dội trên khắp thế giới. Mục tiêu giáo dục của Montessori là tạo điều kiện tối đa để trẻ trau dồi niềm đam mê học hỏi, thông qua thực hành thường xuyên để hình thành các kỹ năng và phát triển năng khiếu toàn diện cho từng bé.
Nền tảng của phương pháp Montessori là tiến trình giáo dục đặc biệt dựa vào việc học qua trực quan sinh động, trong đó, giáo viên chỉ đóng vai trò là “người hướng dẫn”, hỗ trợ và định hướng cho trẻ thực hiện các hoạt động, nhiệm vụ được giao. Sự hướng dẫn này liên quan chặt chẽ đến các phụ huynh trong việc giáo dục con em mình, do đó, mối liên kết giữa giáo viên - các bé - gia đình cần được chú trọng. Qua các cuốn sách của bà đã được dịch sang tiếng Việt gồm có “Trẻ thơ trong gia đình; Bí ẩn tuổi thơ; Phương pháp giáo dục Montessor”, bà đã đưa ra một loạt các quy luật có liên quan đến sự phát triển của trẻ mầm non cụ thể là theo bà, quá trình phát triển trẻ em có nhiều giai đoạn. Trong đó 0 - 6 tuổi là giai đoạn thứ nhất.
Theo bà, trong giai đoạn này (Chính là giai đoạn trẻ mầm non) trẻ không có các hoạt động tâm lý ý thức mà chúng chỉ tiếp xúc với thế giới bên ngoài một cách vô thức. Bà gọi đây là giai đoạn "Phôi thai tâm lý". Từ 3 - 6 tuổi là giai đoạn hình thành tính cách. Trẻ em chuyển dần từ vô thức 6 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com sang có ý thức, khả năng ghi nhớ, hiểu, tư duy dần hình thành.
Mối liên hệ giữa các hoạt động tâm lý cũng từng bước được tạo lên theo đó các đặc điểm tâm lý tính cách của trẻ cũng xuất hiện. Lúc này, các nhà giáo dục, thầy cô giáo và cha mẹ cần phải quan sát trẻ thật kỹ, tìm cách hiểu được thế giới nội tâm của trẻ, phải yêu thương và sự tôn trọng đối với tính cách của trẻ để giúp cho trẻ có thể phát triển một cách tự nhiên [31], [32], [33]. Giáo sư Glenn Doman (1919-2013) là người sáng lập nên “Viện nghiên cứu và phát triển tiềm năng con người” mà chính từ đây các bậc cha mẹ trên toàn thế giới đã tìm ra phương pháp nuôi dạy con trong hơn nửa thế kỷ qua. Giáo sư và các cộng sự trong Viện nghiên cứu nổi tiếng với những thành tựu về trẻ bị tổn thương não và cả những thành tựu về việc phát triển sớm cho trẻ em bình thường.
5 quyển “Dạy trẻ thông minh sớm”; “Dạy trẻ biết đọc sớm”; “Dạy trẻ học Toán”; “Tăng cường trí thông minh của trẻ”; “Dạy trẻ về thế giới xung quanh của mình” trong bộ sách "Giáo dục sớm và Thiên tài" của ông đã đưa ra lý thuyết và hướng dẫn các bậc phụ huynh áp dụng việc chơi với trẻ nhỏ để qua đó dạy cho trẻ những kiến thức bổ ích được trẻ tiếp nhận một cách thú vị. Hay nói cách khác phương pháp giáo dục Glenn Doman là chương trình được thực hiện tại nhà. Người thầy đầu tiên và tốt nhất của trẻ chính là bố mẹ. Phương pháp này giúp trẻ phát triển toàn diện: Thể chất, trí thông minh, trí tuệ, xúc cảm và năng lực vượt qua nghịch cảnh - những hành trang vô cùng cần thiết cho sự thành công và hạnh phúc trong suốt cuộc đời mỗi người [21].
Từ đó các nhà GD của GDMN sẽ xây dựng nên những nội dung, phương pháp chăm sóc, GD phù hợp hơn với trẻ ở các giai đoạn, lứa tuổi mầm non. Nghiên cứu trong nước Trong quá trình phát triể n của bâ ̣c ho ̣c mầm non, nhiề u chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đã đươ ̣c ban hành. Những vấ n đề cơ bản của bậc học này cũng đã đươ ̣c qui định trong Luâ ̣t Giáo du ̣c. Điề u 24 Luâ ̣t Giáo dục năm 2005 đã qui định rõ về viê ̣c “Xây dựng chương trình chăm sóc – giáo dục mầm non”.
Ngày 25/7/2009 Bộ GD &ĐT đã có Thông tư số 17/2009/TT-BGDĐT ban hành Chương trình GDMN. - Luật Giáo dục (2005) ở các Điều 21, 22, 23, 24, 25 cụ thể hóa mục tiêu, nội dung, phương pháp, chương trình và các cơ sở giáo dục mầm non [35, tr. 7 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Đối với giáo dục mầm non, có một số tác giả nhấn mạnh vai trò của quản lý hoạt động chăm sóc và giáo dục trẻ trong quá trình thực hiện mục tiêu giáo dục. Trong thực tế do tính chất nghề nghiệp mà hoạt động chăm sóc và giáo dục trẻ của các trường mầm non rất phong phú và đa dạng.
Ngoài việc quản lý giáo viên tổ chức các hoạt động học, hoạt động chơi, quản lý việc tổ chức và nuôi dạy trẻ một cách khoa học, hợp lý còn bao gồm cả công việc như tổ chức cho giáo viên tự học, tự bồi dưỡng, nghiên cứu khoa học giáo dục… Hay nói cách khác quản lý hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ ở trường mầm non thực chất là quản lý quá trình lao động của người giáo viên. Quản lý hoạt động chăm sóc và giáo dục trẻ ở các trường mầm non nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc nuôi dưỡng và giáo dục trẻ, một vấn đề được nhiều người quan tâm đã có một số nghiên cứu về vấn đề này như là các đề tài nghiên cứu khoa học, các bài viết đăng trên tạp chí chuyên ngành, các luận văn thạc sĩ cụ thể là: Tác giả Trần Thị Kim Thoa,"Các biện pháp tăng cường QL đội ngũ giáo viên của Hiệu trưởng trường mầm non Quận Tân Bình - Thành phố Hồ Chí Minh"; Tác giả Nguyễn Thị Hường, “Tư tưởng tích hợp và vấn đề đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục mầm non” [22]. Tác giả Nguyễn Thị Thu Hạnh, “Thực trạng kích thích hứng thú trong quá trình tổ chức cho trẻ tìm hiểu môi trường xung quanh” [23, tr. Tác giả Vũ Lệ Hoa - 2017, “Tổ chức dạy theo quan điểm sư phạm Tương tác”, NXB giáo dục Việt Nam.
Từ thực tiễn nghiên cứu nêu trên, tác giả đã lựa chọn nghiên cứu đề tài “Quản lý hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ ở trường mầm non Yên Mỹ, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội”. Các khái niệm cơ bản của đề tài 1. Quản lý, quản lý giáo dục và quản lý trường học 1. Quản lý Quản lý là đối tượng nghiên cứu của nhiều ngành khoa học từ trên các bình diê ̣n khác nhau : triế t ho ̣c, kinh tế ho ̣c, xã hội ho ̣c , tâm lý ho ̣c.
Các nhà nghiên cứu về lý luâ ̣n quản lý với những cách tiế p câ ̣n khác nhau đã đưa ra các quan niệm về quản lý gắn với các loại hình quản lý cụ thể. Chẳng hạn: 8 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com - Theo quan điể m triế t ho ̣c , quản lý được xem như một quá trình liên kế t thố ng nhấ t giữa cái chủ quan và cái khách quan để đạt mu ̣c tiêu nào đó. - Theo quan điể m chiń h trị xã hội, “Quản lý là sự tác động liên tục có tổ chức, có định hướng của chủ thể (người quản lý , người tổ chức quản lý ) lên khách thể (đố i tượng quản lý ) về các mặt chính trị , văn hoá xã hội , kinh tế bằng một hê ̣ thố ng các luật lê ,̣ các chính sách , các nguyên tắc , các phương pháp và các biện pháp cụ thể nhằm tạo ra môi trường và điề u kiê ̣n cho sự phát triể n của đố i tượng”. - Theo lý luâ ̣n của Chủ nghĩa Mác - Lênin, quản lý xã hội một cách khoa học “Là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý đố i với toàn bộ hay những hê ̣ thố ng khác nhau của hệ th ống xã hội , trên cơ sở vâ ̣n du ̣ng đúng đắn những quy luâ ̣t và xu hướng khách quan vố n có của nó nhằm đảm bảo cho nó hoạt động và phát triể n tố i ưu theo mu ̣c đić h đặt ra.
Các Mác còn cho rằng : “Một nghê ̣ sĩ vĩ cầm thì tự điề u khiể n mình, còn dàn nhạc thì cần nhạc trưởng”. - Xét dưới góc độ điề u khiể n ho ̣c , hoạt động quản lý chin ́ h là quá trình điề u khiể n, sắp xế p tác động làm cho đố i tươ ̣ng quản lý thay đổi trạng thái từ lộn xộn thành trật tự theo ý chí và mục tiêu của nhà quản lý. - Theo tác giả Phan Văn Kha : “Quản lý là quá trình lâ ̣p kế hoạch , tổ chức, lãnh đạo và kiể m tra công viê ̣c của các thành viên thuộc một hê ̣ thố ng đơn vị và viê ̣c sử du ̣ng các nguồn lực phù hơ ̣p để đạt đươ ̣c các mu ̣c đić h đã định” .