Luận văn: Phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt tại huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt tại huyện chợ đồn tỉnh bắc kạn, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện

• Tác giả: Phan Thị Tuyên
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Công Tiệp
• Trường học: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Phát Triển Sản Xuất và Tiêu Thụ Hồng Không Hạt Tại Huyện Chợ Đồn, Tỉnh Bắc Kạn
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục các từ viết tắt và ký hiệu
• 1.4. Danh mục các bảng
• 1.5. Danh mục hình, sơ đồ
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 1.7. Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu
• 1.8. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.8.1. Mục tiêu chung
• 1.8.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.9. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.9.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.9.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.10. Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt
• 1.10.1. Lý luận về sản xuất và phát triển sản xuất
• 1.10.2. Lý luận về tiêu thụ và phát triển tiêu thụ sản phẩm
• 1.10.3. Đặc điểm kinh tế - kỹ thuật trong sản xuất cây hồng không hạt
• 1.10.4. Khái niệm về phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt
• 1.10.5. Cơ sở về thực tiễn
• 1.10.6. Tình hình phát triển cây hồng không hạt tại tỉnh Bắc Kạn trong những năm qua
• 1.10.7. Tình hình phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn
• 1.10.8. Bài học kinh nghiệm rút ra từ lý luận và thực tiễn về phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt tại huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn
• 1.11. Đặc điểm địa bàn và phương pháp nghiên cứu
• 1.11.1. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội
• 1.11.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 1.11.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 1.11.2. Phương pháp nghiên cứu
• 1.11.2.1. Các phương pháp tiếp cận
• 1.11.2.2. Khung phân tích
• 1.11.2.3. Phương pháp thu thập thông tin, dữ liệu
• 1.12. Thực trạng phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện
• 1.12.1. Thực trạng phát triển sản xuất, tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn
• 1.12.2. Thực trạng phát triển sản xuất hồng không hạt tại huyện Chợ Đồn
• 1.12.3. Thực trạng về phát triển tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện
• 1.12.4. Thực trạng phát triển sản xuất hồng không hạt của hộ nông dân tại huyện Chợ Đồn
• 1.12.5. Thực trạng tiêu thụ hồng không hạt ở một số xã trên địa bàn huyện
• 1.13. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt
• 1.13.1. Các yếu tố ảnh hưởng tới phát triển sản xuất hồng không hạt
• 1.13.2. Các yếu tố ảnh hưởng tới phát triển tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn
• 1.14. Phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức khi phát triển sản xuất, tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, Bắc Kạn
• 1.15. Giải pháp phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn
• 1.15.1. Định hướng và căn cứ
• 1.15.2. Giải pháp phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, Bắc Kạn
• 1.16. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về phát triển sản xuất hồng không hạt tại Chợ Đồn Bắc Kạn

Huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn, nổi bật với tiềm năng phát triển cây hồng không hạt. Đây là loại cây đặc sản, được cấp giấy chứng nhận chỉ dẫn địa lý từ năm 2010. Việc phát triển sản xuất hồng không hạt không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế địa phương. Tuy nhiên, thực trạng sản xuất hiện nay vẫn còn nhiều thách thức cần giải quyết.

1.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế xã hội của huyện Chợ Đồn

Chợ Đồn có tổng diện tích tự nhiên 91.115 ha, với điều kiện tự nhiên thuận lợi cho việc trồng hồng không hạt. Kinh tế huyện chủ yếu dựa vào nông nghiệp, nhưng năng suất cây trồng còn thấp, cần có sự chuyển đổi cơ cấu cây trồng hợp lý.

1.2. Lịch sử phát triển cây hồng không hạt tại Bắc Kạn

Cây hồng không hạt đã được trồng tại Bắc Kạn từ lâu, nhưng chỉ đến khi có chứng nhận chỉ dẫn địa lý, sản phẩm này mới thực sự được chú trọng phát triển. Việc này đã mở ra cơ hội mới cho người nông dân trong việc tiêu thụ sản phẩm.

II. Thách thức trong phát triển sản xuất hồng không hạt tại Chợ Đồn

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng việc phát triển sản xuất hồng không hạt tại Chợ Đồn vẫn gặp phải nhiều thách thức. Diện tích trồng hồng không hạt chủ yếu là quy mô hộ gia đình, sản xuất nhỏ lẻ và manh mún. Điều này dẫn đến việc khó khăn trong việc áp dụng công nghệ và quản lý sản xuất.

2.1. Quy mô sản xuất nhỏ lẻ và manh mún

Sản xuất hồng không hạt hiện nay chủ yếu diễn ra ở quy mô hộ gia đình, dẫn đến việc khó khăn trong việc áp dụng các tiến bộ kỹ thuật và quản lý chất lượng sản phẩm.

2.2. Thiếu liên kết trong chuỗi cung ứng

Việc tiêu thụ sản phẩm hồng không hạt hiện nay chủ yếu diễn ra một cách tự phát, chưa có sự liên kết chặt chẽ giữa các tác nhân trong chuỗi cung ứng, dẫn đến giá cả không ổn định và lợi nhuận không đồng đều.

III. Phương pháp phát triển sản xuất hồng không hạt bền vững

Để phát triển sản xuất hồng không hạt một cách bền vững, cần áp dụng các phương pháp và giải pháp đồng bộ. Việc quy hoạch sản xuất, đầu tư cơ sở hạ tầng và tổ chức sản xuất là rất quan trọng.

3.1. Quy hoạch và đầu tư cơ sở hạ tầng

Cần có quy hoạch rõ ràng cho vùng trồng hồng không hạt, đồng thời đầu tư vào cơ sở hạ tầng để hỗ trợ sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.

3.2. Tổ chức sản xuất và áp dụng công nghệ

Tổ chức sản xuất theo hướng hợp tác xã, áp dụng công nghệ mới vào sản xuất sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm hồng không hạt.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về hồng không hạt

Nghiên cứu cho thấy, việc phát triển sản xuất hồng không hạt không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho người nông dân mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của địa phương. Hồng không hạt đã trở thành sản phẩm ưa chuộng tại nhiều thị trường lớn.

4.1. Kết quả sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt

Sản lượng hồng không hạt đã tăng đáng kể trong những năm qua, tuy nhiên vẫn cần cải thiện về chất lượng và mẫu mã để đáp ứng nhu cầu thị trường.

4.2. Tác động đến đời sống người dân

Việc phát triển sản xuất hồng không hạt đã giúp nâng cao thu nhập cho nhiều hộ gia đình, cải thiện đời sống và tạo công ăn việc làm cho người dân địa phương.

V. Kết luận và định hướng tương lai cho hồng không hạt

Phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt tại Chợ Đồn cần được chú trọng hơn nữa trong tương lai. Cần có các chính sách hỗ trợ và khuyến khích người dân mở rộng diện tích trồng hồng không hạt, đồng thời xây dựng thương hiệu cho sản phẩm.

5.1. Định hướng phát triển bền vững

Cần xây dựng các chiến lược phát triển bền vững cho sản xuất hồng không hạt, bao gồm việc bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế xã hội.

5.2. Khuyến khích hợp tác và liên kết

Khuyến khích các hộ nông dân hợp tác với nhau trong sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt để tạo ra sức mạnh tổng hợp, nâng cao giá trị sản phẩm.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn có tổng diện tích tự nhiên đạt 91.115 ha, chiếm khoảng 18,75% diện tích toàn tỉnh, trong đó đất sản xuất nông nghiệp đạt 5.394,93 ha (chiếm tỷ lệ 5,92%) và đất lâm nghiệp chiếm tới 66.110,45 ha (chiếm 72,56%). Hồng không hạt Bắc Kạn (Diospyros kaki L.) là loài cây ăn quả á nhiệt đới đặc sản bản địa quý hiếm, đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00021 theo Quyết định số 1721/QĐ-SHTT ngày 08/9/2010 và được bình chọn trong top 100 nhãn hiệu nổi tiếng nhất Việt Nam vào năm 2013. Dù sở hữu tiềm năng thương mại vượt trội với hàm lượng đường tự nhiên từ 12% đến 16%, việc phát triển cây hồng không hạt tại Chợ Đồn vẫn đối mặt với nhiều hạn chế lớn: quy mô canh tác nhỏ lẻ, phân tán, có tới 98% số hộ trồng chưa tuân thủ đầy đủ quy trình kỹ thuật, và chuỗi tiêu thụ hoàn toàn tự phát.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản trị kinh doanh của tác giả Phan Thị Tuyên tập trung giải quyết yêu cầu cấp thiết về phát triển sản xuất gắn liền với chuỗi giá trị tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn giai đoạn 2014-2016, định hướng đến năm 2020. Đề tài hướng tới việc hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng năng suất, chi phí sản xuất và hiệu quả thương mại tại 2 xã trọng điểm là Quảng Bạch và Đồng Lạc. Đồng thời, nghiên cứu xác lập hệ thống giải pháp nâng cao giá trị gia tăng, ổn định giá bán từ mức thu mua tại vườn 15.000 đồng/kg, thúc đẩy mở rộng vùng chuyên canh đạt mục tiêu quy hoạch 1.200 ha toàn tỉnh theo Quyết định số 3483/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Kạn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết phát triển sản xuất nông nghiệp toàn diện của Lê Đình Thắng (1993), phân định rõ hai phương thức phát triển theo chiều rộng (mở rộng quỹ đất, bổ sung vốn đầu tư và lực lượng lao động) và phát triển theo chiều sâu (ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, tối ưu hóa cơ cấu chi phí, nâng cao năng suất trên một đơn vị diện tích). Nghiên cứu tích hợp lý thuyết quản trị chuỗi cung ứng và hành vi tiêu dùng nông sản của Đỗ Kim Chung (2009), đặt trong bối cảnh tác động của các quy luật kinh tế thị trường cơ bản như quy luật giá trị, quy luật cạnh tranh và quy luật cung - cầu mang tính mùa vụ cao. Các khái niệm cốt lõi được xây dựng gồm: giá trị sản xuất (Gross Output - GO), chi phí kiến thiết cơ bản, chi phí thời kỳ kinh doanh, chuỗi giá trị nông sản và quản trị thương hiệu chỉ dẫn địa lý. Phát triển tiêu thụ hồng không hạt được tiếp cận như một chuỗi hoạt động liên hoàn từ nghiên cứu thị hiếu tiêu dùng, quy chuẩn hóa chất lượng, xúc tiến bán buôn, bán lẻ đến điều tiết dòng thông tin và dòng tiền tệ trong phân phối.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp chặt chẽ giữa nguồn dữ liệu thứ cấp và sơ cấp đa chiều. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ Cục Thống kê tỉnh Bắc Kạn, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Chợ Đồn, Phòng Tài nguyên và Môi trường từ năm 2007 đến năm 2016. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua điều tra trực tiếp bằng phiếu hỏi tại 2 xã có diện tích hồng tập trung lớn nhất huyện là xã Quảng Bạch và xã Đồng Lạc. Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên đối với các hộ nông dân phân chia theo quy mô diện tích canh tác và nhóm tuổi của vườn cây, đồng thời khảo sát toàn diện 4 tác nhân chính trong chuỗi cung ứng gồm: hộ trồng hồng, người thu gom, thương lái bán buôn và tiểu thương bán lẻ tại thị trường nội tỉnh cùng các thành phố lớn như Hà Nội, Thái Nguyên.

Phương pháp phân tích số liệu bao gồm thống kê mô tả, phân tích kinh tế so sánh (đối chiếu hiệu quả tài chính giữa cây hồng không hạt với cây quýt), tính toán cơ cấu chi phí sản xuất trung bình trên 1 ha và xác định tỷ suất lợi nhuận qua từng khâu phân phối. Lý do lựa chọn các phương pháp này nhằm bóc tách chính xác các yếu tố thâm dụng vốn, tỷ suất doanh thu trên chi phí và xác định điểm nghẽn giá trị gia tăng, làm tiền đề thiết lập ma trận điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức (SWOT) có độ tin cậy khoa học cao trong giai đoạn 2014-2016 và định hướng đến năm 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, diện tích và sản lượng hồng không hạt toàn tỉnh Bắc Kạn có sự gia tăng nhanh chóng nhưng năng suất chưa thực sự bền vững. Từ năm 2009 đến năm 2016, tổng diện tích cây hồng tăng từ 208 ha lên 827 ha (tăng 297,6%), diện tích cho sản phẩm tăng từ 98 ha lên 550 ha, kéo theo sản lượng thu hoạch tăng từ 196 tấn lên 1.925 tấn (tăng gấp 9,8 lần). Tuy nhiên, năng suất bình quân biến động thất thường giữa các năm do chịu ảnh hưởng nặng nề của thời tiết, dao động từ mức thấp 14 tạ/ha năm 2015 lên mức 35 tạ/ha năm 2016.

Thứ hai, trình độ kỹ thuật canh tác của các hộ nông dân tại huyện Chợ Đồn còn nhiều hạn chế nghiêm trọng. Báo cáo thực địa chỉ ra rằng có tới 98% số hộ không áp dụng đầy đủ quy trình kỹ thuật chăm sóc cây ăn quả, trong đó 67% số hộ hoàn toàn không tác động bất kỳ biện pháp kỹ thuật nào mà chỉ thu hái tự nhiên khi đến vụ. Hơn 70% diện tích hồng phân tán tại vườn đồi do các hộ tự đầu tư, với hơn 95% chủ hộ là đồng bào dân tộc thiểu số chưa qua đào tạo tập huấn. Tỷ lệ hộ thực hiện bón phân lót trước khi trồng chỉ đạt 50%, và chỉ có 20% đến 30% số hộ duy trì bón thúc hàng năm với lượng phân bón thấp, chỉ khoảng 2 đến 2,5 tấn phân bón trên một hecta.

Thứ ba, cấu trúc kênh phân phối mang tính tự phát và phân phối lợi ích không đồng đều giữa các tác nhân. Khoảng 90% đến 95% sản lượng hồng không hạt được tiêu thụ tại thị trường nội địa dưới dạng ăn tươi. Chuỗi tiêu thụ vận hành chủ yếu qua kênh thương lái tự do: người thu gom mua tại vườn với giá trung bình 15.000 đồng/kg trong chính vụ (đầu vụ hoặc cuối vụ đạt khoảng 30.000 đồng/kg), sau đó bán lại cho các đại lý bán buôn và người bán lẻ tại chợ truyền thống hoặc cửa hàng với giá bán lẻ dao động từ 25.000 đồng đến 35.000 đồng/kg.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính dẫn đến năng suất bấp bênh bắt nguồn từ tập quán canh tác quảng canh, sự thiếu hụt nguồn giống ghép đạt chuẩn 10TCN-2001 và công tác phòng trừ sâu đục quả, bệnh giác ban chưa được thực hiện triệt để. Dữ liệu thực trạng có thể được trực quan hóa tối ưu thông qua biểu đồ kết hợp cột - đường thể hiện biến động diện tích, năng suất, sản lượng giai đoạn 2009-2016, đi kèm bảng ma trận chi phí - lợi nhuận bóc tách từng tác nhân trong chuỗi cung ứng.

So sánh với các nghiên cứu phát triển cây ăn quả tại Nhật Bản, nơi các hợp tác xã nông nghiệp đóng vai trò hạt nhân kiểm soát 100% quy chuẩn kỹ thuật và điều tiết giá bán, người trồng hồng tại Chợ Đồn đang chịu nhiều rủi ro thị trường hơn. Dù người sản xuất nhận được phần lớn giá trị tuyệt đối tại thời điểm thu hoạch, nhưng do thiếu liên kết hợp tác xã và thiếu công nghệ bảo quản lạnh (dưới 10 độ C) hoặc chế biến sâu (như sấy khô, làm mứt), nông dân hoàn toàn bị động trước áp lực ép giá của tư thương vào thời điểm chính vụ rộ quả vào tháng 7 và tháng 8 âm lịch.

Đề xuất và khuyến nghị

Một là, quy hoạch vùng sản xuất tập trung và khai thác hiệu quả quỹ đất. Ủy ban nhân dân huyện Chợ Đồn cần phối hợp với Phòng Tài nguyên và Môi trường tiến hành rà soát 13.430,14 ha đất chưa sử dụng để quy hoạch dồn điền, mở rộng diện tích chuyên canh cây hồng không hạt tập trung tại các xã Quảng Bạch, Đồng Lạc và vùng phụ cận, phấn đấu đóng góp hiện thực hóa mục tiêu 1.200 ha của tỉnh Bắc Kạn vào năm 2020.

Hai là, chuẩn hóa nguồn giống ghép và chuyển giao quy trình kỹ thuật thâm canh. Trạm Khuyến nông huyện phối hợp với Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên triển khai tuyển chọn các cây đầu dòng đạt chuẩn 10TCN-2001 để nhân giống vô tính. Mục tiêu nâng tỷ lệ hộ áp dụng quy trình đốn tỉa tạo tán, bón phân vô cơ và phân chuồng hoại mục (20-50 kg/hố khi trồng mới và 3 đợt bón thúc mỗi năm) từ mức dưới 30% hiện nay lên trên 80% trong giai đoạn 2018-2020.

Ba là, đổi mới tổ chức sản xuất và thành lập hợp tác xã chuyên ngành. Ủy ban nhân dân các xã cần vận động thành lập các Hợp tác xã và tổ hợp tác sản xuất hồng không hạt theo tiêu chuẩn VietGAP, đứng ra làm đầu mối ký kết hợp đồng bao tiêu sản phẩm với các chuỗi siêu thị và đại lý tại Hà Nội, Nam Định, Thái Nguyên, giảm tỷ lệ tiêu thụ qua tư thương tự do từ trên 90% xuống dưới 50%.

Bốn là, đẩy mạnh thương mại hóa chỉ dẫn địa lý và hoàn thiện hạ tầng bảo quản sau thu hoạch. Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Bắc Kạn cùng Phòng Kinh tế - Hạ tầng huyện cần quản lý nghiêm ngặt việc sử dụng tem nhãn chỉ dẫn địa lý số 00021, hỗ trợ công nghệ ngâm khử chát an toàn bằng nước sạch và đầu tư hệ thống kho bảo quản mát (dưới 18 độ C) tại vùng nguyên liệu nhằm kéo dài thời gian thương phẩm thêm 15 đến 30 ngày.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, cán bộ quản lý nhà nước và chuyên viên hoạch định chính sách nông nghiệp tại các huyện miền núi: Tài liệu cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn để xây dựng kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ban hành chính sách hỗ trợ phát triển cây bản địa có chỉ dẫn địa lý.

Thứ hai, ban giám đốc các hợp tác xã, doanh nghiệp thu mua và phân phối nông sản: Cung cấp bức tranh chi tiết về chuỗi cung ứng, cơ cấu chi phí và biên lợi nhuận của thương lái, hỗ trợ thiết lập mạng lưới thu mua trực tiếp và tối ưu hóa logistics từ vùng trồng đến các đô thị lớn.

Thứ ba, các hộ nông dân và chủ trang trại trồng cây ăn quả vùng trung du miền núi: Cung cấp tài liệu hướng dẫn kỹ thuật từ khâu chuẩn bị đất (kích thước hố 60x60x60 cm hoặc 80x80x80 cm), kỹ thuật bón lót, đốn cành đến quy trình ngâm khử chát 3 ngày 3 đêm đúng tiêu chuẩn thương phẩm.

Thứ tư, học viên cao học, giảng viên và các nhà nghiên cứu kinh tế nông nghiệp: Cung cấp khung phân tích thực chứng chuẩn mực về phát triển sản xuất gắn với chuỗi tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp đặc thù vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Câu hỏi thường gặp

Cây hồng không hạt Bắc Kạn có những đặc tính sinh học và giá trị thương phẩm nổi bật nào?

Hồng không hạt Bắc Kạn (Diospyros kaki L.) là giống cây ăn quả bản địa có quả không hạt do nhân bị thoái hóa dạng thạch. Quả chứa hàm lượng đường tự nhiên từ 12% đến 16%, khi ngâm khử chát đúng kỹ thuật sẽ cho vị ngọt đậm, giòn và nhiều cát đường. Sản phẩm đã được cấp Giấy chứng nhận chỉ dẫn địa lý số 00021 từ năm 2010.

Tại sao năng suất hồng không hạt tại Chợ Đồn giai đoạn 2009-2016 có sự biến động lớn giữa các năm?

Năng suất hồng biến động mạnh từ 14 tạ/ha năm 2015 lên 35 tạ/ha năm 2016 do phụ thuộc vào điều kiện thời tiết mùa ra hoa đậu quả. Bên cạnh đó, có tới 67% số hộ không thực hiện chăm sóc kỹ thuật, 98% hộ canh tác chưa đúng quy trình và thiếu bón thúc cân đối khiến cây dễ bị sâu bệnh và rụng quả non.

Quy trình khử chát truyền thống cho quả hồng không hạt được thực hiện như thế nào để đảm bảo chất lượng?

Sau khi thu hái vào buổi sáng hoặc chiều mát khi quả chuyển màu vàng sáng, quả hồng được xếp cẩn thận và ngâm ngập trong nước sạch từ 15 đến 20 cm trong 3 ngày 3 đêm (khoảng 72 đến 96 giờ). Cứ sau 1,5 ngày phải thay nước sạch một lần, tuyệt đối không dùng nước mưa, sau đó vớt ra hong khô ráo nước.

Những điểm nghẽn lớn nhất trong chuỗi tiêu thụ hồng không hạt huyện Chợ Đồn hiện nay là gì?

Điểm nghẽn lớn nhất là 90% đến 95% sản lượng phụ thuộc vào thương lái tự do, chưa hình thành chuỗi liên kết bao tiêu chính thức. Giá thu mua tại vườn chỉ đạt khoảng 15.000 đồng/kg trong khi giá bán lẻ đô thị lên tới 35.000 đồng/kg, địa phương còn thiếu công nghệ chế biến sâu và hệ thống kho bảo quản lạnh.

Căn cứ pháp lý nào định hướng phát triển và bảo hộ sản phẩm hồng không hạt Bắc Kạn?

Quyết định số 3483/QĐ-UBND ngày 11/11/2009 của Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Kạn đã phê duyệt quy hoạch diện tích cây hồng không hạt đạt 1.200 ha đến năm 2020. Đồng thời, Quyết định số 1721/QĐ-SHTT của Cục Sở hữu trí tuệ đã xác lập bảo hộ chỉ dẫn địa lý, tạo hành lang pháp lý vững chắc để phát triển thương hiệu đặc sản.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện khung lý luận phát triển sản xuất theo chiều sâu gắn liền với quản trị chuỗi giá trị nông sản đặc sản vùng miền núi.
• Phân tích rõ thực trạng sản xuất toàn tỉnh Bắc Kạn đạt 827 ha với sản lượng 1.925 tấn năm 2016, chỉ ra tiềm năng lớn tại 2 xã Quảng Bạch và Đồng Lạc.
• Nhận diện chính xác mắt xích hạn chế khi 98% hộ chưa ứng dụng quy trình kỹ thuật chuẩn và 90% đến 95% sản lượng phụ thuộc thương lái tự do.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp đột phá gồm: quy hoạch đất đai, nhân giống ghép chuẩn 10TCN-2001, thành lập hợp tác xã và thương mại hóa chỉ dẫn địa lý số 00021.
• Xác lập lộ trình tổ chức thực hiện đồng bộ đến năm 2020 nhằm hiện thực hóa mục tiêu 1.200 ha chuyên canh, nâng cao thu nhập cho đồng bào nông dân địa phương.

Luận văn đã đóng góp nguồn dữ liệu thực nghiệm chuẩn xác và khung giải pháp quản trị kinh doanh có tính ứng dụng cao cho ngành nông nghiệp huyện Chợ Đồn. Trong lộ trình tiếp theo từ năm 2018 đến năm 2020, địa phương cần khẩn trương số hóa quy trình quản lý chất lượng và đẩy mạnh liên kết doanh nghiệp bao tiêu. Các nhà quản lý, doanh nhân và học viên quan tâm có thể khai thác toàn văn công trình nghiên cứu này để áp dụng vào các dự án phát triển nông nghiệp bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM PHAN THỊ TUYÊN PHÁT TRIỂN SẢN XUẤT VÀ TIÊU THỤ HỒNG KHÔNG HẠT TẠI HUYỆN CHỢ ĐỒN, TỈNH BẮC KẠN Ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 60 34 01 02 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Công Tiệp NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là có nguồn gốc rõ ràng, trung thực và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào khác. Tôi xin cam đoan mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đều đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đã được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Phan Thị Tuyên i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành Luận văn này, tôi đã nhận được sự quan tâm giúp đỡ tận tình của các tập thể và cá nhân. Nhân dịp này tôi xin bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc đến: Tôi xin trân trọng cảm ơn TS. Nguyễn Công Tiệp đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn tôi trong suốt thời gian thực hiện đề tài, cũng như trong quá trình hoàn chỉnh luận văn tốt nghiệp. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu, Phòng Quản lý Đào tạo sau đại học trường Học viện Nông nghiệp, Khoa Kế toán quản trị kinh doanh trường Học Viện nông nghiệp Hà Nội, Trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên, UBND huyện Chợ Đồn tỉnh Bắc Kạn, Phòng Nông nghiệp và PTNT huyện, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Chi Cục Thống kê,.

Trân trọng cảm ơn các cán bộ, nhân dân địa phương nơi tôi tiến hành điều tra, khảo sát, nghiên cứu đã tận tình giúp đỡ để tôi hoàn thành luận văn. Chân thành cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp đã khích lệ tôi thực hiện đề tài. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Phan Thị Tuyên ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.

iii Danh mục các từ viết tắt và ký hiệu.v Danh mục các bảng. vi Danh mục hình, sơ đồ. vii Trích yếu luận văn. viii Thesis abstract.

Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu. Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt.

Lý luận về sản xuất và phát triển sản xuất. Lý luận về tiêu thụ và phát triển tiêu thụ sản phẩm. Đặc điểm kinh tế - kỹ thuật trong sản xuất cây hồng không hạt. Khái niệm về phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt.

Cơ sơ về thực tiễn. Tình hình phát triển cây hồng không hạt tại tỉnh Bắc Kạn trong những năm qua. Tình hình phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn. Bài học kinh nghiệm rút ra từ lý luận và thực tiễn về phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt tại huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn .32 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Đặc điểm địa bàn và phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội. Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội.

Phương pháp nghiên cứu. Các phương pháp tiếp cận. Khung phân tích. Phương pháp thu thập thông tin, dữ liệu.

Thực trạng phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện. Thực trạng phát triển sản xuất, tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn. Thực trạng phát triển sản xuất hồng không hạt tại huyện Chợ Đồn. Thực trạng về phát triển tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện.

Thực trạng phát triển sản xuất hồng không hạt của hộ nông dân tại huyện Chợ Đồn. Thực trạng tiêu thụ hồng không hạt ở một số xã trên địa bàn huyện. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt. Các yếu tố ảnh hướng tới phát triển sản xuất hồng không hạt.

Các yếu tố ảnh hưởng tới phát triển tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn. Phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức khi phát triển sản xuất, tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, Bắc Kạn. Giải pháp phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn. Định hướng và căn cứ.

Giải pháp phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt trên địa bàn huyện Chợ Đồn, Bắc Kạn. Kết luận và kiến nghị .94 Tài liệu tham khảo .96 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT VÀ KÝ HIỆU Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CNH-HĐH Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa CN-TTCN Công nghiệp - Tiểu thủ công nghiệp FAO Tổ chức Nông nghiệp và Lương thực của Liên quốc GDP Tổng sản phẩm quốc nội GNP Tổng sản phẩm quốc dân GO Giá trị sản xuất GTSX Giá trị sản xuất HTX Hợp tác xã HTX Hợp tác xã KH Kế hoạch LĐNN Lao động nông nghiệp MN Mầm non NN Nông nghiệp NQ Nghị quyết SXKD Sản xuất kinh doanh THCS Trung học cơ sở UBND Uỷ ban nhân dân v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2. Tiêu chuẩn cây giống cho trồng mới quy định: 10TCN-2001. Lượng phân vô cơ bón từ năm thứ 4 trở đi (kg/cây).

Tình hình phát triển cây hồng không hạt tỉnh Bắc Kạn từ năm 2006 - 2015. Tình hình sử dụng đất huyện Chợ Đồn năm 2014-2016. Một số chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn huyện Chợ Đồn các năm 2014- 2016. Số lượng các hộ nông dân được chọn điều tra.

Số lượng của các tác nhân trong chuỗi cung ứng hồng không hạt và người tiêu dùng. Cơ cấu diện tích hồng không hạt qua giai đoạn 2014 – 2016 của huyện Chợ Đồn, Băc Kạn. Tổng hợp Diện tích, năng suất, sản lượng, giá trị kinh tế cây hồng không hạt huyện Chợ Đồn qua các năm. Giá bán hồng không hạt trên thị trường tỉnh Bắc Kạn.

Đặc điểm cơ bản của hộ trồng hồng tại 02 địa phương. Đặc điểm cơ bản của hộ trồng hồng không hạt phân theo nhóm hộ. Diện tích, năng suất, sản lượng hồng không hạt của các hộ điều tra tại 02 địa phương năm 2016. Diện tích, năng suất, sản lượng hồng không hạt của các hộ điều tra theo nhóm hộ năm 2016.

Chi phí trồng mới 1 ha hồng không hạt thời kỳ KTCB. Chi phí sản xuất bình 1 ha hồng không hạt trong thời kỳ SXKD năm 2016. Kết quả và hiệu quả của hộ trồng hồng của 02 địa phương. So sánh kết quả và hiệu quả kinh tế sản xuất hồng không hạt và trồng quýt.

Một số đặc điểm khác biệt của hai loại giao dịch. Đặc điểm và quy mô hoạt động của người thu gom hồng không hạt. Phân loại hồng không hạt. Phân tích điểm mạnh, điểm yếu với cơ hội và thách thức trong sản xuất hồng không hạt tại các hộ điều tra .87 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ Hình 3.

Bản đồ Địa giới hành chính huyện Chợ Đồn - Tỉnh Bắc Kạn. Khung phân tích phát triển sản xuất - tiêu thụ hồng không hạt. Kênh tiêu thụ hồng không hạt. Quy trình thu hoạch hồng không hạt.

71 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Phan Thị Tuyên Tên Luận văn: Phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn. Ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 60.02 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam 1. Mục đích nghiên cứu Chợ Đồn là huyện miền núi nằm ở phía Tây của tỉnh Bắc Kạn. Với tổng diện tích tự nhiên của huyện là 91.115 ha, trong đó đất sản xuất nông nghiệp 5.

Trong những năm vừa qua, huyện Chợ Đồn đã thực hiện nhiều giải pháp chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nhiều mô hình đã được triển khai có hiệu quả, được nhân dân áp dụng vào sản xuất, song năng suất cây trồng còn thấp, hiệu quả kinh tế chưa cao. Hồng không hạt đã được cấp giấy chứng nhận chỉ dẫn địa lý năm 2010 tại Quyết định số 1721/QĐ-SHTT ngày 08/9/2010 về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00021 cho sản phẩm hồng không hạt Bắc Kạn. Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Bắc Kạn là tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý "Bắc Kạn" cho sản phẩm hồng không hạt. Chợ Đồn là một trong ba huyện của tỉnh Bắc Kạn có điều kiện phù hợp để trồng cây hồng không hạt và còn có những cây đầu dòng quý hiếm, được Sở Khoa học và Công nghệ chứng nhận.

Xác định đây là loại cây đặc hữu của địa phương, trong những năm qua huyện đang có những cơ chế khuyến khích người dân mở rộng diện tích cây hồng không hạt. Tuy nhiên, diện tích trồng hồng không hạt hiện nay trên địa bàn huyện chủ yếu là quy mô hộ gia đình, sản xuất nhỏ và manh mún, diện tích trồng phân tán; việc áp dụng các tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất chưa được quan tâm chú trọng áp dụng nên chất lượng, mẫu mã chưa đồng đều. Trên thực tế, việc thiêu thụ sản phẩm hồng không hạt huyện Chợ Đồn vẫn đang trong giai đoạn tự phát là chủ yếu, chưa có sự định hướng của địa phương để tìm đầu ra cho sản phẩm, chưa hình thành được chuỗi liên kết phát triển sản xuất và tiêu thụ sản phẩm; giá cả vẫn chưa ổn định, vẫn bị tư thương tự do ép giá; mặc dù trong những năm gần đây, địa phương huyện đã có cơ chế chính sách để phát triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt, song hiện nay việc phát triển thương hiệu, đưa hồng không hạt của Chợ Đồn ra thị trường còn gặp nhiều khó khăn. Xuất phát từ điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và thực trạng phát triển sản xuất, tiêu thụ hồng không hạt tại địa phương trong thời gian qua, tôi lựa chọn đề tài: “Phát viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] triển sản xuất và tiêu thụ hồng không hạt tại huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn” làm đề tài nghiên cứu của luận văn tốt nghiệp của mình.