Luận văn thạc sĩ vnua phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản ở huyện giao thủy tỉnh nam định

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản ở huyện giao thủy tỉnh nam định, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp

• Tác giả: Cao Thành Nam
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Viết Đăng
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Phát Triển Nguồn Nhân Lực Cho Nuôi Trồng Thủy Sản Ở Huyện Giao Thủy, Tỉnh Nam Định
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Danh mục chữ viết tắt
• 1.3. Danh mục bảng
• 1.4. Danh mục biểu đồ, hộp
• 1.5. Trích yếu luận văn
• 1.6. Thesis abstract
• 1.7. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.8. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.8.1. Mục tiêu chung
• 1.8.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.9. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.9.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.9.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.10. Ý nghĩa khoa học của luận văn
• 1.11. Cơ sở lý luận và thực tiễn
• 1.12. Một số khái niệm có liên quan
• 1.13. Đặc điểm, vai trò phát triển nguồn nhân lực cho ngành nuôi trồng thủy sản
• 1.14. Nội dung nghiên cứu phát triển nguồn nhân lực cho ngành nuôi trồng thủy sản
• 1.15. Các nhân tố ảnh hưởng tới phát triển nguồn nhân lực cho NTTS
• 1.16. Cơ sở thực tiễn
• 1.16.1. Kinh nghiệm phát triển nguồn nhân lực cho NTTS trên thế giới
• 1.16.2. Kinh nghiệm phát triển nguồn nhân lực cho NTTS tại Việt Nam
• 1.16.3. Bài học kinh nghiệm rút ra trong phát triển nguồn nhân lực cho NTTS huyện Giao Thủy
• 1.17. Phương pháp nghiên cứu
• 1.17.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 1.17.2. Đặc điểm tự nhiên
• 1.17.3. Đặc điểm kinh tế - xã hội
• 1.17.4. Chọn điểm nghiên cứu
• 1.17.5. Phương pháp thu thập số liệu
• 1.17.6. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 1.17.7. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu
• 1.18. Kết quả nghiên cứu và thảo luận
• 1.18.1. Tình hình phát triển nhân lực nuôi trồng thủy sản trên địa bàn huyện Giao Thủy
• 1.18.2. Nhu cầu nhân lực cho nuôi trồng thủy sản trên địa bàn huyện Giao Thủy
• 1.18.3. Phát triển nguồn nhân lực khu vực công cho NTTS huyện Giao Thủy
• 1.18.4. Phát triển nguồn nhân lực các khâu cho NTTS
• 1.18.5. Phát triển nhân lực ngành NTTS trong các đối tượng điều tra
• 1.18.6. Kết quả phát triển nguồn nhân lực tới sự phát triển NTTS huyện Giao Thủy
• 1.18.7. Nhu cầu đào tạo người lao động của các đối tượng NTTS
• 1.18.8. Yếu tố ảnh hưởng đến phát triển nguồn nhân lực ngành NTTS
• 1.18.9. Công tác quy hoạch phát triển nguồn nhân lực
• 1.18.10. Tuyển dụng nguồn nhân lực
• 1.18.11. Bố trí, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực
• 1.18.12. Đãi ngộ với người lao động
• 1.18.13. Yếu tố thuộc về bản thân người lao động
• 1.19. Định hướng và giải pháp nhằm phát triển nguồn nhân lực cho NTTS huyện Giao Thủy
• 1.19.1. Xây dựng chiến lược phát triển nguồn nhân lực
• 1.19.2. Quy hoạch phát triển nguồn nhân lực ngành NTTS huyện Giao Thủy
• 1.19.3. Giải pháp với nhóm cán bộ ngành nông nghiệp cấp huyện, xã
• 1.19.4. Giải pháp với nhóm hộ, trang trại
• 1.19.5. Giải pháp với doanh nghiệp, cơ sở chế biến
• 1.19.6. Giải pháp với chính quyền huyện Giao Thủy
• 1.20. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Nguồn Nhân Lực Cho Nuôi Trồng Thủy Sản Tại Huyện Giao Thủy

Huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định, nổi bật với tiềm năng phát triển nuôi trồng thủy sản. Với diện tích nuôi trồng lên tới 5.125 ha, huyện đã khẳng định vị thế của mình trong ngành thủy sản. Tuy nhiên, để phát triển bền vững, việc nâng cao nguồn nhân lực là điều cần thiết. Nguồn nhân lực không chỉ là số lượng mà còn là chất lượng, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sản xuất và thu nhập của người dân.

1.1. Đặc Điểm Kinh Tế Xã Hội Của Huyện Giao Thủy

Huyện Giao Thủy có diện tích tự nhiên 232,1 km² với dân số đông. Kinh tế huyện chủ yếu dựa vào nông nghiệp, trong đó nuôi trồng thủy sản là một trong những ngành mũi nhọn. Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế đang diễn ra, nhưng ngành thủy sản vẫn giữ vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế địa phương.

1.2. Vai Trò Của Nguồn Nhân Lực Trong Ngành Nuôi Trồng Thủy Sản

Nguồn nhân lực là yếu tố quyết định trong việc phát triển nuôi trồng thủy sản. Đội ngũ lao động có trình độ, kinh nghiệm sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cần được chú trọng để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

II. Thách Thức Trong Phát Triển Nguồn Nhân Lực Cho Nuôi Trồng Thủy Sản

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng huyện Giao Thủy đang phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản. Các vấn đề như thiếu hụt kỹ năng, chính sách chưa đồng bộ và sự quan tâm của chính quyền địa phương còn hạn chế là những rào cản lớn.

2.1. Thiếu Kỹ Năng Và Đào Tạo Chuyên Môn

Nhiều lao động trong ngành nuôi trồng thủy sản chưa được đào tạo bài bản. Họ chủ yếu dựa vào kinh nghiệm cá nhân và tự học hỏi. Điều này dẫn đến hiệu quả sản xuất không cao và khó khăn trong việc áp dụng công nghệ mới.

2.2. Chính Sách Phát Triển Chưa Đầy Đủ

Chính sách phát triển nuôi trồng thủy sản tại huyện Giao Thủy chưa thực sự đồng bộ và hiệu quả. Việc quy hoạch và phát triển nguồn nhân lực cần được xem xét lại để phù hợp với thực tiễn và nhu cầu của thị trường.

III. Phương Pháp Đào Tạo Nguồn Nhân Lực Cho Nuôi Trồng Thủy Sản

Để phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản, cần áp dụng các phương pháp đào tạo hiệu quả. Việc kết hợp giữa lý thuyết và thực hành sẽ giúp người lao động nắm vững kiến thức và kỹ năng cần thiết.

3.1. Đào Tạo Thông Qua Các Khóa Học Chuyên Đề

Các khóa học chuyên đề về kỹ thuật nuôi trồng, chăm sóc và chế biến sản phẩm thủy sản cần được tổ chức thường xuyên. Điều này giúp nâng cao trình độ cho người lao động và đáp ứng nhu cầu của thị trường.

3.2. Hợp Tác Với Các Tổ Chức Đào Tạo

Huyện Giao Thủy cần hợp tác với các trường đại học và tổ chức đào tạo để xây dựng chương trình đào tạo phù hợp. Việc này không chỉ giúp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực mà còn tạo cơ hội cho người lao động tiếp cận với công nghệ mới.

IV. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Nuôi Trồng Thủy Sản

Việc ứng dụng công nghệ trong nuôi trồng thủy sản là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả sản xuất. Công nghệ không chỉ giúp tăng năng suất mà còn giảm thiểu rủi ro trong quá trình nuôi trồng.

4.1. Công Nghệ Nuôi Trồng Tiên Tiến

Sử dụng công nghệ nuôi trồng tiên tiến như nuôi tôm trong hệ thống khép kín, nuôi cá trong bể nổi sẽ giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm. Các mô hình này đã được áp dụng thành công tại nhiều địa phương và cần được nhân rộng tại Giao Thủy.

4.2. Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin

Công nghệ thông tin có thể hỗ trợ trong việc quản lý sản xuất, theo dõi tình trạng sức khỏe của thủy sản và dự báo thời tiết. Việc áp dụng công nghệ này sẽ giúp người nuôi trồng có những quyết định chính xác hơn.

V. Kết Quả Nghiên Cứu Và Ứng Dụng Thực Tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy việc phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản đã mang lại nhiều lợi ích cho huyện Giao Thủy. Số lượng lao động tham gia vào ngành này ngày càng tăng, thu nhập của người dân cũng được cải thiện đáng kể.

5.1. Tăng Trưởng Về Số Lượng Lao Động

Số lượng lao động trong ngành nuôi trồng thủy sản đã tăng lên đáng kể, với 4.446 lao động trực tiếp tham gia sản xuất. Điều này cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của ngành và nhu cầu lao động ngày càng cao.

5.2. Cải Thiện Thu Nhập Của Người Dân

Thu nhập bình quân của người lao động trong ngành nuôi trồng thủy sản đã tăng lên từ 4-6 triệu đồng/tháng. Điều này không chỉ giúp cải thiện đời sống của người dân mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế của huyện.

VI. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai

Phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản tại huyện Giao Thủy là một nhiệm vụ quan trọng và cần thiết. Để đạt được mục tiêu này, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền, các tổ chức đào tạo và người dân.

6.1. Định Hướng Phát Triển Nguồn Nhân Lực

Cần xây dựng chiến lược phát triển nguồn nhân lực bền vững, tập trung vào đào tạo và nâng cao kỹ năng cho người lao động. Việc này sẽ giúp huyện Giao Thủy phát triển mạnh mẽ hơn trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản.

6.2. Tăng Cường Hợp Tác Giữa Các Bên Liên Quan

Hợp tác giữa chính quyền, các tổ chức đào tạo và doanh nghiệp là rất cần thiết. Sự phối hợp này sẽ giúp tạo ra một môi trường thuận lợi cho việc phát triển nuôi trồng thủy sản và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định sở hữu vị trí địa lý đắc địa tại vùng cửa sông ven biển đồng bằng sông Hồng với 32 km bờ biển, hơn 12.000 ha đất mặt nước bãi bồi cùng diện tích nuôi trồng thủy sản đạt 5.128,12 ha vào năm 2017. Mặc dù ngành nuôi trồng thủy sản đóng vai trò là ngành kinh tế mũi nhọn, thu hút hơn 5.189 lao động trực tiếp và gián tiếp tham gia sản xuất, chế biến, dịch vụ hậu cần, nhưng chất lượng nguồn nhân lực tại địa phương vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn lớn. Phần lớn người nuôi vận hành dựa trên kinh nghiệm truyền thống tự tích lũy, tỷ lệ lao động qua đào tạo chuyên môn chính quy còn thấp dưới 25%, trong khi lực lượng lao động đang đối mặt với xu hướng già hóa rõ rệt.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá toàn diện thực trạng công tác phát triển nguồn nhân lực ngành nuôi trồng thủy sản huyện Giao Thủy giai đoạn 2015 - 2017, phân tích các nhân tố chi phối quá trình quản trị nhân lực và đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao chất lượng lao động đến năm 2025. Phạm vi nghiên cứu bao trùm toàn bộ không gian kinh tế thủy sản huyện Giao Thủy với dữ liệu thứ cấp thu thập trong 3 năm (2015 - 2017) và dữ liệu sơ cấp điều tra thực địa năm 2018 (thời gian triển khai từ tháng 6/2018 đến tháng 6/2019). Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở khoa học giúp chuyển dịch cơ cấu lao động nông thôn, nâng mức thu nhập bình quân của người nuôi từ 4 - 6 triệu đồng/tháng lên 8 - 10 triệu đồng/tháng và nâng cao giá trị sản xuất trên từng héc-ta mặt nước thâm canh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng Lý thuyết Vốn con người (Human Capital Theory) do Gary Becker và Theodore Schultz khởi xướng cùng Lý thuyết Quản trị nguồn nhân lực hiện đại trong nông nghiệp của Nadler, Trần Kim Dung và Nguyễn Hữu Dũng. Khung nghiên cứu tích hợp 4 khái niệm cốt lõi:

1. Nhân lực: Toàn bộ tiềm năng thể lực, trí lực và tâm lực của cá nhân tham gia vào hoạt động kinh tế.
2. Nguồn nhân lực: Tổng thể các yếu tố về số lượng, chất lượng, cơ cấu lao động sẵn sàng huy động cho quá trình sản xuất.
3. Phát triển nguồn nhân lực nuôi trồng thủy sản: Quá trình nâng cao năng lực toàn diện về tri thức khoa học kỹ thuật, kỹ năng thao tác, tư duy quản lý kinh tế và thái độ nghề nghiệp của lực lượng lao động trong toàn bộ chuỗi giá trị từ cung ứng đầu vào, chăm sóc, thu hoạch đến chế biến thủy sản.
4. Cơ cấu nhân lực ngành thủy sản: Tỷ lệ phân bố lao động theo độ tuổi, giới tính, trình độ văn hóa, chuyên môn kỹ thuật và các khâu sản xuất.

Thực tiễn quốc tế chỉ ra bài học quý từ Trung Quốc với việc thiết lập mạng lưới khuyến nông 4 cấp gồm hơn 1.155 trạm cấp thôn để chuyển giao kỹ thuật cho ngư dân; hay bài học từ Thái Lan khi đào tạo hơn 662.000 lao động thủy sản thông qua đa dạng hóa các chương trình giáo dục ngắn hạn và dài hạn gắn liền với chuỗi cung ứng thương mại.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn bao gồm:

• Dữ liệu thứ cấp: Các báo cáo tổng kết, Niên giám thống kê huyện Giao Thủy giai đoạn 2015 - 2017, số liệu từ Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Chi cục Thống kê huyện Giao Thủy và Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Nam Định.
• Dữ liệu sơ cấp: Khảo sát chọn mẫu thực hiện trong năm 2018 với tổng quy mô mẫu điều tra gồm 143 đối tượng, phân bổ cụ thể: 08 cán bộ quản lý cấp huyện; 129 cán bộ cấp xã, chủ trang trại, hộ gia đình nuôi trồng và doanh nghiệp chế biến tại 03 xã điểm đại diện; 06 cơ sở cung ứng vật tư đầu vào và thu mua sản phẩm thủy sản.

Phương pháp chọn mẫu: Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp chọn mẫu thuận tiện có chủ đích tại 03 xã đại diện cho các vùng sinh thái đặc trưng của huyện Giao Thủy (vùng nuôi mặn lợ chuyên tôm, vùng nuôi ngao bãi triều và vùng nuôi cá nước ngọt nội địa). Cỡ mẫu 143 đối tượng đảm bảo tính đại diện thống kê và phản ánh chân thực các nhóm tác nhân trong chuỗi sản xuất.

Phương pháp phân tích: Tác giả sử dụng phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh số tuyệt đối, số tương đối (tỷ lệ %) và phương pháp phân tích tổng hợp định tính. Lý do lựa chọn các phương pháp này là nhằm phản ánh chính xác quy mô, tốc độ tăng trưởng, sự biến động của cơ cấu lao động qua các năm, đồng thời đánh giá định lượng mức độ hài lòng, nhu cầu đào tạo và khoảng cách kỹ thuật của người lao động trong thực tế sản xuất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, đội ngũ nhân lực khu vực công quản lý thủy sản của huyện có số lượng mỏng nhưng trình độ chuyên môn tương đối chuẩn hóa. Năm 2017, toàn huyện có 10 cán bộ Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, 04 cán bộ Trạm Khuyến nông huyện và 35 cán bộ khuyến nông - khuyến ngư cấp xã/thị trấn. Lực lượng này đảm đương nhiệm vụ quản trị, chỉ đạo sản xuất trên 5.128,12 ha mặt nước nuôi trồng và hướng dẫn kỹ thuật cho hàng nghìn hộ dân.

Thứ hai, lực lượng lao động sản xuất trực tiếp gia tăng nhanh chóng về số lượng nhưng chất lượng đào tạo còn nhiều bất cập. Năm 2017, toàn huyện có 4.446 lao động nuôi trồng trực tiếp, 529 lao động chế biến và 214 lao động dịch vụ hậu cần. Tuy nhiên, có trên 70% chủ hộ và lao động kỹ thuật chủ yếu học nghề qua truyền miệng hoặc tự rút kinh nghiệm sau các vụ nuôi thất bại, chỉ có khoảng 20 - 25% lao động từng tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật ngắn hạn.

Thứ ba, hiệu quả sản xuất và mức thu nhập của người lao động có sự phân hóa sâu sắc giữa các mô hình nuôi. Thu nhập bình quân của lao động thường xuyên trong ngành năm 2018 đạt từ 4 - 6 triệu đồng/người/tháng. Các hộ nuôi thủy sản nước ngọt đạt thu nhập từ 75 - 100 triệu đồng/ha/năm, trong khi các hộ nuôi thủy sản mặn lợ (tôm thẻ chân trắng, cua, ngao) đạt mức lợi nhuận vượt trội từ 300 - 800 triệu đồng/hộ/năm, năng suất tôm thẻ thâm canh đạt 7 - 8 tấn/ha/năm.

Thứ tư, diện tích nuôi trồng thủy sản tăng trưởng 7,47% từ 4.771,77 ha năm 2015 lên 5.128,12 ha năm 2017 nhờ chủ trương chuyển đổi đất làm muối kém hiệu quả (giảm từ 513,55 ha xuống 451,89 ha) sang nuôi thủy sản mặn lợ giá trị cao.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những hạn chế trên bắt nguồn từ việc công tác quy hoạch nguồn nhân lực tại địa phương chưa được tiến hành đồng bộ với quy hoạch sử dụng đất và tái cơ cấu kinh tế nông nghiệp. Hoạt động tuyển dụng, bố trí lao động tại các trang trại, doanh nghiệp còn mang tính tự phát, phụ thuộc vào quan hệ gia đình dòng họ, thiếu các cam kết hợp đồng dài hạn và chính sách bảo hiểm xã hội.

Trong nghiên cứu, dữ liệu khảo sát được tổng hợp chi tiết qua biểu đồ cơ cấu lao động theo độ tuổi và biểu đồ trình độ chuyên môn, phản ánh thực trạng thiếu hụt trầm trọng lực lượng lao động trẻ kế cận khi tỷ lệ lao động trên 45 tuổi chiếm đa số. Đồng thời, bảng phân tích nguồn tiếp cận kỹ thuật cho thấy các lớp tập huấn hiện tại còn nặng tính lý thuyết, thiếu mô hình trình diễn thực hành tại ao nuôi.

Khi so sánh với kinh nghiệm phát triển nhân lực tại huyện Hải Hậu (Nam Định) - nơi phát triển 540 ha nuôi thâm canh nhờ lồng ghép hiệu quả Đề án 1956 và liên kết doanh nghiệp cung ứng, bài học cho Giao Thủy là phải gắn kết chặt chẽ ba nhà: Nhà nước - Doanh nghiệp - Người nuôi trong công tác đào tạo nghề.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng Chiến lược quy hoạch phát triển nguồn nhân lực thủy sản giai đoạn 2020 - 2025: Ủy ban nhân dân huyện Giao Thủy chủ trì phê duyệt đề án quy hoạch tổng thể nhân lực, đặt mục tiêu nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề chuyên môn đạt 45 - 50% vào năm 2025, tập trung vào kỹ thuật nuôi tôm công nghệ cao và phòng ngừa dịch bệnh sinh học.
2. Chuẩn hóa và bồi dưỡng chuyên sâu cho đội ngũ cán bộ nông nghiệp cấp huyện và xã: Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nam Định tổ chức 100% cán bộ công quyền (49 cán bộ huyện và xã) tham gia tối thiểu 2 khóa bồi dưỡng chuyên đề công nghệ mới và quản trị chuỗi cung ứng mỗi năm, hoàn thành trong giai đoạn 2020 - 2023.
3. Đổi mới phương thức tập huấn, chuyển giao kỹ thuật thực hành cho chủ hộ và trang trại: Trạm Khuyến nông huyện chủ trì liên kết với các viện nghiên cứu, doanh nghiệp thức ăn, thuốc thủy sản tổ chức từ 15 - 20 lớp tập huấn thực địa/năm, hướng tới mục tiêu 100% hộ nuôi tôm thâm canh nắm vững quy trình an toàn sinh học VietGAP trước năm 2024.
4. Nâng cấp điều kiện làm việc và hoàn thiện chính sách đãi ngộ người lao động: Doanh nghiệp chế biến và chủ trang trại quy mô lớn ký kết hợp đồng lao động chuẩn, trang bị 100% đồ bảo hộ lao động chuyên dụng, phấn đấu tăng thu nhập bình quân của công nhân chế biến và kỹ thuật viên đạt 7 - 9 triệu đồng/tháng trong giai đoạn 2021 - 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cơ quan quản lý nhà nước và hoạch định chính sách cấp huyện, tỉnh: Cung cấp bức tranh thực chứng về cung - cầu nhân lực, làm căn cứ điều chỉnh quy hoạch diện tích 5.128,12 ha mặt nước và xây dựng các đề án phát triển kinh tế biển bền vững.
• Chủ trang trại, hợp tác xã và doanh nghiệp chế biến thủy sản: Cung cấp giải pháp khoa học trong việc phân công lao động, áp dụng quy chuẩn quản lý an toàn sinh học và xây dựng cơ chế trả lương kích thích năng suất lao động.
• Giảng viên, nhà nghiên cứu và học viên cao học chuyên ngành Kinh tế nông nghiệp, Quản trị nhân lực: Tài liệu tham khảo giá trị về phương pháp luận kết hợp dữ liệu 143 mẫu khảo sát thực địa và khung lý thuyết vốn con người trong nông nghiệp.
• Cán bộ khuyến nông, trung tâm dạy nghề nông thôn: Định hướng xây dựng giáo trình đào tạo nghề gắn liền với nhu cầu thực tế của từng đối tượng con nuôi chủ lực như tôm thẻ chân trắng, ngao bãi triều và cá bống bớp.

Câu hỏi thường gặp

Trình độ chuyên môn của lao động trực tiếp nuôi trồng thủy sản tại Giao Thủy hiện nay ra sao?

Phần lớn trong số 4.446 lao động nuôi trồng trực tiếp tại địa phương chưa qua đào tạo trường lớp chính quy. Khoảng hơn 70% chủ hộ tích lũy kinh nghiệm qua thực tiễn sản xuất lâu năm hoặc học hỏi lẫn nhau, tỷ lệ người lao động sở hữu văn bằng, chứng chỉ kỹ thuật thủy sản chiếm tỷ lệ dưới 25%.

Mức thu nhập bình quân của người lao động trong ngành thủy sản tại địa phương đạt bao nhiêu?

Năm 2018, thu nhập bình quân của lao động thường xuyên dao động từ 4 - 6 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, mức sinh lời có sự chênh lệch lớn giữa các mô hình: nuôi cá nước ngọt đạt doanh thu 75 - 100 triệu đồng/ha, trong khi các mô hình thâm canh tôm mặn lợ và nuôi ngao mang lại doanh thu từ 300 - 800 triệu đồng/hộ/năm.

Đội ngũ cán bộ khuyến nông, khuyến ngư cấp cơ sở có đáp ứng được yêu cầu chuyển giao công nghệ mới?

Toàn huyện hiện có 10 cán bộ phòng nông nghiệp, 04 cán bộ trạm khuyến nông và 35 cán bộ cấp xã. Mặc dù có trình độ chuyên môn đại học và cao đẳng khá đồng đều, nhưng lực lượng này còn mỏng so với diện tích quản lý 5.128,12 ha, dẫn đến việc tổ chức các lớp chuyển giao công nghệ cao chưa diễn ra thường xuyên.

Yếu tố nào gây cản trở lớn nhất đến việc thu hút lao động trẻ tham gia nuôi trồng thủy sản?

Nguyên nhân chủ yếu do môi trường làm việc ngoài trời khắc nghiệt, tính chất thời vụ cao, rủi ro thiên tai dịch bệnh lớn và cơ chế tiền lương, bảo hiểm xã hội tại các hộ, trang trại chưa có sự ràng buộc pháp lý chặt chẽ so với các khu công nghiệp may mặc lân cận.

Đâu là giải pháp đột phá để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực thủy sản Giao Thủy đến năm 2025?

Giải pháp trọng tâm là đổi mới mô hình đào tạo theo hình thức cầm tay chỉ việc, tổ chức từ 15 - 20 lớp tập huấn thực nghiệm tại ao nuôi mỗi năm, đồng thời gắn kết doanh nghiệp bao tiêu với hợp tác xã để chuẩn hóa kỹ thuật nuôi an toàn sinh học.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản trị và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản ven biển.
• Đánh giá chân thực thực trạng nhân lực huyện Giao Thủy năm 2017 với 5.189 lao động phân bổ trên diện tích 5.128,12 ha mặt nước.
• Xác định rõ nguyên nhân cốt lõi khiến chất lượng lao động chưa bắt kịp tốc độ thâm canh hóa là do thiếu quy hoạch đồng bộ và thiếu hụt đào tạo bài bản.
• Đóng góp hệ thống 4 nhóm giải pháp khả thi với lộ trình triển khai rõ ràng từ năm 2020 đến năm 2025 nhằm nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo lên 45 - 50%.
• Kêu gọi Ủy ban nhân dân huyện Giao Thủy cùng các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất nhanh chóng ban hành chính sách hỗ trợ kinh phí đào tạo nghề, đẩy mạnh liên kết 4 nhà để xây dựng ngành thủy sản phát triển bền vững và hiện đại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM CAO THÀNH NAM PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC CHO NUÔI TRỒNG THỦY SẢN Ở HUYỆN GIAO THỦY, TỈNH NAM ĐỊNH Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 8.15 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Viết Đăng NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Tác giả luận văn Cao Thành Nam i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận văn thạc sĩ của mình, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình từ rất nhiều cá nhân và tập thể.

Nhân dịp này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới sự giúp đỡ của các thầy, cô giáo Khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn, Bộ môn Kinh tế Nông nghiệp và Chính sách, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã truyền dạy những kiến thức và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập tại Học viện. Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình của TS. Nguyễn Viết Đăng – giảng viên hướng dẫn khoa học đã dành nhiều thời gian, tâm huyết để hướng dẫn, định hướng cho tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn. Xin chân thành cảm ơn thầy đã giúp tôi đưa ra những định hướng đúng đắn và bổ sung những thiếu sót cả về học thuật và thực tiễn trong quá trình hoàn thiện luận văn.

Tôi xin chân thành cảm ơn UBND huyện Giao Thủy, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Chi cục Thống kê huyện Giao Thủy; Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Nam Định và nhân dân địa phương đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình nghiên cứu luận văn. Cuối cùng, tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, người thân cùng bạn bè đã cổ vũ động viên và giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện luận văn này. Xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Tác giả luận văn Cao Thành Nam ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Danh mục chữ viết tắt.v Danh mục bảng.

vi Danh mục biểu đồ, hộp. viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học của luận văn. Cơ sở lý luận và thực tiễn.

Một số khái niệm có liên quan. Đặc điểm, vai trò phát triển nguồn nhân lực cho ngành nuôi trồng thủy sản. Nội dung nghiên cứu phát triển nguồn nhân lực cho ngành nuôi trồng thủy sản. Các nhân tố ảnh hưởng tới phát triển nguồn nhân lực cho NTTS.

Cơ sở thực tiễn. Kinh nghiệm phát triển nguồn nhân lực cho NTTS trên thế giới. Kinh nghiệm phát triển nguồn nhân lực cho NTTS tại Việt Nam. Bài học kinh nghiệm rút ra trong phát triển nguồn nhân lực cho NTTS huyện Giao Thủy.

Phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu. Đặc điểm tự nhiên. Đặc điểm kinh tế - xã hội .36 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Phương pháp nghiên cứu. Chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp thu thập số liệu. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu.

Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Tình hình phát triển nhân lực nuôi trồng thủy sản trên địa bàn huyện Giao Thủy. Nhu cầu nhân lực cho nuôi trồng thủy sản trên địa bàn huyện Giao Thủy.

Phát triển nguồn nhân lực khu vực công cho NTTS huyện Giao Thủy. Phát triển nguồn nhân lực các khâu cho NTTS. Phát triển nhân lực ngành NTTS trong các đối tượng điều tra. Kết quả phát triển nguồn nhân lực tới sự phát triển NTTS huyện Giao Thủy.

Nhu cầu đào tạo người lao động của các đối tượng NTTS. Yếu tố ảnh hưởng đến phát triển nguồn nhân lực ngành NTTS. Công tác quy hoạch phát triển nguồn nhân lực. Tuyển dụng nguồn nhân lực.

Bố trí, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực. Đãi ngộ với người lao động. Yếu tố thuộc về bản thân người lao động. Định hướng và giải pháp nhằm phát triển nguồn nhân lực cho NTTS huyện Giao Thủy.

Xây dựng chiến lược phát triển nguồn nhân lực. Quy hoạch phát triển nguồn nhân lực ngành NTTS huyện Giao Thủy. Giải pháp với nhóm cán bộ ngành nông nghiệp cấp huyện, xã. Giải pháp với nhóm hộ, trang trại.

Giải pháp với doanh nghiệp, cơ sở chế biến. Giải pháp với chính quyền huyện Giao Thủy. Kết luận và kiến nghị .92 Tài liệu tham khảo .95 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BQ Bình quân CC Cơ cấu CN – XD Công nghiệp – xây dựng CSHT Cơ sở hạ tầng DT Diện tích ĐVT Đơn vị tính GTSX Giá trị sản xuất HTX Hợp tác xã LĐ Lao động NN Nông nghiệp NNL Nguồn nhân lực NN & PTNT Nông nghiệp và phát triển nông thôn NTTS Nuôi trồng thủy sản QH Quy hoạch SL Số lượng TM – DV Thương mại – dịch vụ TNHH Trách nhiệm hữu hạn Trđ Triệu đồng TT Thị trấn UBND Ủy ban nhân dân v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 3. Tình hình sử dụng đất đai huyện Giao Thủy năm 2015 – 2017.

Tình hình dân số và lao động huyện Giao Thủy năm 2015 – 2017. Tình hình cơ sở vật chất của huyện Giao Thủy năm 2017. Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp. Bảng phân bổ số lượng mẫu điều tra.

Số lượng lao động khu vực công ngành nuôi trồng thủy sản huyện Giao Thủy giai đoạn 2015 – 2017. Trình độ lao động khu vực công ngành nuôi trồng thủy sản huyện Giao Thủy giai đoạn 2015 – 2017. Đánh giá của hộ, trang trại về cán bộ khuyến nông, khuyến ngư (N=117). Số lượng cơ sở NTTS trên địa bàn huyện Giao Thủy 2015 - 2017.

Số lượng lao động ngành NTTS huyện Giao Thủy qua 3 năm 2015 - 2017. Đánh giá về số lượng lao động ngành NTTS huyện Giao Thủy. Phân loại lao động sản xuất, tiêu thụ ngành NTTS của hộ, trang trại năm 2018 theo loại hình lao động. Phân loại lao động trong các hộ, trang trại năm 2018.

Nguồn học tập kỹ thuật sản xuất của lao động trong hộ, trang trại. Đối tượng học hỏi kinh nghiệm sản xuất của đối tượng điều tra. Áp dụng kỹ thuật tập huấn vào sản xuất của hộ, trang trại. Đánh giá chất lượng các lớp tập huấn cho hộ, trang trại NTTS.

Lao động chế biến ngành NTTS tại các doanh nghiệp năm 2018. Phân loại lao động trong các doanh nghiệp năm 2018. Nguồn học tập kỹ thuật sản xuất của chủ doanh nghiệp. Phân loại lao động cung ứng đầu vào ngành NTTS tại các đại lý.

Phân loại lao động trong các đại lý cung ứng đầu vào năm 2018. Phân công lao động trong các đối tượng điều tra 2017. Căn cứ quan trọng nhất phân công lao động của các đối tượng điều tra. Diện tích và cơ cấu diện tích nuôi trồng thủy sản huyện Giao Thủy giai đoạn 2014 – 2016 .71 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Sản lượng và cơ cấu sản lượng nuôi trồng thủy sản huyện Giao Thủy giai đoạn 2015 – 2017. Thuận lợi và khó khăn trong phát triển lao động ngành NTTS. Nhu cầu lao động theo bộ phận và trình độ của đối tượng điều tra. Hoạch định nhu cầu nhân lực tại hộ, trang trại.

Nguồn tuyển dụng lao động của các cơ sở NTTS. Đánh giá của lao động về điều kiện làm việc của các cơ sở NTTS. Đánh giá chế độ lương của cơ sở NTTS .83 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HỘP Biểu đồ 3. Cơ cấu các ngành kinh tế huyện Giao Thủy năm 2010.

Cơ cấu các ngành kinh tế huyện Giao Thủy năm 2017. Cơ cấu lao động ngành NTTS theo độ tuổi. Cơ cấu lao động ngành NTTS theo trình độ chuyên môn. Giá trị sản xuất nuôi trồng thủy sản huyện Giao Thủy giai đoạn 2015 – 2017.

Cơ cấu giá trị ngành thủy sản huyện Giao Thủy qua 3 năm 2015 - 2017. Quy hoạch nguồn nhân lực cho NTTS của Giao Thủy chưa được quan tâm .78 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN 1. Tên tác giả: Cao Thành Nam 2. Tên luận văn: Phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản ở huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định.

Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 8. Cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam 5. Kết quả nghiên cứu chính Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là trên cơ sở nghiên cứu thực trạng công tác phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản huyện Giao Thủy trong những năm qua, phân tích các yếu tố ảnh hưởng từ đó đề xuất những giải pháp phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực nuôi trồng thủy sản của huyện trong những năm tới. Luận văn đã góp phần hệ thống hóa các vấn đề lý luận và thực tiễn có liên quan đến phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản.

Khái quát được một số kinh nghiệm trên thế giới và Việt Nam từ đó rút ra bài học cho huyện Giao Thủy trong việc thực hiện các giải pháp phát triển nguồn nhân lực cho nuôi trồng thủy sản hiệu quả hơn trong tương lai. Số liệu sơ cấp được thu thập qua các báo cáo từ các đơn vị của huyện cũng như các nguồn thông tin đã được công bố trên sách, báo, tạp chí, internet…Số liệu sơ cấp được thu thập thông qua điều tra, phỏng vấn 08 cán bộ lãnh đạo, quản lý cấp huyện, 129 cán bộ xã, hộ, trang trại và doanh nghiệp tại 03 xã điểm nghiên cứu và 6 đối tượng cung cấp đầu vào, tiêu thụ sản phẩm ngành nuôi trồng thủy sản. Các phương pháp nghiên cứu sử dụng trong luận văn bao gồm phương: phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh.