Luận văn thạc sĩ ussh đảng bộ huyện vũ thư tỉnh thái bình lãnh đạo phát triển kinh tế nông nghiệp từ năm 1996 đến năm 2010

Luận văn thạc sĩ phân tích vai trò của Đảng bộ huyện Vũ Thư trong phát triển kinh tế nông nghiệp giai đoạn 1996-2010 tại Thái Bình.

• Tác giả: Bùi Xuân Hóa
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Trọng Phúc
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn
• Chuyên ngành: Lịch Sử Đảng Cộng Sản Việt Nam
• Đề tài: Đảng Bộ Huyện Vũ Thư (Tỉnh Thái Bình) Lãnh Đạo Phát Triển Kinh Tế Nông Nghiệp Từ Năm 1996 Đến Năm 2010
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: ĐẢNG BỘ HUYỆN VŨ THƯ LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2000
• 1.1. Những yếu tố ảnh hưởng đến kinh tế nông nghiệp của huyện Vũ Thư và thực trạng kinh tế nông nghiệp huyện trước năm 1996
• 1.2. Đặc điểm tự nhiên và KT - XH
• 1.3. Tình hình kinh tế nông nghiệp huyện Vũ Thư trước năm 1996 và những yêu cầu đặt ra
• 1.4. Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam và chủ trương của Đảng bộ huyện Vũ Thư về phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn (1996-2000)
• 1.4.1. Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn
• 1.4.2. Chủ trương của Đảng bộ huyện về phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn
• 1.5. Quá trình chỉ đạo thực hiện và kết quả
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẢNG BỘ HUYỆN VŨ THƯ LÃNH ĐẠO ĐẨY MẠNH PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2010
• 2.1. Kinh tế nông nghiệp ở huyện Vũ Thư giai đoạn 2001-2005
• 2.2. Quan điểm mới của Đảng Cộng sản Việt Nam về phát triển kinh tế nông nghiệp
• 2.3. Chủ trương của Đảng bộ huyện về phát triển nông nghiệp toàn diện
• 2.4. Quá trình chỉ đạo thực hiện và kết quả
• 2.5. Đẩy mạnh phát triển kinh tế nông nghiệp từ năm 2006 đến năm 2010. Quan điểm mới của Đảng Cộng sản Việt Nam về nông nghiệp, nông dân, nông thôn
• 2.6. Chủ trương của Đảng bộ huyện về đẩy mạnh phát triển kinh tế nông nghiệp
• 2.7. Quá trình Đảng bộ huyện chỉ đạo thực hiện vấn đề nông nghiệp, nông dân, nông thôn
• 2.8. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: NHẬN XÉT VÀ MỘT SỐ KINH NGHIỆM CHỦ YẾU
• 3.1. Nhận xét chung
• 3.2. Một số kinh nghiệm chủ yếu
• 3.3. Tiểu kết chương 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Kinh Tế Nông Nghiệp Huyện Vũ Thư 1996 2010

Phát triển kinh tế nông nghiệp huyện Vũ Thư từ năm 1996 đến 2010 là một quá trình quan trọng, phản ánh sự lãnh đạo của Đảng bộ huyện trong việc nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất nông nghiệp. Giai đoạn này chứng kiến nhiều thay đổi tích cực trong chính sách và thực tiễn sản xuất nông nghiệp, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện.

1.1. Đặc Điểm Tự Nhiên và Kinh Tế Xã Hội Huyện Vũ Thư

Huyện Vũ Thư có vị trí địa lý thuận lợi với điều kiện tự nhiên phong phú, tạo điều kiện cho phát triển nông nghiệp. Đặc điểm khí hậu và đất đai màu mỡ là những yếu tố quan trọng giúp huyện phát triển sản xuất nông nghiệp bền vững.

1.2. Tình Hình Kinh Tế Nông Nghiệp Trước Năm 1996

Trước năm 1996, kinh tế nông nghiệp huyện Vũ Thư gặp nhiều khó khăn. Tuy nhiên, nhờ vào sự lãnh đạo của Đảng, huyện đã có những bước tiến quan trọng trong việc cải cách và phát triển sản xuất nông nghiệp.

II. Vấn Đề và Thách Thức Trong Phát Triển Kinh Tế Nông Nghiệp

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng huyện Vũ Thư cũng đối mặt với nhiều thách thức trong phát triển kinh tế nông nghiệp. Những vấn đề như biến đổi khí hậu, dịch bệnh và cơ sở hạ tầng yếu kém đã ảnh hưởng đến năng suất và sản lượng nông sản.

2.1. Biến Đổi Khí Hậu và Ảnh Hưởng Đến Nông Nghiệp

Biến đổi khí hậu đã gây ra nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan, ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp. Huyện cần có các biện pháp ứng phó hiệu quả để giảm thiểu thiệt hại.

2.2. Dịch Bệnh và An Toàn Thực Phẩm

Dịch bệnh trên cây trồng và vật nuôi là một trong những thách thức lớn. Việc đảm bảo an toàn thực phẩm và sức khỏe cộng đồng là ưu tiên hàng đầu trong phát triển nông nghiệp.

III. Phương Pháp và Giải Pháp Chính Để Phát Triển Kinh Tế Nông Nghiệp

Để phát triển kinh tế nông nghiệp, huyện Vũ Thư đã áp dụng nhiều phương pháp và giải pháp hiệu quả. Các chính sách hỗ trợ nông dân, đầu tư vào công nghệ và cải cách cơ cấu sản xuất là những yếu tố quan trọng.

3.1. Chính Sách Hỗ Trợ Nông Dân

Chính sách hỗ trợ nông dân thông qua các chương trình đào tạo, tín dụng và khuyến nông đã giúp nâng cao năng lực sản xuất và cải thiện đời sống.

3.2. Đầu Tư Vào Công Nghệ Nông Nghiệp

Đầu tư vào công nghệ mới trong sản xuất nông nghiệp đã giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc áp dụng công nghệ cao là cần thiết để nâng cao sức cạnh tranh.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy, sự phát triển kinh tế nông nghiệp huyện Vũ Thư đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể. Năng suất cây trồng và chăn nuôi tăng lên, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện.

4.1. Thành Tựu Trong Sản Xuất Nông Nghiệp

Năng suất lúa và các loại cây trồng khác đã tăng đáng kể, giúp huyện Vũ Thư trở thành một trong những vùng sản xuất nông nghiệp trọng điểm của tỉnh Thái Bình.

4.2. Cải Thiện Đời Sống Người Dân

Sự phát triển kinh tế nông nghiệp đã cải thiện đời sống của người dân, giảm tỷ lệ hộ nghèo và nâng cao chất lượng cuộc sống.

V. Kết Luận và Tương Lai Của Kinh Tế Nông Nghiệp Huyện Vũ Thư

Kinh tế nông nghiệp huyện Vũ Thư đã có những bước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn 1996-2010. Tuy nhiên, để tiếp tục phát triển bền vững, huyện cần có những chiến lược dài hạn và giải pháp đồng bộ.

5.1. Định Hướng Phát Triển Tương Lai

Huyện cần tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, đồng thời bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

5.2. Vai Trò Của Cộng Đồng Trong Phát Triển Nông Nghiệp

Cộng đồng cần được khuyến khích tham gia vào quá trình phát triển nông nghiệp, từ đó tạo ra sự đồng thuận và hợp tác trong sản xuất.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình sở hữu diện tích tự nhiên 195 km2 cùng quy mô dân số trên 223.000 người vào giai đoạn bước vào công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp từ năm 1996. Luận văn thạc sĩ khoa học lịch sử chuyên ngành Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam của tác giả Bùi Xuân Hóa tập trung phân tích toàn diện tiến trình Đảng bộ huyện Vũ Thư lãnh đạo phát triển kinh tế nông nghiệp giai đoạn 1996 - 2010. Vấn đề nghiên cứu cốt lõi là làm sáng tỏ quá trình vận dụng sáng tạo đường lối của Đảng vào một địa bàn thuần nông có tới 95,5% diện tích đất phù sa màu mỡ bồi đắp bởi sông Hồng và sông Trà Lý, nhằm giải quyết mâu thuẫn giữa tập quán canh tác manh mún và yêu cầu phát triển nền nông nghiệp sản xuất hàng hóa tập trung.

Mục tiêu cụ thể của công trình là hệ thống hóa các quan điểm chỉ đạo của Đảng, tái hiện khách quan các chủ trương, biện pháp tổ chức thực hiện của Huyện ủy Vũ Thư, đánh giá những thành tựu nổi bật như nâng năng suất lúa từ 116,92 tạ/ha năm 1995 lên 133,99 tạ/ha năm 1999 và tổng sản lượng lương thực đạt 145.710 tấn, đồng thời chỉ rõ những hạn chế và đúc kết các bài học kinh nghiệm sâu sắc. Phạm vi nghiên cứu bao quát không gian toàn bộ 30 xã và 1 thị trấn của huyện Vũ Thư trong khung thời gian 15 năm (1996 - 2010). Nghiên cứu có ý nghĩa khoa học và thực tiễn to lớn, cung cấp hệ thống cơ sở dữ liệu xác thực giúp các cấp ủy địa phương nâng cao năng lực lãnh đạo kinh tế nông thôn, đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi và củng cố hệ thống chính trị cơ sở.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng nền tảng lý luận của Chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về phát triển nông nghiệp, vai trò của giai cấp nông dân và liên minh công - nông trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Tác giả dựa trên lý thuyết phát triển nông nghiệp toàn diện gắn liền với công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông thôn được cụ thể hóa qua các văn kiện lịch sử quan trọng: Chỉ thị 100-CT/TW năm 1981 của Ban Bí thư, Nghị quyết 10-NQ/TW năm 1988 của Bộ Chính trị, Nghị quyết Trung ương 5 khóa VII năm 1993 và Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII của Đảng năm 1996.

Mô hình nghiên cứu tập trung vào cơ chế chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng tăng nhanh tỷ trọng chăn nuôi (đạt mục tiêu 35% - 40%), mở rộng tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ, kết hợp thâm canh tăng vụ nâng hệ số sử dụng đất lên trên 2,48 lần. Luận văn làm rõ 4 khái niệm khoa học chủ chốt: công nghiệp hóa - hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn, kinh tế nông hộ và kinh tế hợp tác, chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp hàng hóa, và quản trị nông thôn theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu khai thác nguồn sử liệu sơ cấp gồm các Nghị quyết, Chỉ thị, Đề án, Quyết định và Báo cáo tổng kết lưu trữ tại Ban Tuyên giáo Huyện ủy, Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy, Phòng Nông nghiệp và Chi cục Thống kê huyện Vũ Thư trong giai đoạn 1996 - 2010. Nguồn dữ liệu thứ cấp bao gồm các công trình nghiên cứu chuyên khảo, văn kiện của Tỉnh ủy Thái Bình như Nghị quyết 06-NQ/TU năm 1998 và niên giám thống kê địa phương. Về cỡ mẫu và quy mô khảo sát, tác giả tiến hành thu thập và xử lý toàn diện tư liệu từ 28 xã và 76 thôn xóm, đối chiếu dữ liệu kinh tế - kỹ thuật từ 141 hồ sơ thanh tra thực địa và khảo sát chuyên sâu tại 4 xã điểm nóng nông thôn (Vũ Đoài, Vũ Tiến, Hiệp Hòa, Trung An) cùng các xã thâm canh điển hình (Việt Thuận, Minh Lãng, Bách Thuận).

Phương pháp nghiên cứu kết hợp chặt chẽ giữa phương pháp lịch sử và phương pháp logic làm chủ đạo, cùng phương pháp thống kê, so sánh, phân tích, tổng hợp, quy nạp và diễn dịch. Việc lựa chọn hệ phương pháp này xuất phát từ yêu cầu phải tái hiện chân thực tiến trình lịch sử theo trình tự thời gian 15 năm, đồng thời bóc tách bản chất của các quyết sách lãnh đạo, làm rõ mối quan hệ biện chứng giữa phát triển kinh tế nông nghiệp với ổn định chính trị - xã hội tại địa phương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, sản xuất lương thực đạt bước nhảy vọt về năng suất và sản lượng nhờ chuyển đổi mạnh mẽ cơ cấu giống và mùa vụ. Năng suất lúa bình quân toàn huyện tăng từ 112,76 tạ/ha năm 1993 lên 116,92 tạ/ha năm 1995 và xác lập kỷ lục 133,99 tạ/ha vào năm 1999 (vụ xuân đạt 68,44 tạ/ha, vụ mùa đạt 65,55 tạ/ha), đưa tổng sản lượng thóc năm 1999 đạt 145.710 tấn. Sản lượng lương thực bình quân đầu người tăng gấp đôi, từ 325 kg năm 1991 lên 650 kg năm 1999, tương ứng mức tăng 100%.

Thứ hai, cơ cấu kinh tế nông nghiệp chuyển dịch rõ nét theo hướng gia tăng giá trị thương phẩm. Phong trào phát triển kinh tế vườn - ao - chuồng (VAC) đã cải tạo thành công hơn 5.000 mảnh vườn tạp; giá trị thu hoạch bình quân trên 1 ha canh tác tăng từ 25,5 triệu đồng năm 1996 lên 32 triệu đồng năm 1999 (tăng 25,5%). Chăn nuôi chuyển mạnh sang sản xuất hàng hóa với các chương trình nạc hóa đàn lợn đạt 90.000 - 92.000 con (tỷ lệ lợn lai chiếm 98%), đàn bò lai sind đạt trên 8.000 con, gia cầm đạt 1 triệu con và sản lượng thịt hơi xuất chuồng đạt 7.500 tấn (tăng 36,2%).

Thứ ba, sự kết hợp giữa nông nghiệp thâm canh với phát triển tiểu thủ công nghiệp và làng nghề truyền thống tạo đột phá về thu nhập. Huyện đã hình thành 12 làng nghề tiêu biểu (chế tác đồ nhôm Vũ Hội, thêu ren Minh Lãng, mây tre đan Nguyên Xá), nâng tổng giá trị sản xuất tiểu thủ công nghiệp năm 1999 lên 210 tỷ 456 triệu đồng, trong đó khu vực kinh tế tư doanh và hộ gia đình chiếm tới 98%.

Thứ tư, công tác thanh tra diện rộng và ổn định tình hình chính trị nông thôn được thực hiện kiên quyết. Đợt thanh tra năm 1997 - 1998 đã xử lý 291.060 m2 đất cấp bán sai thẩm quyền, thu hồi 7 tỷ 691 triệu đồng sai phạm tài chính (đạt tỷ lệ thu hồi 79%), thi hành kỷ luật 332 cán bộ đảng viên, đồng thời giải ngân hơn 12 tỷ đồng vốn vay trả nợ dân và các nhà thầu tại 29 xã, thị trấn.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản dẫn đến thắng lợi trong sản xuất nông nghiệp là năng lực lãnh đạo nhạy bén của Huyện ủy Vũ Thư trong việc đưa các giống lúa thuần, lúa lai năng suất cao vào đại trà và mở rộng cây vụ đông (đậu tương, ngô, nấm xuất khẩu). Cơ sở vật chất kỹ thuật được tăng cường mạnh mẽ khi 100% số xã đều có từ 2 đến 3 trạm bơm điện phục vụ tưới tiêu chủ động. Khi so sánh với các địa bàn thuần nông khác ở vùng đồng bằng sông Hồng, Vũ Thư thể hiện rõ ưu thế về trình độ thâm canh và sự thích ứng nhanh với kinh tế thị trường. Tuy nhiên, sự phát triển nóng cũng bộc lộ những hạn chế như ruộng đất manh mún, công tác quản lý tài chính ngân sách xã lỏng lẻo và tình trạng mất dân chủ ở cơ sở dẫn tới khiếu nại tại 28/31 xã.

Các số liệu nghiên cứu có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua biểu đồ đường thể hiện đà tăng năng suất lúa qua các năm (từ 22,2 tạ/ha vụ xuân 1991 lên 68,44 tạ/ha vụ xuân 1999) và biểu đồ cột phản ánh sự tăng trưởng của sản lượng thịt hơi xuất chuồng (từ 4.380 tấn năm 1993 lên 7.500 tấn năm 1998). Đồng thời, bảng phân tích cơ cấu giá trị sản xuất giữa trồng trọt, chăn nuôi và tiểu thủ công nghiệp sẽ minh chứng rõ nét cho bước chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn của huyện.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, quy hoạch vùng sản xuất nông nghiệp hàng hóa tập trung và tích tụ ruộng đất hợp pháp. Ban Thường vụ Huyện ủy và UBND huyện Vũ Thư cần chỉ đạo chuyển đổi 30% diện tích cấy lúa hiệu quả thấp sang trồng cây ăn quả, rau màu cao cấp và thủy sản chuyên canh; đặt mục tiêu nâng giá trị thu hoạch bình quân đạt trên 50 triệu đồng/ha trong giai đoạn 2011 - 2015 và phấn đấu đạt 100 triệu đồng/ha đến năm 2020.

Thứ hai, đẩy mạnh cơ giới hóa đồng bộ và ứng dụng công nghệ sinh học tiên tiến. Phòng Nông nghiệp phối hợp với các Hợp tác xã nông nghiệp phấn đấu đạt tỷ lệ 90% cơ giới hóa ở khâu làm đất và thu hoạch trong lộ trình 3 đến 5 năm; phủ kín 100% diện tích bằng các giống lúa thuần chất lượng cao phục vụ xuất khẩu, đồng thời nâng tỷ lệ bò lai sind lên trên 85% tổng đàn trâu bò.

Thứ ba, tăng cường kỷ cương quản lý đất đai và minh bạch tài chính ngân sách cấp xã. Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy cùng Thanh tra huyện duy trì kế hoạch thanh tra định kỳ hằng năm tại 100% các xã, thị trấn; hoàn thành số hóa 100% hồ sơ địa chính và cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trong giai đoạn 2011 - 2013 nhằm ngăn chặn triệt để tình trạng giao bán đất trái thẩm quyền.

Thứ tư, đổi mới mô hình quản trị hợp tác xã và phát triển liên kết kinh tế đa thành phần. UBND huyện chủ trì mở rộng chuỗi liên kết giữa doanh nghiệp, nhà khoa học, hợp tác xã và nông dân; xây dựng tối thiểu 10 mô hình hợp tác xã kiểu mới hoạt động hiệu quả, liên kết chặt chẽ với 12 làng nghề truyền thống nhằm giải quyết việc làm ổn định cho 15.000 - 20.000 lao động nông thôn giai đoạn 2011 - 2015.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, Cán bộ lãnh đạo, quản lý cấp huyện và cấp xã: Công trình cung cấp cẩm nang thực tiễn về phương thức chỉ đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nghệ thuật xử lý điểm nóng nông thôn và kinh nghiệm lập kế hoạch phát triển nông nghiệp toàn diện trên địa bàn quản lý gồm 30 xã và 1 thị trấn.

Thứ hai, Nhà nghiên cứu lịch sử Đảng, kinh tế học và khoa học xã hội: Luận văn là tài liệu tham khảo giàu giá trị học thuật với phương pháp tiếp cận lịch sử - logic chặt chẽ, tái hiện bức tranh kinh tế - xã hội nông thôn đồng bằng sông Hồng giai đoạn bản lề 15 năm (1996 - 2010).

Thứ ba, Ban quản trị Hợp tác xã và Doanh nghiệp đầu tư nông nghiệp: Nghiên cứu cung cấp bài học thực tế về chuyển đổi cơ cấu cây trồng, kinh nghiệm phát triển mô hình vườn - ao - chuồng kết hợp làng nghề, cùng giải pháp khai thác 95,5% diện tích đất phù sa màu mỡ.

Thứ tư, Giảng viên và học viên cao học tại các học viện chính trị, trường đại học: Tài liệu hỗ trợ đắc lực cho việc biên soạn bài giảng, chuyên đề nghiên cứu về công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn và công tác xây dựng Đảng ở cơ sở.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn tập trung nghiên cứu giai đoạn lịch sử nào và tại địa bàn cụ thể nào? Luận văn nghiên cứu toàn diện quá trình Đảng bộ huyện Vũ Thư lãnh đạo phát triển kinh tế nông nghiệp từ năm 1996 đến năm 2010 tại huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình. Đây là địa bàn thuần nông trọng điểm của vùng đồng bằng sông Hồng với diện tích tự nhiên 195 km2 và trên 223.000 nhân khẩu.

Thành tựu nổi bật nhất trong sản xuất lương thực tại Vũ Thư giai đoạn 1996 - 2000 là gì? Huyện Vũ Thư đã tạo bước đột phá về thâm canh khi nâng năng suất lúa bình quân cả năm từ 116,92 tạ/ha năm 1995 lên 133,99 tạ/ha năm 1999. Tổng sản lượng thóc đạt 145.710 tấn, đưa mức lương thực bình quân đầu người đạt 650 kg/năm, tăng gấp 2 lần so với năm 1991 (325 kg).

Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến các vụ việc khiếu kiện phức tạp tại Vũ Thư năm 1997 - 1998 là gì? Tình hình mất ổn định bắt nguồn từ sự buông lỏng quản lý đất đai với 291.060 m2 đất cấp bán trái phép, thu sai 7 tỷ 663 triệu đồng, biểu hiện quan liêu, tham nhũng của một bộ phận cán bộ cơ sở và việc huy động đóng góp xây dựng quá sức dân tại 28/31 xã.

Đảng bộ huyện Vũ Thư đã áp dụng giải pháp căn cơ nào để ổn định tình hình nông thôn? Huyện ủy đã quán triệt Nghị quyết 06-NQ/TU và Kế hoạch 77 của Tỉnh ủy, huy động 141 cán bộ thanh tra diện rộng tại 28 xã, xử lý kỷ luật 332 cán bộ, thu hồi 7 tỷ 691 triệu đồng sai phạm (đạt 79%) và giải ngân 12 tỷ đồng trả nợ dân.

Mô hình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nào mang lại hiệu quả cao nhất tại Vũ Thư trong giai đoạn nghiên cứu? Mô hình kinh tế vườn - ao - chuồng (VAC) cải tạo hơn 5.000 mảnh vườn tạp kết hợp 12 làng nghề tiểu thủ công nghiệp truyền thống (đạt giá trị 210 tỷ 456 triệu đồng năm 1999) đã nâng giá trị canh tác từ 25,5 triệu lên 32 triệu đồng/ha.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện và sâu sắc đường lối lãnh đạo phát triển kinh tế nông nghiệp của Đảng bộ huyện Vũ Thư giai đoạn 1996 - 2010.
• Khẳng định kỳ tích thâm canh lúa với năng suất đạt 133,99 tạ/ha và tổng sản lượng lương thực đạt 145.710 tấn vào năm 1999 nhờ kiên quyết đổi mới giống và mùa vụ.
• Đúc kết bài học lịch sử đắt giá trong việc giải quyết điểm nóng nông thôn, xử lý dứt điểm 291.060 m2 đất sai phạm và củng cố niềm tin của nhân dân.
• Xác định mục tiêu đẩy mạnh cơ giới hóa nông nghiệp đạt 90% và nâng giá trị canh tác lên mức 50 - 100 triệu đồng/ha trong giai đoạn tiếp theo.
• Kính mời các nhà nghiên cứu, cán bộ lãnh đạo và học viên cao học tham khảo toàn văn công trình để ứng dụng những bài học quý báu vào thực tiễn quản lý và phát triển nông nghiệp nông thôn hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 ĐẢNG BỘ HUYỆN VŨ THƯ LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2000 1. Những yếu tố ảnh hưởng đến kinh tế nông nghiệp của huyện Vũ Thư và thực trạng kinh tế nông nghiệp huyện trước năm 1996 1. Đặc điểm tự nhiên và KT - XH Vũ Thư là một huyện nằm ở phía tây nam của tỉnh Thái Bình, được thành lập ngày 17-6-1969 theo Quyết định số 93/CP của Chính phủ, trên cơ sở sáp nhập 28 xã của huyện Thư Trì và 14 xã của huyện Vũ Tiên. Với vị trí nằm ở cửa ngõ của tỉnh, một phía giáp huyện Kiến Xương, ba phía còn lại được bao bọc bởi sông Hồng và sông Trà Lý với hơn 70 km đê.

Không chỉ có giao thông đường thủy thuận lợi, Vũ Thư còn có quốc lộ 10 chạy qua, là điều kiện thuận lợi cho việc tiếp xúc, giao lưu với nhiều địa bàn rộng lớn, nhất là hai trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa - Thành phố Thái Bình và Thành phố Nam Định. Vũ Thư có diện tích rộng 195 km2, là một trong số rất ít huyện ở miền Bắc không có đồi núi, địa hình chung tương đối bằng phẳng nhưng tiểu địa hình phức tạp cao thấp xen kẽ nhau, hầu hết đều theo nếp sóng và lòng chảo cục bộ. Cao trình mặt ruộng sản xuất so với mặt biển cao nhất là 3 m; trung bình 1,5 m; thấp nhất 0,4 m; ảnh hưởng không ít đến úng trong mưa, hạn cục bộ vụ đông xuân và địa bàn cơ giới hóa khâu làm đất. Nằm trong vùng nhiệt đới gió mùa, khí hậu mang tính đặc trưng của vùng là nóng ẩm với nhiệt độ trung bình trong năm là 23-240C.

Lượng mưa trung bình 1.900 mm, độ ẩm lớn 85-90% được phân làm 2 mùa rõ rệt: mùa mưa ít và mùa mưa (gần trùng với mùa lạnh và mùa nóng). Do nằm ở vị trí gần biển lại không có đồi núi nên khí hậu của huyện có sắc thái riêng hơi khác với đặc điểm chung của toàn vùng, khí hậu tương đối điều hòa ít phân theo lãnh thổ, các yếu tố bất thuận với nông nghiệp, đây là điều kiện thuận lợi cho thâm canh tăng vụ và gieo trồng quanh năm. Là huyện hầu hết được bao bọc bởi các con sông lớn 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] cộng với khí hậu nóng ẩm, lượng mưa nhiều nên Vũ Thư có nguồn nước tưới dồi dào, chất lượng nước có tác dụng tốt cho thâm canh cải tạo đất, khả năng tưới tiêu tự chảy trên diện rộng. Về đất nông nghiệp, màu mỡ phì nhiêu, có điều kiện và khả năng tạo nền thâm canh để đạt năng suất cây trồng cao và ổn định.

Đất làm nông nghiệp được phân bổ ở các ven sông nên được bồi hàng năm, đây là thế mạnh cơ bản trong việc phát triển nông nghiệp của huyện. Đất phù sa mới của hệ thống sông Hồng chiếm 95,5% diện tích đất canh tác, hàm lượng mùn đạm, lân tổng số từ trung bình đến giàu chiếm 55%, độ chua từ trung bình đến ít chua chiếm 63%, đất hạng 1 (rất tốt) và đất hạng 2 (tốt) chiếm 61%; đất hạng 3 (trung bình) chiếm 28%, đất hạng 4 (xấu) chiếm 11% so với tổng diện tích đất canh tác. Đây là điều kiện thuận lợi cho phát triển nông nghiệp, đất đai chủ yếu được bồi tụ do phù sa bởi 2 hệ thống sông Hồng và sông Trà Lý, tỷ lệ đất phèn và đất cát ít chỉ chiếm 6% nên không ảnh hưởng nhiều đến sản xuất. Dân cư đông đúc, với trên 223.000 người, nguồn nhân lực dồi dào, cần cù, chịu khó, có nhiều kinh nghiệm trong sản xuất thâm canh và ngành nghề truyền thống - đây là điều kiện cơ bản, là nguồn vốn to lớn trong phát triển sản xuất nông nghiệp.

Bên cạnh những thuận lợi căn bản trên, việc phát triển kinh tế nông nghiệp của huyện cũng gặp phải những khó khăn, phức tạp nhất định. Vì có nhiều sông lớn bao bọc, thời tiết thay đổi, mưa bão xảy ra thường xuyên gây ngập úng nghiêm trọng ảnh hưởng đến năng suất và sản lượng thóc cả năm. Sông ngòi tuy nhiều, nhưng quanh co, khúc khuỷu và bị bồi lắng. Mặt khác, việc tiêu nước, tưới nước chịu ảnh hưởng của nước thủy triều lên, xuống từng mùa.

Lượng mưa giữa các mùa trong năm chênh lệch nhau khá lớn. Trong một năm, thời kỳ mưa ít từ tháng 11 đến tháng 4 với lượng mưa trung bình chỉ chiếm từ 1/5 đến 1/6 cả năm; tháng 7, 8, 9 thường mưa lớn, có những trận mưa chỉ trong một vài ngày tới 300 - 400 mm. Thời gian mưa nhiều và có lượng mưa lớn 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] lại là thời gian nước thượng nguồn to đổ về, hoặc gặp bão, nước biển dâng cao, gây khó khăn cho việc tiêu nước. Sâu bệnh thường phát sinh, phát triển quanh năm, phá hoại mùa màng.

Do đất chật, người đông nên không có bãi chăn nuôi trâu bò sinh sản, sức kéo quá thiếu, chăn nuôi gia súc, gia cầm khó phát triển. Đảng bộ và nhân dân huyện Vũ Thư nhận thức rõ những đặc điểm của huyện mình, chủ động tìm ra những giải pháp nhằm tận dụng lợi thế để phát triển KT - XH nói chung và phát triển kinh tế nông nghiệp nói riêng. Tình hình kinh tế nông nghiệp huyện Vũ Thư trước năm 1996 và những yêu cầu đặt ra Từ năm 1986 đến năm 1990, trải qua 5 năm thực hiện đường lối đổi mới theo tinh thần Nghị quyết của Đảng, Đảng bộ và nhân dân Vũ Thư cũng như khắp mọi miền cả nước bước đầu đạt được những thành tựu chính trị, kinh tế, văn hóa - xã hội vô cùng quan trọng. Tuy vậy, đất nước ta vẫn chưa thoát khỏi khủng hoảng về kinh tế - xã hội.

Rất nhiều vấn đề đặt ra cần được giải quyết như: lao động không có việc làm, không ít cơ sở sản xuất kinh doanh còn đình đốn, thua lỗ, lạm phát đã giảm nhưng còn ở mức cao, đời sống một bộ phận nhân dân nhất là những người hưởng lương, hưởng trợ cấp xã hội còn gặp nhiều khó khăn… Trong khi đó tình hình trong nước và thế giới có nhiều diễn biến phức tạp, đặc biệt là sau khi Liên Xô sụp đổ. Các thế lực thù địch, cơ hội lợi dụng đưa ra nhiều chính sách mang tính chất mị dân, đòi đa nguyên chính trị, âm mưu xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và những thành tựu cách mạng của đất nước. Đáp ứng yêu cầu mới của lịch sử đặt ra, Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ VII của Đảng Cộng sản Việt Nam đã tiến hành từ ngày 24 đến ngày 27-6-1991 tại Ba Đình, Hà Nội. Đại hội VII của Đảng có nhiệm vụ trọng đại không chỉ tổng kết rút ra những bài học kinh nghiệm trong việc thực hiện đường lối đổi mới từ Đại hội VI mà còn thông qua cương lĩnh vạch ra hệ thống những quan điểm và phương 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] hướng cơ bản của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta, thông qua chiến lược ổn định và phát triển kinh tế - xã hội.

Thực hiện Chỉ thị số 59-CT/TW ngày 22-5-1990 của Ban Bí thư Trung ương Đảng (khóa VI), Thông tri số 01 ngày 16-7-1991 của Ban Bí thư Trung ương Đảng ( khóa VII) và Kế hoạch của Tỉnh ủy Thái Bình, Đại hội Đại biểu Đảng bộ huyện Vũ Thư khóa X được diễn ra vào ngày 27-3-1991. Trên mặt trận sản xuất nông nghiệp, Đại hội chỉ rõ: Kể từ khi thực hiện Nghị quyết số 10 của Bộ Chính trị, đã có bước phát triển tương đối khá ở cả trồng trọt và chăn nuôi. Người dân Vũ Thư từ chỗ thiếu ăn nay đã đủ ăn và không ít người có lương thực dự trữ. Nhưng bên cạnh đó, trong “Khoán 10” cũng đã và đang đặt ra nhiều vấn đề cần phải giải quyết, trong đó nổi lên hết sức nóng bỏng, gay gắt là vấn đề đất đai.

Chính vì vậy mà sau khi Thủ tướng Chính phủ có Quyết định số 292 về đo đạc, hoàn thiện hồ sơ hành chính, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, UBND tỉnh Thái Bình đã có quyết định số 16- QĐ/UB quy định về cấp và sử dụng đất vào việc xây dựng cơ bản và làm nhà ở của nhân dân. Về phương hướng cơ bản của sản xuất nông nghiệp trong những năm 1991-1995, Đại hội thống nhất: “Tiếp tục coi nông nghiệp là mặt trận hàng đầu, chú ý phát triển nông nghiệp toàn diện và chuyển mạnh sang sản xuất hàng hóa, lấy hiệu quả kinh tế - xã hội làm tiêu chuẩn để chỉ đạo sản xuất nông nghiệp. Kết hợp chặt chẽ việc phát triển nông nghiệp với việc giải quyết đồng bộ về vấn đề nông dân và nông thôn” [9, tr. Hướng trọng tâm là sản xuất lương thực, chú ý tăng cả sản lượng thóc và sản lượng màu bằng biện pháp thâm canh, luân canh mở rộng diện tích.

Tập trung khai thác thế mạnh về năng suất vụ xuân, nâng dần năng suất lúa mùa, phấn đấu năng suất cả năm ổn định ở mức 86-90 tạ/ha. Tiếp tục mở rộng diện tích vụ đông lên từ 40-50% diện tích canh tác. Tăng diện tích màu lương thực như ngô, khoai lang, khoai tây, chú trọng thâm canh 3 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] vụ ngô trong năm, mở rộng thêm diện tích ngô đông trên diện tích hai lúa, phấn đấu đến năm 1995 đạt sản lượng 15-17 ngàn tấn màu quy thóc, coi trọng nhu cầu thị trường và hiệu quả kinh tế của từng loại cây vụ đông để có hướng bố trí và khoanh vùng chuyển hướng nếu thấy hiệu quả hơn. Cây công nghiệp ổn định khoảng 2.700 ha, tùy theo hiệu quả trong từng thời kỳ để bố trí loại cây cho phù hợp.

Cần phát triển diện tích dâu, phát triển nghề nuôi tằm để có sản lượng kén từ 600-650 tấn/năm. Đẩy mạnh nuôi lợn, trâu bò, gia cầm và cá. Tập trung giải quyết có hiệu quả vấn đề con giống, thú y và thị trường tiêu thụ. Cũng giống như nhiều địa phương khác trong tỉnh, nông nghiệp của Vũ Thư luôn chịu tác động nặng nề bởi yếu tố thời tiết.

Vụ lúa chiêm xuân năm 1991 đã bị ảnh hưởng lớn. Vào vụ này, thời tiết bất thường hoàn toàn không thuận lợi cho cây lúa nên năng suất bình quân toàn huyện chỉ đạt 22,2 tạ/ha - mức thấp nhất trên 20 năm trở lại đây. Song, đến vụ mùa thời tiết khá thuận lợi với quyết tâm “lấy mùa bù chiêm” của Đảng bộ và nhân dân nên năng suất thu hoạch tương đối khá, đạt 50,8 tạ/ha. Do đó, tổng diện tích lúa cả năm gần 17.500 ha đã cho tổng sản lượng 64.139 tấn, thấp hơn năm 1990 là 9.