Luận Văn Thạc Sĩ: Phát Triển Chăn Nuôi Dê Tại Huyện Ba Vì, Thành Phố Hà Nội

Luận văn thạc sĩ VNUA nghiên cứu phát triển chăn nuôi dê tại huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế địa phương.

• Tác giả: Lê Thị Thanh Huyền
• Người hướng dẫn: TS. Dương Văn Hiểu
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Danh mục chữ viết tắt
• 1.2. Danh mục bảng
• 1.3. Danh mục biểu đồ
• 1.4. Trích yếu luận văn
• 1.4.1. Tên tác giả
• 1.4.2. Tên luận văn
• 1.4.3. Người hướng dẫn
• 1.4.4. Ngành
• 1.4.5. Mã số
• 1.4.6. Cơ sở đào tạo
• 1.4.7. Nội dung trích yếu
• 1.5. Tính cấp thiết của luận văn
• 1.6. Kết cấu các nội dung của luận văn
• 1.6.1. Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển chăn nuôi dê
• 1.6.1.1. Cơ sở lý luận về phát triển chăn nuôi dê
• 1.6.1.2. Một số khái niệm
• 1.6.1.3. Ý nghĩa phát triển chăn nuôi dê
• 1.6.1.4. Đặc điểm phát triển chăn nuôi dê
• 1.6.2. Nội dung nghiên cứu phát triển chăn nuôi dê ở huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 1.6.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến việc phát triển chăn nuôi dê ở huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 1.6.4. Cơ sở thực tiễn phát triển chăn nuôi dê
• 1.6.5. Phát triển chăn nuôi dê ở một số nước trên thế giới
• 1.6.6. Phát triển chăn nuôi dê ở Việt Nam
• 1.6.7. Bài học kinh nghiệm đối với việc phát triển chăn nuôi dê
• 1.6.8. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6.8.1. Địa bàn nghiên cứu
• 1.6.8.2. Đặc điểm điều kiện tự nhiên của huyện Ba Vì
• 1.6.8.3. Điều kiện kinh tế - xã hội huyện Ba Vì
• 1.6.8.4. Thuận lợi và khó khăn trong phát triển kinh tế của huyện Ba Vì
• 1.6.8.5. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 1.6.8.6. Phương pháp thu thập số liệu
• 1.6.8.7. Phương pháp xử lý số liệu
• 1.6.8.8. Phương pháp phân tích
• 1.6.8.9. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 1.6.9. Kết quả nghiên cứu và thảo luận
• 1.6.9.1. Thực trạng phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì
• 1.6.9.2. Biến động và phân bố đàn dê
• 1.6.9.3. Tình hình thực hiện quy hoạch phát triển đàn dê
• 1.6.9.4. Tình hình phát triển các hình thức chăn nuôi
• 1.6.9.5. Tình hình thay đổi phương thức chăn nuôi
• 1.6.9.6. Tình hình sản xuất thức ăn cho dê
• 1.6.9.7. Thay đổi cơ cấu giống dê
• 1.6.9.8. Tình hình phòng bệnh và chữa bệnh cho dê
• 1.6.9.9. Đánh giá kết quả, hiệu quả chăn nuôi dê
• 1.6.10. Yếu tố ảnh hưởng tới phát triển chăn nuôi dê ở huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
• 1.6.10.1. Khí hậu, thời tiết và môi trường sinh thái
• 1.6.10.2. Kỹ thuật chăn nuôi
• 1.6.10.3. Trình độ học vấn
• 1.6.10.4. Ảnh hưởng của quy mô tới hiệu quả chăn nuôi dê
• 1.6.10.5. Ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật
• 1.6.10.6. Chính sách vĩ mô của nhà nước
• 1.6.10.7. Cơ sở hạ tầng nông thôn
• 1.6.11. Định hướng giải pháp phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì
• 1.6.11.1. Định hướng phát triển chăn nuôi dê
• 1.6.11.2. Giải pháp phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì
• 1.6.12. Kết luận và kiến nghị
• 1.6.12.1. Đối với nhà nước
• 1.6.12.2. Đối với chính quyền địa phương
• 1.7. Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Chăn Nuôi Dê Tại Huyện Ba Vì

Chăn nuôi dê tại huyện Ba Vì, Hà Nội, đã trở thành một ngành kinh tế quan trọng, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân. Với điều kiện tự nhiên thuận lợi, huyện Ba Vì có tiềm năng lớn để phát triển chăn nuôi dê. Dê là loài vật dễ nuôi, có khả năng thích nghi cao với môi trường sống, và sản phẩm từ dê như thịt và sữa đang ngày càng được ưa chuộng trên thị trường.

1.1. Đặc Điểm Tự Nhiên Của Huyện Ba Vì

Huyện Ba Vì có địa hình đồi núi, khí hậu ôn hòa, rất phù hợp cho việc chăn nuôi dê. Các loại cỏ và thực phẩm tự nhiên phong phú giúp dê phát triển tốt, từ đó nâng cao năng suất chăn nuôi.

1.2. Lợi Ích Kinh Tế Từ Chăn Nuôi Dê

Chăn nuôi dê không chỉ giúp tăng thu nhập cho hộ gia đình mà còn tạo ra nhiều việc làm cho lao động nông thôn. Sản phẩm từ dê như thịt và sữa có giá trị dinh dưỡng cao, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng ngày càng tăng.

II. Thách Thức Trong Phát Triển Chăn Nuôi Dê Tại Ba Vì

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng phát triển chăn nuôi dê tại huyện Ba Vì cũng gặp không ít thách thức. Các vấn đề như kỹ thuật chăn nuôi, thị trường tiêu thụ và dịch bệnh đang ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất.

2.1. Vấn Đề Kỹ Thuật Chăn Nuôi

Nhiều hộ chăn nuôi vẫn áp dụng các phương pháp truyền thống, thiếu kiến thức về kỹ thuật chăn nuôi hiện đại. Điều này dẫn đến năng suất thấp và chất lượng sản phẩm không ổn định.

2.2. Thị Trường Tiêu Thụ Sản Phẩm

Thị trường tiêu thụ sản phẩm từ dê còn hạn chế, nhiều hộ chăn nuôi gặp khó khăn trong việc tìm đầu ra cho sản phẩm. Cần có các giải pháp để kết nối giữa người sản xuất và người tiêu dùng.

III. Phương Pháp Chăn Nuôi Dê Hiệu Quả Tại Ba Vì

Để phát triển chăn nuôi dê bền vững, cần áp dụng các phương pháp chăn nuôi hiện đại và hiệu quả. Việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào chăn nuôi sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

3.1. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Hiện Đại

Áp dụng các kỹ thuật chăn nuôi tiên tiến như chọn giống, quản lý thức ăn và phòng bệnh sẽ giúp tăng năng suất và giảm thiểu rủi ro trong chăn nuôi dê.

3.2. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Chăn Nuôi

Sử dụng công nghệ thông tin trong quản lý chăn nuôi, từ việc theo dõi sức khỏe đàn dê đến quản lý thức ăn, sẽ giúp nâng cao hiệu quả sản xuất.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu Về Chăn Nuôi Dê

Nghiên cứu cho thấy rằng việc phát triển chăn nuôi dê tại huyện Ba Vì đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các mô hình chăn nuôi hiệu quả đã được áp dụng và nhân rộng, giúp nhiều hộ dân thoát nghèo.

4.1. Mô Hình Chăn Nuôi Thành Công

Nhiều hộ gia đình đã áp dụng mô hình chăn nuôi dê kết hợp với trồng cỏ, tạo ra nguồn thức ăn dồi dào và giảm chi phí sản xuất.

4.2. Kết Quả Kinh Tế Từ Chăn Nuôi Dê

Các hộ chăn nuôi dê đã ghi nhận sự tăng trưởng về thu nhập, giúp cải thiện đời sống và tạo điều kiện cho trẻ em được đến trường.

V. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai Cho Chăn Nuôi Dê Tại Ba Vì

Chăn nuôi dê tại huyện Ba Vì có nhiều tiềm năng phát triển. Để ngành chăn nuôi này phát triển bền vững, cần có sự hỗ trợ từ chính quyền và các tổ chức liên quan trong việc đào tạo kỹ thuật và mở rộng thị trường tiêu thụ.

5.1. Định Hướng Phát Triển Bền Vững

Cần xây dựng các chính sách hỗ trợ cho người chăn nuôi, từ việc cung cấp giống, thức ăn đến việc kết nối thị trường tiêu thụ.

5.2. Tăng Cường Hợp Tác Giữa Các Bên Liên Quan

Tạo ra các liên kết giữa nông dân, doanh nghiệp và các tổ chức nghiên cứu để phát triển chăn nuôi dê một cách hiệu quả và bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong cơ cấu nông nghiệp tại các huyện bán sơn địa, chăn nuôi gia súc nhỏ giữ vai trò chiến lược trong việc tạo sinh kế và phân bổ nguồn lực lao động nông thôn. Tại huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội, quy mô tổng đàn dê giai đoạn 2013–2017 ghi nhận tốc độ tăng trưởng nhanh từ 1.404 con với 132 hộ và 12 trang trại lên 2.627 con với 235 hộ và 40 trang trại vào tháng 12 năm 2017. Sản lượng sữa dê đạt 571 tấn và sản lượng thịt hơi xuất chuồng đạt 48 tấn vào năm 2017, tốc độ tăng trưởng sản lượng sữa bình quân đạt 21,16%/năm.

Tuy nhiên, thực trạng sản xuất tại địa phương vẫn mang tính tự phát, quy mô nông hộ phân tán chiếm tỷ trọng lớn, kỹ thuật chăn nuôi chưa đồng bộ và liên kết chuỗi giá trị còn lỏng lẻo. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm là giải quyết mâu thuẫn giữa tiềm năng tự nhiên vùng đồi gò với năng lực quản lý kinh tế hộ, kiểm soát dịch bệnh và phát triển thị trường tiêu thụ.

Mục tiêu cụ thể của luận văn tập trung vào 3 nhiệm vụ: hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển chăn nuôi dê; khảo sát, đánh giá toàn diện thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng đến ngành chăn nuôi dê tại huyện Ba Vì giai đoạn 2013–2017; xác lập hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả kinh tế và hướng tới phát triển bền vững đến năm 2025.

Phạm vi không gian nghiên cứu tập trung tại 3 xã trọng điểm gồm Tản Lĩnh, Ba Trại và Khánh Thượng thuộc 7 xã miền núi của huyện Ba Vì. Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc khi đóng góp trực tiếp vào mục tiêu chuyển dịch cơ cấu nội bộ ngành nông nghiệp, đưa tỷ trọng ngành chăn nuôi toàn huyện đạt 47,8% vào năm 2017, đồng thời nâng cao thu nhập ổn định cho 73,2% lực lượng lao động nông nghiệp, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số vùng bán sơn địa.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết phát triển kinh tế nông nghiệp bền vững kết hợp với lý thuyết lợi thế so sánh và kinh tế quy mô trong sản xuất nông hộ. Quá trình phát triển chăn nuôi dê bền vững được tiếp cận toàn diện trên 3 trụ cột: tăng trưởng giá trị kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội nông thôn và bảo vệ môi trường sinh thái.

Luận văn làm rõ 4 khái niệm nền tảng:

• Phát triển chăn nuôi dê: Quá trình tăng tiến cả về quy mô đàn, cải tiến di truyền giống, nâng cao công nghệ chăm sóc và tối ưu hóa giá trị gia tăng trên một đơn vị chi phí.
• Phương thức chăn nuôi thâm canh, bán thâm canh và quảng canh: Sự phân cấp về mức độ đầu tư chuồng trại, thức ăn hỗn hợp và kiểm soát thú y.
• Hiệu quả kinh tế chăn nuôi: Tương quan giữa giá trị sản xuất với tổng chi phí trung gian và chi phí lao động bỏ ra.
• An toàn sinh học trong chăn nuôi nông hộ: Quy trình kiểm soát dịch tễ, xử lý chất thải và bảo vệ nguồn nước ngầm vùng đồi gò.

Mô hình nghiên cứu phân tích mối quan hệ giữa các yếu tố đầu vào (vốn, lao động, diện tích đồng cỏ, kỹ thuật chuồng trại) với các chỉ tiêu đầu ra gồm giá trị sản xuất, chi phí trung gian, giá trị gia tăng và thu nhập hỗn hợp của hộ chăn nuôi.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập từ Tổng cục Thống kê, Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc (FAO giai đoạn 2006–2016), Phòng Thống kê và Phòng Tài nguyên - Môi trường huyện Ba Vì giai đoạn 2013–2017.

Nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua điều tra khảo sát trực tiếp vào năm 2017 với cỡ mẫu 150 hộ chăn nuôi và 9 cán bộ thú y cơ sở tại 3 xã Tản Lĩnh, Ba Trại và Khánh Thượng. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp ngẫu nhiên được áp dụng để đảm bảo tính đại diện cao cho các tiểu vùng địa hình và các hình thức quy mô chăn nuôi (quy mô nhỏ dưới 20 con, quy mô vừa từ 20 đến 50 con, quy mô trang trại trên 100 con).

Phương pháp phân tích chủ đạo bao gồm thống kê mô tả, thống kê so sánh chuỗi thời gian và phân tích hiệu quả tài chính kinh tế vi mô. Việc lựa chọn các phương pháp này nhằm định lượng chính xác sự biến động của đàn dê, phân tách cơ cấu chi phí sản xuất trên từng con giống và chỉ ra các điểm nghẽn kỹ thuật trong quản trị nông hộ.

Timeline nghiên cứu được triển khai đồng bộ: giai đoạn 2013–2016 thu thập dữ liệu tổng quan, năm 2017 thực hiện khảo sát thực địa và hoàn thiện khung phân tích kinh tế năm 2018.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, tốc độ tăng trưởng đàn dê và sản lượng hàng hóa tại Ba Vì đạt mức ấn tượng so với các vật nuôi truyền thống. Trong khi đàn trâu của huyện giảm bình quân 16,85%/năm giai đoạn 2015–2017 (từ 8.000 con xuống 4.790 con), đàn dê tăng trưởng bình quân 12,60%/năm, đạt 2.627 con vào năm 2017. Sản lượng thịt dê xuất chuồng tăng từ 34 tấn năm 2015 lên 48 tấn năm 2017 (tăng trưởng bình quân 18,82%/năm); sản lượng sữa dê tăng từ 389 tấn lên 571 tấn (tăng trưởng bình quân 21,16%/năm).

Thứ hai, cơ cấu giống dê có sự chuyển dịch rõ nét theo hướng chuyên hóa năng suất cao. Tỷ lệ nông hộ lai tạo giống địa phương với các giống nhập ngoại chất lượng cao như Boer chuyên thịt, Saanen và Alpine chuyên sữa, cùng giống kiêm dụng Bách Thảo ngày càng tăng. Con lai F1 giữa Bách Thảo và dê Cỏ có khối lượng bằng 128,58% so với dê Cỏ thuần. Con lai F1 giữa Boer và Bách Thảo đạt khối lượng 44,12–47,33 kg ở 12 tháng tuổi, tỷ lệ thịt xẻ đạt trên 50%, cao hơn 15–20% so với giống dê nội.

Thứ ba, hiệu quả sử dụng vốn và chu kỳ sinh học của dê vượt trội so với chăn nuôi đại gia súc. Vốn đầu tư 1 con bò sữa (khoảng 25–30 triệu đồng) tương đương vốn mua 15–20 con dê giống. Nhu cầu thức ăn của 10 con dê chỉ tương đương 1 con bò, trong khi dê có chu kỳ sinh sản ngắn (3 lứa trong 2 năm, mỗi lứa 2–3 con). Sau 4 năm, 1 con dê cái sinh sản tạo ra quần thể 23 con với tổng khối lượng 500 kg thịt và 2.500 kg sữa, vượt xa năng suất sinh học của 1 con bò sinh sản (1 bê con, 350 kg và 2.000 kg sữa).

Thứ tư, phương thức chăn nuôi đã từng bước chuyển dịch từ quảng canh thả rông sang bán thâm canh và thâm canh tại chuồng. Diện tích cây thức ăn gia súc toàn huyện năm 2017 đạt năng suất 331 tạ/ha, cung cấp sản lượng trên 8.811 tấn thức ăn thô xanh, hỗ trợ tích cực cho các mô hình trang trại tập trung.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính thúc đẩy ngành chăn nuôi dê Ba Vì phát triển là lợi thế tự nhiên vùng bán sơn địa với 19.932 ha đất đồi núi (chiếm 46,5% diện tích tự nhiên) và sự hiện diện của Trung tâm Nghiên cứu Dê và Thỏ Sơn Tây đóng vai trò chuyển giao kỹ thuật di truyền. Chi phí sản xuất 1 kg sữa dê chỉ bằng khoảng 50% so với sữa bò, tạo biên lợi nhuận cao cho nông hộ nghèo.

Tuy nhiên, hạn chế lớn nhất nằm ở trình độ học vấn và kỹ năng quản lý của người lao động. Khu vực nông nghiệp chiếm 73,2% lực lượng lao động nhưng tỷ lệ qua đào tạo chỉ đạt 19,47% vào năm 2017. Tình trạng chăn nuôi phân tán khiến công tác xử lý phân và nước thải chưa triệt để, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh dịch bệnh đường hô hấp và ký sinh trùng trong mùa mưa lũ (chiếm 91% lượng mưa cả năm từ tháng 4 đến tháng 10).

Kết quả này hoàn toàn thống nhất với các nghiên cứu kinh tế nông nghiệp quốc tế và trong nước, khẳng định dê sữa và dê thịt là giải pháp tài chính vi mô bền vững cho người nghèo. Dữ liệu nghiên cứu được biểu diễn trực quan qua bảng tổng hợp chi phí - thu nhập theo 3 phân cấp quy mô đàn và biểu đồ phân bổ cơ cấu đàn dê tại 7 xã miền núi, làm rõ lợi thế kinh tế theo quy mô của các trang trại trên 100 con.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, quy hoạch đồng bộ vùng chăn nuôi tập trung và phát triển diện tích thức ăn thô xanh. Ủy ban nhân dân huyện Ba Vì và Phòng Kinh tế cần đẩy mạnh quy hoạch dứt điểm các vùng chăn nuôi dê trang trại cách xa khu dân cư tại 7 xã miền núi (Tản Lĩnh, Ba Trại, Khánh Thượng, Minh Quang, Yên Bài, Vân Hòa, Ba Vì). Mục tiêu đến năm 2025 mở rộng diện tích trồng các giống cỏ năng suất cao như cỏ Voi, Ghinê và Ruzi thêm 15–20%, đảm bảo tự chủ 100% nguồn thức ăn xanh quanh năm.

Thứ hai, chuẩn hóa công tác giống và chuyển giao công nghệ thụ tinh nhân tạo. Trạm Khuyến nông huyện phối hợp cùng Trung tâm Nghiên cứu Dê và Thỏ Sơn Tây triển khai kỹ thuật gieo tinh nhân tạo bằng tinh đông lạnh giống Boer, Saanen, Alpine. Mục tiêu đạt tỷ lệ đàn dê lai thương phẩm trên 85% tổng đàn vào năm 2024, loại bỏ hoàn toàn hiện tượng cận huyết trong các nông hộ nhỏ lẻ.

Thứ ba, tăng cường năng lực thú y và an toàn sinh học môi trường. Trạm Thú y huyện Ba Vì cần tổ chức tối thiểu 12 lớp tập huấn chuyên sâu mỗi năm cho cán bộ thú y cơ sở và hộ chăn nuôi. Triển khai lịch tiêm phòng bắt buộc định kỳ 2 đợt/năm đối với các bệnh tụ huyết trùng, đậu dê, viêm ruột hoại tử, đảm bảo tỷ lệ bảo hộ vắc xin đạt trên 95%. Hỗ trợ 50% chi phí xây dựng hầm biogas và ứng dụng đệm lót sinh học xử lý chất thải cho 100% trang trại quy mô trên 50 con.

Thứ tư, xây dựng thương hiệu nông sản gắn với chuỗi liên kết du lịch sinh thái. Ủy ban nhân dân huyện Ba Vì chỉ đạo Phòng Kinh tế thành lập các Hợp tác xã chăn nuôi và tiêu thụ sữa dê, thịt dê Ba Vì. Xây dựng nhãn hiệu chứng nhận địa phương, kết nối sản phẩm chế biến sâu (sữa tươi tiệt trùng, phô mai, thịt dê thương phẩm) vào hệ thống nhà hàng, khu du lịch nghỉ dưỡng khoáng nóng và Vườn Quốc gia Ba Vì, ổn định đầu ra với mức giá thu mua cao hơn thị trường tự do từ 10–15%.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương: Lãnh đạo Ủy ban nhân dân huyện Ba Vì, Phòng Kinh tế, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn các huyện trung du, miền núi sử dụng luận văn làm căn cứ xây dựng đề án tái cơ cấu ngành chăn nuôi, quy hoạch vùng kinh tế nông nghiệp và ban hành chính sách hỗ trợ tín dụng vi mô cho nông hộ.

Thứ hai, các chủ trang trại và hộ gia đình chăn nuôi: Người chăn nuôi dê thịt và dê sữa tại các vùng đồi gò có thể áp dụng trực tiếp quy chuẩn kỹ thuật thiết kế chuồng trại (mật độ 0,6–1,5 m2/con), quy trình phối trộn khẩu phần thức ăn thô xanh kết hợp khoáng đá liếm và phương pháp tuyển chọn giống dê lai Boer, Bách Thảo nhằm tối đa hóa tỷ suất lợi nhuận.

Thứ ba, nhà khoa học, giảng viên và sinh viên khối ngành Nông nghiệp - Kinh tế: Cung cấp nguồn số liệu khảo sát thực tế (150 hộ điều tra), phương pháp luận phân tích hiệu quả tài chính và khung lý thuyết đánh giá chuỗi giá trị chăn nuôi gia súc nhai lại nhỏ tại Việt Nam.

Thứ tư, doanh nghiệp chế biến và hợp tác xã nông nghiệp: Các đơn vị kinh doanh thực phẩm tham khảo dữ liệu sản lượng sữa (571 tấn/năm) và thịt dê Ba Vì để xây dựng dự án đầu tư nhà máy chế biến sữa dê thanh trùng, phát triển mạng lưới phân phối sản phẩm đặc sản vùng ven đô Hà Nội.

Câu hỏi thường gặp

Nuôi dê có ưu thế kinh tế vượt trội nào so với nuôi bò sữa tại vùng bán sơn địa? Chăn nuôi dê đòi hỏi vốn đầu tư ban đầu thấp, với 25–30 triệu đồng nông dân có thể mua được 15–20 con dê giống thay vì chỉ mua được 1 con bò sữa. Dê có chu kỳ sinh sản nhanh (3 lứa trong 2 năm, 2–3 con/lứa), tiêu tốn thức ăn chỉ bằng 1/10 bò và chi phí sản xuất 1 kg sữa dê chỉ bằng 50% so với sữa bò.

Những giống dê nào cho hiệu quả sản xuất cao nhất trên địa bàn Ba Vì? Giống dê Boer nhập nội cho năng suất thịt vượt trội với tỷ lệ thịt xẻ trên 50%, dê F1 Boer x Bách Thảo 12 tháng tuổi đạt 44,12–47,33 kg. Đối với hướng lấy sữa, giống Saanen và Alpine đạt năng suất 2,8–3,5 lít/ngày; giống Bách Thảo là lựa chọn tối ưu cho mô hình kiêm dụng cả thịt và sữa.

Quy chuẩn diện tích chuồng trại kỹ thuật cho từng loại dê được quy định ra sao? Mật độ chuồng trại chuẩn bao gồm: dê đực giống cần 1,5–2,0 m2/con; dê cái sinh sản cần 0,8 m2/con; dê hậu bị và dê thịt thương phẩm cần 0,6 m2/con; dê cai sữa cần 0,3 m2/con. Sàn chuồng phải cách mặt đất tối thiểu 0,5–0,8 m và sân chơi có diện tích gấp 3 lần chuồng nuôi.

Những rủi ro lớn nhất trong chăn nuôi dê tại huyện Ba Vì là gì và cách phòng tránh? Rủi ro lớn nhất là dịch bệnh đường tiêu hóa và ký sinh trùng bùng phát trong mùa mưa lũ (tập trung 91% lượng mưa cả năm) kết hợp với chăn nuôi thả rông tự phát. Biện pháp khắc phục là tiêm phòng định kỳ 2 đợt/năm, làm chuồng sàn cao ráo hướng đông nam và ủ chua thức ăn dự trữ cho mùa đông lạnh.

Chính quyền địa phương cần làm gì để hỗ trợ người nuôi dê giải quyết bài toán thị trường? Ủy ban nhân dân huyện cần hỗ trợ thành lập các hợp tác xã dịch vụ chăn nuôi, đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tập thể "Dê Ba Vì", đồng thời xây dựng chuỗi liên kết bao tiêu sản phẩm sữa tươi và thịt dê trực tiếp với các khu du lịch nghỉ dưỡng và hệ thống bán lẻ tại trung tâm Hà Nội.

Kết luận

• Đàn dê huyện Ba Vì đạt mức tăng trưởng cao 12,60%/năm giai đoạn 2013–2017, phát triển từ 1.404 con lên 2.627 con với 40 trang trại quy mô lớn.
• Sản lượng sữa dê đạt 571 tấn và sản lượng thịt đạt 48 tấn vào năm 2017 nhờ đẩy mạnh lai tạo các giống cao sản Boer, Saanen, Alpine và Bách Thảo.
• Chăn nuôi dê khẳng định tính ưu việt về vốn đầu tư, chi phí sản xuất thấp hơn 50–70% so với trâu bò, trở thành đòn bẩy xóa đói giảm nghèo hiệu quả cho vùng đồng bào dân tộc.
• Luận văn hệ thống hóa cơ sở khoa học và đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm: quy hoạch vùng nuôi tập trung, chuẩn hóa công tác giống, củng cố thú y và xây dựng thương hiệu gắn với du lịch.
• Định hướng chuyển đổi mạnh mẽ từ chăn nuôi quảng canh sang thâm canh an toàn sinh học gắn với bảo vệ cảnh quan sinh thái đồi gò.

Đóng góp cốt lõi của công trình là cung cấp luận cứ khoa học và cơ sở thực tiễn chuẩn xác cho công tác hoạch định chính sách kinh tế nông nghiệp tại địa phương. Lộ trình tiếp theo đòi hỏi chính quyền huyện Ba Vì và các cơ quan khuyến nông nhanh chóng hoàn thiện quy hoạch phân vùng chăn nuôi, cấp mã số cơ sở và đẩy mạnh xúc tiến thương mại đến năm 2025. Các cấp quản lý, nhà đầu tư và hộ nông dân cần chủ động liên kết, ứng dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật nhằm đưa chăn nuôi dê trở thành ngành kinh tế mũi nhọn bền vững của Thủ đô.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM LÊ THỊ THANH HUYỀN PHÁT TRIỂN CHĂN NUÔI DÊ TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN BA VÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI Ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 8340410 Người hướng dẫn khoa học: TS. Dương Văn Hiểu NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bài luận văn “Phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội” là kết quả của quá trình nghiên cứu nghiêm túc do tôi thực hiện với sự hướng dẫn khoa học của Tiến sĩ Dương Văn Hiểu. Đây không phải là bản sao chép của bất kỳ một cá nhân, tổ chức nào. Các số liệu, nguồn thông tin trong luận văn được thu thập từ thực tế, nguồn gốc rõ ràng, đáng tin cậy.

Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về những nội dung mà tôi đã trình bày trong Luận văn này. Hà Nội, ngày…… tháng … năm 2018 Tác giả luận văn Lê Thị Thanh Huyền i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được chân thành cám ơn Ban Giám đốc Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam, toàn thể các thầy cô giáo của khoa Kinh Tế và Phát Triển Nông Thôn, Bộ môn Kinh tế Nông nghiệp và Chính sách đã giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện hoàn thành Luận văn. Đặc biệt, tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đến TS Dương Văn Hiểu - người đã dành nhiều thời gian, tâm huyết trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo tận tình, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn thành đề tài này.

Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới tập thể lãnh đạo, các cán bộ, công chức, các phòng chức năng của Ủy ban nhân dân huyện Ba Vì; Ủy ban nhân dân, các hộ, trang trại chăn nuôi dê, cán bộ và nhân viên trong đoàn cơ sở tại 3 xã Tản Lĩnh, Ba Trại và Khánh Thượng đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong quá trình điều tra, thu thập số liệu để hoàn thành đề tài nghiên cứu. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn tới gia đình, bạn bè đã động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn. Xin trân trọng cám ơn! Hà Nội, ngày…… tháng … năm 2018 Tác giả luận văn Lê Thị Thanh Huyền ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.

iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục biểu đồ. ix Trích yếu luận văn.

Tính cấp thiết của luận văn. Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới của luận văn.

Về thực tiễn. Kết cấu các nội dung của luận văn. Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển chăn nuôi dê. Cơ sở lý luận về phát triển chăn nuôi dê.

Một số khái niệm. Ý nghĩa phát triển chăn nuôi dê. Đặc điểm phát triển chăn nuôi dê. Nội dung nghiên cứu phát triển chăn nuôi dê ở huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội.

Các yếu tố ảnh hưởng đến việc phát triển chăn nuôi dê ở huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội. Cơ sở thực tiễn phát triển chăn nuôi dê. 23 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Phát triển chăn nuôi dê ở một số nước trên thế giới.

Phát triển chăn nuôi dê ở Việt Nam. Bài học kinh nghiệm đối với việc phát triển chăn nuôi dê. Phương pháp nghiên cứu. Địa bàn nghiên cứu.

Đặc điểm điều kiện tự nhiên của huyện Ba Vì. Điều kiện kinh tế - xã hội huyện Ba Vì. Thuận lợi và khó khăn trong phát triển kinh tế của huyện Ba Vì. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp thu thập số liệu. Phương pháp xử lý số liệu. Phương pháp phân tích.

Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Thực trạng phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì. Biến động và phân bố đàn dê.

Tình hình thực hiện quy hoạch phát triển đàn dê. Tình hình phát triển các hình thức chăn nuôi. Tình hình thay đổi phương thức chăn nuôi. Tình hình sản xuất thức ăn cho dê.

Thay đổi cơ cấu giống dê. Tình hình phòng bệnh và chữa bệnh cho dê. Đánh giá kết quả, hiệu quả chăn nuôi dê. Yếu tố ảnh hưởng tới phát triển chăn nuôi dê ở huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội.

Khí hậu, thời tiết và môi trường sinh thái. Kỹ thuật chăn nuôi. Trình độ học vấn. Ảnh hưởng của quy mô tới hiệu quả chăn nuôi dê.

81 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật. Chính sách vĩ mô của nhà nước. Cơ sở hạ tầng nông thôn.

Định hướng giải pháp phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì. Định hướng phát triển chăn nuôi dê. Giải pháp phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì. Kết luận và kiến nghị.

Đối với nhà nước. Đối với chính quyền địa phương. 98 Tài liệu tham khảo. 102 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt A Khấu hao tài sản BQ Bình quân ĐVT Đơn vị tính FAO Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc GO Giá trị sản xuất HQKT Hiệu quả kinh tế IC Chi phí trung gian L Tiền thuê lao động MI Thu nhập hỗn hợp NN&PTNT Nông nghiệp và phát triển nông thôn NXB Nhà xuất bản QML Quy mô lớn QMN Quy mô nhỏ QMTB Quy mô trung bình T Thuế phải nộp TC Tổng chi phí TP Thành phố Tr.đ Triệu đồng UBND Ủy ban nhân dân VA Giá trị gia tăng TS Tiến sỹ THCS Trung học có sở THPT Trung học phổ thông GT Giáo trình TB Trung bình SL Sản lượng ha Hecta kg Kilogam vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 3.

Hiện trạng sử dụng đất của huyện Ba Vì (2015 - 2017). Tình hình nhân khẩu và lao động của huyện Ba Vì (2015 - 2017). Năng suất, sản lượng một số loại cây trồng chính trên địa bàn huyện Ba Vì (2015 - 2017). Giá trị sản xuất ngành trồng trọt trên địa bàn huyện Ba Vì (2015 - 2017) 35 Bảng 3.

Số liệu thống kê chăn nuôi trên địa bàn huyện Ba Vì (2015 - 2017). Giá trị sản xuất ngành chăn nuôi trên địa bàn huyện Ba Vì (2015 - 2017) 37 Bảng 3. Giá trị sản xuất ngành công nghiệp trên địa bàn huyện Ba Vì (2015 - 2017). Tốc độ phát triển ngành thương mại, dịch vụ và du lịch năm 2015 - 2017).

Bảng số lượng mẫu điều tra. Bảng tài liệu, nguồn và phương pháp thu thập. Bảng đối tượng, số mẫu, phương pháp và nội dung. Biến động quy mô chăn nuôi dê của huyện Ba Vì qua các năm 2013 – 2017.

Phân bố đàn dê trên địa bàn huyện Ba Vì qua các năm 2015 – 2017. Tình hình cơ bản của các hộ điều tra năm 2017. Tình hình thực hiện quy hoạch phát triển đàn dê năm 2017. Cơ cấu hình thức tổ chức chăn nuôi từ năm 2015 - 2017.

Cơ cấu diện tích sản xuất năm 2015 - 2017. Phương thức chăn nuôi dê từ năm 2015 - 2017. Phương thức chăn nuôi dê của các hộ điều tra năm 2017. Tình hình sản xuất thức ăn thô xanh năm 2015 và 2017.

Tình hình sản xuất thức ăn thô xanh của các hộ điều tra năm 2017. Một số khẩu phần ăn cơ bản cho dê trên một ngày. Tình hình cung cấp thức ăn thô xanh cho dê. Thay đổi cơ cấu các loại giống dê năm 2015 và 2017.

Kết quả chăn nuôi theo giống dê bình quân/hộ tại các hộ điều tra năm 2017. Công tác thú y tại các xã điều tra năm 2017. Kỹ thuật vệ sinh và phòng bệnh cho đàn dê ở nhóm hộ điều tra năm 2017. Công tác chữa bệnh cho đàn dê ở nhóm các hộ điều tra năm 2017.

67 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Tình hình tiêu thụ các sản phẩm từ chăn nuôi dê của huyện Ba Vì năm 2015 - 2017. Kết quả sản lượng chăn nuôi dê theo mô hình hộ năm 2015 – 2017. Kết quả sản lượng chăn nuôi dê theo mô hình trang trại năm 2015 - 2017.

Chi phí chăn nuôi dê thịt theo quy mô của các hộ điều tra năm 2017 (bình quân 1 hộ). Chi phí chăn nuôi dê sữa theo quy mô của các hộ điều tra năm 2017 (bình quân 1 hộ). Kết quả chăn nuôi dê thịt theo quy mô của các hộ điều năm 2017 (bình quân 1 hộ). Kết quả chăn nuôi dê sữa theo quy mô của các hộ điều năm 2017 (bình quân 1 hộ).

Tình hình xử lý chất thải của hộ, trang trại chăn nuôi dê. Trình hộ học vấn của các hộ điều tra. Hiệu quả chăn nuôi theo quy mô chăn nuôi dê. 81 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 4.

Tỷ lệ sử dụng thức ăn trong chăn nuôi dê. 79 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN 1. Tên tác giả: Lê Thị Thanh Huyền 2. Tên luận văn: “Phát triển chăn nuôi dê trên địa bàn huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội”.

Người hướng dẫn: TS. Ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 8340410 5. Cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Nội dung trích yếu: Ở nước ta nuôi dê đã có từ lâu đời, hơn nữa nước ta có điều kiện khí hậu nóng ẩm, nhiều đồi núi, nơi có nhiều cây cỏ phát triển thích hợp với việc chăn nuôi dê.

Chăn nuôi dê góp phần tích cực vào xóa đói giảm nghèo, tăng thu nhập, nâng cao đời sống cho nông dân nông thôn, đặc biệt là nông thôn miền núi. Vì chăn nuôi dê có vốn đầu tư thấp và cho lãi suất cao nên phù hợp với khả năng đầu tư, trình độ quản lý, kỹ thuật và khả năng khai thác thị trường của đa số nông dân.