Chương 1. Một số van dé lý luận vẻ bảo hiểm sức khoẻ và hợp đồng bảo hiểm sức khoẻ. Thực trang pháp luật và thực tiễn thực hiện pháp luật về hợp đồng bảo hiểm sức khoé tại Tông Công ty Bão hiểm Bảo Việt Chương 3. Một số giải pháp hoàn thiên pháp luật va nang cao hiệu quả thực hiện pháp luật vẻ hợp dng bao hiểm sức khoẻ.
MOT SÓ VẤN ĐÈ LÝ LUẬN VỀ BẢO HIỂM SỨC KHOẺ VA HỢP DONG BẢO HIEM SỨC KHOẺ 1. Khái quátvề bão hiểm sức khoẻ 111 Khái niêm chung về bão hiểm Theo cách hiểu thông thường, bảo hiểm khiến ta liên tưởng đến những cưm từ như “an toàn”, “chắc chắn” hay “đáng tin cây”, chang hạn như “mii bão hiểm”, “găng tay bão hiểm chuyên dung”. Tuy nhiên, hoạt đồng bão hiểm thực chất lại là một loại dich vu tai chính được phát triên thành một ngành kinh doanh riêng biệt. Ban chất của bao hiểm không hoàn toàn giúp bên mua bão hiểm né tránh rũi ro một cách tuyệt đói, hay biên một hành đông trỡ nén an toàn hon, ma no được sử dung dé boi thường thiệt hại hay trẻ tien bão hiểm khi có rồi ro không lường trước xảy ra dan đến sự kiện bão hiểm.
Khai niệm về bảo hiểm được định nghĩa trên nhiều phương diện khác nhau Tử điền Luật hoc đưa ra định nghữa vé bảo hiểm là sw “báo dam bằng hợp đồng, theo đó, bền báo liễm sẽ chỉ trả tên hoặc bã thường vật chất Kia xdy ra sự liền do các bền thoa thuận hoặc đo pháp luật quy dnh trên cơ so bền mua báo hiểm dong phi báo hiểm BHộc trả tên hoặc bai thường được thé liện bằng một hop đồng giữa tô chức bảo liễm và người bảo hiémTM. Theo Từ điền thuật ngữ kinh doanh bảo hiểm do Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt phát hành năm 2001, bão hiểm là “cơ chế ciuyễn giao theo hợp đồng gánh năng hậu qua của một số ria ro thuần túy bằng cách chia sẽ ri ro cho nhiều người cùng gảnh chin’. Ở mức độ cơ bản nhất, bảo hiểm có thé hiểu là là “sự đồng góp của số đồng vào sir bat hạnh của sốít"?. Là một dịch vụ tài chính, bão hiểm là “mndt nghiệp vụ mà qua đó, một bên là bền mua báo liễm cam đoan trả một khoản tiền got là phi bảo hiém thực liện mong muốn dé cho mình hoặc dé cho mét người thứ ba trong trường hợp xay ra ria ro sẽ nhận được một khoản đền bù các tên thất được trả bối một bên khác: đó là bền báo liễm, bên bảo liễm nhận toàn bộ riä ro và đền bù các thiệt hại theo các phương pháp của thong kê *', hay là “một phương sách ha gidm rữi ro bằng cách bằng cách ' Xem : Từ đin Luật học, NXB.
29 : 3Xem: Tư đền that ngitkinh doanh bio him, Link ruy<i: tps serum baovit.com smvrence re ‘thux-Bao-hiem Sach-hay-ve-bao-hiem Tu dien-thaut-ngie] -bro- ‘nism /205/3473/MecinCenterDetaall, Ngay truy cap: 5/2/2021. ” Theo Dermus Kessler “Theo Moni Geullier kết hợp một số lượng day dii các đơn vị đối tượng dé biển tôn thất cá thể thành tôn thất cổng đồng và có thé dự inh được “3. Trương Mộc Lâm, bảo hiểm “la một dich vụ tài chính dựa vào sức manh tập thé của toàn thé các thành viên để tham gia bão hi ém nhằm xay dựng quỹ chung trên cơ sỡ tinh toán một cách khoa học và ding quỹ đó đề bai thường tên thất hoặc trã liền bảo liễm vì những ria ro hoặc thiệt hại hoặc sự liền xây ra đã quy dinh trong hợp đồng bảo ldễm”° Tựu chung, những định nghia này đều phản nao làm nội bật những đặc trưng của bảo hiểm, bao gồm: (1) hoạt động tao lập quỹ tiên tệ của bên bảo hiểm trên cơ sỡ thu phí bảo hiểm của bên mua bãohiểm;(2) sựcam kết chi trả của bên bão hiểm cho bên mua bão hiểm khi đôi trong được bảo hiểm gặp ton thatdo những rai ro được bão hiểm mang lai. Lich sử phát tiền nghiệp vu bão hiểm sức khoẻ Trên thé giới, bao hiểm sức khoẻ bat dau xuất hiện từ nữa sau thé kỹ XIX tại Hoa Ky, vào thời điểm quốc gia nay xây ra nội chiến khiến cho nhu câu vẻ viện phí và khắc phục tai nạn, chan thương gia ting.
Chiến lược bảo hiểm sức khỏe cá nhân đầu tiên được tiên hành cung cap bảo hiểm tai nan cho những bệnh nhân bị chan thương khi di chuyên bằng tàu hỏa hay thuyền. Vào năm 1847, Công ty bảo hiểm Massachusetts ở Boston đã cung cap những chính sách tương đói hoàn chỉnh vẻ những điều khoản phúc lơi được hưởng. Dư án bảo hiểm tại nạn cá nhân đã tỏ ra khá thành công, vì vậy, những dự án nàytiếp tục mé rộng đến các loại hình khác của bệnh tật va chân thương. những năm đầu thé ky XX, các nhóm này liên kết với những nha cham sóc sức khỏe đề trở thành tiên thân cita các tô chức BHYThiện đại.” So với các nước trên thé giới, bảo hiểm sức khoẻ là một lĩnh vực tương đổi mới mẽ tại Việt Nam.
Tại Nghi đính so 100-CP ngày 18 tháng 12 năm 1993, dong thời là văn ban pháp lý chuyên ngành đầu tiên đất nén móng cho pháp luậtvẻ kinh doanh bão hiém trong điều kiện kinh tế thi trường, thuật ngữ “bảo hiểm sức khoé” chưa được sử dung chính thức ma thay váo đó, khoản2 Điều 7 lại dé cấp đền “bảo hiểm y tế tư nguyện va bão hiểm tai * Xem : Bhan Thi Ngọc Thắng (2023). Từ vớn bdo kiểm bến vững cẩn hiểu by, cham tink, Báo Kinhté Sài Gòn. Link truy cap: https /thesaigontim es vrưhvar-bao-luee -ben-vimneccan-het ly-cham-tinly, Ngày trưy cap: 5/2/2034. 2 Xem : Trương Mộc Lim, Lam Nguyên Khánh (2000), Mot số điển cẩn biết về pháp ý rong kink doanh bảo hiểm, NXB.
Tháng kê. 7 ? Xem: Julia Kagm (2013) Ngnon gốc của Bio hiểm y tế Lik truy cấp Tftps:/vrw tự estơpe di com term siveathnsurane asp, Ngày truy cập: 23/2/2024 T1 nan con người”. Cách đặt tên này nhằm phân biệt với hình thức BHYT bắt buộc do Nha nước tö chức thực hiện, quy định cụ thé tại Nghi định số 299-HDBT ngày 15 tháng 8 năm 1992 cũa Hoi dong Bộ trưởng (nay là Chính phủ). Thời điềm này, cả Nha nước và doanh nghiệp đều có khả năng cung cápdịchvu BHYT tự nguyên.
Tuy nhiên trong phạm vi Nghị định, BHYT tư nguyên được dé cập chỉ bao gòm loại hình do doanh ng hiệp bão hiểm cung cấp Cụ thể, BHYTtư nguyên của Nhà nước sẽ do cơ quan BHXH cung cap theo quy định của pháp luậtvẻ BHYT, được xác nhận thông qua thế BHYT, còn BHYT tự nguyện của doanh ng hiệp lai căn cử vào hợp đồng bảo hiểm giữa doanh nghiệp bão hiém và bên mua bao hiểm, hợp đồng khám bệnh, chứa bệnh giữa doanh nghiệp bảo hiểm và các cơ sở khám, chữa bệnh Văn ban này có ÿ nghia đặc biệt quan trong bởi nó đã cham đứt sự độc quyền của Nhà nước vẻ kinh doanh bảo hiểm, tạo tiên dé cho các thành phan kinh tế khác nhau tham gia vào hoạt động kinh doanh bão hiểm tai Việt Nam, đánh dau thời kỳ bắt dau của việc “tự do hoá” và mở cửa thi trường bảo hiém® Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2000 đánh dau lan đầu tiên xuất hiện cum tử “bão hiểm sức khoẻ” giúp thé hiện 16 hơn tinh chất của loại hình bảo hiém này và phân biệt với BHYT, song van chưa có định nghĩa chính thức. Khoan 2 Điều 7 luật này văn giữ nguyên cụm từ “bảo hiểm tai nan con người”. Tên gọi này gây khó khăn cho người đọc khi phải phân biệt giữa hai loại hình trên mắc dit vẻ ban chất, ca hai déu hướng đến đối tượng là sức khoẽ, thân thé con người. Lúc này bão hiểm sức khoẻ van thuộc loại hình bao hiểm phi nhân tho thay vì được tách thành một loại hình riêng biệt như hiện nay.
Sang dén Luật sữa đôi, bỏ sung một số điều của luật Kinh doanh bảo hiém nắm 2010, về mặt pháp lý, một loại hình bão hiém mới chính thức ra đời, đó chính là bảo hiểm sức khoẽ. Khoản 20 Điều1 Luật Kinh doanh bảo hiểm sửa đổi, bỏ sung năm 2010 nêu rõ khái niệm bão hiém sức khoẻ “là loat lành bdo liễm cho trường hợp người được bảo lưễm bi Đương lật, tai nạn, ấm dau, bệnh tật hoặc chăm sóc sức khỏe được doanh nghiép bdo liễm trả ten bảo lưễm theo thôa thuận trong hop đồng bảo liễm”. Các nghiệp vụ bão hiểm sức khoẻ bao gồm: (0 Bão hiểm tai nan con người, (ii) Bảo hiểm yte; (iii) Bao hiém chăm sóc sức khỏe. So với Luật Kinh doanh bảo hiểm hiện hành, cách hiểu về bảo hiểm *Xem: GSTS.
Trương Mộc Lim, Lan Nguyên Khính (2000), Mit số điểu cẩn ðiết vé pháp ý rong KDBH tr3§ § sức khoẻ vẻ cơ bản không có nhiều điểm khác biệt, tuy nhiên, có thé thay loại hình bảo hiểmtai nạn con người đã bị lược bd. Có hai cách hiểu cho hiện tượng này. Một là, căn cứ vào sự tương đòng vẻ pham vi, đối tượng bảo hiém, bao hiểm tai nan con người đã được gop chung với bảo hiểm sức khoẻ, thân thé với mục dich thông nhất tên goi. Hai là, bão hiểm tai nạn con người không con được ghi nhân là một loại hình được phép kinh doanh trong Tinh vực kinh doanh bão hiểm mà chỉ được cung cap thông qua BHXH, BHYT và các loại bảo hiểm khác do Nha nước thực hiện.
Theo quan điểm của tác giả, quan điểm thir nhất có tinh thuyết phục cao hơn do kẻ tử khi Luật Kinh doanh bao hiém năm 2022 có hiệu lực, các Luật khác như Luật Bão hiểm Y tế năm 2008, Luật Bao hiểm Xã hội năm 2014 đến nay vấn chưa được cập nhật, chứng tö chưa có cách áp dụng mới đôi với loại hình bão hiểm tai nạn. Thực tế, các doanh nghiệp bảo hiểm như Bảo hiểm Bao Việt, Bao hiểm Bão Minh, vv. cũng đang triển khai một só sân phẩm bảo hiểm tai nan áp dung khi người được bão hiểm gặp tai nạn dẫn đền từ vong hoặc thương tật thân thé do tai nan thuộc phạm vi bão hiém. Hơn nữa, khi nhắc đền bảo hiểm thân thé, sức khoẻ, phan lớn người dân sẽ liên hệ cả đến những trường hopbi thương tật, tirvong do tai nạn, do vậy việc hợp nhất tên gọi là hoàn toàn phủ hợp với nhận thức của đại đa số quan chúng nhân dân.