CHƯƠNG 1 : CƠ SỞ LÝ LUẬN V KẾ TOÁN DOANH THU CHI PH VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH 1.1 KẾ TOÁN DOANH THU BÁN HÀNG VÀ CUNG CẤP DỊCH VỤ 1.1 Khái niệm : Theo chuẩn mực kế toán số 14 ( VAS 14) “ doanh thu và thu nhập khác” Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là toàn bộ số tiền thu được, hoặc sẽ thu được từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu như bán sản phẩm, hàng hoá, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá bán (nếu có).2 Chứng t và ách ế toán Chứng từ kế toán Theo quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2009 Hóa đơn GTGT, hóa đơn bán hàng thông thường Phiếu thu -01-TT Giấy đề nghị thanh toán – 05- TT Bảng thanh toán hàng đại lý, ký gửi – 01-BH. Phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ - 03 PXK-3LL. Sổ sách kế toán Sổ chi tiết : sổ chi tiết bán hàng, sổ chi tiết TK 511 Sổ tổng hợp : Sổ nhật ký bán hàng, sổ cái TK 511.3 Tài hoản ử dụng : Để theo dõi doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ , kế toán sử dụng TK 511 - “Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ” – TK này không có số dư cuối kỳ. SVTH: Nguyễn Phan Phương Uyên 3 Khóa Luận Tốt Nghiệp GVHD: ThS.Nguyễn Kim Yến Kết cấu TK 511 -“Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ” - Thuế TTĐB, thuế XNK phải nộp tính - Doanh thu bán sản phẩm, hàng trên doanh thu bán hàng thực tế hóa, bất động sản đầu tư và cung - Thuế GTGT phải nộp theo phương cấp của doanh nghiệp thực hiện pháp trực tiếp trong kỳ kế toán - Các khoản giảm trừ doanh thu kết chuyển cuối kỳ - Kết chuyển doanh thu thuần vào TK 911 1.4 Phương pháp hạch toán một ố nghiệp vụ inh tế chủ yếu - Khi bán sản phẩm, hàng hoá, BĐS đầu tư, dịch vụ Nợ TK 111,112,131.
(tổng giá thanh toán) CóTK 511 (giá bán chưa có thuế GTGT) Có TK 3331 (thuế GTGT phải nộp) - Khi bán hàng hoá theo phương thức trả chậm, trả góp đối với sản phẩm, hàng hoá, BĐS đầu tư thuộc đối tượng chịu thuế GTGT Nợ TK 131: số tiền khách hàng còn nợ Nợ TK 111,112: số tiền đã thanh toán trước Có TK 511: giá bán trả ngay chưa thuế GTGT Có TK 3331: số thuế GTGT phải nộp Có TK 3387: Doanh thu chưa thực hiện - Xác định thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu phải nộp: Nợ TK 511: doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ Có TK 3332: thuế tiêu thụ đặc biệt Có TK 3333: thuế xuất khẩu SVTH: Nguyễn Phan Phương Uyên 4 Khóa Luận Tốt Nghiệp GVHD: ThS.Nguyễn Kim Yến - Khi nhận được thông báo về các khoản trợ cấp, trợ giá của Nhà nước: Nợ TK 3339: thuế và các khoản phải nộp Nhà nước Có TK 5114: doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ -Cuối kỳ kế toán kết chuyển các khoản giảm trừ doanh thu phát sinh trong kỳ Nợ TK 511: doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ Có TK 531: doanh thu hàng bán bị trả lại Có TK 532: số tiền được giảm giá Có TK 521: khoản chiết khấu thương mại cho người mua - Cuối kỳ kế toán kết chuyển doanh thu thuần sang TK 911 để xác định KQKD : Nợ TK 511: số doanh thu thuần được kết chuyển Có TK 911: xác định kết quả kinh doanh 1.2 KẾ TOÁN CÁC KHOẢN LÀM GIẢM TRỪ DOANH THU 1.1 Khái niệm Theo chuẩn mực kế toán số 14 ( VAS 14) “ doanh thu và thu nhập khác” Chiết khấu thương mại: Là khoản doanh nghiệp bán giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng với khối lượng lớn Giá trị hàng bán bị trả lại là do giá trị hàng đã bán bị khách hàng trả lại và từ chối thanh toán do hàng không đạt yêu cầu về chất lượng, về quy cách, màu sắc… Giảm giá hàng bán là khoản giảm trừ cho người mua do hàng hoá, sản phẩm không đạt yêu cầu theo thoả thuận như: kém phẩm chất, sai quy cách,… 1.2 Chứng t và ách ế toán Chứng từ kế toán - Khi phát sinh khoản CKTM , người bán có 2 cách để hoạch toán khoản chiết khấu này trên hóa đơn : Ghi giảm trừ vào giá bán trên hóa đơn bán hàng cho khoản CKTM Ghi riêng 1 hóa đơn có khoản CKTM - Đối với hàng bán bị trả lại SVTH: Nguyễn Phan Phương Uyên 5 Khóa Luận Tốt Nghiệp GVHD: ThS.Nguyễn Kim Yến Văn bản trả lại người mua Phiếu nhập kho lại số hàng. - Đối với giảm giá hàng bán Chứng từ đề nghị giảm giá hoặc công văn đề nghị giảm giá có sự đồng ý cuả cả người mua và người bán. Sổ sách kế toán Sổ chi tiết: sổ chi tiết TK 521,531,532 Sổ tổng hợp: sổ nhật ký chung, sổ cái TK 521,531,532 1.3 Tài hoản ử dụng Để phản ánh chiết khấu thương mại, kế toán sử dụng TK 521 - “chiết hấu thương mại” – TK này không có số dư cuối kỳ Để phản ánh giá trị hàng bán bị trả lại, kế toán sử dụng TK 531- “hàng bán bị trả lại” – TK này không có số dư cuối kỳ Kế toán dùng TK 532 - “giảm giá hàng bán“ để theo dõi khoản hàng bán bị giảm giá– TK này không có số dư cuối kỳ Kết cấu các hoản giảm tr doanh thu Các hoản giảm tr doanh thu - Các khoản GGHB đã chấp thuận cho người - Kết chuyển toàn bộ số mua hàng tiền các khoản giảm trừ - Số CKTM đã chấp thuận thanh toán cho doanh thu sang TK 911 khách hàng - Doanh thu của hàng bán bị trả lại, đã trả lãi tiền cho người mua hoặc tính trừ vào khoản phải thu của khách hàng SVTH: Nguyễn Phan Phương Uyên 6 Khóa Luận Tốt Nghiệp GVHD: ThS.Nguyễn Kim Yến 1.4 Phương pháp hạch toán một ố nghiệp vụ inh tế chủ yếu các hoản giảm tr doanh thu Giảm giá hàng bán / Chiết khấu thương mại Doanh nghiệp áp dụng thuế GTGT khấu trừ: Nợ TK 532 , 521 Nợ TK 33311: Thuế GTGT phải nộp Có TK 111,112,131. Hàng bán bị trả lại - Kế toán phản ánh giá vốn của hàng bán bị trả lại: Doanh nghiệp áp dụng phương pháp kê khai thường xuyên: Nợ TK 157: Hàng gởi bán (Hàng chưa nhận về kho) Nợ TK 155, 156: Thành phẩm, hàng hóa (Hàng đã nhập kho) Có TK 632: GVHB Cuối kỳ, kết chuyển khoản giảm trừ doanh thu phát sinh trong kỳ vào doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ hoặc doanh thu nội bộ: Nợ TK 511: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ Nợ TK 512: Doanh thu nội bộ Có TK 521 , 531 , 532 1.3 KẾ TOÁN GIÁ VỐN HÀNG BÁN 1.1 Khái niệm GVHB là giá thực tế xuất kho của số sản phẩm, hàng hóa hoặc giá thành thực tế lao vụ, dịch vụ hoàn thành đã được xác định và các khoản khác được tính vào giá vốn để xác định kết quả kinh doanh trong kỳ.2 Các phương pháp tính giá xuất ho Có 4 phương pháp tính giá xuất kho HTK, doanh nghiệp chọn 1 trong 4 phương pháp sau : SVTH: Nguyễn Phan Phương Uyên 7 Khóa Luận Tốt Nghiệp GVHD: ThS.Nguyễn Kim Yến Tính theo giá thực tế đích danh : Hàng hóa,sản phẩm , vật tư , xuất kho thuộc lô hàng nhập nào thì lấy đơn giá của lô hàng đó để tính.
Tính theo giá bình quân gia quyền : Giá xuất kho hàng hóa được tính theo đơn giá bình quân Giá thực tế NVL Số lượng xuất dùng Giá đơn vị bình hàng hóa xuất dùng = * quân Nhập trước, xuất trước ( FIFO) HTK nào nhập trước thì xuất trước, xuất hết số nhập trước rồi đến số nhập sau theo giá thực tế của từng lần nhập Nhập sau, xuất trước ( LIFO) HTK được mua sau hoặc sản xuất sau thì được xuất trước, và HTK còn lại cuối kỳ là HTK được mua hoặc sản xuất trước đó.3 Chứng t và ách ế toán Chứng từ kế toán Phiếu xuất kho, bảng kê bán hàng của đại lý Bảng tổng hợp nhập xuất tồn, bảng phân bổ chi phí mua hàng Bảng phân bổ chi phí giá vốn, bảng phân bổ chi phí vượt định mức… Sổ sách kế toán Sổ chi tiết: sổ chi tiết TK 632. Sổ tổng hợp: sổ nhật ký chung, sổ cái TK 632.4 Tài hoản ử dụng Để theo dõi quá trình tiêu thụ của doanh nghiệp, kế toán sử dụng TK 632 – “Giá vốn hàng bán” – TK này không có số dư cuối kỳ SVTH: Nguyễn Phan Phương Uyên 8 Khóa Luận Tốt Nghiệp GVHD: ThS.Nguyễn Kim Yến Kết cấu TK 632 – “Giá vốn hàng bán” - Trị giá vốn của sản phẩm, hàng hoá, - Kết chuyển giá vốn của sản phẩm, dịch vụ đã bán trong kỳ hàng hoá, dịch vụ đã bán trong kỳ - Chi phí NVL,nhân công vượt trên sang TK 911 mức bình thường và chi phí SX - Hoàn nhập dự phòng giảm giá HTK chung cố định không phân bổ được - Trị giá hàng bán bị trả lại nhập kho. tính vào GVHB trong kỳ - Trích lập dự phòng giảm giá HTK 1.5 Phương pháp hạch toán một ố nghiệp vụ inh tế chủ yếu - Khi xuất sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ hoàn thành được xác định là đã bán trong kỳ, ghi nhận GVHB : Nợ TK 632: GVHB Có TK 154, 155, 156, 157… - Cuối năm doanh nghiệp lập dự phòng giảm giá cho HTK Trường hợp số dự phòng giảm giá HTK phải lập năm nay > số năm trước chưa sử dụng hết thì số chênh lệch lớn hơn được trích bổ sung: Nợ TK 632: GVHB Có TK 159: Dự phòng giảm giá HTK Trường hợp số dự phòng giảm giá HTK phải lập năm nay < số năm trước chưa sử dụng hết, thì số chênh lệch nhỏ hơn được hoàn lập dự phòng: Nợ TK 159: Dự phòng giảm giá HTK Có TK 632: GVHB Trường hợp dùng sản phẩm sản xuất ra chuyển thành TSCĐ để sử dụng: SVTH: Nguyễn Phan Phương Uyên 9 Khóa Luận Tốt Nghiệp GVHD: ThS.Nguyễn Kim Yến Nợ TK 632: GVHB Có TK 154: Chi phí sản xuất, kinh doanh dở dang - Hàng bán bị trả lại nhập kho: Nợ TK 155, 156 Có TK 632: GVHB - Kết chuyển GVHB trong kỳ vào bên Nợ TK 911, ghi: Nợ TK 911: Xác định kết quả kình doanh Có TK 632: GVHB 1. KẾ TOÁN CHI PH BÁN HÀNG VÀ CHI PH QUẢN LÝ DOANH NGHIỆP 1.1 Kế toán chi phí bán hàng 1.