Chương 1: Giới thiệu đề tài nghiên cứu Chương 2: Cơ sở lý luận về phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp Chương 3: Phân tích báo cáo tài chính Công ty Cổ phần Sản xuất-Xuất nhập khẩu Dệt May Chương 4: Thảo luận kết quả nghiên cứu, các giải pháp và kết luận 5 CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 2. Khái niệm, mục tiêu và ý nghĩa của phân tích báo cáo tài chính 2. Khái niệm phân tích báo cáo tài chính Phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp là việc sử dụng các khái niệm, phương pháp, công cụ để kiểm tra, đối chiếu và so sánh số liệu liên quan đến tình hình tài chính hiện hành với quá khứ nhằm đánh giá chất lượng hiệu quả hoạt động, tình hình tài chính, đánh giá rủi ro, triển vọng phát triển của doanh nghiệp trong tương lai, qua đó cung cấp những thông tin cần thiết cho những đối tác khác nhau để họ có các quyết định phục vụ cho những mục tiêu và lợi ích khác nhau. Phân tích báo cáo tài chính thể hiện vai trò đánh giá, xem xét việc thực hiện các chỉ tiêu kinh tế - tài chính của doanh nghiệp, kết luận về ưu điểm cũng như những tồn tại trong hoạt động tài chính, tìm ra các nguyên nhân cụ thể từ đó có thể đưa ra các biện pháp phát huy ưu điểm và khắc phục kịp thời các nhược điểm.
Phân tích báo cáo tài chính được tiến hành dựa trên kết quả thông tin đầu ra của hệ thống kế toán là các báo cáo, nhưng lại có ý nghĩa là một yếu tố đầu vào trong mô hình ra quyết định trong quản trị doanh nghiệp. Mục tiêu của phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp Để trở thành một công cụ đắc lực giúp cho các nhà quản trị doanh nghiệp và các đối tượng quan tâm đến hoạt động của doanh nghiệp có được các quyết định đúng đắn trong kinh doanh, phân tích báo cáo tài chính cần đạt được các mục tiêu sau: Đánh giá chính xác tình hình tài chính của doanh nghiệp trên các khía cạnh khác nhau như cơ cấu nguồn vốn, tài sản, khả năng thanh toán, hiệu quả sử dụng tài sản, khả năng sinh lời, rủi ro tài chính. nhằm đáp ứng thông tin cho tất cả các đối 6 tượng quan tâm đến hoạt động của doanh nghiệp như các nhà đầu tư, cung cấp tín dụng, quản lý doanh nghiệp, cơ quan thuế, người lao động. Định hướng các quyết định của các đối tượng quan tâm theo chiều hướng phù hợp với tình hình thực tế của doanh nghiệp như quyết định đầu tư, tài trợ, phân chia lợi nhuận.
Trở thành cơ sở cho các dự báo tài chính, giúp người phân tích dự đoán được tiềm năng tài chính của doanh nghiệp trong tương lai. Là công cụ để kiểm soát hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trên cơ sở kiểm tra, đánh giá các chỉ tiêu kết quả đạt được so với các chỉ tiêu kế hoạch, dự toán, định mức. Từ đó, xác định được những điểm mạnh và điểm yếu trong hoạt động kinh doanh, giúp cho doanh nghiệp có những giải pháp và quyết định đúng đắn, đảm bảo kinh doanh đạt hiệu quả cao. Mục tiêu này đặc biệt quan trọng với các nhà quản trị doanh nghiệp.
Ý nghĩa của phân tích báo cáo tài chính Các kết quả thu được từ việc phân tích báo cáo tài chính sẽ có những ý nghĩa khác nhau đối với từng đối tượng sử dụng thông tin: Nhóm có quyền lợi trực tiếp bao gồm: - Nhà quản trị doanh nghiệp: Mục tiêu tiên quyết của các nhà quản trị doanh nghiệp đó là điều hành hoạt động sản xuất kinh doanh. Những thông tin mà phân tích báo cáo tài chính cung cấp sẽ giúp các nhà quản trị trả lời được các câu hỏi như: chọn phương án nào sẽ cho hiệu quả cao nhất? Nên huy động nguồn đầu tư nào? Từ đó, các nhà quản trị doanh nghiệp có thể lập được kế hoạch cho tương lai, đưa ra các chiến lược sản phẩm và thị trường. - Nhà đầu tư: Phân tích báo cáo tài chính phải giúp các nhà đầu tư trả lời được câu hỏi: Năng lực của doanh nghiệp trong điều hành kinh doanh và huy động vốn đầu tư như thế nào? Đồng thời, phân tích báo cáo tài chính giúp các nhà đầu tư dự đoán được về giá trị đầu tư sẽ thu được trong tương lai và các lợi ích khác. 7 - Nhà cho vay: Các nhà cho vay sẽ quan tâm đến: Tình hình công nợ của doanh nghiệp, lợi tức thu được chủ yếu từ hoạt động nào, tình hình và khả năng tăng trưởng của doanh nghiệp.
Phân tích báo cáo tài chính sẽ giúp các nhà cho vay dự đoán được khả năng trả nợ theo đúng hợp đồng của doanh nghiệp và khả năng khai thác được các lợi ích khác đối với nhà cho vay. Nhóm có quyền lợi gián tiếp bao gồm: - Cơ quan nhà nước: Phân tích báo cáo tài chính sẽ cho biết hoạt động của doanh nghiệp có thích hợp và hợp pháp hay không. Đồng thời, cung cấp thông tin dự đoán về mức thuế và các mức đóng góp cho Nhà nước - Những người hưởng lương trong doanh nghiệp: Phân tích báo cáo tài chính giúp những người lao động của doanh nghiệp có thể đánh giá xem doanh nghiệp có thể tăng thu nhập cho nhân viên không, từ đó có định hướng công việc ổn định và yên tâm công tác. - Các đối thủ cạnh tranh: Các đối thủ cạnh tranh có thể sử dụng kết quả phân tích báo cáo tài chính của doanh nghiệp để đánh giá doanh thu bán hàng, khả năng sinh lợi.
với mục đích tìm biện pháp cạnh tranh với doanh nghiệp. Như vậy, ta có thể thấy việc phân tích báo cáo tài chính đóng vai trò rất quan trọng đối với nhà quản trị cũng như các đối tượng liên quan trong việc nhận biết, dự báo, phán đoán và đưa ra các quyết định tài chính cũng như quyết định đầu tư phù hợp. Trên hết, phân tích báo cáo tài chính là công cụ hỗ trợ hữu hiệu để hoạt động quản trị kinh doanh đạt hiệu quả cao nhất, thu được lợi ích kinh tế tối ưu xét trong mối quan hệ tương quan giữa kết quả và chi phí, giữa đầu ra và đầu vào. Nguồn dữ liệu dùng cho phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp Để tiến hành phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp, hệ thống báo cáo tài chính là cơ sở dữ liệu cơ bản và quan trọng nhất.
Dựa vào các thông tin và mối quan hệ giữa các thông tin trên báo cáo tài chính người sử dụng có được các thông tin hữu ích từ đó đưa ra các quyết định đúng đắn liên quan tới quyết định tài chính của mình cũng như của doanh nghiệp. Hệ thống thông tin trình bày trên báo cáo tài chính bao gồm bốn nhóm thông 8 tin sau: - Các thông tin trình bày trên bảng cân đối kế toán: + Các thông tin phản ánh tình hình tài sản của doanh nghiệp bao gồm các thông tin về tài sản ngắn hạn và các thông tin về tài sản dài hạn. Phân tích tình hình biến động về tài sản sẽ giúp các đối tượng sử dụng thông tin biết được tình hình tăng giảm về mặt quy mô tài sản và mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố tới sự biến động này. Ngoài ra việc phân tích các chỉ tiêu về tài sản còn giúp các đối tượng sử dụng thông tin biết được sự thay đổi cơ cấu tài sản và mức độ ảnh hưởng của nó tới tình hình sản xuất kinh doanh, từ đó khái quát được thực trạng tài chính của doanh nghiệp.
+ Các thông tin về nguồn vốn của doanh nghiệp bao gồm thông tin về nợ phải trả và thông tin về vốn chủ sở hữu. Để biết được khả năng tự chủ, tính độc lập về tài chính của doanh nghiệp là cao hay thấp việc phân tích tình hình biến động của nguồn vốn, đặc biệt là cơ cấu nguồn vốn là điều cần thiết. - Các thông tin trình bày trên báo cáo kết quả kinh doanh gồm thông tin về doanh thu; thông tin về chi phí và các thông tin về lợi nhuận của doanh nghiệp. Việc phân tích báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh sẽ cho các đối tượng sử dụng thông tin biết được tình hình tăng giảm quy mô kết quả sản xuất kinh doanh, kết quả tài chính cuối cùng của doanh nghiệp, cung cấp các thông tin về hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, từ đó giúp các đối tượng sử dụng thông tin có tầm nhìn chiến lược và đưa ra các quyết định sát với thực tế của doanh nghiệp.
- Các thông tin trình bày trên báo cáo lưu chuyển tiền tệ gồm thông tin về lưu chuyển tiền tệ từ hoạt động kinh doanh, những thông tin về lưu chuyển tiền tệ từ hoạt động tài chính và các thông tin về lưu chuyển tiền tệ từ hoạt động đầu tư. Phân tích báo cáo lưu chuyển tiền tệ cung cấp các thông tin về luồng tiền ra và luồng tiền vào của từng hoạt động trong doanh nghiệp, giúp các đối tượng sử dụng thông tin biết được thực trạng của luồng tiền được tạo ra từ các hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. - Các thông tin trình bày trên thuyết minh báo cáo tài chính của doanh nghiệp 9 gồm: Đặc điểm hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, kỳ kế toán, đơn vị tiền tệ sử dụng trong kế toán, chuẩn mực và chế độ kế toán doanh nghiệp áp dụng, các thông tin bổ sung cho các khoản mục trình bày trong bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo lưu chuyển tiền tệ và các thông tin khác. Phân tích các thông tin trên bản thuyết minh báo cáo tài chính nhằm làm rõ hơn, chi tiết hơn các thông tin chưa được làm rõ trên báo cáo tài chính.
Phương pháp phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp 2. Phương pháp so sánh Đây là phương pháp được sử dụng phổ biến trong phân tích. Các vấn đề cần lưu ý để áp dụng phương pháp so sánh: Thứ nhất là tiêu chuẩn lựa chọn. Tiêu chuẩn so sánh là chỉ tiêu được lựa chọn làm căn cứ để so sánh, hay còn gọi là gốc so sánh.
Tùy theo mục đích phân tích mà gốc phân tích được lựa chọn cho phù hợp. Các gốc so sánh có thể sử dụng là: - Số liệu của kỳ trước trong trường hợp cần đánh giá xu hướng phát triển, biến động của các chỉ tiêu. - Số liệu dự kiến (kế hoạch, dự toán, định mức) trong trường hợp cần đánh giá tình hình thực tế so với dự tính.
