Nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử momo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh bình dương

Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của người dân tại Bình Dương, góp phần phát triển tiêu dùng số.

• Tác giả: Nguyễn Thị Tuyết Ngân
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Minh Sáng
• Trường học: Trường Đại Học Thủ Dầu Một
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Nghiên Cứu Các Yếu Tố Tác Động Đến Ý Định Sử Dụng Ví Điện Tử MoMo Tại Bình Dương
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Bình Dương

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC HÌNH ẢNH
• TÓM TẮT NGHIÊN CỨU
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN Ý ĐỊNH SỬ DỤNG VÍ ĐIỆN TỬ MOMO TRONG TIÊU DÙNG CỦA NGƯỜI DÂN TẠI TỈNH BÌNH DƯƠNG
• 1.1. Mục tiêu nghiên cứu tổng quát
• 1.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5.1. Phương pháp nghiên cứu của đề tài
• 1.5.2. Phương pháp thu thập dữ liệu, thông tin
• 1.6. Kết cấu của đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU ĐỀ XUẤT VỀ CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN Ý ĐỊNH SỬ DỤNG VÍ ĐIỆN TỬ
• 2.1. Các khái niệm về ví điện tử và ý định sử dụng ví điện tử
• 2.1.1. Khái niệm về ví điện tử
• 2.1.2. Ý định sử dụng ví điện tử
• 2.2. Cơ sở lý thuyết về đề tài nghiên cứu ý định sử dụng ví điện tử
• 2.2.1. Thuyết hành động hợp lý (Theory of reasoned action – TRA)
• 2.2.2. Thuyết hành vi được dự tính (Theory of planned behavior - TPB)
• 2.2.3. Mô hình chấp nhận công nghệ (Technology Acceptance Model – TAM) và Mô hình C-TAM-TPB
• 2.2.4. Thuyết kết hợp về chấp nhận và sử dụng công nghệ (Unified theory of acceptance and use of technology – UTAUT) và Thuyết kết hợp về chấp nhận và sử dụng công nghệ 2 (Unified theory of acceptance and use of technology 2 – UTAUT)
• 2.3. Tổng quan các nghiên cứu
• 2.3.1. Các nghiên cứu nước ngoài về ý định sử dụng ví điện tử
• 2.3.2. Các nghiên cứu trong nước về ý định sử dụng ví điện tử
• 2.4. Đề xuất mô hình nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 2.4.1. Cơ sở lựa chọn mô hình
• 2.4.2. Mô hình nghiên cứu và thiết lập các giả thuyết nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN Ý ĐỊNH SỬ DỤNG VÍ ĐIỆN TỬ MOMO CỦA NGƯỜI DÂN TẠI TỈNH BÌNH DƯƠNG
• 3.1. Quy trình nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 3.2. Thiết lập phương trình hồi quy và xây dựng bảng câu hỏi nghiên cứu hoàn chỉnh
• 3.2.1. Phương trình hồi quy
• 3.2.2. Xây dựng bảng câu hỏi nghiên cứu hoàn chỉnh
• 3.3. Thu thập và hiệu chỉnh dữ liệu nghiên cứu
• 3.3.1. Thiết kế khảo sát
• 3.3.2. Quy mô mẫu khảo sát
• 3.3.3. Hiệu chỉnh dữ liệu
• 3.4. Phương pháp phân tích
• 3.4.1. Thống kê mô tả phản hồi khảo sát
• 3.4.2. Đánh giá độ tin cậy thang đo thông qua Cronbach’s Alpha
• 3.4.3. Kiểm định giá trị thang đo với phương pháp phân tích nhân tố khám phá EFA
• 3.4.4. Phân tích nhân tố khám phá EFA
• 3.4.5. Phân tích hồi quy tuyến tính bội
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN Ý ĐỊNH SỬ DỤNG VÍ ĐIỆN TỬ MOMO TRONG TIÊU DÙNG CỦA NGƯỜI DÂN TẠI TỈNH BÌNH DƯƠNG
• 4.1. Tổng quan ví MoMo
• 4.1.1. MoMo tại Việt Nam
• 4.1.2. Các tiện ích và dịch vụ chính của ví điện tử MoMo
• 4.2. Thống kê mô tả các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 4.2.1. Thống kê mẫu nghiên cứu
• 4.2.2. Thống kê trung bình các nhân tố trong mô hình nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 4.3. Kiểm định thang đo các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 4.3.1. Phân tích nhân tố khám phá EFA trong nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 4.3.2. Phân tích nhân tố khám phá EFA trong nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 4.3.3. Phân tích nhân tố thang đo các biến phụ thuộc
• 4.4. Phân tích hồi quy tuyến tính bội các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 4.5. Kiểm định các giả thuyết nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tỉnh Bình Dương
• 4.6. Thảo luận kết quả nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 4.6.1. Về kết quả kiểm định thang đo
• 4.6.2. Về kết quả phân tích hồi quy tuyến tính bội và kiểm định giả thiết nghiên cứu
• 5. CHƯƠNG 5: HÀM Ý QUẢN TRỊ VÀ KẾT LUẬN NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN Ý ĐỊNH SỬ DỤNG VÍ ĐIỆN TỬ MOMO TRONG TIÊU DÙNG CỦA NGƯỜI DÂN TẠI TỈNH BÌNH DƯƠNG
• 5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 5.2. Thảo luận về kết quả nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương
• 5.2.1. Kết quả nghiên cứu và đóng góp với mô hình đo lường
• 5.2.2. Kết quả nghiên cứu và đóng góp với mô hình lý thuyết
• 5.3. Hàm ý quản trị cho tổ chức cung ứng dịch vụ ví điện tử MoMo
• 5.4. Hạn chế của đề tài và định hướng nghiên cứu trong tương lai
• 5.4.1. Hạn chế của đề tài
• 5.4.2. Định hướng nghiên cứu trong tương lai
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• Phụ lục 1: Bảng câu hỏi gốc
• Phụ lục 2: Phiếu khảo sát
• Phụ lục 3: Kết quả thống kê mô tả SPSS
• Phụ lục 4: Kết quả phân tích Cronbach’s Alpha
• Phụ lục 5: Kết quả phân tích nhân tố khám phá EFA
• Phụ lục 6: Kết quả phân tích hồi quy tuyến tính

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Ý Định Sử Dụng Ví Điện Tử MoMo Tại Bình Dương

Cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 đã thúc đẩy sự phát triển của thanh toán điện tử và thương mại điện tử. Người tiêu dùng ngày càng chuyển sang các giao dịch trực tuyến, và các dịch vụ Fintech đang thu hút sự chú ý trên toàn thế giới. Theo khảo sát của Ngân hàng Thế giới năm 2020, giao dịch điện tử đã trở thành một phương thức thanh toán phổ biến tại nhiều quốc gia. Tại Việt Nam, với hơn một nửa dân số sở hữu điện thoại di động, việc thay thế các giao dịch tiền mặt bằng thanh toán di động đang diễn ra mạnh mẽ. Ví điện tử MoMo ngày càng trở thành công cụ quan trọng đối với người tiêu dùng Việt Nam nhờ tính bảo mật cao, tiện lợi và nhiều chương trình khuyến mãi hấp dẫn. Đại dịch COVID-19 đã thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển của ví điện tử, do hạn chế tiếp xúc trực tiếp. Người dân tìm kiếm các phương thức thanh toán không tiếp xúc như MoMo để thực hiện các giao dịch. Các chính sách khuyến khích không tiền mặt từ các quốc gia và tổ chức cũng góp phần thúc đẩy người dân lựa chọn sử dụng ví điện tử. Nhiều cửa hàng đã chuyển sang không sử dụng tiền mặt, đặc biệt cho các giao dịch nhỏ lẻ.

1.1. Tầm quan trọng của Nghiên cứu Ý Định Sử Dụng MoMo

Nghiên cứu về ý định sử dụng ví điện tử MoMo tại Bình Dương có tầm quan trọng đặc biệt trong bối cảnh thị trường thanh toán điện tử đang phát triển nhanh chóng. Việc hiểu rõ các yếu tố tác động đến quyết định sử dụng MoMo của người dân giúp các nhà cung cấp dịch vụ, đặc biệt là MoMo, có thể đưa ra các chiến lược marketing hiệu quả hơn. Điều này cũng giúp chính quyền địa phương định hướng các chính sách phát triển nền kinh tế số và khuyến khích người dân sử dụng các phương thức thanh toán hiện đại, an toàn.

1.2. Cơ hội và thách thức cho MoMo tại thị trường Bình Dương

Bình Dương là một tỉnh công nghiệp phát triển với dân số trẻ và năng động, tạo ra nhiều cơ hội cho ví điện tử MoMo. Tuy nhiên, thị trường cũng đối mặt với nhiều thách thức như sự cạnh tranh từ các đối thủ cạnh tranh như ZaloPay, ViettelPay, ShopeePay, cũng như thói quen sử dụng tiền mặt của một bộ phận người dân. Việc nghiên cứu hành vi người tiêu dùng và các yếu tố tác động sẽ giúp MoMo vượt qua các thách thức và tận dụng tốt các cơ hội để tăng trưởng thị phần.

II. Phân Tích Vấn Đề Yếu Tố Ảnh Hưởng Ý Định Dùng MoMo

Nghiên cứu về ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại Bình Dương cần xác định rõ các yếu tố có ảnh hưởng. Có nhiều yếu tố khác nhau có thể tác động đến quyết định sử dụng MoMo, bao gồm yếu tố về sự tiện lợi, tính bảo mật, khuyến mãi, ảnh hưởng xã hội, kinh nghiệm sử dụng, và nhận thức rủi ro. Xác định các yếu tố quan trọng nhất giúp MoMo tập trung nguồn lực để cải thiện dịch vụ. Một trong những vấn đề cần được giải quyết là sự tin tưởng của người dùng đối với thanh toán trực tuyến. Nhiều người vẫn lo ngại về rủi ro bảo mật và gian lận khi sử dụng ví điện tử. Các yếu tố về dịch vụ khách hàng và thương hiệu MoMo cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng lòng tin của người dùng.

2.1. Rào cản tâm lý và nhận thức về rủi ro khi dùng MoMo

Một trong những rào cản lớn nhất đối với việc sử dụng ví điện tử là yếu tố tâm lý và nhận thức rủi ro. Nhiều người dùng vẫn còn lo ngại về khả năng bị mất tiền do gian lận, hack tài khoản, hoặc các vấn đề kỹ thuật. Điều này đặc biệt đúng với những người lớn tuổi hoặc những người ít tiếp xúc với công nghệ. Việc nâng cao nhận thức về tính bảo mật của MoMo và cung cấp các biện pháp bảo vệ tài khoản hiệu quả là rất quan trọng.

2.2. Ảnh hưởng của thói quen tiêu dùng và văn hóa địa phương

Thói quen tiêu dùng và văn hóa địa phương cũng có thể ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử. Ở nhiều khu vực, người dân vẫn quen với việc sử dụng tiền mặt trong các giao dịch hàng ngày. Sự thay đổi thói quen này đòi hỏi thời gian và nỗ lực. Ngoài ra, các yếu tố văn hóa như sự tin tưởng vào các mối quan hệ cá nhân cũng có thể ảnh hưởng đến việc người dân có sẵn sàng sử dụng ví điện tử hay không.

III. Mô Hình TAM và UTAUT2 Nghiên Cứu Ý Định Dùng MoMo

Để phân tích các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo, các mô hình lý thuyết như Technology Acceptance Model (TAM) và Unified Theory of Acceptance and Use of Technology (UTAUT) được sử dụng. TAM tập trung vào hai yếu tố chính là perceived usefulness (tính hữu dụng cảm nhận) và perceived ease of use (tính dễ sử dụng cảm nhận). UTAUT mở rộng TAM bằng cách bổ sung thêm các yếu tố như social influence (ảnh hưởng xã hội) và facilitating conditions (điều kiện hỗ trợ). UTAUT2 tiếp tục được phát triển từ UTAUT với việc bổ sung thêm các yếu tố như hedonic motivation (động cơ khoái lạc), price value (giá trị giá cả), và habit (thói quen). Việc sử dụng các mô hình này giúp xác định các yếu tố quan trọng nhất đối với ý định sử dụng ví điện tử MoMo.

3.1. Ưu điểm và hạn chế của mô hình TAM trong nghiên cứu MoMo

Mô hình TAM có ưu điểm là đơn giản, dễ hiểu và đã được kiểm chứng trong nhiều nghiên cứu khác nhau. Tuy nhiên, TAM có thể không đủ để giải thích đầy đủ ý định sử dụng trong bối cảnh ví điện tử, vì nó bỏ qua các yếu tố quan trọng khác như ảnh hưởng xã hội và động cơ khoái lạc. Do đó, việc sử dụng TAM cần được kết hợp với các mô hình khác hoặc điều chỉnh để phù hợp với đặc thù của thị trường ví điện tử.

3.2. Ứng dụng mô hình UTAUT2 để hiểu rõ hơn về hành vi người dùng MoMo

UTAUT2 cung cấp một khung phân tích toàn diện hơn về hành vi người dùng trong bối cảnh công nghệ. Bằng cách bổ sung các yếu tố như động cơ khoái lạc, giá trị giá cả, và thói quen, UTAUT2 giúp hiểu rõ hơn về lý do tại sao người dùng quyết định sử dụng ví điện tử. Nghiên cứu này sử dụng UTAUT2 để khám phá các yếu tố tác động đến ý định sử dụng MoMo tại Bình Dương.

IV. Nghiên Cứu Thực Tế Đo Lường Yếu Tố Tác Động Ý Định MoMo

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp định lượng để đo lường các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại Bình Dương. Dữ liệu được thu thập thông qua khảo sát bằng bảng câu hỏi. Mẫu nghiên cứu bao gồm 303 người dân tại Bình Dương đã và đang sử dụng ví điện tử MoMo. Dữ liệu được phân tích bằng phần mềm SPSS phiên bản 20.0. Các kỹ thuật phân tích được sử dụng bao gồm thống kê mô tả, đánh giá độ tin cậy của thang đo (Cronbach's Alpha), phân tích nhân tố khám phá (EFA), và phân tích hồi quy tuyến tính bội. Kết quả nghiên cứu cho thấy các yếu tố chất lượng dịch vụ, sự tin tưởng, sự hài lòng, và lợi ích cảm nhận có tác động tích cực đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo.

4.1. Phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu trong nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng bảng câu hỏi để thu thập dữ liệu từ người dùng MoMo tại Bình Dương. Bảng câu hỏi được thiết kế dựa trên mô hình UTAUT2 và các yếu tố bổ sung. Dữ liệu thu thập được sau đó được xử lý và phân tích bằng phần mềm SPSS. Các kỹ thuật phân tích được sử dụng bao gồm: Cronbach's Alpha để đánh giá độ tin cậy của thang đo, EFA để xác định các nhân tố tiềm ẩn, và hồi quy tuyến tính bội để đánh giá tác động của các nhân tố lên ý định sử dụng.

4.2. Kết quả khảo sát Các yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến người dùng MoMo

Kết quả khảo sát cho thấy chất lượng dịch vụ là yếu tố quan trọng nhất tác động đến ý định sử dụng MoMo. Người dùng đánh giá cao các yếu tố như tốc độ giao dịch, tính ổn định của ứng dụng, và khả năng hỗ trợ khách hàng. Ngoài ra, sự tin tưởng, sự hài lòng, và lợi ích cảm nhận cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy người dùng sử dụng MoMo. Các yếu tố khác như ảnh hưởng xã hội, động cơ khoái lạc, và giá trị giá cả cũng có tác động, nhưng không mạnh mẽ bằng.

V. Hàm Ý Quản Trị Nâng Cao Ý Định Sử Dụng MoMo Tại Bình Dương

Kết quả nghiên cứu cung cấp nhiều hàm ý quản trị quan trọng cho MoMo và các nhà cung cấp dịch vụ ví điện tử khác. Để nâng cao ý định sử dụng của người dân tại Bình Dương, MoMo cần tập trung vào việc cải thiện chất lượng dịch vụ, tăng cường sự tin tưởng, nâng cao sự hài lòng, và truyền thông về lợi ích mà MoMo mang lại. MoMo cũng cần chú trọng đến việc xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng, cung cấp các chương trình khuyến mãi hấp dẫn, và tăng cường tính bảo mật của ứng dụng. Bên cạnh đó, MoMo cần phối hợp với chính quyền địa phương để thúc đẩy việc sử dụng thanh toán điện tử và xây dựng nền kinh tế số.

5.1. Chiến lược tăng cường lòng tin và sự hài lòng của khách hàng MoMo

Để tăng cường lòng tin của khách hàng, MoMo cần minh bạch về các chính sách bảo mật và đảm bảo an toàn cho các giao dịch. MoMo cũng cần xây dựng một hệ thống hỗ trợ khách hàng hiệu quả để giải quyết các vấn đề và thắc mắc của người dùng. Để nâng cao sự hài lòng, MoMo cần lắng nghe phản hồi của khách hàng và liên tục cải thiện dịch vụ. Các chương trình khuyến mãi và tích điểm cũng có thể giúp tăng cường sự hài lòng của khách hàng.

5.2. Phát triển kênh truyền thông và marketing hiệu quả cho MoMo

MoMo cần phát triển các kênh truyền thông và marketing hiệu quả để tiếp cận được nhiều khách hàng tiềm năng. Các kênh này có thể bao gồm mạng xã hội, quảng cáo trực tuyến, và các sự kiện cộng đồng. MoMo cũng cần tập trung vào việc truyền thông về các lợi ích mà MoMo mang lại, như sự tiện lợi, tính bảo mật, và các chương trình khuyến mãi. Ngoài ra, MoMo cần xây dựng một thương hiệu mạnh mẽ và tạo dựng uy tín trên thị trường.

VI. Kết Luận và Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Ý Định MoMo

Nghiên cứu này đã cung cấp những hiểu biết sâu sắc về các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại Bình Dương. Kết quả nghiên cứu cho thấy chất lượng dịch vụ, sự tin tưởng, sự hài lòng, và lợi ích cảm nhận là những yếu tố quan trọng nhất. Tuy nhiên, nghiên cứu này vẫn còn một số hạn chế. Mẫu nghiên cứu chỉ giới hạn ở Bình Dương, và kết quả có thể không tổng quát hóa cho các khu vực khác. Hơn nữa, nghiên cứu này chỉ tập trung vào MoMo, và không so sánh với các đối thủ cạnh tranh. Trong tương lai, cần có thêm các nghiên cứu mở rộng về phạm vi địa lý, so sánh với các ví điện tử khác, và khám phá thêm các yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến ý định sử dụng.

6.1. Hạn chế của nghiên cứu và đề xuất cho các nghiên cứu tương lai

Nghiên cứu này có một số hạn chế cần được khắc phục trong các nghiên cứu tương lai. Mẫu nghiên cứu có thể mở rộng ra các tỉnh thành khác để có cái nhìn tổng quan hơn về thị trường ví điện tử Việt Nam. Nghiên cứu cũng có thể so sánh MoMo với các đối thủ cạnh tranh để đánh giá vị thế cạnh tranh của MoMo. Ngoài ra, nghiên cứu có thể khám phá thêm các yếu tố khác như ảnh hưởng văn hóa, chính sách của chính phủ, và sự phát triển của hạ tầng công nghệ.

6.2. Tương lai của thanh toán điện tử và vai trò của MoMo tại Bình Dương

Thị trường thanh toán điện tử Việt Nam, đặc biệt tại Bình Dương, có tiềm năng phát triển rất lớn trong tương lai. Với sự gia tăng của thương mại điện tử, sự phát triển của hạ tầng công nghệ, và các chính sách khuyến khích của chính phủ, thanh toán điện tử sẽ ngày càng trở nên phổ biến. MoMo có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển này. Bằng cách cải thiện chất lượng dịch vụ, tăng cường lòng tin của khách hàng, và mở rộng mạng lưới chấp nhận thanh toán, MoMo có thể trở thành một trong những nhà cung cấp dịch vụ ví điện tử hàng đầu tại Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam đang chứng kiến sự bứt phá mạnh mẽ với tổng giá trị giao dịch qua ví điện tử đạt hơn 77,7 nghìn tỷ đồng, tương đương 3,38 tỷ USD vào giai đoạn đầu năm 2021. Theo khảo sát quy mô 16.500 người dùng kỹ thuật số tại khu vực Đông Nam Á, tỷ lệ cá nhân ưa chuộng tiền mặt đã giảm từ 40% năm 2019 xuống còn 34% năm 2020. Trong số 32 tổ chức phi ngân hàng được Ngân hàng Nhà nước cấp phép trung gian thanh toán tính đến cuối năm 2020, ví điện tử MoMo đã vươn lên dẫn đầu thị trường với quy mô vượt mốc 20 triệu người dùng.

Tuy nhiên, phần lớn các công trình nghiên cứu hiện nay tập trung vào các đô thị đặc biệt như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, tạo ra khoảng trống tri thức về hành vi tiêu dùng số tại các trung tâm công nghiệp vệ tinh. Tỉnh Bình Dương là địa bàn kinh tế trọng điểm phía Nam với quy mô dân số hơn 2,5 triệu người, sở hữu tỷ lệ đô thị hóa đạt 79,87% và lực lượng lao động công nghiệp dồi dào. Mục tiêu tổng quát của đề tài là xác định, đo lường và đánh giá mức độ tác động của các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương.

Nghiên cứu được triển khai trong phạm vi thời gian từ tháng 6 năm 2022 đến tháng 12 năm 2023. Đề tài mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc khi cung cấp các chỉ số đo lường thực nghiệm giúp doanh nghiệp dịch vụ số tối ưu hóa trải nghiệm khách hàng, đồng thời hỗ trợ địa phương đẩy nhanh tiến trình chuyển đổi số với mục tiêu đạt trên 80% người trưởng thành có tài khoản thanh toán điện tử.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Cơ sở lý thuyết của luận văn được xây dựng trên nền tảng tiến trình phát triển của các mô hình hành vi người dùng, bao gồm Thuyết hành động hợp lý (TRA) của Fishbein và Ajzen (1975), Thuyết hành vi dự định (TPB) của Ajzen (1991), Mô hình chấp nhận công nghệ (TAM) của Davis (1989), mô hình kết hợp C-TAM-TPB của Taylor và Todd (1995), và Thuyết kết hợp chấp nhận và sử dụng công nghệ mở rộng (UTAUT2) do Venkatesh và cộng sự phát triển năm 2012. Dịch vụ ví điện tử được chuẩn hóa pháp lý căn cứ theo Nghị định số 101/2012/NĐ-CP và Nghị định số 80/2016/NĐ-CP của Chính phủ về thanh toán không dùng tiền mặt.

Mô hình nghiên cứu đề xuất kế thừa từ công trình của Ajmera và Bhatt (2020) với 5 khái niệm cốt lõi:

• Chất lượng dịch vụ được cảm nhận (PSQ): Đánh giá mức độ tiện lợi, sự nhanh chóng khi phản hồi sự cố và tính ổn định của hệ thống với 3 biến quan sát.
• Sự tin tưởng được cảm nhận (PT): Mức độ an tâm về tính bảo mật thông tin và an toàn tài khoản thông qua 3 biến quan sát.
• Sự hài lòng được cảm nhận (PS): Mức độ thỏa mãn nhu cầu tiêu dùng và khả năng tiết kiệm chi phí với 3 biến quan sát.
• Lợi ích được cảm nhận (PB): Hiệu quả kinh tế, tính linh hoạt trong quản lý tiền bạc và giá trị ưu đãi khuyến mãi thông qua 4 biến quan sát.
• Ý định sử dụng (IU): Biến phụ thuộc đo lường mức độ sẵn sàng duy trì và giới thiệu người khác trải nghiệm ví MoMo gồm 4 biến quan sát.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định tính và định lượng. Dữ liệu sơ cấp được thu thập từ tháng 6 năm 2022 đến tháng 12 năm 2023 thông qua bảng hỏi trực tiếp kết hợp biểu mẫu khảo sát trực tuyến. Quy mô mẫu gồm 303 phản hồi hợp lệ từ người tiêu dùng tại tỉnh Bình Dương, thỏa mãn tỷ lệ tối thiểu 5 mẫu trên 1 biến quan sát theo tiêu chuẩn phân tích nhân tố đối với 17 biến đo lường trong mô hình. Phương pháp chọn mẫu thuận tiện có chọn lọc được áp dụng nhằm tiếp cận đa dạng nhóm đối tượng người đi làm, công nhân và sinh viên.

Toàn bộ dữ liệu được mã hóa và xử lý bằng phần mềm SPSS phiên bản 20.0. Quy trình kiểm định trải qua 4 giai đoạn logic: đánh giá độ tin cậy thang đo qua hệ số Cronbach's Alpha (điều kiện chấp nhận lớn hơn 0,60), phân tích nhân tố khám phá EFA (hệ số KMO từ 0,50 đến 1,00, tổng phương sai trích lớn hơn 50%, Eigenvalue lớn hơn 1,00), kiểm định hệ số tương quan Pearson và ước lượng mô hình hồi quy tuyến tính bội. Phương pháp hồi quy bội và phân tích phương sai ANOVA được lựa chọn vì tính ưu việt trong việc lượng hóa chính xác trọng số tác động riêng phần của từng nhân tố độc lập lên biến phụ thuộc trong môi trường quản trị kinh doanh.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Kết quả phân tích định lượng trên 303 mẫu khảo sát xác nhận toàn bộ 4 giả thuyết nghiên cứu từ H1 đến H4 đều đạt mức ý nghĩa thống kê (sig nhỏ hơn 0,05) và tác động cùng chiều đến ý định sử dụng ví MoMo:

• Chất lượng dịch vụ được cảm nhận (PSQ): Là nhân tố có tác động mạnh nhất đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo. Người dùng đánh giá rất cao tính dễ sử dụng, tốc độ xử lý tức thì và khả năng giải quyết lỗi giao dịch của MoMo so với 6 hình thức thanh toán trực tuyến phổ biến khác tại Việt Nam.
• Lợi ích được cảm nhận (PB): Giữ vị trí tác động mạnh thứ hai. Khả năng tối ưu hóa chi tiêu, chương trình tích lũy điểm thưởng và các mã giảm giá thanh toán hóa đơn điện nước giúp gia tăng rõ rệt tần suất mở ứng dụng.
• Sự hài lòng được cảm nhận (PS): Xếp vị trí thứ ba trong mô hình. Mức độ hài lòng của người dân Bình Dương đạt điểm đánh giá trung bình cao khi ví đáp ứng đầy đủ các dịch vụ công ích và mua sắm thường nhật.
• Sự tin tưởng được cảm nhận (PT): Tác động cùng chiều thấp nhất trong 4 nhân tố nhưng vẫn giữ vai trò nền tảng. Khi các rào cản về định danh tài khoản và xác thực 2 lớp được đảm bảo, người dùng sẵn sàng chuyển dịch các khoản chi tiêu định kỳ lên nền tảng số.

Thảo luận kết quả

Thứ tự tác động của các nhân tố tại Bình Dương có sự tương đồng nhất định nhưng cũng thể hiện nét đặc thù riêng khi đặt cạnh các công trình trước. Trong nghiên cứu của Ajmera và Bhatt (2020) tại Ấn Độ với mô hình giải thích được 74,8% mức độ biến thiên, sự tin tưởng là nhân tố chi phối mạnh nhất. Ngược lại, tại Bình Dương, chất lượng dịch vụ vươn lên dẫn đầu. Điều này được giải thích bởi đặc điểm dân cư của tỉnh có 79,87% sống tại đô thị công nghiệp, nhịp sống nhanh khiến người tiêu dùng đặt tiêu chí ổn định đường truyền, tốc độ quét mã QR tại quầy POS và sự tiện dụng lên hàng đầu. Kết quả này cũng bổ sung giá trị cho nghiên cứu của Trần Nhật Tân (2019) về ví Moca (mô hình giải thích 60% biến thiên) và nghiên cứu của Nguyen và cộng sự (2016) tại Hà Nội (mô hình giải thích 83,9% biến thiên).

Tính vững chắc của mô hình được kiểm chứng trực quan qua các đồ thị phân tích:

• Biểu đồ tần số phần dư chuẩn hóa Histogram: Đồ thị biểu diễn đường cong phân phối chuẩn hình chuông cân đối với giá trị trung bình Mean xấp xỉ bằng 0 và độ lệch chuẩn Std. Dev xấp xỉ bằng 1, chứng minh giả định phân phối chuẩn của phần dư không bị vi phạm.
• Đồ thị Normal P-P Plot: Các điểm quan sát phân bố tập trung bám sát đường chéo 45 độ, khẳng định sai số phân phối chuẩn hoàn toàn phù hợp với thực nghiệm.
• Biểu đồ phân tán Scatter Plot: Các giá trị phần dư phân tán ngẫu nhiên xung quanh trục tung và trục hoành trong khoảng từ âm 3 đến dương 3, không tạo thành hình phễu hay đường cong, bảo đảm tính đồng nhất phương sai và liên hệ tuyến tính.
• Bảng ma trận xoay nhân tố EFA: Trình bày rõ ràng 17 biến quan sát hội tụ vào 4 nhóm nhân tố độc lập và 1 nhóm nhân tố phụ thuộc với hệ số tải nhân tố Factor Loading đều vượt ngưỡng 0,55.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả thực nghiệm, 4 nhóm giải pháp chiến lược được đề xuất cho các bên liên quan:

• Tối ưu hóa hạ tầng kỹ thuật và tốc độ xử lý giao dịch: Ban Công nghệ MoMo cần nâng cấp hệ thống máy chủ đám mây, rút ngắn thời gian phản hồi giao dịch xuống dưới 2 giây và giảm tỷ lệ phát sinh lỗi gián đoạn hệ thống xuống dưới 0,01% trong quý 1 đến quý 2 năm 2024.
• Mở rộng hệ sinh thái liên kết ưu đãi tiêu dùng địa phương: Phòng Marketing MoMo cần phối hợp cùng các siêu thị, chuỗi cửa hàng tiện lợi và ban quản lý các khu công nghiệp tại Bình Dương triển khai chương trình hoàn tiền từ 5% đến 10% cho các hóa đơn tiện ích sinh hoạt, áp dụng liên tục trong chu kỳ 12 tháng.
• Nâng cấp hệ thống dịch vụ khách hàng đa kênh tự động: Bộ phận Chăm sóc khách hàng MoMo cần tích hợp trợ lý ảo AI thông minh 24/7 nhằm xử lý tự động 95% các yêu cầu tra soát giao dịch trong vòng 15 phút, hướng tới nâng chỉ số hài lòng khách hàng (CSAT) đạt trên 92% trước cuối năm 2024.
• Tăng cường an toàn sinh trắc học và phổ biến kiến thức tài chính số: Ban Quản trị rủi ro phối hợp cùng Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Bình Dương tổ chức các đợt tuyên truyền an toàn thông tin, triển khai xác thực khuôn mặt và mã OTP nâng cao cho hơn 50.000 công nhân tại các khu công nghiệp trọng điểm trong giai đoạn 2024 - 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn cung cấp nguồn tư liệu học thuật và ứng dụng kinh doanh giá trị cao cho 4 nhóm đối tượng:

• Nhà phát triển sản phẩm và nhà quản trị tiếp thị Fintech: Giúp các đơn vị cung cấp ví điện tử như MoMo, ZaloPay, Viettel Money thấu hiểu sâu sắc hành vi người dùng tại các vùng kinh tế công nghiệp, từ đó tối ưu hóa giao diện ứng dụng và thiết kế các chiến dịch kích cầu hiệu quả.
• Cơ quan quản lý nhà nước và Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh: Cung cấp bằng chứng thực nghiệm phục vụ việc hoạch định chính sách phổ cập thanh toán không dùng tiền mặt, hướng tới mục tiêu phát triển kinh tế số trên địa bàn tỉnh Bình Dương.
• Doanh nghiệp bán lẻ, chuỗi phân phối và tiểu thương: Nắm bắt tâm lý ưa chuộng thanh toán tiện lợi của người tiêu dùng để chủ động tích hợp cổng thanh toán MoMo tại các điểm bán lẻ, gia tăng doanh số và tối ưu chi phí quản lý tiền mặt.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Kinh tế: Là tài liệu tham khảo chuẩn mực về quy trình xây dựng khung lý thuyết UTAUT2, thiết kế thang đo Likert 5 mức độ và thực hành phân tích định lượng SPSS trong nghiên cứu hành vi tiêu dùng.

Câu hỏi thường gặp

Đề tài nghiên cứu này giải quyết vấn đề cốt lõi nào trong thực tiễn?
Nghiên cứu làm sáng tỏ các yếu tố thúc đẩy ý định sử dụng ví điện tử MoMo tại một thị trường công nghiệp đặc thù có hơn 2,5 triệu dân như Bình Dương, giải quyết bài toán mở rộng thị phần Fintech ngoài hai trung tâm lớn là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.

Tại sao chất lượng dịch vụ lại là yếu tố chi phối mạnh nhất đến người dùng Bình Dương?
Với 79,87% dân số sống tại khu vực đô thị và làm việc trong các khu công nghiệp, nhịp sống bận rộn khiến cư dân đặt ưu tiên cao nhất vào tốc độ giao dịch dưới 3 giây, ứng dụng mượt mà không lỗi kết nối và khả năng hỗ trợ tức thì khi gặp trục trặc nạp rút tiền.

Quy mô mẫu 303 có đảm bảo tính đại diện và độ tin cậy thống kê không?
Cỡ mẫu 303 hoàn toàn thỏa mãn tiêu chuẩn chọn mẫu của Hair và cộng sự (tỷ lệ tối thiểu 5 quan sát trên 1 biến cho 17 biến thang đo). Các chỉ số kiểm định đều đạt chuẩn với hệ số Cronbach's Alpha lớn hơn 0,70 và phân tích EFA giải thích hơn 50% phương sai trích.

Khung lý thuyết UTAUT2 được tác giả điều chỉnh như thế nào cho phù hợp với đề tài?
Tác giả đã kế thừa các thành phần cốt lõi của mô hình UTAUT2 kết hợp với nghiên cứu thực nghiệm của Ajmera và Bhatt (2020), tinh chỉnh thành 4 nhóm biến độc lập gồm Chất lượng dịch vụ, Sự tin tưởng, Sự hài lòng và Lợi ích cảm nhận để phản ánh chính xác hành vi tiêu dùng số.

Nhà quản trị MoMo cần ưu tiên hành động gì ngay sau kết quả nghiên cứu này?
Doanh nghiệp cần tập trung nguồn lực nâng cấp hạ tầng công nghệ bảo đảm tỷ lệ nghẽn mạng dưới 0,01%, đồng thời bắt tay với các nhà bán lẻ tại Bình Dương để tung ra các gói ưu đãi giảm giá trực tiếp 5% đến 10% nhằm giữ chân người dùng hiện hữu.

Kết luận

• Xác lập và kiểm định thành công mô hình nghiên cứu gồm 4 nhân tố tác động tích cực đến ý định sử dụng ví MoMo: Chất lượng dịch vụ, Lợi ích, Sự hài lòng và Sự tin tưởng.
• Xác nhận thực nghiệm trên 303 mẫu khảo sát cho thấy Chất lượng dịch vụ là nhân tố giữ vai trò quyết định mạnh mẽ nhất đến quyết định tiêu dùng số.
• Bổ sung cơ sở khoa học làm sáng tỏ khoảng trống nghiên cứu hành vi ứng dụng công nghệ tài chính tại các địa bàn công nghiệp hóa nhanh với tỷ lệ đô thị hóa đạt 79,87%.
• Đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp khả thi gắn liền với lộ trình công nghệ, chính sách tiếp thị và bảo mật an toàn thông tin giai đoạn 2024 - 2025.
• Khẳng định tính đúng đắn của việc áp dụng mô hình UTAUT2 trong việc lượng hóa các rào cản và động lực thúc đẩy kinh tế số tại Việt Nam.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là cung cấp bức tranh dữ liệu thực chứng khách quan, giúp các tổ chức Fintech định hình chiến lược sản phẩm lấy trải nghiệm khách hàng làm trung tâm. Trong giai đoạn 2024 - 2026, các hướng nghiên cứu tiếp theo nên mở rộng cỡ mẫu lên trên 1.000 quan sát, áp dụng kỹ thuật mô hình hóa cấu trúc tuyến tính PLS-SEM và thực hiện phân tích so sánh liên tỉnh giữa Bình Dương, Đồng Nai và Thành phố Hồ Chí Minh. Các doanh nghiệp cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán hãy nhanh chóng ứng dụng các hàm ý quản trị này để nâng tầm trải nghiệm thanh toán số cho người dân Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan về đề tài nghiên cứu “Chương này giới thiệu một cách tổng quan về đề tài nghiên cứu, đồng thời trình bày lý do lựa chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu, đối tượng, phạm vi của nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu và kết cấu của bài.” “Chương 2: Cơ sở lý thuyết về và mô hình nghiên cứu “Chương này trình bày các khái niệm về ví điện tử và cơ sở lý thuyết liên quan đến ý định sử dụng ví điện tử. Chương này cũng giới thiệu một số mô hình lý thuyết liên quan đến các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử, lý thuyết hành động hợp lý, lý thuyết hành vi có kế hoạch, lý thuyết nhận thức rủi ro, lý thuyết thống nhất về chấp nhận và sử dụng công nghệ mở rộng (UTAUT2). Đồng thời, tác giả cũng lược khảo các nghiên cứu trước đây có liên quan đến ý định sử dụng ví điện tử.” “Chương 3: Phương pháp nghiên cứu “Chương này tác giả trình bày các bước trong quy trình nghiên cứu bao gồm: Quy trình nghiên cứu, xây dựng thang đo, quy trình nghiên cứu, phương pháp xác định mẫu nghiên cứu. Qua đó, giúp tác giả xây dựng mô hình nghiên cứu chính thức, thang đo các yếu tố trong mô hình hoàn chỉnh, cũng như xác định số lượng mẫu phù hợp để phục vụ cho việc nghiên cứu định lượng.” “Chương 4: Kết quả nghiên cứu “Chương này giới thiệu tổng quan về ví điện tử MoMo, trình bày và giải thích các kết quả của nghiên cứu, mô tả mẫu khảo sát, kiểm định độ tin cậy Cronbach's Alpha, phân tích nhân tố khám phá EFA, phân tích hồi quy tuyến tính bội các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của người tiêu dùng tại tỉnh Bình Dương.

Từ đó, thiết lập mô hình hồi quy và kiểm định các giả thuyết nghiên cứu đã đề ra.” “Chương 5: Hàm ý quản trị và kết luận 7 “Trình bày các kết quả nghiên cứu từ đó rút ra cái nhìn tổng quan về các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương để trả lời cho các câu hỏi nghiên cứu. Nêu ra những hạn chế của nghiên cứu cũng như đề xuất các hàm ý quản trị nhằm khuyến khích ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương.” Tóm tắt chương 1: Trong bối cảnh thị trường ví điện tử và thương mại điện tử đang phát triển mạnh mẽ tại các thành phố lớn như Hồ Chí Minh và Hà Nội. Đặc biệt, trong bối cảnh hoạt động thương mại truyền thống gặp nhiều khó khăn dưới tác động của dịch Covid-19. Các nghiên cứu hiện tại tập trung chủ yếu ở các thành phố lớn, dẫn đến sự khác biệt rõ rệt giữa các bối cảnh nghiên cứu khác nhau.

Mục tiêu của tác giả là đề xuất các hàm ý quản trị nhằm giúp các nhà quản trị ví điện tử MoMo có cái nhìn cụ thể hơn về chất lượng dịch vụ, từ đó cải tiến và mang lại trải nghiệm tốt nhất cho người dân tại tỉnh Bình Dương. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 2. Các khái niệm về ví điện tử và ý định sử dụng ví điện tử 2. Khái niệm về ví điện tử “Dịch vụ ví điện tử được định nghĩa tại Điều 4 của Nghị định 101/2012/NĐ- CP bổ sung tại Khoản 1, Điều 1 của Nghị định 80/2016/NĐ-CP về thanh toán không dùng tiền mặt như sau: Dịch vụ ví Điện tử là một dịch vụ cung cấp cho khách hàng một tài khoản điện tử được xác định thông qua các thiết bị lưu trữ thông tin (như chip điện tử, thẻ sim điện thoại di động, máy tính) do các nhà cung cấp dịch vụ trung gian thanh toán tạo ra, cho phép lưu giữ một giá trị tiền tệ được bảo đảm bằng giá trị tiền gửi tương đương với số tiền chuyển từ tài khoản thanh toán của khách hàng tại ngân hàng đến tài khoản bảo đảm thanh toán của nhà cung cấp ứng dụng dịch vụ ví điện tử theo tỷ lệ 1:1.” Ví điện tử là các ứng dụng di động cho phép người dùng thực hiện các giao dịch không sử dụng tiền mặt trong cửa hàng và trực tuyến bằng cách sử dụng điện thoại thông minh hoặc đồng hồ thông minh, thay vì mang theo các thẻ tín dụng hoặc thẻ ghi nợ cùng việc lưu giữ giấy tờ tùy thân.

“Theo Aji và Adawiyah (2022), ví điện tử là một dạng thẻ điện tử có thể được sử dụng để thực hiện các giao dịch trực tuyến bằng cách sử dụng máy tính hoặc điện thoại thông minh. Nó hoạt động tương tự như một thẻ tín dụng hoặc thẻ ghi nợ, để thực hiện giao dịch một ví điện tử phải liên kết với một tài khoản ngân hàng hợp lệ theo Kumar và cộng sự (2019). Thông thường, ví điện tử tồn tại dưới dạng ứng dụng trên điện thoại di động, nhưng cũng có thể tồn tại dưới dạng phần mềm trên cửa sổ hiển thị chính của máy tính cá nhân. Trong các ví điện thoại di động, người tiêu dùng có thể lưu trữ thông tin cá nhân và tài chính của họ, lịch sử mua sắm và lịch sử thanh toán, và sử dụng thông tin thanh toán của mình cho các giao dịch khác nhau như thanh toán hóa đơn, chuyển tiền, thanh toán mua sắm và đặt vé.

Nhiều ví điện thoại di động hiện nay sử dụng xác thực hai yếu tố, xác minh danh tính của người dùng bằng hai cách khác nhau. Ví điện tử thay thế cho các thẻ truyền thống và cho phép thêm các dịch vụ gia tăng, tùy thuộc vào chủ sở hữu, ứng dụng di động là hình thức phổ biến nhất của ví điện tử nhờ tính linh hoạt và di 1 động. So với việc sử dụng hệ thống ví truyền thống, ví điện tử không chỉ tiện lợi hơn mà còn an toàn hơn. Người dùng có thể tránh việc mang theo ví đựng tiền mặt, tránh được rủi ro trộm cắp.

Hệ sinh thái của dịch vụ ví điện tử bao gồm ba thành phần chính: Nhà cung cấp dịch vụ mạng, người dùng và nền tảng công nghệ kết nối, trong đó khách hàng (người tiêu dùng) luôn được xem là trọng tâm. Nhà cung cấp dịch vụ ví sẽ hợp tác với ngân hàng để quản lý tiền của khách hàng. Nhờ đối tác này, ngân hàng sẽ tiết kiệm được thời gian quản lý các giao dịch thanh toán từ thẻ của khách hàng, vì nhà cung cấp dịch vụ ví sẽ xử lý những giao dịch này. Ý định sử dụng “Thuyết hành động hợp lý TRA (Theory of Reasoned Action) được phát triển bởi Ajzen và Fishbein vào cuối những năm 60 của thế kỷ 20 và sau đó được điều chỉnh và mở rộng trong những năm thập niên 70 là một trong những lý thuyết quan trọng nhất về nghiên cứu ý định hành vi.

Lý thuyết này chỉ ra rằng ý định hành vi là yếu tố đóng vai trò quan trọng nhất trong việc dự đoán hành vi tương lai. Ý định hành vi của một người được đánh giá dựa trên hai yếu tố chính: thái độ và chuẩn chủ quan. Sau đó vào năm 1985 Davis đã giới thiệu mô hình chấp nhận công nghệ (TAM - Technology Acceptance Model) để giải thích các yếu tố tác động đến sự chấp nhận công nghệ và hành vi của người sử dụng công nghệ. Mô hình TAM khám phá mối quan hệ và tác động giữa nhận thức về tính dễ sử dụng và nhận thức về tính hữu ích đối với thái độ và từ đó tác động đến ý định và hành vi của người sử dụng trong việc chấp nhận công nghệ thông tin.

Ý định hành vi được xem như một bước quan trọng và trực tiếp dẫn đến hành vi sử dụng công nghệ trong mô hình TAM. Bên cạnh đó, nghiên cứu của Zhang và cộng sự vào năm 2012 đã xác định rằng ý định sử dụng là một khía cạnh quan trọng trong nghiên cứu về hành vi tiêu dùng và cũng là yếu tố chủ chốt quyết định hành vi tiêu dùng thực tế. Do đó, nghiên cứu này tập trung vào việc xem xét các yếu tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong ngữ cảnh tiêu dùng của cư dân tại tỉnh Bình Dương. Ý định sử dụng ví điện tử Các tác giả đã đưa ra nhiều định nghĩa về ý định hành vi, tạo nên một khung lý thuyết đa dạng.

Ajzen (1988) định nghĩa ý định hành vi như khả năng chủ quan của con người để dự định đạt được trong một khoảng thời gian xác định. Tirtiroglu và Elbeck (2008) mô tả ý định hành vi như sự sẵn lòng của khách hàng để sử dụng một sản phẩm cụ thể. Zhao và Othman (2010) xem xét ý định hành vi như quá trình hành động mà cá nhân muốn thực hiện. Ajzen và cộng sự (1975) định ý định hành vi như khả năng đo lường ý định của một cá nhân để thực hiện một hành vi cụ thể hoặc như sự cảm xúc tích cực hoặc tiêu cực đối với việc thực hiện một hành vi mục tiêu.

Ý định hành vi thường liên quan đến sự khuynh hướng của cá nhân và cho biết liệu họ sẽ sử dụng một công nghệ mới hay không theo Latupeirissa và cộng sự (2020). Mức độ sử dụng công nghệ có thể được dự đoán từ việc cá nhân tham gia vào công nghệ theo nghiên cứu của Davis (1989). Nghiên cứu của Peña- García và cộng sự (2020) đã chứng minh rằng ý định hành vi có ảnh hưởng tích cực đến việc sử dụng công nghệ. Dựa trên nghiên cứu này, có thể kết luận rằng ý định hành vi có khả năng tạo ra tác động tích cực đối với việc sử dụng ví điện tử trong tương lai.

Theo Ajzen (2011) ý định có thể được xem như một tập hợp các yếu tố động cơ có tác động lên hành vi của từng cá nhân. Những yếu tố này phản ánh mức độ sẵn sàng và nỗ lực mà mỗi cá nhân sẽ bỏ ra để thực hiện hành vi. Trong nghiên cứu này, tác giả đã sử dụng định nghĩa của Ajzen (2011) làm cơ sở để đánh giá ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương. Đồng thời, tác giả cũng đã xác nhận rằng ý định sử dụng ví điện tử MoMo trong tiêu dùng của người dân tại tỉnh Bình Dương bao gồm những yếu tố động cơ có tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của mỗi cá nhân.

Như vậy ý định sử dụng ví điện tử MoMo đóng vai trò quan trọng để đánh giá hành vi của khách hàng trong tương lai.