Luận văn: Nghiên cứu xác định kháng sinh meropenem bằng dung dịch nano vàng - ĐH KHTN Hà Nội

Nghiên cứu xác định kháng sinh meropenem bằng phương pháp quang học với dung dịch nano vàng, mang lại tiềm năng ứng dụng trong y học.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hà Thu
• Người hướng dẫn: Pgs. Phạm Thị Ngọc Mai
• Trường học: Trường Đại học Khoa học Tự nhiên
• Chuyên ngành: Hóa phân tích
• Đề tài: Nghiên cứu xác định kháng sinh meropenem bằng phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ khoa học
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Tổng quan về kháng sinh
• 1.2. Đại cương về nhóm kháng sinh carbapenem
• 1.3. Cấu trúc hóa học
• 1.4. Phổ tác dụng của carbapenem
• 1.5. Đánh giá xu hướng sử dụng kháng sinh carbapenem
• 1.6. Dược lý và cơ chế tác dụng
• 1.7. Các phương pháp xác định meropenem
• 1.7.1. Phương pháp sắc ký
• 1.7.2. Phương pháp điện hóa
• 1.7.3. Phương pháp điện di mao quản
• 1.8. Giới thiệu về vật liệu vàng nano và ứng dụng
• 1.8.1. Vật liệu vàng nano
• 1.8.2. Tính chất quang của hạt nano vàng
• 1.8.3. Công nghệ sản xuất hạt nano vàng
• 1.8.4. Ứng dụng của hạt nano vàng
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC NGHIỆM
• 2.1. Đối tượng, mục tiêu và nội dung nghiên cứu
• 2.2. Nội dung nghiên cứu
• 2.3. Hóa chất, dụng cụ và thiết bị
• 2.4. Dụng cụ và thiết bị
• 2.5. Phương pháp nghiên cứu
• 2.5.1. Phương pháp chế tạo hạt nano vàng
• 2.5.2. Phương pháp hấp thụ phân tử UV-Vis xác định hàm lượng meropenem sử dụng hạt nano vàng
• 2.5.3. Phương pháp kính hiển vi điện tử truyền qua TEM
• 2.5.4. Đánh giá độ tin cậy của phương pháp
• 2.6. Quy trình thực nghiệm
• 2.6.1. Chuẩn bị tổng hợp dung dịch nano vàng
• 2.6.2. Tối ưu hóa điều kiện phân tích
• 2.6.3. Thẩm định phương pháp phân tích
• 2.6.4. Định lượng meropenem trong mẫu thực tế
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Khảo sát đặc trưng của dung dịch nano vàng
• 3.1.1. Khảo sát hình thái bề mặt qua ảnh TEM
• 3.1.2. Khảo sát đặc tính hấp thụ cộng hưởng bề mặt bằng phổ hấp thụ phân tử UV-VIS
• 3.2. Khảo sát các điều kiện xác định meropenem bằng dung dịch nano vàng
• 3.2.1. Ảnh hưởng của pH
• 3.2.2. Ảnh hưởng của nồng độ muối NaCl
• 3.2.3. Ảnh hưởng của nồng độ dung dịch nano vàng
• 3.2.4. Ảnh hưởng của thời gian
• 3.2.5. Ảnh hưởng của nồng độ meropenem
• 3.3. Đánh giá phương pháp phân tích xác định meropenem bằng dung dịch nano vàng
• 3.3.1. Xác định khoảng tuyến tính
• 3.3.2. Xây dựng phương trình đường chuẩn
• 3.3.3. Xác định giới hạn phát hiện (LOD) và giới hạn định lượng (LOQ)
• 3.3.4. Xác định độ đúng và độ lặp lại
• 3.4. Ứng dụng xác định meropenem trong mẫu thực tế
• 3.4.1. Khảo sát ảnh hưởng của nền mẫu
• 3.4.2. Đánh giá phương pháp phân tích trên nền mẫu thuốc
• 3.4.3. Ứng dụng xác định mẫu thực tế
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu kháng sinh meropenem và nano vàng

Kháng sinh meropenem là một trong những loại kháng sinh mạnh nhất hiện nay, thuộc nhóm carbapenem, có khả năng điều trị nhiều loại nhiễm khuẩn nghiêm trọng. Việc xác định hàm lượng meropenem trong dược phẩm và dịch sinh học là rất quan trọng để đánh giá hiệu quả điều trị. Phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng đã được nghiên cứu và chứng minh có hiệu quả trong việc xác định kháng sinh này. Nano vàng có khả năng thay đổi màu sắc khi có mặt meropenem, tạo điều kiện thuận lợi cho việc phân tích.

1.1. Kháng sinh meropenem và vai trò trong y học

Meropenem có phổ tác dụng rộng, hiệu quả trong điều trị nhiễm khuẩn do vi khuẩn Gram âm và Gram dương. Kháng sinh này hoạt động bằng cách phá vỡ cấu trúc thành tế bào vi khuẩn, từ đó tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh. Việc xác định chính xác hàm lượng meropenem trong mẫu là cần thiết để đảm bảo hiệu quả điều trị.

1.2. Dung dịch nano vàng và ứng dụng trong phân tích

Dung dịch nano vàng có tính chất quang học đặc biệt, cho phép phát hiện sự hiện diện của meropenem thông qua hiện tượng cộng hưởng plasmon bề mặt. Phương pháp này không chỉ đơn giản mà còn tiết kiệm chi phí, giúp nâng cao độ nhạy và độ chính xác trong việc xác định kháng sinh.

II. Thách thức trong việc xác định kháng sinh meropenem

Mặc dù có nhiều phương pháp để xác định kháng sinh meropenem, nhưng các phương pháp hiện tại như sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) và điện di mao quản đều có nhược điểm như chi phí cao và yêu cầu thiết bị phức tạp. Điều này tạo ra thách thức lớn trong việc phát triển các phương pháp phân tích mới, hiệu quả và tiết kiệm hơn.

2.1. Nhược điểm của các phương pháp hiện tại

Các phương pháp như HPLC và điện di mao quản thường yêu cầu thiết bị đắt tiền và hóa chất phức tạp. Điều này không chỉ làm tăng chi phí mà còn gây khó khăn trong việc áp dụng rộng rãi trong các cơ sở y tế.

2.2. Nhu cầu cấp thiết về phương pháp mới

Với sự gia tăng của vi khuẩn kháng thuốc, nhu cầu về các phương pháp xác định kháng sinh hiệu quả và tiết kiệm là rất cần thiết. Phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng có thể đáp ứng được nhu cầu này.

III. Phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng để xác định meropenem

Phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng để xác định kháng sinh meropenem đã được nghiên cứu và phát triển. Phương pháp này dựa trên hiện tượng cộng hưởng plasmon bề mặt, cho phép phát hiện sự thay đổi màu sắc của dung dịch khi có mặt meropenem. Điều này giúp nâng cao độ nhạy và độ chính xác trong việc xác định hàm lượng kháng sinh.

3.1. Nguyên lý hoạt động của phương pháp quang học

Phương pháp quang học dựa trên hiện tượng cộng hưởng plasmon bề mặt (SPR) của nano vàng. Khi meropenem có mặt, màu sắc của dung dịch nano vàng sẽ thay đổi, từ đó cho phép xác định hàm lượng kháng sinh một cách chính xác.

3.2. Quy trình thực hiện phương pháp

Quy trình thực hiện bao gồm việc chuẩn bị dung dịch nano vàng, tối ưu hóa các điều kiện phân tích như pH, nồng độ muối và thời gian phản ứng. Các bước này đảm bảo độ chính xác và độ nhạy cao trong việc xác định meropenem.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng có khả năng xác định kháng sinh meropenem với độ nhạy và độ chính xác cao. Phương pháp này đã được áp dụng để phân tích hàm lượng meropenem trong một số mẫu dược phẩm hiện có trên thị trường, cho thấy tính khả thi và hiệu quả của nó.

4.1. Đánh giá độ nhạy và độ chính xác của phương pháp

Kết quả cho thấy phương pháp quang học có độ nhạy cao, với giới hạn phát hiện (LOD) và giới hạn định lượng (LOQ) thấp. Điều này cho phép phát hiện hàm lượng meropenem trong các mẫu phức tạp.

4.2. Ứng dụng trong phân tích mẫu thực tế

Phương pháp đã được áp dụng để xác định hàm lượng meropenem trong các mẫu thuốc, cho thấy tính khả thi và hiệu quả trong việc kiểm tra chất lượng dược phẩm.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của nghiên cứu

Nghiên cứu xác định kháng sinh meropenem bằng phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng đã mở ra hướng đi mới trong việc phân tích kháng sinh. Phương pháp này không chỉ đơn giản, tiết kiệm mà còn có độ nhạy và độ chính xác cao, hứa hẹn sẽ được áp dụng rộng rãi trong tương lai.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Phương pháp quang học sử dụng dung dịch nano vàng đã chứng minh được hiệu quả trong việc xác định kháng sinh meropenem, mở ra cơ hội cho các nghiên cứu tiếp theo.

5.2. Triển vọng phát triển phương pháp mới

Nghiên cứu có thể được mở rộng để phát triển các phương pháp phân tích khác, sử dụng nano vàng hoặc các vật liệu mới, nhằm nâng cao độ nhạy và độ chính xác trong việc xác định các loại kháng sinh khác.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Sự gia tăng của vi khuẩn kháng kháng sinh đang tạo ra thách thức y tế toàn cầu nghiêm trọng. Theo thống kê của Cơ quan Quản lý Dược phẩm Châu Âu (EMA), mỗi năm có khoảng 25.000 trường hợp tử vong do vi khuẩn đa kháng thuốc, gây ra gánh nặng kinh tế vượt mức 1,5 tỷ Euro mỗi năm. Tại Việt Nam, khảo sát giai đoạn 2012-2016 tại Bệnh viện Bạch Mai cho thấy số liều xác định trong ngày (DDD/100 ngày nằm viện) của nhóm kháng sinh carbapenem đã tăng gấp đôi trong vòng 5 năm. Trong đó, meropenem là hoạt chất kháng sinh thế hệ mới được chỉ định ưu tiên cho các ca nhiễm khuẩn nặng, nhiễm trùng huyết và viêm màng não với tỷ lệ nhạy cảm điều trị cao. Tuy nhiên, tỷ lệ vi khuẩn giảm nhạy cảm với meropenem cũng đã chạm mức 62% ở các khoa hồi sức tích cực.

Vấn đề đặt ra là việc kiểm soát và định lượng chính xác hàm lượng meropenem trong chế phẩm dược phẩm cũng như dịch sinh học đòi hỏi các phương pháp phân tích nhanh, nhạy và tiết kiệm chi phí. Các phương pháp truyền thống như sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC-UV, HPLC-DAD), sắc ký lỏng ghép khối phổ (LC-MS/MS) hay điện di mao quản (CZE) tuy có độ chính xác cao nhưng đòi hỏi trang thiết bị đắt tiền, quy trình xử lý mẫu phức tạp và sử dụng nhiều dung môi hữu cơ độc hại.

Mục tiêu của luận văn là nghiên cứu, phát triển và thẩm định phương pháp quang phổ hấp thụ phân tử UV-Vis sử dụng dung dịch hạt nano vàng (AuNPs) để định lượng meropenem. Nghiên cứu được thực hiện tại Hà Nội trong năm 2019, ứng dụng trực tiếp trên các mẫu thuốc tiêm thương mại. Giải pháp quang học này mang lại ý nghĩa thực tiễn lớn khi rút ngắn thời gian phân tích xuống dưới 20 phút, giảm chi phí kiểm nghiệm hơn 70% và đạt độ lặp lại cao với hệ số biến thiên RSD dưới 5,0%.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng trên nền tảng lý thuyết quang học plasmon và hóa học bề mặt của vật liệu nano kim loại:

• Hiện tượng cộng hưởng plasmon bề mặt cục bộ (LSPR) và Thuyết tán xạ Mie: Các electron tự do trên bề mặt hạt nano vàng dao động cộng hưởng với sóng điện từ của ánh sáng tới, tạo ra dải hấp thụ quang đặc trưng trong vùng khả kiến ở bước sóng khoảng 520 nm, làm cho dung dịch có màu đỏ rượu vang nguyên bản.
• Cơ chế phát triển mầm và tương tác phối vị Au-S: Phân tử meropenem ($C_{15}H_{25}N_3O_5S$, khối lượng phân tử 383,46 g/mol) chứa nhóm thiol/thio (-S-) có ái lực liên kết hóa học cực mạnh với vàng kim loại. Khi xâm nhập vào dung dịch, meropenem thế chỗ các ion citrate tích điện âm bao bọc quanh hạt nano vàng, làm suy giảm lực đẩy tĩnh điện giữa các hạt.
• Định luật quang phổ Bouguer-Lambert-Beer: Ứng dụng phương trình $A = \varepsilon \cdot l \cdot C$ kết hợp tỷ lệ hấp thụ quang phân tử kép $A_{660}/A_{520}$ để xác định định lượng nồng độ kháng sinh dựa trên mức độ chuyển đổi màu từ đỏ sang xanh lam khi hạt keo nano co cụm lại.

Phương pháp nghiên cứu

• Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu: Nghiên cứu thu thập 7 mẫu thuốc tiêm bột đông khô chứa meropenem đang lưu hành trên thị trường Hà Nội từ các nhà sản xuất quốc tế và trong nước (AstraZeneca, Demo S.A, Facta Farmaceutical, Medochemie, Fresenius Kabi Bidiphar) với các hàm lượng 500 mg/lọ và 1,0 g/lọ. Phương pháp lấy mẫu có chủ đích đại diện cho các biệt dược phổ biến tại các cơ sở điều trị.
• Quy trình tổng hợp và phân tích:
  • Hạt nano vàng hình cầu được tổng hợp bằng phương pháp khử hóa học Turkevich: đun sôi 50,00 mL dung dịch $HAuCl_4 \cdot 3H_2O$ 0,50 mM và khử bằng 5,00 mL dung dịch natri citrate 38,8 mM (0,67%) ở nhiệt độ sôi trong 10 phút.
  • Hình thái và kích thước hạt keo nano được phân tích kiểm chứng qua kính hiển vi điện tử truyền qua (TEM).
  • Phổ hấp thụ quang phân tử được ghi nhận trên máy quang phổ UV-Vis Shimadzu 1601 PC trong dải bước sóng 400-800 nm, sử dụng cuvet thạch anh 1,0 cm.
• Lý do lựa chọn phương pháp: Kỹ thuật trắc quang UV-Vis kết hợp AuNPs loại bỏ hoàn toàn nhu cầu dùng pha động hữu cơ đắt tiền, không cần dẫn xuất hóa phân tử, thao tác đơn giản tại nhiệt độ phòng và dễ dàng triển khai trên các thiết bị quang phổ thông dụng tại mọi phòng thí nghiệm chuẩn ISO/IEC 17025.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

• Đặc trưng hạt nano và hiệu ứng biến đổi màu: Ảnh chụp hiển vi TEM chứng minh các hạt nano vàng tổng hợp được có dạng hình cầu đồng đều, kích thước phân tán hẹp trong khoảng 13-15 nm. Dung dịch nano vàng ban đầu có đỉnh hấp thụ plasmon đơn tại 520 nm (màu đỏ). Khi thêm meropenem, hiện tượng tập hợp hạt xảy ra tức thì, làm suy giảm độ hấp thụ tại 520 nm và hình thành đỉnh hấp thụ mới rõ rệt tại 660 nm, dịch chuyển màu dung dịch sang xanh lam.
• Tối ưu hóa các thông số đo quang: Các điều kiện phản ứng tối ưu được xác lập chính xác gồm: môi trường pH = 4,0; thể tích dung dịch muối NaCl 1,0 M bổ sung là 160 µL (trong tổng thể tích 10,0 mL); thể tích dung dịch AuNPs là 5,00 mL; thời gian ổn định màu phản ứng là 17 phút ở nhiệt độ phòng.
• Hiệu năng và độ tin cậy của phương pháp: Đường chuẩn biểu diễn tương quan giữa tỷ lệ độ hấp thụ quang $A_{660}/A_{520}$ và nồng độ meropenem đạt độ tuyến tính cao với hệ số xác định $R^2 > 0,99$. Giới hạn phát hiện (LOD) và giới hạn định lượng (LOQ) đạt mức nồng độ micromol, đáp ứng yêu cầu kiểm nghiệm hàm lượng hoạt chất. Độ lặp lại trong ngày và khác ngày đều cho hệ số biến thiên RSD < 5,0%, độ thu hồi mẫu đạt từ 95,0% đến 105,0%.
• Khả năng kháng nhiễu từ tá dược: Các chất phụ gia thường gặp trong thuốc tiêm như tá dược đệm $Na_2CO_3$ và các loại đường (glucozo, saccarozo, lactozo) ở nồng độ khảo sát $10^{-4}$ đến $10^{-3}$ µg/mL đều tạo sai số tương đối $S% < 10,0%$, chứng minh nền mẫu không gây ảnh hưởng cản trở đến phép đo.

Thảo luận kết quả

Cơ chế dịch chuyển phổ hấp thụ được làm sáng tỏ bởi sự tương tác đặc hiệu giữa nguyên tử lưu huỳnh trong nhóm thiol của meropenem với bề mặt vàng nano, phá vỡ lớp vỏ hydrat hóa và điện tích âm citrate. Dữ liệu thực nghiệm có thể được mô hình hóa trực quan qua phổ hấp thụ đa bước sóng UV-Vis dạng chồng phổ (overlay spectra) thể hiện sự suy giảm đỉnh 520 nm song hành cùng sự tăng trưởng đỉnh 660 nm theo nồng độ chất phân tích.

Khi so sánh tương quan với phương pháp đối chứng tiêu chuẩn HPLC-DAD trên 7 mẫu dược phẩm thực tế (Meronem, Merugold, Medozopen, Meropenem Kabi), kết quả hàm lượng xác định bằng phương pháp UV-Vis AuNPs cho độ lệch sai số dưới 3,5% so với nhãn công bố. Điều này khẳng định phương pháp quang học hạt nano vàng hoàn toàn có thể thay thế sắc ký trong phân tích kiểm soát chất lượng thuốc xuất xưởng với tốc độ nhanh hơn gấp 3 lần và tiết kiệm hơn 80% chi phí vận hành.

Đề xuất và khuyến nghị

• Chuẩn hóa quy trình kiểm tra chất lượng (QC) tại các nhà máy dược phẩm: Đề xuất các phòng kiểm nghiệm áp dụng quy trình trắc quang AuNPs để kiểm tra độ đồng đều hàm lượng meropenem trong vòng 6 tháng tới, giúp giảm 60% thời gian chờ giải phóng lô thuốc và cắt giảm 100% dung môi hữu cơ độc hại như methanol hay acetonitrile.
• Mở rộng nghiên cứu trên nền mẫu dịch sinh học: Khuyến nghị các viện nghiên cứu phát triển thêm bước tiền xử lý loại bỏ protein huyết tương bằng kỹ thuật siêu lọc hoặc kết tủa nhẹ để ứng dụng phương pháp này định lượng meropenem trong máu bệnh nhân, hướng tới mục tiêu LOD dưới 0,1 µg/mL trong lộ trình 2024-2026.
• Thương mại hóa bộ kit thử nhanh quang học tại chỗ: Doanh nghiệp sản xuất vật tư y tế phối hợp cùng nhóm nghiên cứu đóng gói dung dịch keo AuNPs cùng dung dịch chuẩn thành kit kiểm nghiệm nhanh dạng que thử hoặc kit so màu bỏ túi, phục vụ đánh giá thuốc thật/giả tại hiện trường với thời gian cho kết quả dưới 10 phút.
• Tối ưu hóa quản lý sử dụng kháng sinh trong bệnh viện: Hội đồng Thuốc và Điều trị tại các bệnh viện tuyến trung ương cần ứng dụng các công cụ phân tích nồng độ thuốc nhanh để giám sát phác đồ điều trị meropenem theo chỉ số DDD, bảo đảm hơn 85% bệnh nhân nặng được chuẩn hóa liều dùng chính xác và ngăn ngừa nguy cơ đột biến kháng thuốc.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Học viên cao học, nghiên cứu sinh và giảng viên Hóa phân tích - Hóa dược: Nắm bắt phương pháp luận tổng hợp vật liệu nano vàng, cơ chế quang học plasmon LSPR và kỹ thuật thẩm định phương pháp phân tích theo hướng dẫn quốc tế ICH/AOAC.
• Chuyên viên kiểm nghiệm chất lượng tại các nhà máy sản xuất thuốc: Sử dụng các dữ liệu tối ưu hóa và quy trình thực nghiệm để xây dựng tiêu chuẩn cơ sở, cải tiến quy trình kiểm nghiệm thành phẩm thuốc tiêm đông khô.
• Cán bộ nghiên cứu tại các Viện Kiểm nghiệm Thuốc và Trung tâm Giám định: Tham khảo giải pháp kỹ thuật xanh thay thế HPLC, tiết kiệm ngân sách kiểm nghiệm mẫu giám sát thị trường trên diện rộng.
• Dược sĩ lâm sàng và kỹ thuật viên xét nghiệm y tế: Hiểu rõ đặc tính lý hóa, độ ổn định của phân tử meropenem trong dung dịch và tiềm năng ứng dụng cảm biến nano trong theo dõi nồng độ thuốc điều trị (TDM).

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ chế nào khiến dung dịch nano vàng chuyển từ màu đỏ sang màu xanh khi có mặt meropenem?
Dung dịch nano vàng bền vững có dải hấp thụ LSPR ở 520 nm tạo màu đỏ. Phân tử meropenem chứa nguyên tử lưu huỳnh có ái lực rất cao với bề mặt vàng, tạo liên kết cộng hóa trị Au-S, làm mất cân bằng điện tích âm citrate bảo vệ. Các hạt vàng kết tụ lại gần nhau, làm biến đổi tính chất plasmon và tạo đỉnh hấp thụ mới ở bước sóng dài hơn (660 nm), khiến dung dịch chuyển sang màu xanh lam.

2. Phương pháp trắc quang AuNPs có ưu thế gì vượt trội so với kỹ thuật sắc ký HPLC truyền thống?
Phương pháp nano vàng không cần sử dụng hệ thống máy móc phức tạp trị giá hàng tỷ đồng, không dùng dung môi hữu cơ đắt tiền và độc hại, không yêu cầu cột tách pha đảo. Thời gian chuẩn bị và đo mẫu chỉ mất khoảng 17 phút so với hàng giờ đồng hồ của sắc ký, trong khi vẫn đạt độ chính xác cao với sai số dưới 3,5%.

3. Thành phần phụ gia natri cacbonat ($Na_2CO_3$) có sẵn trong lọ thuốc tiêm có gây sai lệch kết quả không?
Không. Nghiên cứu đã tiến hành thử nghiệm khảo sát ảnh hưởng của $Na_2CO_3$ ở nhiều dải nồng độ khác nhau. Kết quả cho thấy sai số tương đối $S%$ luôn duy trì ở mức dưới 10,0%, nằm trong khoảng cho phép của phân tích kiểm nghiệm và không gây nhiễu tín hiệu quang.

4. Vì sao pH tối ưu của phản ứng đo quang meropenem bằng AuNPs lại được chọn là pH = 4,0?
Tại pH = 4,0, mức độ proton hóa và cấu trúc phân tử của meropenem tạo điều kiện thuận lợi nhất để liên kết với bề mặt AuNPs, thúc đẩy sự kết tụ hạt diễn ra có kiểm soát và đạt tỷ lệ độ hấp thụ $A_{660}/A_{520}$ nhạy nhất, ổn định nhất.

5. Hạt nano vàng tổng hợp theo phương pháp Turkevich có thời hạn bảo quản bao lâu?
Dung dịch keo nano vàng sau khi tổng hợp đạt kích thước 13-15 nm, nếu được bảo quản kín trong chai lọ sạch ở nhiệt độ 4 °C trong tủ lạnh chuyên dụng thì độ bền quang học và tính đơn phân tán được duy trì ổn định từ 3 đến 4 tuần.

Kết luận

• Luận văn đã tổng hợp thành công hạt nano vàng hình cầu đơn phân tán kích thước 13-15 nm bằng phương pháp Turkevich thân thiện môi trường với đỉnh cộng hưởng plasmon bề mặt tại bước sóng 520 nm.
• Làm sáng tỏ cơ chế cảm biến quang học dựa trên tương tác tạo liên kết phối vị Au-S giữa meropenem và hạt nano vàng, gây hiện tượng tập hợp hạt và dịch chuyển đỉnh hấp thụ sang 660 nm.
• Thiết lập bộ thông số phân tích tối ưu hoàn chỉnh gồm môi trường pH = 4,0, thời gian ổn định 17 phút, nồng độ muối NaCl thích hợp và chứng minh độ tin cậy cao với $R^2 > 0,99$, RSD < 5,0%, độ thu hồi đạt 95,0% - 105,0%.
• Định lượng thành công hoạt chất kháng sinh trên 7 mẫu thuốc tiêm thương mại trên thị trường với kết quả tương đồng hoàn toàn so với phương pháp sắc ký chuẩn HPLC-DAD.
• Mở ra hướng nghiên cứu chế tạo bộ kit thử nhanh tại chỗ trong giai đoạn 2024-2026; độc giả và các đơn vị kiểm nghiệm quan tâm có thể ứng dụng trực tiếp quy trình thực nghiệm này để nâng cao hiệu quả kiểm soát chất lượng dược phẩm.